BA TIẾP CẬN GIẢI THÍCH LỢI THẾ
CẠNH TRANH CỦA CÔNG TY
Science & Technology Development, Vol 15, No.Q1 2012

Trang 14
BA TIP CN GII THÍCH LI TH CNH TRANH CA CÔNG TY
Nguyn Thành Long
Trng i hc An Giang
(Bài nhn ngày 04 tháng 04 năm 2011, hoàn chnh s a cha ngày 11 tháng 09 năm 2011)
TÓM TT: S t!n ti, phát trin hay vưt tri ca công ty trong môi trưng ngành quyt ñnh
bi li th cnh tranh mà công ty có ñưc so vi các ñi th. Bài vit này lưc kho các lý thuyt nhm

trình bày các nh t to li th/thành qu công
ty qua 03 tip cn: (1) lý thuyt cnh tranh ca
Porter vi mô hình tác lc; (2) lý thuyt quan
im c s ngun lc vi thuc tính VRIN ca
ngun lc mà công ty kim soát, s! d"ng 
cnh tranh, trong ó, nng lc ng, tri thc và
vn xã hi là các ngun lc áng quan tâm; (3)
entrepreneurship và entrepreneur, c hai tuy có
th xem nh mt ngun lc #c bit ca công
ty, nhng g$n lin vi ph%m cht, nng lc ca
doanh nhân. Cui cùng, Phn th ba tng hp,
i chiu c ba tip cn trên và a ra các ý
kin tho lun.
NĂNG LC CNH TRANH VÀ LI TH
CNH TRANH CA CÔNG TY
Nhiu nhà nghiên cu (Vd: Ericsson,
Henricsson, & Jewell, 2005; Siggel, 2006) cho
r&ng, nng lc cnh tranh là mt khái nim khó
TẠP CHÍ PHÁT TRIỂN KH&CN, TẬP 15, SỐ Q1 2012
Trang 15
n$m (ill-defined). i vi cơng ty, có các nh
ngha nng lc cnh tranh tiêu biu sau:
• Cơng ty là cnh tranh nu có th sn xu$t
sn ph%m-dch v" vi ch$t lưng vưt tri và
chi phí th$p hơn i th cnh tranh trong nc
và quc t. Nng lc cnh tranh ng ngha vi
thành qu li nhun dài hn ca cơng ty và
năng lc ca cơng ty trong b!i đ%p nhân viên
và cung c$p li nhun vưt tri cho ngưi ch
(House of Lords on Overseas Trade (1985) –

Cng có nhiu nh ngha li th cnh tranh
khác nhau, in hình là:
• Li th cnh tranh cơng ty giành c
thơng qua cung cp cho khách hàng giá tr ln
hơn h kỳ vng, d'n n thành qu vt tri th
hin qua các ch) tiêu thơng thng nh th
trng và tài chính (Bharadwaj, Varadarajan &
Fahy, 1993; Hunt & Morgan , 1995, d'n theo
Fahy & Smithee (1999)).
• Porter (2004) cho r&ng li th cnh tranh là
có chi phí th$p, li th khác bit ho'c có chin
lưc tp trung thành cơng. Li th cnh tranh
tng tr ng da trên c s cơng ty có nng lc
to giá tr cho ngưi mua vưt chi phí cơng ty
to ra nó.
• Kay (1993) (Rumelt, Kunin, & Kunin,
2003) cho r&ng năng lc đ'c trưng (nng lc
bn vng, thích hp mà các cơng ty khác thiu)
ca mt cơng ty tr thành li th cnh tranh khi
c áp d"ng vào mt ngành hay th trng.
• Theo Collis & Montgomery (2008), bt k
ngun t( âu, li th cnh tranh c qui v s
hu ngu!n lc có giá tr, làm cho cơng ty có
th thc hin tt hơn ho'c r( hơn đi th.
Rumelt, et al. (2003) nhn xét r&ng, im
chung ca các nh ngha này là li th có c
khi sáng to ra giá tr, nhng giá tr i vi ai,

