Tuyển tập những bài thơ tình của Trung Hoa (2)
Giang Biên Liễu

Niễu niễu cổ đê biên,
Thanh thanh bất thụ yên.
Nhược vi ti bất đoạn,
Lưu thủ hệ lang thuyền.

Dịch Nghĩa:

Liễu Bên Sông

Thước tha bên con đê cổ,

Xanh xanh một cây (liễu như) khói.

Giá mà tơ liễu không đứt,

Thì giữ lấy để buộc thuyền chàng.Dịch Thơ:

Bên đê cổ tha thướt,
Liễu như vòm khói xanh.
Giá mà tơ chẳng đứt,
Giữ lấy buộc thuyền anh. Nguyên tác: Ung Dụ Chi



Hoa Phi Hoa Hoa phi hoa, vụ phi vụ,
Dạ bán lai, thiên minh khứ.
Lai như xuân mộng kỷ đa thì,
Khứ tự triêu vân vô mịch xứ.

Dịch Nghĩa:

Hoa Chẳng Phải Hoa

Hoa chẳng phải hoa, sương chẳng phải sương,

Nửa đêm rồi, trời đã sáng.

Đến như giấc mộng xuân chẳng mấy hồi,

Đi như mây sớm chẳng biết đâu mà tìm.Dịch Thơ:

Hoa chẳng phải hoa, sương cũng chẳng,
Đêm nửa đêm rồi, trời đã sáng.
Đến như xuân mộng chẳng bao lâu,
Đi như mây sớm không tăm dạng. Dịch Thơ:

Khóc suốt năm canh,
Chăn gối lênh đênh trên dòng nước mắt,
Thân em chìm ngập dưới lòng sâu.

Tiễn nhau bên bến Lao Lao,
Lệ em lặng lẽ chảy vào Trường Giang.
Dòng sông nước mắt mênh mang.

Chú thích:

(1) Lao Lao chử: Bến Lao Lao: Địa danh.

Gần Kiến Nghiệp, kinh đô nước Ngô thời Tam Quốc có núi Lao Lao. Trên núi, người ta dựng đình Lao Lao, là nơi tiễn biệt. Bến Lao Lao ở gần đó.

(Thơ Lý Bạch:

Thiên hạ thương tâm xứ

Lao Lao tống khách đình

- Nơi đau lòng dưới gầm trời này là đình Lao Lao, nơi tiễn khách)

(2) Nùng: Đại từ ngôi thứ nhất.

(3)"Hoa Sơn kỳ": chùm thơ "Hoa sơn kỳ" gồm 25 bài, thuộc "Ngô thanh ca khúc" trong "Nhạc phủ thi tập".


Đa tình chỉ hữu xuân đình nguyệt,
Do vị ly nhân chiếu lạc hoa.

Dịch Nghĩa:

Gửi Người (1)

Mơ màng trong giấc mộng đến nhà họ Tạ, (2)

Hành lang uốn khúc, bao lơn quanh co.

Đa tình chỉ có vầng trăng trong sân mùa xuân,

Còn vì người biệt ly mà soi bông hoa rụng.Dịch Thơ:

Mơ màng nhà Tạ đêm qua,
Bao lơn cong vắt, dãy nhà vòng quanh.
Sân xuân trăng vẫn đa tình,
Vì người ly biệt rọi cành hoa rơi.

Chú thích:

(1) Theo sách "Từ đàn kỷ sự", thời trẻ, Trương Bí và người con gái láng giềng yêu nhau; về sau không gặp nhau nữa, chỉ gặp trong mộng nên làm thơ này.

(2) Nhà họ Tạ: từ ước lệ, chỉ nhà người yêu.
Bản dịch của Tương NhưChú thích:

(1) Ngô: Tên vùng đất thuộc nước Ngô thời Xuân Thu, nay là tỉnh Giang Tô, ở Đông Nam Trung Quốc.Nguyên tác: Trần Ngọc Lan

Posts tagged with "100 bài thơ tình nổi tiếng Trung Hoa"
THÁN HOA (61)
Tuesday, November 20, 2012 8:12:40 AM
100 bài thơ tình nổi tiếng trung hoa
嘆花

自是尋春去校遲，
不須惆悵怨芳時。
狂風落盡深紅色，
綠葉成陰子滿枝。

THÁN HOA

Tự thị tầm xuân khứ hiệu trì,
Bất tu trù trướng oán phương thì.
Cuồng phong lạc tận thâm hồng sắc,
Lục diệp thành âm tử mãn chi.
ĐỖ MỤC

Dịch nghĩa:
Hận quân bất tự giang lâu nguyệt,
Nam Bắc Đông Tây,
Nam Bắc Đông Tây,
Chỉ hữu tương tùy vô biệt ly.
Hận quân khước tự giang lâu nguyệt,
Tạm mãn hoàn khuy,
Tạm mãn hoàn khuy,
Đãi đắc đoàn viên thị kỷ thì.
LỮ BẢN TRUNG

Dịch nghĩa:

BÀI TỪ THEO ĐIỆU THÁI LANG TỬ

Giận chàng chẳng giống vầng trăng trên lầu bên sông,
(Dẫu có đi bốn phương) Nam Bắc Đông Tây,
(Dẫu có đi bốn phương) Nam Bắc Đông Tây,
Chỉ có theo nhau không hề biệt ly.
Giận chàng lại giống vầng trăng trên lầu bên sông,
Tạm tròn lại khuyết,
Tạm tròn lại khuyết,
Đợi được đoàn viên là mấy lúc.

Dịch thơ:

Hận chàng chẳng như vầng trăng tỏ
Nam Bắc Đông Tây
Nam Bắc Đông Tây

THÁI CÁT

I
Bỉ thái cát (1) hề
Nhất nhật bất kiến
Như tam nguyệt hề.

II
Bỉ thái tiêu (2) hề
Nhất nhật bất kiến
Như tam thu (3) hề.

III
Bỉ thái ngải (4) hề
Nhất nhật bất kiến
Như tam tuế hề.
KHỔNG TỬ

Dịch nghĩa:

HÁI DÂY SẮN

I
Người ấy đi hái dây sắn
Một ngày không gặp
Như ba tháng trời

II
Người ấy đi hái lá cỏ tiêu
Một ngày không gặp

Read more
NO COMMENTS
THANH THANH THỦY TRUNG BỒ (58/100)
Friday, November 9, 2012 3:37:35 PM
100 bài thơ tình nổi tiếng trung hoa

THANH THANH THỦY TRUNG BỒ

I
Thanh thanh thủy trung bồ,
Hạ hữu nhất song ngư.
Quân kim thượng Lũng khứ,
Ngã tại dữ thùy cư?

II
Thanh thanh thủy trung bồ,
Trường tại thủy trung cư.
Ký ngữ phù bình thảo,
Tương tùy ngã bất như.

III
Thanh thanh thủy trung bồ,
Diệp đoản bất xuất thủy.
Phụ nhân bất hạ đường,
Hành tử tại vạn lý.
HÀN DŨ (768-824)

Dịch nghĩa:

CỎ BỒ XANH TRONG NƯỚC (1)

Đất Lũng xa xôi chàng ở đó
Mình thiếp ở lại biết ai cùng?

II
Cây cỏ bồ xanh nước trong xanh
Sống muôn đời dưới mặt nước thanh
Trên mặt nước cánh bèo trôi nổi
Thiếp muốn cùng trôi nổi bên chàng.

