TRNG I HC KHOA HC T NHIÊN
KHOA CÔNG NGH THÔNG TIN
B MÔN H THNG THÔNG TIN
v ( w

NGUYN THANH BÌNH
ÀO LÊ TÍN

ÁP DNG MÔ HÌNH U GIÁ QUA MNG
CHO BÀI TOÁN GHÉP CP CÓ TRNG
KHÓA LUN C NHÂN TIN HC KHÓA LUN C NHÂN TIN HC GIÁO VIÊN HNG DN

Th.S LÊ TH NHÀN

NIÊN KHÓA 2001 - 2005

1
Li cm n
Trong quá trình thc hin đ tài chúng em đã gp rt nhiu khó khn. Tuy nhiên


2.2 Các hình thc đu giá 9
2.2.1 Phân loi chung 9
2.2.2 u giá kiu Anh (Enghlish Auction) 10
2.2.3 u giá kiu Hà Lan (Dutch Auction) 12
2.2.4 u giá kín và chn giá cao nht (Sealed-bid first-price auction) 13
2.2.5 u giá kín và chn giá thp th hai (Sealed-bid second-price auction) 13
2.2.6 u giá hai phía kép (Double Auction) 13
2.3 u giá đin t 14
2.3.1 Gii thiu 14
2.3.2 Các thành phn tham gia vào đu giá đin t 15
2.3.3 Quy trình hot đng chung 16
2.3.4 Các lu
t trong đu giá đin t 17
2.4 u giá nghch (Reverse-Auction) 18
2.4.1 Khái nim 18
2.4.2 Mt s đc đim 19
2.4.2.1 i tng t chc 19
2.4.2.2 Các mt hàng và điu kin cho đu giá nghch 19
2.4.2.3 u đim ca đu giá ngc 20
2.4.2.4 Khuyt đim ca đu giá ngc 20
2.5
S phát trin ca đu giá - đu giá nghch đin t ti Vit Nam 21
Chng 3. Kho sát mt s sàn đu giá đin t hin hành 22
3.1 Priceline.com 22
3.2 UBid.Com 23
3.3 Ebay.com 25
3.4 Heya.com.vn 26
3.5 Skyauction.com 27
3.6 Luxurylink.com 29

5.2.3 Gi yêu cu (Post requirement for room) 54
5.2.4 t phòng trc tip (Booking) 55
5.2.5 u giá (bidding) 56
5.2.5.1 Lung x lý chính 56
5.2.5.2 Lung x lý ph - Cha ti gi đu giá 57
5.2.6 iu khin đu giá(Auction Process) 57
5.3 S đ kin trúc 58
Chng 6.Cài đ
t 59
6.1 D liu 59
6.1.1 S đ d liu 59
6.1.2 Mô t chi tit các thành phn d liu 60
6.1.2.1 KHACHHANG 60
6.1.2.2 THANHPHO 61
6.1.2.3 DIADANH 61
6.1.2.4 LOAIKHACHSAN 61
6.1.2.5 KHACHSAN 62
6.1.2.6 LOAIPHONG 63
6.1.2.7 HANGPHONG 63
6.1.2.8 DICHVUKHACHSAN 64

4
6.1.2.9 YEUCAUPHONG 64
6.1.2.10 DATPHONGTRUCTIEP 66
6.1.2.11 TIENTRINHDAUGIA 66
6.1.2.12 KETQUADAUGIA 67
6.1.2.13 FEEDBACK 67