1
Waheeduzzaman & John K. Ryans (1996): có 4 quan

nhân ñ'c trưng, ch$p nhn ri ro to ra các
ñ)i mi ñt phá, c xem là mt nhân t
quyt nh s tn ti và phát trin ca doanh
nghip. Cách tip cn này d'n t( quan im
cnh tranh ng ca Schumpeter.
Phn di ây trình bày s+ gii thiu tng
quát v ba tip cn này.
TIP CN (1): CHIN LƯC CNH
TRANH MÔ THC SCP CA PORTER,
XUNG ĐT CHIN LƯC HAY HÀNH
VI CHIN LƯC CP CÔNG TY
Chin lưc cnh tranh mô thc SCP ca
Porter
Nguyên thy, mô thc SCP (Structure –
Conduct – Performance) ca Bain và Mason 
xut nh&m ph"c v" cho chính ph thit lp
chính sách iu tit các th trng thiu tính
cnh tranh. Các #c trng cu trúc th trng
gm: (1) mc tp trung ngành, (2) mc khác
bit hóa sn ph%m, (3) hàng rào gia nhp s+ to
ra s khác bit thành qu gia các công ty khi
cnh tranh, và là ngun to ra li nhun trên
trung bình (t( thông ng, c quyn) ca công
ty. Trong khi ó, các yu t này d'n n gim
cnh tranh, hiu qu kinh t thp, không thúc
%y i mi, do vy, chính ph phi can thip.
Theo Barney & Hesterley (1999), Porter và
các ng s ã o ngc m"c tiêu khi s! d"ng
mô thc SCP cho qun tr chin lc. Vic to
lp, chn la và áp d"ng chin lc c phân

thu hoch, ri b,, (5) toàn cu (global) – t chc a quc
gia, t chc tích hp toàn cu.

4
Nhóm chin lc là tp hp các công ty cùng ngành có
chin lc tng t nhau. Nhóm này có th ngn cn s gia
nhp mi ca các công ty khác trong ngành b&ng hàng rào
di chuyn (mobility barries)

TẠP CHÍ PHÁT TRIỂN KH&CN, TẬP 15, SỐ Q1 2012
Trang 17
bit, chi phí-khác bit.  duy trì li th bn
vng và trin khai chin lc, Porter a ra mơ
hình chui giá tr (value chain) cho phân tích
ngun lc ni b.
Nh vy, cu trúc ngành óng vai trò trung
tâm cho hành ng chin lc. Li tc kinh t
(economic rents) mà cơng ty có c t( mơ
hình tác lc cnh tranh là li tc c quyn
(monopoly rents) do s nh v chin lc ca
cơng ty so vi các i th, nhà cung cp trong
ngành cho phép hn ch tác lc cnh tranh.
Li tc ó c to ra mc ngành ho#c phân
khúc (subsectors) hn là mc cơng ty (Teece,
et al., 1997).
Các mơ hình trên khơng ch) góp phn gii
thích s khác bit thành qu gia các cơng ty
b&ng mơ hình kinh t SCP mà còn là cơng c"
phân tích, hoch nh chin lc cho cơng ty.
Tuy nhiên, mơ hình này v'n nhn mt s phê

lc i phng ã thc thi.
Lý thuyt Trò chi c áp d"ng  phân
tích hành vi chin lc ca cơng ty trong t
chc ngành nh: (1) chin lc gia nhp ngành
ca cơng ty mi vi phn ng ca cơng ty ti v
(incumbent) (rào cn kiu Porter), (2) tng tác
gia các cơng ty c quyn nhóm – k c s
thơng ng, (3) các ch  liên quan n cam
kt chin lc và danh ting (Ormanidhi &
Stringa, 2008; Rumelt, Schendel, & Teece,
1991). Li tc cơng ty có c theo quan im
này, là kt qu ca nng lc trí tu nhà qun lý.
Lu ý, mơ hình này khơng có ý ngha áng k
khi hai cơng ty có s chênh lnh ln v li th
cnh tranh (cơng ty vt tri khơng cn phi
làm gì, vì ang v th chin lc tri) (Teece,
et al., 1997)
Science & Technology Development, Vol 15, No.Q1 2012

