9 bí quyết để trở thành nhà
đầu tư dài hạn thành công
Không ai có thể chối cãi được thực tế không có quy luật và cũng chẳng có ngoại lệ
nào trên thị trường chứng khoán. Thế nhưng ngược lại vẫn có những nguyên tắc
nhất định không một nhà đầu tư nào được phép bỏ qua.
Dưới đây sẽ là chín nguyên tắc cơ bản nhất cho việc tiếp cận thị trường với cái
nhìn dài hạn. Song hay nhớ đó chỉ là những điều chung nhất bởi việc áp dụng
chúng thế nào còn phụ thuộc vào hoàn cảnh cụ thể.
1. Bán những kẻ bại trận và để những người chiến thắng cầm cương
Thời gian qua đi, các nhà đầu tư thu về lợi nhuận nhờ việc bán đi các cổ phiếu mà
họ đang đánh giá cao và cố nắm giữ những cổ phiếu đang trượt dốc với hi vọng
một lúc nào đó sẽ có sự hồi sinh ngoạn mục. Thế nhưng nếu một nhà đầu tư không
biết khi nào là lúc nên rời bỏ những cổ phiếu đó thì trong trường hợp xấu nhất, anh
ra sẽ phải chứng kiến cổ phiếu của mình rơi đến đáy vực - nơi nó gần như trở thành
vô giá trị. Tất nhiên, ý tưởng nắm giữ các khoản đầu tư chất lượng cao đồng thời
bán đi những cái xuống cấp là rất vĩ đại về mặt lý thuyết nhưng lại rất khó khăn khi
áp dụng vào thực tiễn. Những thông tin sau có thể phần nào có ích:
Cưỡi kẻ chiến thắng
Nhà đầu tư vĩ đại Peter Lynch vốn rất nổi tiếng với thuật ngữ "tenbaggers" - thuật
ngữ dùng để chỉ những khoản đầu tư đem lại lợi nhuận gấp 10 lần. Lý thuyết ông
đưa ra là hầu hết thành công của ông đều xuất phát từ danh mục với một số lượng
nhỏ những cổ phiếu nhưng lại nhanh chóng trở thành những "người khổng lồ". Nếu
bạn có một nguyên tắc cá nhân là sẽ bán cổ phiếu khi giá của nó đã tăng thêm một
cấp số nhân nào đó - ví dụ, tăng lên ba lần - bạn sẽ không bao giờ thật sự là những
người được cưỡi trên lưng những kẻ chiến thắng. Không một ai trong lịch sử đầu
tư chứng khoán với chiến lược "bán ngay khi số tiền của tôi tăng lên gấp ba lần" lại
có thể có được một tenbagger. Đừng đánh giá thấp một cổ phiếu tốt nào đó chỉ vì
bạn bám dính lấy một vài nguyên tắc cá nhân cứng nhắc. Nếu như bạn không thể
có được một sự hiểu biết thấu đáo về sức mạnh tiềm tàng của cổ phiếu mình đang
nắm giữ, những nguyên tắc, chiến lược cá nhân của bạn rút cuộc cũng chỉ là sự hạn
Trong lời khuyên thứ nhất, chúng tôi đã giải thích tầm quan trọng của việc nhận
thức được các khoản đầu tư của bạn đang không xuôi chèo mát mái như bạn mong
muốn - nhưng hãy luôn nhớ đến việc phải chấp nhận những biến động ngắn hạn.
Là một nhà đầu tư dài hạn, bạn không nên hoảng sợ khi các khoản đầu tư của mình
đang phải trải qua một vài sự vận động ngắn hạn. Khi theo dõi hoạt động của các
khoản đầu tư đó, hãy nhìn vào một bức tranh lớn hơn. Hãy nhớ luôn tự tin với chất
lượng của các hình thức đầu tư mà bạn đã chọn hơn là cứ lo lắng về sự biến động
không thể tránh khỏi trong ngắn hạn. Đồng thời, một nhà giao dịch chứng khoán
năng động, tài ba sẽ luôn biết tận dụng những biến động từng ngày, thậm chí từng
phút để kiếm lời. Nhưng không chỉ dừng lại ở đó, lợi nhuận của một nhà đầu tư dài
hạn còn xuất phát từ một sự vận động hoàn toàn khác biệt của thị trường - sự vận
động mà thị trường phải mất đến hàng tháng, thậm chí hàng năm mới có được. Do
đó thay vì lo lắng với từng đợt sóng gợn của thị trường, hãy tập trung vào tự trau
dồi bản thân, tự phát triển những kĩ năng đầu tư của bản thân đế sẵn sàng đón nhận
những cơn sóng thần!
4. Không đánh giá quá cao chỉ số P/E
Các nhà đầu tư thường nâng chỉ số P/E lên tầm quan trọng quá cao, vượt xa ý
nghĩa thực tế của nó. Bởi vì nó chỉ là một công cụ chủ chốt trong vô số những công
cụ như thế, việc chỉ dựa vào chỉ số P/E để đưa ra các quyết định mua hoặc ban là
quá mạo hiểm và rất thiếu khôn ngoan. Chỉ số P/E cần phải được đưa vào một
hoàn cảnh cụ thể của nó, và nó phải được sử dụng đồng thời cùng với những quá
trình phân tích khác nữa. Vì thế, một chỉ số P/E thấp không nhất thiết đồng nghĩa
với một chứng chỉ quỹ đang bị đánh giá thấp hay ngược lại, một chỉ số P/E cao
cũng không luôn luôn song hành với một công ty đang được định giá cao hơn thực
tế.
5. Cưỡng lại sự mê hoặc của những "cổ phiếu tiền xu"
Một quan niệm sai lầm nhưng lại rất phổ biến hiện nay: Nhiều người cho rằng sẽ
mất ít hơn khi mua một "cổ phiếu tiền xu" - cổ phiếu có giá thấp. Thế nhưng bất kể
bạn mua một cổ phiếu 5 đô và nó lao xuống đáy trở thành tờ giấy lộn 0 đô hay một
cổ phiếu 75 đô và cũng lao vực tương tự thì rút cục kết quả chung bạn có vẫn chỉ là
doanh thu, lợi nhuận…), tôi nhận ra rằng cổ phiếu này vẫn rẻ. Do đó tôi mua nó.
Và rồi Subaru tiếp tục tăng thêm gấp 7 lần nữa". Bấn đề là ở chỗ đặt quyết định
đầu tư của bạn trên nền tảng của những tiềm năng tương lai, chứ không phải là
những gì đã xảy ra trong quá khứ.
8. Các nhà đầu tư có cái nhìn dài hạn
Những khoản lợi nhuận ngắn hạn khổng lồ có thể là cám dỗ với những người mới
tập tễnh bước vào thị trường. Thế nhưng, đi theo một chiến lược dài hạn và từ bỏ
chủ trương "đi vào - rời bở, rời bỏ - đi vào" là một điều bắt buộc với một nhà đầu
tư đúng nghĩa. Điều này không có nghĩa rằng những nhà đầu tư dài hạn không thể
kiếm tiền từ những giao dịch năng động, linh hoạt trong ngắn hạn. Thế nhưng, như
chúng tôi đã nói, đầu tư và mua bán giao dịch là hai cách thức hoàn toàn khác nhau
dù với cùng mục đích là kiếm lời. Việc mua bán giao dịch bản thân nó chất chứa
những rủi ro khác hẳn mà các nhà đầu tư mua-và-nắm-giữ không bao giờ được trải
nghiệm.
Một cách thức đầu tư không nhất định phải luôn tốt hơn một cách thức nào khác -
cả hai đều có những ưu điểm và khuyết điểm riêng. Việc tham gia vào các cuộc
mua bán sôi động (active trading) sẽ là sai lầm chết người với những người không
có khả năng xác định thời gian chính xác, không có nguồn tài chính vững, sự đào
tạo nhất định và sự đam mê. Hầu hết mọi người không phù hợp với cách thức tham
gia thị trường chứng khoán này.
9. Hãy mở lòng khi lựa chọn cổ phiếu
Rất nhiều cổ phiếu tuyệt vời gắn liền với những cái tên quen thuộc bạn nghe thấy
trong cuộc sống thường nhật nhưng cũng có không ít những cơ hội đầu tư tiềm
năng khác không hề đi kèm với cái tên thân quen nào. Hàng nghìn các cong ty nhỏ
bé đang có tiềm năng trở thành những blue-chip lớn trong nay mai. Trên thực tế,
lịch sử các sàn giao dịch chứng khoán cũng đã cho thấy: Các công ty nhỏ thường
có lợi tức cao hơn nhiều các công ty lớn. Ví dụ như trong giai đoạn từ năm 1926
đến năm 2001 ở Hoa Kì, cổ phiếu của các công ty nhỏ mang lại cổ tức trung bình
12,27% trong khi những chứng chỉ quỹ khổng lồ của chỉ số S&P 500 lại khiêm tốn
với 10,53%.