1.1
Tng quan
Ngày nay khoa hc k thut ngày càng phát trin mnh m trên nhiu phng din
trong đó có Công ngh thông tin và Vin thông. S ra đi ca Internet đã làm cho
thng mi đin t (E_commerce) phát trin nhanh hn và chi phi sâu sc đn
đi sng ca con ngi trên nhiu lnh vc khác nhau. Mt trong nhng lnh vc
có truyn thng lâu đi đt đc nhiu thành công rc r là đu giá (Auction).
i
n hình cho s thành công đó không th không k ti các sàn đu giá ni ting
nh ebay, ubid, lastminute  Vit Nam, tuy thng mi đin t vn còn mang
tính tri nghim nhng cng đã xut hin mt s các sàn giao dch đu giá tiên
phong nh heya.com, chodaugia.bancanbiet.com, vietbid.com… Không phi ngu
nhiên mà đu giá đin t li thành công đn nh vy. iu này có th gii thích
bng nhng li ích mà đ
u giá đin t đem li nh s kt hp nhng u đim ca
đu giá truyn thng và sc mnh ca thng mi đin t. ó là kh nng to ra
mt môi trng cnh tranh công bng trong quá trình mua bán. Ngi mua và
ngi bán đu đc đi x bình đng trong quá trình đu giá. Ngi mua d dàng
tip cn vi nhiu loi hàng hóa và có c
hi đc ra giá, còn ngi bán có th
gii thiu hàng hóa cho nhiu ngi mua và bán đc hàng hóa vi giá mong
mun. Và kt qu ca mi giao dch đu giá phn ánh đúng đn quy lut cung cu
t nhiên ca th trng. Ngoài ra, đu giá li rt d áp dng cho nhiu mt hàng
khác nhau, có hình thc đa dng, có th phc v cho nhiu mc đích. Do đó vic
ph bin ca hình th
c đu giá trên mng là cn thit.
1.2 Vn đ đt ra
Trong bi cnh nn kinh t phát trin nhanh, ngi tiêu dùng rt khó khn trong
vic mua mt món hàng hp ý mà giá c li va túi tin t rt nhiu các nhà cung 7
Chng 2. u giá đin t

Bán đu giá t rt lâu đã là hình thc kinh doanh, mua bán quen thuc đi vi các
nn kinh t phát trin trên th gii. Vi s phát trin nhanh chóng ca công ngh
thông tin và mng Internet, bán đu giá đã chuyn sang mt tm vóc mi: hình
thc đu giá qua mng hình thành và ngày càng phát trin.
2.1 Gii thiu
Vi mt lch s lâu đi, đu giá là mt hot đng thng mi mang tính truyn
thng. Có l bn đã tng thy hot đng đu giá qua phim nh hoc đc v chúng,
bn cng có th đã tham gia và tin rng không gì có th đn gin hn? Nó đn
gin ch là mt vài ngi ra giá cho mt vt gì đó, giá nâng lên ri mt ngi nào
khác l
i đa ra mt giá khác cao hn, và khi mi ngi đu im lng thì điu đó có
ngha là vt rao bán đc bán. Có l điu này đúng nhng ch by nhiêu thôi mà
mun mô t ht v mt hot đng kinh doanh có tr giá nhiu t đô la thì tht là sai
lm. Nhng gì bn thy có th ch là mt hình thc kinh đin và thng thy ca
đu giá.
Trong thc t có r
t nhiu các dng đu giá khác nhau, bên cnh hình thc quen
thuc vi giá đa ra tng dn (ascending bid) còn bao gm các dng khác nh đu
giá gim, đu giá kín (sealed-bid), đu giá đng thi (simultaneous-bid), đu giá
bt tay (handshake-bid), đu giá gi ý bí mt (whispered bid). Ngoài ra còn các
hình thc khác rt him gp ngày nay dù đã tri qua hàng trm nm lch s và đã
tham gia trong vic bán mt khi lng tài sn khng l.
Các hình thc đu giá rt hu ích trong vi

