Đổi mới quản lý nhà nước đối với hoạt động
đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở
nước ngoài theo hợp đồng
tâm đến đầu tư nghiên cứu phát triển thị trường tiếp nhận LĐ, đổi mới và hoàn
thiện hệ thống pháp luật, tổ chức các hoạt động đối ngoại, hỗ trợ các DN khai
thác thị trường, khuyến khích mô hình liên kết giữa địa phương và các DN nhằm
đẩy mạnh hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở NN chung của cả nước và từng địa
phương.
Tuy nhiên, vấn đề quản lý hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở NN đang là
một thách thức đối với Việt Nam, do số LĐ đưa sang các nước ngày càng lớn,

đội ngũ DN XKLĐ nhiều hơn, thị trường LĐ NN mở rộng và sự phân công LĐ
có nhiều thay đổi. Trong khi chất lượng nguồn LĐ còn yếu kém, đội ngũ DN
XKLĐ hoạt động chưa chuyên nghiệp và hiệu quả chưa cao, do đó khả năng
cạnh tranh của ta trên thị trường LĐ thế giới bị hạn chế, kế hoạch đẩy mạnh hoạt
động đưa NLĐ đi làm việc ở NN khó có thể đạt được mục tiêu đề ra.
Nhiều vụ việc lừa đảo, tranh chấp, vi phạm về hoạt động này đã diễn ra
nhiều nơi, nhiều cấp độ. Thời gian gần đây đã phát hiện và xử lý nhiều cá nhân,
tổ chức có hành vi vi phạm pháp luật về hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở NN,
như hiện tượng “cò mồi”, tổ chức tuyển chọn thu tiền bất hợp pháp, bỏ dơi NLĐ
ở NN gây hậu quả nghiêm trọng. Mặc dù các cơ quan thuộc Bộ, Ngành và địa
phương đã có nhiều biện pháp ngăn chặn, hạn chế tiêu cực nhằm đẩy mạnh hoạt
động đưa NLĐ đi làm việc ở NN hiệu quả hơn, năng động và minh bạch hơn.
Nhưng tình trạng này không những giảm mà còn có nguy cơ xảy ra nhiều, tinh
vi và phức tạp hơn.
Văn bản pháp luật về hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở NN vẫn đang trong
quá trình hoàn thiện, chưa theo kịp với những biến động của tình hình thực tế,
sự phối hợp của các cơ quan chức năng chưa chặt chẽ, thiếu những chiến lược
về hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở NN ở tầm quốc gia, hiệu quả KT-XH chưa
cao, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật còn hạn chế, dẫn đến nhận thức
của một bộ phận NLĐ chưa đúng; thủ tục hành chính, công tác khai thác, định
hướng phát triển thị trường LĐ ngoài nước còn nhiều bất cập.
Mặt khác, do cơ chế chính sách của ta chưa tương đồng với nhiều nước tiếp

vận dụng phương pháp thống kê, so sánh, phân tích và tổng hợp thông qua các
số liệu và biểu đồ minh họa.
5. Tình hình nghiên cứu
Thời gian qua, ở trong nước đã có một số công trình nghiên cứu khoa học
liên quan đến hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở NN như: Các giải pháp đổi mới
nhà nước về XKLĐ ở Việt Nam trong giai đoạn 1995-2010 ( Trần Văn Hằng,
luận án Tiến sĩ kinh tế,1996); Một số giải pháp đổi mới quản lý tài chính về
XKLĐ Việt Nam theo cơ chế thị trường ( Nguyễn Thị Phương Linh, luận án tiến

sĩ kinh tế, 2004); Một số giải pháp nhằm tăng cường công tác QLNN về XKLĐ
của nước ta trong giai đoạn hiện nay (Bùi Sỹ Tuấn, luận văn Thạc sỹ, 2006).
Ngoài ra còn một số đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ, cấp cơ sở, luận
văn, các bài viết đăng trên báo, tạp chí nghiên cứu chuyên ngành cũng đã đề cập
đến hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở NN theo hợp đồng trong những năm qua.
Nhìn chung dưới góc độ nghiên cứu khác nhau, các công trình nghiên cứu
trên mới tập trung nghiên cứu, phân tích đánh giá tình hình, tác động của hoạt
động XKLĐ, giải pháp chính sách, cơ chế quản lý trong nền kinh tế chuyển đổi.
Chưa có công trình nào đi sâu nghiên cứu, đề xuất giải pháp QLNN trong điều
kiện hội nhập KTQT.
Từ tình hình nêu trên, nghiên cứu đề tài nêu trên nhằm phân tích, đánh giá
thực trạng QLNN thời gian qua, trên cơ sở đó đề xuất, kiến nghị các giải pháp
đổi mới QLNN trong điều kiện hội nhập KTQT, tạo điều kiện cho hoạt động
XKLĐ của Việt Nam phát triển đúng hướng theo chủ trương của Đảng và Nhà
nước.
6. Những đóng góp của Luận văn
Luận văn đã tổng hợp và hệ thống hoá cơ sở lý luận và thực tiễn QLNN về
hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở NN theo hợp đồng. Khẳng định hoạt động đưa
NLĐ đi làm việc ở NN là hoạt động kinh tế, là một tất yếu khách quan, vì vậy
cần phải nâng cao nhận thức, chấp nhận cạnh tranh trên thị trường LĐ thế giới.
Phân tích, đánh giá thực trạng QLNN về hoạt động đưa NLĐ đi làm việc ở