III
Cây cỏ bồ xanh nước trong xanh
Chẳng ngoi quá mặt nước trong xanh
Như thiếp không bước qua khỏi cửa
Chàng ra đi vạn dặm xa xăm.
ĐOÀN ĐỨC THÀNH dịch thơ.
Read more
NO COMMENTS
TÝ DẠ TỨ THỜI CA - XUÂN CA (57/100)
Thursday, November 8, 2012 3:40:56 PM
100 bài thơ tình nổi tiếng trung hoa
TÝ DẠ TỨ THỜI CA - XUÂN CA

Xuân lâm hoa đa mỵ,
Xuân điểu ý đa ai.
Xuân phong phục đa tình,
Xuy ngã la thường khai.
VÔ
DANH
Dịch nghĩa:



Dạ trường bất đắc miên,
Minh nguyệt hà chước chước.
Tưởng hoan (2) tán hoán thanh.
Hư ứng không trung nặc.
KD

Dịch nghĩa:

KHÚC CA CỦA NÀNG TÝ DẠ (3)

Đêm xưa chẳng chải đầu,
Tóc như tơ phủ kín đôi bờ vai.
Lả thân trên gối chàng,
Chẳng chỗ nào là không dễ thương.

Thuở mới quen biết chàng,
Chỉ mong đôi lòng như một.
Dệt tơ trên khung cửi nát,
Lỗi ở chỗ nào mà chẳng thành tấm lụa?

Đêm dài không ngủ được,
Vầng trăng sáng vằng vặc.
Tưởng như nghe thấy tiếng chàng gọi,
Cất tiếng "dạ" với khoảng hư không.

Chú thích:
(1) Ở bài 7 này có sự chơi chữ hài âm: chữ "ty" (tơ) đồng âm với chữ "tư" (nhớ), chữ "thất" vừa có nghĩa là tấm (vải, lụa), vừa có nghĩa là lứa đôi.
(2) Hoan: từ địa phương miền Nam Trung Quốc, dùng để chỉ người nam ở ngôi thứ 2 (tương đương với từ "lang" - chàng)
(3) Tý Dạ ca: Trong "Nhạc phủ thi tập" có 42 bài "Tý Dạ ca", thuộc "Ngô ca". Thiên "Nhạc chí" sách "Đường Thư" chép rằng: "Tý Dạ ca" thuộc Tấn Khúc. Đời Tấn

顧我無衣搜藎篋，
泥他沽酒拔金釵。
野蔬充膳甘長藿，
落葉添薪仰古槐。
今日俸錢過十萬，
與君營奠復營齋。

KHIỂN BI HOÀI KỲ I

Tạ công tối tiểu thiên liên nữ
Tự giá Kiềm Lâu bách sự quai.
Cố ngã vô y sưu mẫn hiệp
Nê tha cô tửu bạt kim thoa.
Dã sơ sung thiện cam trường hoắc,
Lạc diệp thiêm tân ngưỡng cổ hòe.
Kim nhật bổng tiền quá thập vạn,
Dữ quân doanh điện phục doanh trai.
NGUYÊN CHẨN (779-831)

Dịch nghĩa:

GIẢI NỖI SẦU NHỚ KỲ I (1)

Con gái yêu bé bỏng nhà ông họ Tạ, (2)
Gả cho chàng Kiềm Lâu (3) trăm sự đều khó khăn!
Nhìn ta không áo, nàng mở rương lục tìm,
Biết ta thèm rượu nàng gỡ thoa bán đổi.
Sẵn rau đồng, bữa ăn thêm vị hoắc ngọt ngào,
Lá rụng thay củi, ngửa trông cây hòe cằn cỗi.
Ngày nay, tiền lương có hơn mười vạn,

啼著曙，
淚落枕將浮，
身沉被流去。

相送勞勞渚，
長江不應滿，
是儂淚成許！

HOA SƠN KỲ

Đề trước thự,
Lệ lạc chẩm tương phù,
Thân trầm bị lưu khứ.

Tương tống Lao Lao chử,
Trường Giang bất ưng mãn,
Thị nùng lệ thành hử!
KD

Dịch nghĩa:

DƯỚI CHÂN NÚI HOA SƠN (3)

Khóc đến rạng ngày,
Nước mắt rơi khiến nổi cả gối,
Thân chìm đắm, chăn trôi đi mất.

Tiễn nhau bên bến Lao Lao,
Trường Giang chẳng nên đầy,
Là nước mắt em tràn ngập.

Thân em chìm trong dòng nước mắt

Lao Lao bến ấy đưa chân
Trường Giang xin đừng dâng ngập
Bởi nước mắt em đã dâng tràn.
ĐOÀN ĐỨC THÀNH dịch thơ.
Read more
NO COMMENTS
HỮU SỞ TƯ (53/100)
Sunday, November 4, 2012 4:27:44 PM
100 bài thơ tình nổi tiếng trung hoa
有所思

當時我醉美人家，
美人顏色嬌如花。
今日美人棄我去，
青樓珠箔天之涯。
天涯娟娟常娥月，
三五二八盈又缺。
翠眉蟬鬢生別離，
一望不見心斷絕。
心斷絕，幾千裡。
夢中醉臥巫山雲，
覺來淚滴湘江水。
湘江兩岸花木深，
美人不見愁人心。
含愁更奏綠綺琴，
調高弦絕無知音。
美人兮美人，
不知為暮雨兮為朝雲。

NỖI NHỚ

Khi ấy ta say ở nhà người đẹp,
Vẻ mặt người đẹp yêu kiều như hoa.
Ngày nay người đẹp bỏ ta đi,
Lầu xanh, rèm ngọc xa tít tận chân trời.
Rười rượi bóng chị Hằng,
Ba năm, đôi tám (1) tròn rồi lại khuyết.
Tóc huyền, mày biếc, sống xa cách nhau,
Mỗi lúc ngóng trông chẳng thấy, ruột đứt từng đoạn.
Ruột đứt từng đoạn (người xa) mấy ngàn dặm,
Khi say, mơ nằm trong mây núi Vu (2),
Khi tỉnh, lệ nhỏ tràn nước sông Tương (3).
Dòng Tương đôi bờ cỏ hoa thăm thẳm,
Người đẹp không thấy, lòng ta thêm buồn.
Ngậm buồn gắng gẩy cây đàn gấm biếc,
Điệu cao, dây đứt, không người tri âm.
Người đẹp ơi! Người đẹp!
Chẳng hay em làm mưa chiều hay mây sớm?
Một đêm nhớ nhau mai nở hoa,
Trước cửa sổ trông thấy lại ngỡ là nàng.

Chú thích:
(1) Ba năm, hai tám: chỉ hai đêm 15 và 16, độ trăng tròn.
(2) Xưa, Sở Tương Vương nằm mộng hoan hội với một người con gái. Lúc từ biệt nàng nói rằng: "Thiếp là thần nữ núi Vu Sơn, sáng làm mây chiều làm mưa".
Về sau, người ta dùng "Vu Sơn" làm thành ngữ chỉ trai gái gặp gỡ.
(3) Đây chỉ việc Tương Phi (Nga Hoàng và Nữ Anh) khóc vua Thuấn.
(4) Lục ỷ cầm (đàn gấm xanh): tên cây đàn của Tư Mã Tương Như.

Dịch thơ:

CỔ ĐẢO LUYỆN TỬ (52/100)

I - Dạ đảo y

Thu cẩm tự,
Hạ uyên ky,
Tĩnh phất sàng châm dạ đảo y.
Mã thượng thiếu niên kim kiện phủ?
Quá qua thời kiến nhạn nam quy.

II - Chử thanh tề

Châm diện oánh,
Chử thanh tề,
Đảo tựu chinh y lệ mặc đề.
Ký đáo Ngọc Quan ưng vạn lý.
Thú nhân do tại Ngọc Quan tê (tây).

III - Dạ như niên

Tà nguyệt hạ,
Bắc phong tiền,
Vạn chử thiên châm đảo dục xuyên.
Bất vị đảo y cần bất thụy,
Phá trừ kim dạ, dạ như niên.

IV - Tiễn chinh bào

Phao luyện chử,
Bạng song sa,


III - Đêm dài như năm

Dưới ánh trăng tà,
Trước là gió bấc,
Muôn chày đập muốn thủng cả ngàn phiến đá.
Chẳng phải vì gắng sức đập áo mà không ngủ.
(Mà để) cho qua cái đêm dài dằng dặc như cả một năm này.

IV - Cắt may chiến bào

Vứt chiếc áo chày đập áo.
Ngồi bên tấm sa che cửa sổ,
Khéo cắt tấm chiến bào, còn đính vào những bông hoa
Tưởng như thấy người chinh phu ở Lũng Đầu (5)
Lúc nhận được áo cũng nhớ nhà.

V - Mong thư về

Vọng gác biên cương xa xôi,
Bưu trạm lại ít ỏi,
Gửi chiến bào này để mặc trong áo giáp sắt
Bao đêm liền, mộng thấy chàng
Chỉ mong sang năm nhận được thư chàng gửi về.

Chú thích:
(1) "Cổ đảo luyện tử" là tên điệu từ, gồm 5 bài, mỗi bài có tựa đề riêng. Đập áo: vì vải lụa, dệt xong còn cứng phải đập cho mềm mới may, mặc được, nên các
từ "đảo bạch", "đảo luyện", "đảo y" đều chung 1 nghĩa là đập vải cho mềm. Châm là tảng đá kê, chử là cái chày (đập vải).
(2) Chữ gấm (cẩm tự): Theo "Tấn thư", tướng của Tiền Tấn (Bắc triều) là Đậu Thao đi trấn thủ biên cương, vợ là Tô Huệ (tự Nhược Lan) thương nhớ, dệt lên
bức gấm bài thơ hồi văn gửi cho Đậu Thao. Sau từ "chữ gấm" trở thành điển cố chỉ gấm, lụa hoặc thư gửi cho chồng.

Đâu phải gắng công mà không ngủ
Cho qua đêm dài tường hàng năm.

VI - MAY CHIẾN BÀO

Rời hòn châm bỏ hẳn chiếc vồ
Ngồi bên song cửa tấm sa che
Chiến bào may xong thêm hoa đính
Lũng Đầu chàng mặc trông hùng dũng
Nhận áo chàng vui có nhớ nhà?

V - MONG THƯ VỀ

Vọng gác biên cương chốn xa xôi
Bưu trạm thưa thớt lắm người ơi
Chiến bào chàng mặc trong giáp sắt
Bao đêm trong mộng em từng gặp
Chỉ mong sớm nhận được thư chàng.
ĐOÀN ĐỨC THÀNH dịch thơ.
Read more
NO COMMENTS
Posts tagged with "100 bài thơ tình nổi tiếng Trung Hoa"
GIANG LĂNG SẦU VỌNG HỮU KÝ (51/100)
Friday, November 2, 2012 6:28:48 PM
100 bài thơ tình nổi tiếng trung hoa
江陵愁望有寄

魚玄機

楓葉千枝復萬枝

Chảy mãi ngày đêm nỗi nhớ anh.
ĐOÀN ĐỨC THÀNH dịch thơ.
Read more
NO COMMENTS
GIAI NHÂN CA (50/100)
Friday, November 2, 2012 6:16:21 PM
100 bài thơ tình nổi tiếng trung hoa
GIAI NHÂN CA (50/100)

Bắc phương hữu giai nhân,
Tuyệt thế nhi độc lập.
Nhất cố khuynh nhân thành,
Tái cố khuynh nhân quốc,
Ninh bất tri khuynh thành dữ khuynh quốc,
Giai nhân nan tái đắc.
VÔ DANH THỊ

Dịch nghĩa:

BÀI CA NGƯỜI ĐẸP

Ở phương Bắc có người con gái đẹp,
Một mình nàng đẹp nhất trần gian.
(Nàng) liếc mắt nhìn lần thứ nhất thì làm nghiêng thành của người ta,
(Nàng) liếc mắt nhìn lần nữa thì làm nghiêng nước của người ta.
Thà không biết đến nguy cơ nghiêng thành nghiêng nước,
(Bởi vì) giai nhân khó mà được gặp lại.

Dịch thơ: