Nguồn : />10 điều trẻ Tự Kỷ mong muốn cha mẹ và Gv hiểu về các em
10 điều trẻ tự kỷ mong muốn các bậc phụ huynh,
giáo viên và mọi người hiểu biết các em.
1. Hành vi của con là sự giao tiếp. Tất cả các hành vi của con xuất hiện vì một lý do. Nó cho
cha mẹ và thầy cô biết, thậm chí khi không diễn tả bằng lời được, làm cách nào con có thể
cảm nhận những gì xảy ra xung quanh con và cả những hành vi tiêu cực cản trở vào tiến trình
học tập của con. Nhưng chỉ đơn thuần cắt những hành vi này là chưa đủ, xin hãy dạy con cách
thức hoán đổi những hành vi tiêu cực đó với những hành vi thay thế thích hợp hơn để việc
học thực sự có thể diễn ra.
Khởi sự bằng việc tin vào điều này: Con thực sự muốn học cách tương tác thích hợp. Không
một trẻ nào lại muốn một phản ứng tiêu cực từ các bậc phụ huynh đối với những hành vi xấu
của con trẻ. Hành vi tiêu cực luôn có nghĩa là Con đang bị choáng ngợp bởi Hệ thống cảm
giác của con bị rối loạn, nó không thể truyển tải những nhu cầu và ước muốn của con, hay là
không thể hiểu được con mong đợi điều gì. Hãy nhìn sâu hơn, xa hơn vào hành vi để tìm ra
nguồn gốc của sự chống đối. Hãy ghi chú những gì xảy ra ngay trước khi hành vi của con diễn
ra : mọi người liên hệ, thời gian trong ngày, hoạt động, thiết lập… Với thời gian, bố mẹ sẽ có
được một bảng tổng hợp.
2. Đừng bao giờ giả thiết điều gì. Nếu không có những sự kiện cụ thể, một sự giả định chỉ là
một sự phỏng đoán mà thôi. Con sẽ không biết được hay không hiểu được những quy luật.
Con có thể đã nghe được những hướng dẫn, yêu cầu, nhưng con không hiểu chúng. Có thể
con đã biết nó từ hôm qua, nhưng con không thể gọi nó lên được ngày hôm nay.
Xin bố mẹ và thầy cô hãy hỏi chính mình:
Bố mẹ có chắc chắn là con có thực sự hiểu được cách thực thi những yêu cầu bố mẹ và các cô
yêu cầu con làm không ? Nếu bỗng nhiên con muốn chạy vào phòng tắm mỗi khi bị yêu cầu
làm một trang giấy những bài toán, có thể con không biết làm cách nào hay con sợ những nỗ
lực của con sẽ không đủ tốt. Hãy đi cùng con qua việc lặp lại cho đến khi con cảm thấy mình
đủ sức thực thi cách độc lập. Con cần nhiều sự luyện tập hơn những trẻ khác để có thể thành
công trong một nhiệm vụ nào đó .
Bố mẹ và các thầy cố có chắc chắn là con đã biết các quy luật chưa ? Con có hiểu lý do cho
những quy luật đó không (lý do an toàn, kinh tế hay sức khoẻ) ? Con đã phá vỡ những quy tắc
vì có nguyên nhân tiềm ẩn chăng ?
hồ đơn giản trên bàn của con sẽ cho con sự chỉ dẫn trực quan để con có thể biết mà chuyển
sang các hoạt động khác và xin giúp con để con có thể giải quyết sự chuyển đổi đó cách độc
lập.
8. Xin cha mẹ và thầy cô đừng làm cho những tình huống xấu trở nên tồi tệ hơn. Con biết
rằng thậm chí bố mẹ và thầy cô là những người lớn trưởng thành, thì đôi khi chính bố mẹ và
thầy cô cũng đưa ra những quyết định tồi tệ trong những giây phúc căng thẳng và nóng bỏng.
Con thực lòng không muốn đốt chảy mọi thứ, không muốn thể hiện sự cáu giận ra bên ngoài
hay cách nào đó làm tung lớp học lên. Bố mẹ và thầy cô có thể giúp con vượt qua những vấn
đề đó nhanh chóng hơn bằng cách không phản ứng lại với con bằng thái độ hay hành vi đầy
lửa tức giận của chính bản thân. Những sự hồi đáp như vậy làm cho mọi sự trở nên tồi tệ
thêm, thay vì giải quyết một sự khủng hoảng như :
- Sự lên giọng hay nói to tiếng của mọi người. Con nghe thấy tiếng la hét và inh tai, chứ
không nghe thấy các từ.
- Sự chế nhạo hay nhại lại con. Sự châm chọc, lăng nhục sẽ không làm con ngượng và thoát ra
khỏi cái hành vi đang có.
- Đưa ra những lời kết tội vô căn cứ.
- Đem so sánh con với anh chị em hay các bạn cùng trang lứa khác.
- Gợi lại những sự kiện trước đây hay những sự kiện không liên quan.
- Liệt con vào một hạng, loại người như nhau (những đứa trẻ như mày thì vô tích sự như nhau
thôi !)
9. Xin hãy phê bình cách tế nhị. Phải chăng không nên bao giờ sửa dạy con? Tất nhiên là có.
Phải sửa dạy, nhưng xin làm việc đó một cách nhân từ để con có thể thực sự nghe bố mẹ và
thầy cô. Xin, xin đừng bao giờ, đừng bao giờ áp đặt một quy luật hay một sự sửa dạy khi mà
con đang cáu giận, điên cuồng, quẫn trí hay bị quá kích động, quá khép kín, quá lo lắng hay
ngược lại, về mặt tình cảm không thể tương tác với bố mẹ hay thầy cô.
Một lần nữa, xin nhớ là con sẽ phản ứng nhiều, nếu không muốn nói là hơn, tương xứng mức
giọng nói của bố mẹ hay thầy cô hơn là phản ứng đối với công việc thực sự đang làm. Con sẽ
nghe thấy tiếng la hét và sự bực mình của bố mẹ hay thầy cô, nhưng con sẽ không hiểu những
từ mà bố mẹ hay thầy cô nói ra và do đó, con sẽ không thể hình dung ra con Đã làm sai điều
gì. Xin hãy nói với cung giọng nhẹ nhàng và với mức độ trương cơ lực và ngôn ngữ cơ thể
Việc cho con có sự lựa chọn sẽ giúp con học những hành vi thích ứng, nhưng con cũng cần
phải hiểu rằng có những lần cha mẹ không cung cấp cho con sự lựa chọn. Khi điều này xảy ra,
con sẽ không bị cáu giận nếu con hiểu lý do tại sao:
- “Cha mẹ không cho con sự lựa chọn trong tình huống này vì nó nguy hiểm. Con sẽ có thể bị
thương đấy.”
- “Cha mẹ không thể cho con sự lựa chọn đó vì nó có hại cho anh, em của con hay bạn khác”.
- “Cha mẹ cho con nhiều sự lựa chọn nhưng lần này, con cần phải thực hiện sự lựa chọn như
người lớn.”
Lời cuối cùng: Tin tưởng. ông chủ hãng xe FORD của Mỹ có nói : “hoặc bạn nghĩ bạn có thể
hoặc bạn nghĩ bạn không thể, bạn luôn đúng.”
Xin hãy tin tưởng là cha mẹ có thể làm được nhiều điều cho con để con thay đổi. Điều đó đòi
hỏi phải có quá trình điều chỉnh và thích nghi, nhưng tự kỷ là một dạng khuyết tật “Không hồi
kết”. Sẽ không có những giới hạn trần cố định trong những thành tựu sẽ đạt được. Con có thể
cảm nhận ở tầm mức xa hơn là con có thể diễn tả bằng ngôn từ và có một thứ nằm ở vị trí số 1
mà con có thể cảm thấy là cha mẹ hay thầy cô nghĩ con “có thể làm được điều đó” hay không.
Hãy hy vọng nhiều hơn nữa và cha mẹ thầy cô sẽ có được nhiều hơn. Hãy khuyến khích con
hết khả năng mà con có thể để con có thể tham dự vào các hoạt động và giờ học cho đến
chừng nào kết thúc buổi học, giờ học.
T-T, HN, 10-2006
Hy vọng sau khi đọc kỹ xong bài này, các ông bố và bà mẹ cũng như giáo viên hay những
người có liên hệ trong việc can thiệp giáo dục các em có thể hiểu thêm về các em, cách thức
các em giao tiếp và suy nghĩ cũng như cảm nhận, để từ đó, ta có các sách lược và ứng xử
thích hợp, giúp các em không ngừng tiến bộ.
Chúc các mẹ thành công hơn nữa, vui vẻ lên và tự tin hơn.