ngi bán v giá tr hàng hóa. Vy hình thc đu giá nào là tt nht? ây là câu
hi không có đáp án chính xác. Bi nh đã nói có rt nhi
u loi đu giá vi các
đc tính khác nhau, tùy theo tng hoàn cnh và các loi đu giá bn s thu đc
các kt qu thích hp khác nhau. Ch có đi vào nghiên cu các loi hình đu giá c
th chúng ta mi rút ra cách ng dng đ thu đc hiu qu cao nht. Không có
loi hình nào có th đáp ng mi hoàn cnh, mi mt hàng. ôi khi mt phiên đu
giá rt hu ích trong vic ngn chn các tho thun bt l
ng. Ví d nh trong
trng hp các thng nhân hi l quan chc chính ph đ đc mua li mt bt
đng sn nào đó ca nhà nc, thm chí là mua vi giá r chng hn. Cng nh đã
nói  trên các hn ch ca đu giá cng tùy vào tng loi đu giá khác nhau tuy
nhiên có th đa ra mt hn ch chung cng là mt trong nhng hn ch ln nht
ca đu giá đc gi là "winner’s curse" tm hiu là ri ro ca ngi thng trn.
Bi đ chin thng trong mt phiên đu giá, ngi tham gia b giá phi đa ra giá
thích hp nht, phi tri qua quá trình giành git cng thng. Và khi chin thng h
vn chu thua thit bi cái giá đc gi là thích hp nht kia không mang li li
ích ln nht cho ngi chin thng trong cuc đu giá mà
đôi khi còn có ý ngha
ngc li. Nó ch giúp h đt đc mt mc đích nào đó nh đc s hu món

9
hàng mình mun, bán đc hàng hóa, thm chí là gi uy tính doanh nghip. Mt
điu chc chn mà bn phi tr cho s may mn thng trn trong mt phiên đu giá
là bn phi mua mt món hàng đt hn thm chí là rt nhiu so vi giá tr thc ca
nó, hoc phi bán hàng hóa vi giá thp đn thm thng.
Chúng ta có th hiu mt cách ngn gn đu giá là mt hot đng kinh doanh mà

2.2.2 u giá kiu Anh (Enghlish Auction)
ây là hình thc đu giá mà ngi mua đt giá cho mt món hàng mt cách tun
t và giá đc nâng tng dn theo thi gian. u giá kiu Anh là mt trong nhng
dng đu giá thông dng nht và cng đc bit đn nh mt dng ca đu giá m
(Open-Bid auction) hay đu giá vi giá tng (Ascending-Price auction).
Trong đu giá kiu Anh, ngi ch trì cuc đu giá bt đu vi mc giá khi đi
m
thp nht chp nhn đuc (hay còn gi là reserve price). Và sau đó ngi mua s
ra giá mt cách ln lt cho món hàng. Cuc đu giá s tip tc cho ti khi không
có ai đa ra giá cao hn mt mc giá nào đó hoc thi gian ra giá kt thúc. Vào lúc
đó, ngi ch trì cuc đu giá s gõ mt cái búa nh xung bàn và ch đnh ngi
ra giá cao nht là ngi chin thng. Quy trình này đuc minh ho  hình 2.2.

11
u giá kiu Anh thng đuc s dng đ bán các tác phm ngh thut, ru vang
và các món hàng khác mà có thi gian tn ti không gii hn trong các mô hình
thng mi đin t Consumer-to-Consumer (C2C), Business-to-Consumer (B2C),
Business-to-Business (B2B), và Government-to-Business (G2B). Ngày nay nó đã
đc trin khai trên Internet, nhng các cuc đu giá trc truyn theo kiu này đã
có th din ra theo thi gian thc và ch mt vài phút. Trong hình thc này thut
ng “winner’s curse” xy ra khi ngi tham gia đt giá phi tr nhi
u hn cho giá
tr món hàng mun mua. Ngi chin thng đi mt vi mt s tht là h luôn
phi tr mt giá cao hn mi ngi đ có th s hu món hàng. Nhng ví d di đây v sàn giao dch đu giá đin t eBay và công ty ch qun

ngi tham gia
đt giá đc niêm yt. Bên cnh tính nng tùy chn n đnh giá
khi đim (reserve price) và n danh, ngi bán hàng cng phi chn thi gian
gii hn đ kt thúc cuc đu giá, loi tin t đc s dng.
2.2.3 u giá kiu Hà Lan (Dutch Auction)
u giá kiu Hà Lan là mt mô hình đu giá áp dng cho các mt hàng mà s
lng đc đu giá là s nhiu, vi giá khi đim là mt mc giá rt cao và gim
xung trong sut thi gian đu giá. Nó cng đuc bit đn nh là hình thc đu giá
vi giá gim (Descending-Price auction).
Trong đu giá kiu Hà Lan, giá đc đa ra lúc đu là cc cao, đc áp dng cho
vic bán hoa trong nhiu thp k
 ch hoa quc t Hà lan. Giá sau đó đc gim
mt cách t t và nhng ngi tham gia ch đa ra s lng mà h mun mua vào
lúc giá thích hp đc đa ra. Quá trình này s tin hành cho đn khi tt c hang
hóa đc bán. Kt qu ca quy trình này là các mc giá khác nhau dành cho nhng
ngi tham gia đu giá khác nhau, và d nhiên ngi mua đu tiên s phi tr mc
giá cao nht.
u giá kiu Hà Lan thng đc s dng
đ bán các sn phm mà có thi gian
tn ti ngn. u giá dng này xy ra rt nhanh, ngay c khi nó đc trin khai
trên Internet. Vì vy, nhng ngi ra giá phi đa ra quyt đnh sm trong quá
trình ra giá nu h thc s mun món hàng.

13
2.2.4 u giá kín và chn giá cao nht (Sealed-bid first-price auction)
c đim chính ca hình thc đu giá này là nó không phi là mt hình thc đu
giá m (open-bid auction), ngha là giá đa ra đu đc giu không cho nhng 14
b giá sau đó đc xp hng t cao nht đn thp nht và tin hành ghép gia cp
ngi bán (bt đu t giá thp tr lên) và ngi mua (bt đu t giá cao tr xung)
da vào các thông tin mô t ca h.  hiu hn v hot đng ca hình thc đu
giá này chúng ta s tìm hiu mt ví d : Gi s có 4 ngi bán trong mt giao dch
ngoi h
i đa ra mc giá nh sau 100, 200, 300, và 400 cho đng tin ni đa, và 4
ngi yêu cu mua vi mc giá đa ra cho mi đn v ni t là 400, 300, 250, và
50. Cung và cu đã gp nhau  ba đn v ca giao dch ngoi hi nhng giá vn
gi nguyên, giao đng gia 200 và 250. u giá kép đc áp dng ch yu trong
các sàn giao dch ngoi hi, th trng chng khóan. u giá kép k t khi hình
thành đã có nhi
u thay đi và phát trin nhanh chóng. Các nhà kinh t tin rng đu
giá kép s có nhiu ng dng khi đc trin khai tin hc hóa.
2.3 u giá đin t
2.3.1 Gii thiu
u giá đin t (e-auctions) là hình thc đu giá đc tin hành trc tuyn. Chúng
cng ging nh đu giá thông thng ngoi tr nó đc thc hin trên máy tính.
D nhiên chính vì s khác nhau tng nh đn gin này mà làm cho đu giá đin
t phi tuân theo các quy tc cng nh các đc tính ca thng mi đin t, và có
nhng đc thù riêng. E-auctions ch yu cung cp các s
n phm tiêu dùng, linh
kin đin t, các tác phm ngh thut, các gói du lch ngh dng, vé máy bay, và
nhiu th khác. E-auctions xut hin vào khong gia nhng nm 90, và nhanh
chóng tr thành mt trong nhng ng dng thành công nht ca thng mi đin
t [2]. EBay đc thành lp nm 1995, là mt trong nhng dch v đu giá đc

càng đem đn cho ch hàng nhiu c hi bán hàng. Trong khi đó, không phi trang
web nào đc xây dng cng thu hút đc s quan tâm ca các khách hàng trên
mng. Vì th, chp nhn tr phí đ có mt ti mt đa ch ni ting vn là mt
chin lc cn thit c
a các ch hàng bán đu giá.
2.3.2 Các thành phn tham gia vào đu giá đin t
Quy trình tng quát ca đu giá đin t đc minh ho  hình 2.3 di đây. Các
nhân t nh ngi ch trì cuc đu giá (auctioneer) có chc nng to điu kin cho
nhng nhà cung cp hàng (supplier hay seller) gp g vi khách hàng (buyer hay
bidder) bên trong mt quy trình đu giá tng th và hn th na là các mt hàng
đa ra đu giá (trade objects) hay các lut (rule Base) thì cn thit áp dng trong
su
t quá trình giao dch, điu này thì tng t nh trong mô hình chung ca đu
giá truyn thng. Tuy nhiên đim khác là toàn b quy trình đu giá đc thc hin
vi công ngh thông tin trên môi trng Web.

16

Hình 2.3 – Mô hình đu giá đin t.
S nh hng ca Web lên quy trình đu giá đin t là đáng k nó to ra tính đc
thù ca hình thc thng mi này. Theo Klein [1], đu giá đin t s hng đc
nhng ích li sau:
- C s h tng chung vi hàng triu ngi s dng tim nng, trin vng tng
trng là rt cao vi các cu
c đu giá bi trong điu kin s lung ngi mua
và các nhà cung cp cng nh s lung mt hàng, loi mt hàng tim nng là
rt ln.

vc này đu phi tuân theo pháp lut v thng mi đin t. Tuy nhiên có mt s
quy đnh mà hu nh tt c các sàn giao dch đu giá đin t đu tuân th nh sau:
- Th
i hn kt thúc đu giá đi vi mt mt hàng
 tránh tình trng có quá nhiu mt hàng tn đng trên trang web, khi mt
mt hàng đc đa lên bán đu giá, ch hàng phi xác đnh thi hn chm dt
đu giá. Thi hn hàng càng lu trên trang web lâu, mc phí ch hàng phi tr
cho ch trang web càng ln. Ví d, nu mt hàng đc đa lên trang đu tháng
12/2002, ch hàng s có thông báo rng mt hàng đó ch đc đ
u giá đn ngày
30/1/2003, nu mun đ mt hàng đc đu giá đn ht tháng 2/2003, ch hàng
phi tr thêm mt khon phí na cho ch website.
Mt phát sinh là nu đn thi hn chót, mt hàng li đang đc đu giá sôi ni
thì khi nào s đc chn là thi đim dng đu giá? V vn đ này, mi
website có mt chính sách riêng. Thông thng, các website tuân theo lut sau:
Nu có mt đn đu giá trong vòng 10 phút tr
c thi hn quy đnh, mt hàng
đó s đc coi là đu giá xong vi giá cui cùng nu sau đó 10 phút không còn
đn đu giá nào na. Giai đon đi đn mc giá cui cùng ca đu giá đc gi
là "going, going, gone"; tm dch theo cách đu giá truyn thng là "tip theo,

18
mt, hai, ba, đã xong". ó là khi chic búa đu giá đc gõ và kt thúc vic
bán mt món hàng.
- Thng li trong đu giá
Không phi khi nào vic đu giá cng cho ra kt qu rõ ràng ngi thng,
ngi thua. Vì th, vic xác đnh ngi nào thng trong đu giá cng đc các


19
nhiu nhà cung cp tim nng tham gia th trung. Th trng  đây đc bit đn
nh h thng cho phép thc hin vic chuyn yêu cu và đt giá. Trong đu giá
ngc ngi mua đt giá cho mt món hàng và gi yêu cu cho h thng, sau đó
các nhà cung cp s ra giá, giá s gim dn t t, và ngi ra giá thp nht s
thng. H s tr thành ngi cung c
p hàng.

2.4.2
Mt s đc đim
2.4.2.1 i tng t chc
Các cuc đu giá ngc thng đc t chc bi các nhà mua hàng hóa s, có nhu
cu mua hàng vi s lng ln mà giá c phi chng. H có th là các siêu th,
khách sn, hay các công ty du lch …Ngoài ra đu giá nghch còn đc t chc bi
mt bên th ba nhm thu li nhun t chênh lch giá gia bên mua và bên bán
(bên th ba đóng vai trò là ngi mua sau đó bán li) hoc phí dch v
.
2.4.2.2 Các mt hàng và điu kin cho đu giá nghch
- Các mt hàng
Các mt hàng dành cho đu giá ngc rt đa dng, có th là bt c mt hàng
nào nhng tt nht là các loi mt hàng có ít đc đim cng nh các thông s
v k thut mà ngi mua có th xem xét khi mun mua.

Hình 2.4 – u giá nghch.
Ngun: Turban, E. (2002).


mình vi giá thp hn các ch hàng khác. Trong mt s trng hp h còn phi
bán vi giá bng vi giá thành sn phm nhm tránh mt th phn và gi khách

21
hàng. Gn đây, mt đi siêu th ca Pháp còn "tra tn" các nhà cung cp tht
trong mt cuc đu giá ngc kéo dài 24 ting đng h. Vi c ch đu giá xp
hng (ranking), các nhà cung cp không đc bit giá chào ca đi th cng
nh bt c thông tin nào khác ngoài v trí xp hng giá chào ca mình.
- V phía ngi mua
Vic quá kht khe trong trong giá c ca hình thc này có th dn đn cht
lng ca các mt hàng hay dch v đc cung cp cho ngi mua không 
mc ti đa mc dù vn đáp ng đc nhu cu.
2.5 S phát trin ca đu giá - đu giá nghch đin t ti Vit Nam
u giá cha phi là hình thc phát trin  Vit Nam đc bit là mô hình đu giá
nguc hin nay cha có ai thc hin. Vi đu giá đin t thì tình hình phát trin 
nc ta li càng m đm hn. Lý do dn ti hin trng này là vì tình hình chung
thng mi đin t nc ta còn nhi
u bt cp nh c s h tng Internet còn yu ,
nhng yu t h tng khác nh thanh toán qua mng bng th, các quy đnh pháp
lý, mc đ phát trin thng mi đin t ca các công ty trung gian, nhn thc ca
công dân còn khá yu khin cho đu giá cng nh các hình thc thng mi khác
b trì tr trong tin trình đin t hóa. Tuy vy vi tc đ
đu t nhanh đng thi
vi chính sách đt mi nhn trong vic phát trin công ngh thông tin và vin
thông và s tip cn công ngh nhy bén ca th h tr Vit Nam là mt th trng
tim nng cho thng mi đin t nói chung và đu giá đin t nói riêng. Thêm
vào đó hình thc đu giá gn đây đã đc kim chng qua công tác c phn hóa

n giá thp hn giá thp nht có sn nhm tng
cng và thu hút khách hàng. Vi mô hình này ngi bán không có c hi đ đt
giá nhiu ln cho món hàng mình mun. Hn na, ngi mua không đi thoi trc
tip vi ngi bán do vy không có giao dch gia ngi mua và ngi bán.Hình 3.1 – Hot đng ca Priceline.com.

23
3.2 UBid.Com
UBid.com đc thành lp nm 1997 và nhanh chóng ni lên nh mt tên tui ln
ca nn thng mi đin t th gii. Ngày nay uBid.com là mt th trng giao
dch cung cp hàng hóa ca các nhà sn xut hàng đu nh các thit b đin t gia
dng, máy tính, thit b vn phòng, âm nhc, du lch … vi giá s.
UBid.com ch yu thc hin mô hình đu giá thun vi giá đa ra tng dn, hàng
hóa có th là mt loi đn l hay mt nhóm các mt hàng. Bên cnh đó, uBid.com
cng cung cp dch v “uBuy It” cho phép ngi mua có th mua trc tip hàng
hóa mà không qua đu giá. UBid.com cn c vào vic có đa ra giá khi đim cho
món hàng hay không mà chia làm hai loi đu giá: đu giá vi giá khi đim và
không có giá khi đim. Xét quy trình thuê phòng trên Ubid đc thc hin nh
sau: t danh sách các khách sn và khu ngh mát, ngi mua có th duy
t và tìm
đ thc hin đu giá trong khong thi gian 30 ngày hay trong khong t 30 đn
60 ngày thm chí hn 60 ngày. Ngoài ra, ngi mua cng có th tìm phòng khách
sn bng cách s dng chc nng tìm nhanh, thu hp dn kt qu tìm kim, ví d
ngi mua mun thuê mt phòng  London (Hình 3.2). Sau khi chn khách sn,
ngi mua có th bt đu đt giá.  chng thc giá đa ra, ngi mua phi đng