Trang 18
TIP CN (2): LÝ THUYT QUAN ĐI!M
CƠ S# NGU$N LC (RESOURCE-
BASED VIEW)
Ngc vi lý thuyt chin lc ca Porter, lý
thuyt quan im c s ngun lc xem các
nhân t bên trong mà công ty s hu, kim soát
c, cùng vi kh nng qun tr là nh t cho
li th cnh tranh và thành qu. Phn di ây
trình bày (1) các lun im c s ca Penrose
và Wernerfelt, (2) các thuc tính VRIN ca

công ty to c sc mnh c quyn nht nh và giành
li nhun trên chu%n trung bình.

mi, hiu qu ca nhà qun tr. S khác bit
gia các công ty b$t ngun t( s! d"ng ngun
lc mt cách sáng to d'n n các c hi sn
xut và thành qu tài chính khác nhau gia các
công ty và to ra s c áo ca công ty. Nhà
qun tr cng thu c kin thc, kinh nghim
c áo, riêng có v s ph"c v" có th thu
c t( ngun lc. Các ngu!n lc công ty chưa
s dng ht cùng tài nng qun tr, kinh
nghim s-n có ca nhà qun lý là ñng cơ thúc
ñy công ty bành trưng, và là nh t cho tc
 và hng phát trin ca công ty. S tăng
trưng ca công ty theo s ph thuc l trình
(path dependency), ngha là, ph" thuc vào
ngun lc mà công ty ã tích ly và th(a
h ng trc ó. Ngun lc bên trong kích
thích tng tr ng nhng cng có lúc óng vai
trò ràng buc tng tr ng khi xy ra s không
cân b&ng gia ngun lc và qun tr. Kh i u
tng tr ng thng không mang li hiu qu và
li nhun. Cnh tranh theo quan im ca
Penrose mang tính ng.
Sau ó, Wernerfelt (1984) cho r&ng “ngun
lc và sn ph%m là hai m#t ca mt ng xu”:
b&ng ch) nh qui mô hot ng ca công ty
trong các th trng khác nhau, có th suy ra
ngun lc yêu cu ti thiu, ngc li, b&ng ch)

cơng ty khác khơng th b$t kp, khơng th thâu
tóm vì chi phí cao (ch.ng hn: cơng sut thit
b, lòng trung thành khách hàng, kinh nghim
sn xut…).
Ngu'n lc và ngu'n lc to li th cnh
tranh
Sau Wernerfelt, lý thuyt quan im c s
ngun lc phát trin nhanh vi s tham gia ca
nhiu nhà nghiên cu theo nhiu hng khác
nhau, trong ó có hai ni dung c bn: (1) th
nào là ngun lc và (2) ngun lc nào có th
to li th cnh tranh. Fahy & Smithee (1999)
tng hp t( các nghiên cu trc (Rumelt,
1987; Wernerfelt, 1989; Hall, 1989; Hall, 1992;
William, 1992; Grant, 1991; Dierickx & Cool,
1993; Collis, 1994) a ra phân loi các ngun
lc c bn sau ây:
• Tài sn hu hình (tangible assets) gm các
tài sn lu ng và c nh có cơng sut dài
hn c nh, có tính s hu và d* o lng,
tính minh bch cao và kh nng chng sao chép
thp.
• Tài sn vơ hình (intangible assets) gm s
hu trí tu, thng hiu, danh ting, mng và
c s d liu cơng ty. Tài sn vơ hình to ra sai
bit gia giá tr th trng và giá tr s sách, có
nng sut gn nh khơng gii hn mà cơng ty
có th khai thác  to giá tr b&ng dùng riêng
hay cho th, có kh nng nht nh chng li
s sao chép t( các i th.

ngun lc và sc mnh th trng: công ty có
ngun lc vt tri him có, to chi phí thp s+
thu v li tc Ricardo (Ricardo rents) khi cung
nhân t cng nh$c (hay n!a cng nh$c); ho#c
có sc mnh th trng cao hn s+ thu v li
tc c quyn (monopoly rents).
• Gii hn hu chng (ex post limits) ñi
vi cnh tranh: to b i b$t chc không hoàn
ho và thay th không hoàn ho, óng vai trò
duy trì bn vng li tc.
• Di chuyn không hoàn ho (imperfect
mobitity): quyt nh b i (1) chi phí chuyn
i, (2) các tài sn liên kt #c bit, (3) chi phí
giao dch làm cho ngun lc không th trao i
c, óng vai trò duy trì bn vng li tc bên
trong công ty.
• Gii hn tiên lưng (ex ante limits) ñi vi
cnh tranh: hình thành do chi phí thu tóm
ngun lc (không di chuyn hoàn ho) trong
mt th trng không hoàn ho so vi kt qu
k8 vng t( s! d"ng nó.
M rng quan im v s không hoàn ho
ca th trng ngun lc mình  xut nm
1986, Barney (1991) cho r&ng công ty có li
th cnh tranh bn vng vi các ngun lc (1)
có giá tr (valuable): khai thác c c hi,
trung hòa nguy c môi trng; (2) him có
(rare) so vi i th hin hu và tim tàng; (3)
không th b$t chc hoàn ho (imperfectly
imitable) do: iu kin lch s! c áo, m h

t c bn cho li tc kinh t phm vi ngành.
Trong mt thi on, nhân t chin lc
ngành c xác nh thông qua tng tác ca
TẠP CHÍ PHÁT TRIỂN KH&CN, TẬP 15, SỐ Q1 2012
Trang 21
các thành phn trong mơi trng ngành: (1) i
th, (2) khách hàng, (3) chính ph, (4) ngi
mi vào ngành và (5) các nhóm li ích khác.
Tài sn chin lưc (strategic assets) là tp hp
các ngun lc và nng lc #c bit to nên li
th cnh tranh ca cơng ty. Các quyt nh ca
cơng ty v khai thác và phát trin tài sn chin
lc trùng khp nhân t chin lc ngành 
có th to mi ngun lc và duy trì li tc kinh
t. Nói khác i, ngun lc ch) to c li th
cnh tranh vi các quyt nh chin lc bo
m s tng thích vi mơi trng ngành. Có
th thy ít nhiu s tích hp vai trò cu trúc
ngành ây.
Tương tác ngu'n lc cơng ty và mơi
trư+ng ngành
Cùng quan im trên tm rng , Rindova
& Fombrun (1999) a ra quan im h thng
trong xây dng li th cnh tranh qua tng tác
cu phn mơi trng và cơng ty. Trong cơng ty
có 02 cu phn: (1) ngu!n lc (resources): các
tài sn vt cht, (2) văn hóa vi mơ (micro-
culture): tri thc, nim tin, danh v - c hai
chính là ngun lc cơng ty. Ngồi cơng ty có
02 cu phn: (3) th trưng (market): tt c các

i nhanh và y bt nh hin nay, vai trò các
ngun lc vơ hình ngày càng ln. Trong ó,
các ngun lc c quan tâm nghiên cu: tri
thc (knowledge) (Vd: Nonaka, 1994; Nonaka,
Toyama, & Nagata, 2000; Spender, 1996), vn
xã hi (social capital) và mng (network) (Vd:
Nahapiet & Ghoshal, 1998; Tsai & Ghoshal,
1998); #c bit là năng lc đng (dynamic
capabilities), sau m u ca Teece et
al.(1997), các nghiên cu v nng lc ng b$t
u phát trin, có th k: Eisenhardt & Martin
(2000), Shaker A. Zahra & George (2002),
Zollo & Winter (2002), Helfat & Peteraf
(2003), Helfat et al.(2007) …
Science & Technology Development, Vol 15, No.Q1 2012

Trang 22
TIP CN (3) ENTREPRENEURSHIP:
DOANH NHÂN (ENTREPRENEUR) VÀ
ENTREPRENEURSHIP CÔNG TY
(CORPORATE ENTREPRENEURSHIP)
Khái nim entrepreneurship vn g$n lin vi
vai trò ca entrepreneur trong các lý thuyt
kinh t. Trong ó, quan im ca Schumpeter
(1883-1950) vào u th k: là s kh i u.
Tng quát, entrepreneurship  cp n ñ'c
trưng ca ch th và quá trình giá tr sáng to
giá tr mi trong mt môi trưng c th. Kh i
u, entrepreneurship c xem là ng ngha
vi to lp mi doanh nghip nh, nh phng

nhng không quan tâm n các ngun lc h ang kim soát
Jones & Butler (1992)
Quá trình các công ty chú tâm n các c hi và hành ng  t chc mt cách sáng
to các giao dch gia các nhân t sn xut  to giá tr th#ng d
Shane & Venka-
taraman (2000)
S khám phá, sáng to và khai thác (gm c b i ai và kt qu gì) các c hi  a
sn ph%m và dch v" vào hin thc tng lai

Ngu!n: Maes (2003)
C-p ñ phân tích
Entrepreneurship c nghiên cu theo
nhiu cp  phân tích. Lc kho 127 nghiên
cu entrepreneurship ca Davidsson &
Wiklund (2007) cho thy có cp phân tích ch
yu sau: cá nhân, công ty, ngành, vùng và các
kt hp gia nhng cp  này  mô t các
thuc tính và kt qu ca entrepreneurship.
Di ây trình bày entrepreneurship cp  cá
nhân và công ty:
Entrepreneurship  c$p ñ cá nhân. Maes
(2003) tng hp các nghiên cu  phân ra hai
TẠP CHÍ PHÁT TRIỂN KH&CN, TẬP 15, SỐ Q1 2012
Trang 23
hng tip cn: (1) cá tính (trait approach): tp
trung vào các #c trng, ph%m cht cá nhân 
phân bit ai là doanh nhân và khơng phi doanh
nhân; (2) hành vi (behavioral approach): tp
trung vào các q trình hành ng, d án ca
cá nhân  t c s sáng to giá tr mi.

trung gim chi phí…) t, ra khơng  sc 
gii thích thành qu cơng ty trong mơi trng
cnh tranh y bt nh. Các cách qun tr này
làm cho cơng ty có qn tính n#ng n, ngi ri
ro, khơng có nhu cu i mi.
Entrepreneurship cơng ty (corporate
entrepreneurship/entrepreneurial orientation)
ã ni lên nh mt trng phái nghiên cu
(Vd: J. G. Covin & Slevin, 1991; J. O. Covin &
Miles, 1999; Lumpkin & Dess, 1996; S. A.
Zahra, Sapienza, & Davidsson, 2006), tp trung
cho 5 thành phn ni bt: (1) t ch, (2) i
mi, (3) chp nhn ri ro, (4) ch ng, (5)
quyt lit cnh tranh. Lý thuyt quan im c
s ngun lc và qun tr chin lc cng c
vn d"ng cho tip cn này (Davidsson &
Wiklund, 2007)
Khung phân tích
Bài vit này s+ gii thiu 03 khung phân tích
ca Wennekers & Thurik (1999), Maes (2003)
và Shane & Venkataraman (2000). Khung th
nh$t tp trung cho các cp  phân tích
entrepreneurship trong quan h vi tng tr ng
kinh t; khung th hai tip cn gn hn, trình
bày các thành phn ca entrepreneurship (cá
nhân/t chc) trong quan h vi mơi trng;
khung th ba làm rõ quan h ca doanh nhân
tim nng vi c hi kinh doanh qua q trình
h khám phá, ánh giá và khai thác chúng.
Wennekers & Thurik (1999) a ra khung

• Tăng trưng kinh t (economic growth)
Tp trung vào entrepreneurship v)i các
thành ph.n ca nó, phân tích ri tng hp các
nghiên cu trc, (Maes, 2003) a ra khung
tng quát gm 3 thành phn thay cho mt nh
ngha tng minh. Khung phân tích này mang
tính h thng, có tính toàn din do k th(a các
quan im trc và s! d"ng c cho c 2 cp
 cá nhân và công ty.
• Ngưi sáng to (creator): có th là cá
nhân doanh nhân hay mt tp hp ngi thc
hin quá trình mt cách c lp ho#c tp th.
Entrepreneurship cng có th sinh ra và ln lên
bên trong các t chc ti v.
• Quá trình sáng to (the creating process):
quá trình này qua các bc:khám phá và nhn
dng c hi kinh doanh vi s tìm kim thông
tin; quyt nh khai thác và chn la kiu thc
khai thác c hi.
• Sáng to giá tr mi (new value creation)
là vic áp d"ng các quá trình, sn ph%m, dch
v" trc ây là xa l vi t chc. Sáng to giá
tr mi bao hàm c thành lp t chc mi.
• Ba thành phn Ngi sáng to-Quá trình
sáng to-Giá tr sáng to mi c kt
ni dc thành mt b ba (nexus) không tách
ri. B ba này là thành phn th nht trong
môi trng nht nh và tng tác vi môi
trng ó.
• Môi trưng gn (the close environment)

1985…), hai hc gi trên a ra các quan im
sau  làm rõ nh ngha trên:
• Cơ hi kinh doanh (entrepreneurial
opportunities) là tình hung mà sn ph%m, dch
v", ngun liu, phng thc t chc có th
c gii thiu và bán mc giá ln hn chi
phí. V bn cht, c hi kinh doanh là hin
tng khách quan nhng khơng phi mi ngi
u bit mi lúc; nhng nhn ra c hi là q
trình ch quan g$n lin vi s khám phá mt
quan h phng tin-kt c"c (means-ends) mi.
• S t!n ti ca cơ hi kinh doanh. C hi
tn ti di nhiu dng khác nhau nh: khám
phá vt liu mi; sáng to thơng tin mi (khi
phát minh cơng ngh mi); khai thác s khơng
hiu qu ca th trng hay thơng tin bt xng;
phn ng  dch chuyn chi phí li ích tng
i trong các phng án s! d"ng ngun lc khi
có bin ng chính tr, chính sách iu tit hay
nhân kh%u hc. S hin hu ca c hi xut
phát t( nim tin khác nhau ca cá nhân v giá
tr ca ngun lc s! d"ng và v giá c th
trng có th t ca u ra. Các khác bit này
d'n n t( s khác bit ca c ốn, linh cm,
trc giác… ca cá nhân trc các thơng tin có
th là bt xng, khơng hồn ho n vi h.
• Khám phá cơ hi kinh doanh. Trong mt
thi im ch) mt b phn khám phá c c
hi nh (1) s hu thơng tin i trc, to thành
khung nhn thc, s-n sàng kt hp vi thơng

nhun mà t( khát vng, ph%m cht, cá tính ca
doanh nhân – ngi luôn tìm cách i mi 
cnh tranh, d'n n s phá hy sáng to, to ra
chui bin ng to cái mi và hy dit cái c.
Khái nim entrepreneurship ban u g$n vi
cá tính, ph%m cht cá nhân và kh i to doanh
nghip mi ã m rng ra thành ý nh, hành
ng phm vi công ty cng nh các quá trình
i mi chin lc ca công ty hin hu.
Lý thuyt Quan ñim cơ s ngu!n lc
(resource-based view) gi nh các công ty là
khác bit v các yu t bên trong, kho sát
công ty di dng tp hp các ngun lc, c
các nhà qun tr quyt nh cách thc phi hp
s! d"ng  chuyn hóa thành sn ph%m  gii
thích thành qu trên th trng. Ngun lc công
ty gm các tài sn hu hình, tài sn vô hình và
nng lc mà công ty s hu, kim soát c.
Ch) các ngun lc có các thuc tính VRIN: (1)
to ra giá tr, (2) him, (3) không di chuyn
c, (4) không thay th c mi to c
các li th cnh tranh bn vng v hiu qu,
hiu sut, giá tr khách hàng.
Lý thuyt hành vi cnh tranh chin lưc, ni
bt là Lý thuyt Qun tr chin lưc mô thc
SCP gii thích thành qu bn vng khi công ty
duy trì c li th cnh tranh (chi phí ho#c
khác bit) qua hn ch tác lc cnh tranh t( các
công ty khác khác, b&ng cách xác lp mt v th
trên th trng có kh nng to cho công ty sc

ngun lc thc thi, do ó, c áp d"ng ph
bin trong thc hành. Tuy nhiên tip cn này có
các hn ch sau. Mt là, mô hình hóa công ty
mô hình hóa nh mt thc th có cu trúc c
hc, hot ng theo chui giá tr và d* dàng
xây dng, kim soát c theo chin lc ó là
cha tht phù hp thc t. Khi các công ty có
cùng chin lc, ngun lc (c biu di*n
qua chui giá tr) là nhân t to khác bit thành
qu. Do vy, chin lc cnh tranh mi ch) là
TẠP CHÍ PHÁT TRIỂN KH&CN, TẬP 15, SỐ Q1 2012
Trang 27
iu kin cn, ch cha   gii thích thành
qu. Hai là, khung phân tích chi tit nh trên là
khó phù hp i vi cơng ty nh, và v(a, có
ngun lc hn h;p, cu trúc n gin thng
chn s-n chin lc khác bit hóa, ph"c v" các
niche. Ba là, khi mơi trng bin ng cc
mnh, cc nhanh, vic phân tích t) m) c%n trng
ri suy di*n hp lý  chn, trin khai chin
lc là khơng còn hiu qu vì bt nh q ln
và khơng kp thi.
Tip cn Quan đim cơ s ngu!n lc có quan
im hng ni, xem các cơng ty nh các tp
hp ngun lc có cu trúc, c ch, hành vi
phc tp nh mt sinh th c iu hành bi
nhà qun tr, S khác bit và tính cht VRIN
ca ngun lc to li th cnh tranh, kt hp
vi s tng thích gia ngun lc s9 hu và
mơi trng hot ng ã gii thích tng qt

trng ít bin ng. Hai là , cng nh chin
lc, nói chung ây là iu kin cn ch cha
  to thành qu vt tri, vì  to c
u ra có giá tr, còn cn thêm các nhân t
khác.
Nh vy, ba tip cn nghiên cu li th cnh
tranh theo ba quan im khác nhau nhng
khơng hồn tồn c lp. Chin lc cnh
tranh SCP v'n #t vai trò ca ngun lc, ca
entrepreneurship; quan im c s ngun lc
v'n #t ra vn  chin lc phát trin ngun
lc và ngun lc tng thích mơi trng;
entrepreneurship là mt ngun lc #c bit, to
ra các i mi chin lc. Ba tip cn có th
c vn d"ng ng thi, có trng s ho#c
riêng l< tùy thuc vào #c trng quy mơ t
chc và mơi trng ngành.
Science & Technology Development, Vol 15, No.Q1 2012

Trang 28 Hình 1. Ba tip cn li th cnh tranh ca doanh nghip
ON THE EXPLANATION OF COMPETITIVE ADVANTAGES OF FIRMS: THREE
ALTERNATIVE APPROACHES
Nguyen Thanh Long
An Giang University
ABSTRACT: The survival, the development or the superiority of firms in an industry are
determined by the firm’s competitive advantages relative to its competitors. This article reviews the
theories on the definitions and sources of competitive advantages of firms. Three approaches to explain

Competing on Resources, Harvard
Business Review, 140-150 (2008).
[7]. J. G. Covin, D. P. Slevin, A Conceptual
Model of Entrepreneurship as Firm
Behavior. Entrepreneurship: Theory &
Practice, 16(1), 7-25 (1991).
[8]. J. O. Covin, M. P. Miles, Corporate
Entrepreneurship and the Pursuit of
Competitive Advantage.
Entrepreneurship: Theory & Practice,
23(3), 47-63 (1999).
[9]. P. Davidsson, J. Wiklund, Levels of
Analysis in Entrepreneurship Research:
Current Research Practice and
Suggestions for the Future. In . Cuervo,
D. Ribeiro & S. Roig (Eds.),
Entrepreneurship, 245-265 (2007).
[10]. K. M. Eisenhardt, J. A. Martin,
Dynamic capabilities: what are they?
Strategic Management Journal, 21(10-
11), 1105 - 1121 (2000).
[11]. S. Ericsson, P. Henricsson, C. Jewell,
Understanding construction industry
competitiveness: The introduction of
Hexagon framework, Proceedings of the
CIB Helsinki 2005 Joint Symposium,
13-16 June 2005, Helsinki, Finland
(2005).
[12]. J. Fahy, A. Smithee, Strategic
Marketing and the Resource Based View

Science & Technology Development, Vol 15, No.Q1 2012

Trang 30
Economics, Trans.) Open Access
publications from Katholieke
Universiteit Leuven: Katholieke
Universiteit Leuven (2003).
[19]. J. Nahapiet, S. Ghoshal, Social Capital,
Intellectual Capital, and the
Organisational Advandtage Academy of
Management Review, 23(2), 242-266
(1998).
[20]. V. Neufeldt, Webster’s New World
Colledge Dictionary (3rd ed.).
Cleverland: MacMillan (1996)
[21]. I. Nonaka, A Dynamic Theory of
Organizational Knowledge Creation,
Organization Science Vol.5, No. 1 pp14-
37, 5(1), 14-37 (1994).
[22]. I. Nonaka, R. Toyama, A. Nagata, A
Firm as a Knowledge-creating Entitiy: a
New Perspective on the Theory of the
Firm, Industrial and Corporate Change,
19(1), 1-20 (2000).
[23]. C. Oliver, Sustainable Competitive
Advantage: Combining Institutional And
Resourcebased Views, Strategic
Management Journal, 18(9), 687-703
(1997).
[24]. O. Ormanidhi, O. Stringa, Porter’s

and a Proposal for Measurement.
Journal of Industry, Competition and
Trade, 6(2), 137-159 (2006).
[32]. J. C. Spender, Making Knowledge the
Basis of a Dynamic Theory of the Firm.
Strategic Management Journal,
17(Special), 45-62 (1996).
[33]. D. J. Teece, G. Pisano, A. Shuen,
Dynamic Capabilities and Strategic
Management. Strategic Management
Journal, 18(7), 509-533. (1997).
TAẽP CH PHAT TRIEN KH&CN, TAP 15, SO Q1 2012
Trang 31
[34]. W. Tsai, S. Ghoshal, Social Capital and
Value Creation: The Role of Intrafirm
Networks. The Academy of Management
Journal, 41(4), 464-476 (1998).
[35]. A. N. M. Waheeduzzaman, K. Ryans, J.
John Definition, perspectives, and
understanding of international
competitiveness: A quest for a common
ground. Competitiveness Review, 6(2), 7-
26 (1996).
[36]. S. Wehmeier, (Ed.), Oxford Advanced
Learner's Dictionary. Oxford University
Press (2000).
[37]. S. Wennekers, R. Thurik, Linking
Entrepreneurship and Economic Growth.
Small Business Economics, 13(1)
(1999).