1.1.1.2. Hình thức hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài. 7
1.1.1.3. Lợi ích chủ yếu từ hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước
ngoài. 8
1.1.1.4. Vai trò, đặc điểm của các bên tham gia hoạt động đưa người lao động đi
làm việc ở nước ngoài. 10
1.1.2. Các giai đoạn phát triển của hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở
nước ngoài 13
1.1.3. Xu hướng phát triển của hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước
ngoài. 15
1.2. NỘI DUNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VÀ SỰ CẦN THIẾT ĐỔI MỚI
QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG ĐƯA NGƯỜI LAO ĐỘNG
ĐI LÀM VIỆC Ở NƯỚC NGOÀI. 16
1.2.1. Sự cần thiết đổi mới quản lý nhà nước đối với hoạt động đưa người lao
động đi làm việc ở nước ngoài. 16
1.2.1.1. Xu thế hội nhập KTQT tác động đến hoạt động đưa người lao động đi
làm việc ở nước ngoài. 17
1.2.1.2. Sự phát triển thị trường lao động thế giới 18
1.2.1.3. Hiệu quả kinh tế – xã hội trong hoạt động đưa người lao động đi làm
việc ở nước ngoài. 19
1.2.1.4. Cơ chế, chính sách chưa phù hợp với xu thế mới. 22

1.2.2. Nội dung quản lý nhà nước đối với hoạt động đưa người lao động đi làm
việc ở nước ngoài. 23
1.2.2.1. Xây dựng và chỉ đạo thực hiện chiến lược quy hoạch, kế hoạch hoạt
động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài. 23
1.2.2.2. Ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về hoạt động đưa người lao
động đi làm việc ở nước ngoài. 24
1.2.2.3. Xây dựng bộ máy quản lý, phân cấp và phối hợp thực hiện hoạt động
đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài. 25
1.2.2.4. Chính sách hỗ trợ và khai thác thị trường lao động ngoài nước 26

2.2.1. Thời kỳ 1980-1990. 63
2.2.2. Thời kỳ 1991 đến nay. 67
2.3. NGUYÊN NHÂN TỒN TẠI VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA CẦN KHẮC
PHỤC TRONG HOẠT ĐỘNG ĐƯA NGƯỜI LAO ĐỘNG ĐI LÀM VIỆC Ở
NƯỚC NGOÀI. 73
2.3.1. Về chủ quan 73
2.3.2. Về khách quan 75
Chương 3 77
PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP TIẾP TỤC ĐỔI MỚI QUẢN LÝ 77
NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG ĐƯA NGƯỜI LAO ĐỘNG 77
ĐI LÀM VIỆC Ở NƯỚC NGOÀI THEO HỢP ĐỒNG 77
3.1. PHƯƠNG HƯỚNG ĐỔI MỚI HOẠT ĐỘNG ĐƯA NGƯỜI LAO ĐỘNG
ĐI LÀM VIỆC Ở NƯỚC NGOÀI ĐẾN NĂM 2020. 77
3.1.1. Dự báo phát triển thị trường lao động thế giới và Việt Nam 77
3.1.2. Những quan điểm, chủ trương và định hướng phát triển hoạt động đưa
người lao động đi làm việc ở nước ngoài. 81
3.2. GIẢI PHÁP ĐỔI MỚI QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ HOẠT ĐỘNG ĐƯA
NGƯỜI LAO ĐỘNG ĐI LÀM VIỆC Ở NƯỚC NGOÀI. 85
3.2.1. Nâng cao nhận thức hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước
ngoài trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế. 85

3.2.2. Xác định chiến lược đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài nằm
trong sự phát triển nhân lực chung 86
3.2.3. Đẩy mạnh việc nghiên cứu và phát triển thị trường 88
3.2.4 Hoàn thiện cơ chế, chính sách đưa người lao động đi làm việc ở nước
ngoài thuận lợi hơn cho doanh nghiệp và người lao động. 88
3.2.5. Nâng cao chất lượng nguồn lao động tạo sự cạnh tranh trên trường quốc
tế. 90
3.2.6. Bảo đảm hiệu quả và hiệu lực quản lý nhà nước đối với hoạt động đưa
người lao động đi làm việc ở nước ngoài 91