LỜI MỞ ĐẦU
Các khoản tiền tiết kiệm không bao giờ là vô tận và nó sẽ hết vào một ngày
nào đó. Giá trị của chúng là sẽ đem lại cho gia đình chúng ta sự thoải mái và đảm
bảo về mặt tài chính. Chúng ta sẽ không bao giờ cảm thấy tự do về tài chính nếu
không từ bỏ thói quen sa sỉ và thành lập cho mình thói quen tiết kiệm. Với một
doanh nghiệp thì việc tiết kiệm các khoản chi tiêu càng khó khăn hơn nữa và càng
cần thiết hơn nữa vì mỗi quyết định đều liên quan đến cả một tổ chức lớn gồm rất
nhiều những con người lao động gắn cuộc sống của mình với doanh nghiệp. Kể từ
năm 1986, khi Việt Nam chính thức mở cửa thị trường và có sự thông thoáng về các
chính sách thu hút đầu tư nước ngoài, đặc biệt từ sau 1990 đến nay ngành Du lịch
Việt Nam đã và đang khởi sắc. Thị trường du lịch cạnh tranh vô cùng sôi động và
gay gắt, các doanh nghiệp KS – DL luôn luôn phải thực hiện các biện pháp tiết kiệm
chi phí, nâng cao lợi nhuận, năng suất lao động và hiệu quả kinh doanh.
Trong khuôn khổ bài tiểu luận này, tôi xin đề cập tới các nhân tố ảnh hưởng
đến chi phí kinh doanh KS – DL và các biện pháp tiết kiệm chi phí trong các doanh
nghiệp KS – DL ở nước ta hiện nay.
PHẦN 1
CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN
Trang 1
CHÍ PHÍ KINH DOANH KS – DL
1.1. KHÁI NIỆM VÀ ĐẶC ĐIỂM CHI PHÍ KINH DOANH KS – DL:
1.1.1. Khái niệm:
- Khái niệm chung: chi phí là giá trị của những gì phải từ bỏ để có thể đạt được
hoặc có được một thứ gì đó thông qua sản xuất, trao đổi và các hoạt động của con
người.
- Khái niệm riêng: chi phí kinh doanh KS – DL là giá trị toàn bộ những hao phí
lao động xã hội cần thiết (gồm lao động sống và lao động vật hoá) để thực hiện việc
sản xuất và cung ứng các sản phẩm KS – DL.
Chi phí trong kinh doanh KS – DL đều được biểu hiện ra bằng tiền, khoản
chi phí được biểu hiện ra bằng tiền như: chi phí tiền lương, điện, nước, vận
chuyển…. Có những hao phí về hiện vật được quy ra tiền như: hao phí về tài sản cố

và phải được thu hồi lại.
♦ Vấn đề giá trị nguyên liệu, hàng hoá trong kinh doanh ăn uống:
Giá trị nguyên liệu hàng hoá trong kinh doanh ăn uống mang tính chất chi phí
tuy nhiên bộ phận nay thường được quản lý riêng biệt.
1.2. TẦM QUAN TRỌNG VÀ PHÂN LOẠI CHI PHÍ KINH DOANH KS –
DL:
1.2.1. Tầm quan trọng của chi phí kinh doanh KS – DL.
Về góc độ kinh tế, tiết kiệm chi phí là một trong những biện pháp cơ bản để
doanh nghiệp có thể tăng lợi nhuận, nâng cao hiệu quả kinh tế. Đó là điều kiện cơ
bản để tái sản xuất mở rộng tái sản cuất kinh doanh, nâng cao đời sống vật chất cho
cán bộ, công nhân viên.
Ngoài ra tiết kiệm chi phí còn cho phép doanh nghiệp hạ thấp được giá thành
các sản phẩm dịch vụ, hạ giá bán sản phẩm để thu hút khách hàng. Vì vậy doanh
nghiệp phải luôn luôn coi trọng công tác thực hành tiết kiệm chi phí.
1.2.2.Phân loại chi phí kinh doanh KS – DL:
Trang 3
♦ Căn cứ vào nghiệp vụ kinh doanh:
- Chi phí của nghiệp vụ kinh doanh ăn uống: là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ
những hao phí lao động xã hội cần thiết để tổ chức sản xuất, lưu thông và tổ
chưc tiêu dùng các sản phẩm ăn uống.
- Chi phí của nghiệp vụ kinh doanh lưu trú: là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ
những hao phí lao động xã hội cần thiết để phục vụ khách nghỉ trọ tại các cơ sở
kinh doanh lưu trú như: khách sạn, môtel, nhà nghỉ… Đó là những khoản chi về
tiền lương cho cán bộ, nhân viên phục vụ ở bộ phận kinh doanh lưu trú, về nhiên
liệu, điện, nước, khấu hao tài sản cố định, sửa chữa nhà cửa, trang bị máy móc,
bảo trì, bảo dưỡng tài sản và chi phí liên quan đến khách nghỉ trọ.
- Chi phí của nghiệp vụ hướng dẫn du lịch: là biểu hiện bằng tiền những hao phí
lao động xã hội cần thiết phát sinh trong quá trình phục vụ khách du lịch. Đó là
những chi phí trả lương cho hướng dẫn viên, chi phí xây dựng chương trình và
những chi phí phát sinh khác để tổ chức các hoạt động:

doanh thu đạt được như: chi phí tiền lương khoán, chi phí để may giặt đồ vải,
một phần chi phí nhiên liệu, điện năng…
♦ Căn cứ vào công tác quản lý:
- Chi phí vận chuyển, bốc vác: gồm cước phí vận chuyển thuê ngoài, tiền lương,
bảo hiểm xã hội, tiêu hao nhiên liệu, khấu hao phương tiện vân chuyển của các
phương tiện vận chuyển thuộc doanh nghiệp, tiền bốc dỡ, khuân vác.
- Chi phí bảo quản, chọn lọc, đóng gói, bao bì... là những khoản chi phí nhằm giữ
gìn số lượng và chất lượng hàng hoá, nguyên liệu như tiền làm sàn, mua hoá
chất phòng trừ chuột bọ…
- Khấu hao tài sản cố định.
- Trừ dần công cụ lao động nhỏ: là giá trị phân bổ công cụ lao động nhỏ dùng
trong mua, bán, bảo quản nguyên liệu, hàng hoá trong chế biến, phục vụ khách.
Trang 5
- Lãi phải trả ngân hàng và các đối tượng khác.
- Hao hụt nguyên liệu, hàng hoá định mức.
- Bảo hiểm xã hội.
- Các khoản chi phí trực tiếp khác cần thiết cho quá trình phục vụ khách.
- Tiền lương của cán bộ và nhân viên.
- Chi phí quản lý hành chính: là những khoản chi phí gián tiếp phục vụ cho quá
trình kinh doanh như văn phòng phẩm, y tế, hội nghị…
1.3.TỶ SUẤT CHI PHÍ:
1.3.1.Khái niệm:
Tỷ suất chi phí là tỷ số hoặc tỷ lệ phần trăm so sánh giữa tổng chi phí kinh
doanh KS – DL và doanh thu đạt được trong một thời kỳ nhất định (có thể là một
năm, một quý, một tháng) của doanh nghiệp.
Biểu hiện – công thức: F’ = F / D . 100
F’ : tỷ suất chi phí của doanh nghiệp
F : tổng chi phí kinh doanh
D : tổng doanh thu
1.3.2. Ý nghĩa của tỷ suất chi phí:

1
/ 100
trong đó: ± F : số tiền bội chi hoặc tiết kiệm của doanh nghiệp trong kỳ
D
1
: doanh thu đạt được năm nay (thực hiện)
- Qua các chỉ tiêu trên chúng ta có thể đánh giá được chất lượng hoạt động của
doanh nghiệp trong việc quản lý và sử dụng chi phí nói chung và của từng
nghiệp vụ kinh doanh trong doanh nghiệp.
1.4. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHI PHÍ KINH DOANH KS – DL:
1.4.1. Sự ảnh hưởng của doanh thu và cấu thành doanh thu:
Trong chi phí KS – DL có 2 loại chi phí là: chi phí bất biến và chi phí khả
biến. Chi phí khả biến thay đổi khi mức doanh thu thay đổi, số tiền tuyệt đối của
loại chi phí này tăng lên theo sự tăng lên của doanh thu, song có thể tốc độ chậm
hơn vì doanh thu tăng thì sẽ tạo điều kiện tổ chức kinh doanh hợp lý hơn, năng suất
lao đọng có điều kiện tăng nhanh hơn. Mặt khác những chi phí bất biến thường ít
tăng hoặc không tăng lên khi doanh thu của doanh nghiệp tăng.
Như vậy khi doanh thu tăng lên thì số tiền tuyệt đối của chi phí có thể tăng
lên nhưng tốc độ tăng chậm dẫn đến tỷ suất chi phí có thể hạ thấp.
Đối với cấu thành doanh thu, do tính chất kinh doanh của mỗi nghiệp vụ
khác nhau, do vậy mà cấu thành doanh thu thay đổi sẽ làm cho tỷ suất chi phí của
doanh nghiệp thay đổi.
Trang 7
1.4.2. Ảnh hưởng của năng suất lao động:
Nếu năng suất lao động của doanh nghiệp tăng lên, doanh nghiệp sẽ tiết kiệm
được lao động sống, hay tiết kiệm được chi phí tiên lương. Đồng thời tăng năng suất
lao động sẽ có điều kiện tăng được thu nhập cho cán bộ, công nhân viên, nhân viên,
tuy nhiên chi phí về tiền lương sẽ phải có tốc độ tăng chậm hơn tốc độ tăng của
năng suất lao động, như vậy mới hợp lý và tiết kiệm được chi phí.
1.4.3. Ảnh hưởng của việc đầu tư xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật: