KiÓm tra bµi cũ
ViÖc thay ®«Ø trËt tù tõ trong c©u nh»m môc ®Ých gì?
Trật tự từ trong câu có thể:
-Thể hiện thứ tự nhất định của sự vật hiện tượng, hoạt động, đặc
điểm( như thứ bậc quan trọng của sự vật, thứ tự trước sau của
hoạt động, trình tự quan sát của người nói,…)
- Nhấn mạnh hình ảnh, đặc điểm của sự vật, hiện tượng.
- Liên kết với những câu khác trong văn bản.
- Đảm bảo sự hài hòa về ngữ âm của lời nói.

TIẾT 119:
LỰA CHỌN TRẬT TỰ TỪ
TRONG CÂU (LUYỆN TẬP)

1. Bài tập 1: Trật tự các từ và cụm từ in đậm dưới đây thể hiện mối quan
hệ giữa những hoạt động và trạng thái mà chúng biểu thị như thế nào?
a. Tinh thần yêu nước cũng như các thứ của quý. Có khi được trưng bày trong
tủ kính, trong bình pha lê, rõ ràng dễ thấy. Nhưng cũng có khi được cất giấu
kín đáo trong rương, trong hòm.Bổn phận của chúng ta là làm cho những của
quý kín đáo ấy đều được đưa ra trưng bày. Nghĩa là phải ra sức giải thích,
tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo, làm cho tinh thần yêu nước của tất cả
mọi người đều được thực hành vào công việc yêu nước, công việc kháng
chiến.
Đầu tiên là giải thích cho quần chúng hiểu.
Sau đó là tuyên truyền cho quần chúng hưởng ứng.
Tổ chức cho quần chúng làm.
Lãnh đạo để quần chúng làm đúng.
Kết quả: làm cho tinh thần yêu nước của quần chúng được thực
hành vào công việc yêu nước, công việc kháng chiến.
 Các hoạt động được liệt kê theo thứ tự trước sau trong công tác

2. Bài tập 2: Vì sao các cụm từ in đậm dưới đây được đặt ở
đầu câu?
c.Việc đến tai em bé con nhà thợ cày, em liền bảo cha:
–Chả mấy khi được lộc vua ban, cha cứ thưa với làng giết thịt hai con trâu
và đồ hai thúng gạo nếp để mọi người ăn một bữa cho sướng miệng. Còn
một trâu và một thúng gạo, ta sẽ xin làng làm phí tổn cho cha con ta trẩy
kinh lo liệu việc đó.
d. Một thời đại vừa chẵn mười năm.
Trong mười năm ấy, thơ mới đã đấu tranh gắt gao với thơ cũ, một bên
giành quyền sống, một bên giữ quyền sống. Cuộc đấu tranh kéo dài cho
đến ngày thơ mới toàn thắng. Trong sự thắng lợi ấy, cũng có công của
những người tả xung hữu đột nơi chiến trường, nhưng trước hết là công
những nhà thơ mới.
Liên kết với câu trước.
Liên kết với câu trước.

Bài tập 3: Phân tích hiệu quả diễn đạt của trật tự từ trong
những câu in màu dưới đây :
Bước tới Đèo Ngang, bóng xế tà,
Cỏ cây chen đá, lá chen hoa.
Lom khom dưới núi, tiều vài chú,
Lác đác bên sông, chợ mấy
nhà. Nhớ nước đau lòng,
con quốc quốc Thương nhà mỏi
miệng, cái gia gia. Dừng chân đứng
lại, trời, non, nước Một mảnh
tình riêng, ta với ta.
(Bà Huyện Thanh Quan, Qua Đèo Ngang)
Bước tới Đèo Ngang, bóng xế tà,
Cỏ cây chen đá, lá chen hoa.

của sự
vật, hiện
tượng và
tâm trạng
buồn
hoài cổ.
VN TN
CN
VN
VN
VN
CN
CN
CN
TN

3. Bài tập 3: Phân tích hiệu quả diễn đạt của trật tự từ
trong những câu in đậm dưới đây:

b. Rất đẹp hình anh lúc nắng chiều
Bóng dài trên đỉnh dốc cheo leo
Núi không đè nổi vai vươn tới
Lá ngụy trang reo với gió đèo
(Tố Hữu- Lên Tây Bắc)
Gợi ý: Đảo tính từ lên đầu câu nhấn mạnh vẻ đẹp của người chiến sỹ
vừa hiên ngang, anh dũng vừa lãng mạn, thơ mộng.

4. Bi tp 4: Cỏc cõu (a) v (b) sõu õy cú gỡ khỏc nhau? Chn cõu
thớch hp in vo ch trng trong on vn bờn di.
a. Tụi thy mt anh B Nga trnh trng tin vo.

a) Lợi ích của đi bộ với sức khỏe.
b) Lợi ích của đi bộ với việc mở rộng hiểu biết thực tế.
Yêu cầu:
-
Đoạn văn từ 5 7 câu.
-
Cách diễn đạt: diễn dịch (quy nạp).
-
Triển khai đề tài.
-
Sử dụng một câu sắp xếp trật từ từ mang hiệu quả diễn đạt
(liên kết câu, nhấn mạnh hình ảnh, thể hiện thứ tự sắp xếp các s việc )

-
Làm bài tập còn lại.
-
Soạn bài tiếp theo.