Chương 8
KỸ THUẬT NUÔI CÁC LOẠI THỎ
NỘI DUNG
I. NUÔI THỎ CÁI SINH SẢN
II. NUÔI THỎ ĐỰC GIỐNG
NUÔI THỎ CÁI SINH SẢN
•
Đặc điểm cơ quan sinh dục thỏ cái
•
Động dục
•
Phối giống
•
Đặc điểm của thỏ mang thai
•
Khám thai
•
Nuôi dưỡng và chăm sóc thỏ cái mang thai
•
Hộ lý và chăm sóc thỏ đẻ
•
Một số bất thường trong sinh sản
Đặc điểm cơ quan sinh dục thỏ cái
•
Chu kỳ động dục: ngày.
•
Thời gian động dục: 3-5 ngày.
•
Biểu hiện của thỏ động dục:
–
Phối giống lần đầu
•
Thực hiện ở chuồng thỏ đực
•
Bắt thỏ cái: tay phải nắm da gáy nhấc ra khỏi
chuồng, tay trái đỡ lấy mông và đưa đến lồng
thỏ đực
•
Thỏ đực chồm lên lưng thỏ cái và thỏ cái đứng
yên mình vươn dài ra phía trước, hai chân sau
kiễng lên, mông nâng cao, đuôi vắt sang một
bên ở tư thế chờ phối. Âm hộ thỏ cái lộ rõ và
mở rộng, tạo điều kiện cho thỏ đực giao phối.
•
Thời gian giao phối chỉ kéo dài khoảng 15-20
giây.
•
Khi giao phối kết thúc, con đực co mình ngã
lăn cạnh con cái hoặc ngã ngã ngồi xuống sàn
chuồng phía sau đuôi thỏ cái và phát ra một
tiếng kêu nho nhỏ, báo hiệu việc giao phối đã
kết thúc
•
Nếu con cái không chịu đực thì cứ chạy trốn
rồi nằm áp mông, cụp đuôi xuống đáy lồng.
Kỹ thuật phối giống
Đặc điểm của thỏ mang thai
•
Thời gian mang thai trung bình 30 ngày, phụ
thuộc vào số con/lứa.
giảm thức ăn thô xanh để bộ máy tiêu hoá được nhẹ
nhàng, thần kinh không căng thẳng, tạo điều kiện thuận lợi
cho thụ thai.
•
Trong 9 ngày đầu mới phối giống khẩu phần phải đảm bảo
đầy đủ cả về số lượng và chất lượng. Thỏ đói ăn trong
những ngày này, đặc biệt thiếu các chất dinh dưỡng thai
có thể không hình thành mà teo đi. Nên cho thỏ cái ăn các
loại lá cây họ đậu (lá sắn dây, lá keo dậu, lá lạc, cỏ stylo,
cỏ medicago ), bổ sung thêm 40-60g thức ăn tinh như
bột đậu tương, cơm cháy khô, khoai sắn khô, thóc hạt.
•
Từ ngày thứ 26-30 khối lượng bào thai tăng rất nhanh, cần
cho thỏ ăn tăng lượng thức ăn, đặc biệt tỷ lệ đạm tăng lên
1/5 so với lúc không chửa để đảm bảo khối lượng bào thai
và phát triển tốt, không bị đẻ non do thiếu dinh dưỡng.
Cho ăn
•
Khẩu phần ăn trong ngày có thể chia ra:
+ Bữa ăn sáng: bắt đầu từ 9-10 giờ sáng (thỏ có đặc tính
ngủ ngày, ăn đêm), lúc này thỏ ăn ít vì ngái ngủ, nên chỉ
cho ăn khoảng 40-60g thức ăn hạt (ngô, thóc, cơm nguội
khoảng 1 thìa canh đầy) sau đó cho ăn tiếp 150-200g rau
cỏ, lá cây (khoảng 1 nắm chặt).
+ Bữa ăn chiều: bắt đầu từ 13-15 giờ chiều, thời điểm này
nên cho ăn các loại thức ăn củ quả (khoai lang, cà rốt, dưa
chuột ), các loại rau (rau muống, rau lang, cải bắp ), các
loại cây cỏ (cỏ voi, cây ngô, cây mía ). Bữa ăn chiều cho
nhiều gấp 2 lần bữa ăn sáng.
+ Bữa ăn tối: là bữa ăn chính của thỏ vì thỏ ăn suốt đêm.
- Sau khi đẻ, thỏ mẹ ăn ngay màng bọc và nhau thai.
- Thỏ con được mẹ giải thoát ra khỏi màng bọc trườn ngay sang một
bên, thỏ mẹ liếm sạch nhờn nhớt trên cơ thể thỏ con.
- Sau khi đẻ xong con thứ nhất thì con thứ hai ra tiếp và cũng được
thỏ mẹ chăm sóc như vậy, các con thứ 3, thứ 4, thứ 5 tiếp tục ra
cho đến hết.
- Đẻ xong, thỏ mẹ đứng khom lưng, dạng chân sang hai bên cho cả
đàn con ở dưới bụng mẹ, đồng thời thỏ mẹ liếm mặt, liếm lưng và liếm
bụng thỏ con một lần nữa, không bỏ sót con nào.
- Thỏ mẹ đẻ xong là nhảy ra khỏi ổ đẻ,
Hộ lý và chăm sóc thỏ đẻ
Chăm sóc sau khi đẻ:
•
Kiểm tra ổ đẻ, bỏ con sơ sinh chết, nhặt đếm số thỏ con,
ghi chép các số liệu vào phiếu theo dõi sinh sản và
phiếu theo dõi con giống.
•
Làm vệ sinh tiếp thùng đẻ, loại bỏ những đồ lót ẩm ướt,
bẩn, cho thêm đồ lót sạch vào. Nếu lông thỏ ít, không
phủ kín con thì lấy thêm ở ổ khác vào. Nếu đàn con nằm
phân tán ở phía cửa ra vào, thì thu gom vào phía trong.
•
Khi làm vệ sinh ổ đẻ không để thỏ mẹ trông thấy, nhất là
việc xáo trộn ổ đẻ, thay đồ lót ổ (nếu thỏ mẹ thấy nó sẽ
bỏ con không cho bú, đàn con sẽ bị chết). Nếu làm vệ
sinh ổ đẻ không sạch, còn sót đồ lót ổ bẩn ẩm ướt hoặc
thỏ con chết không nhặt ra hết, kiến, ruồi nhặng bâu
vào, đàn con dễ bị bệnh và chết.
Hộ lý và chăm sóc thỏ đẻ
Nuôi dưỡng thỏ cái nuôi con:
thì mới cho phối giống.
Một số bất thường trong sinh sản
•
Sảy thai
- Do một số bệnh trong thời gian có thai như tụ
cầu trùng, chướng hơi đầy bụng, cảm nóng
- Do tác động cơ học như khám thai không đúng
thao tác, thô bạo, làm thỏ sợ hãi đột ngột
- Do chế độ chăm sóc nuôi dưỡng không hợp lý
như ăn phải chất độc, thiếu chất dinh dưỡng làm
thai chết yểu.
Những con nào sảy thai nhiều lần cần loại
thải.
Một số bất thường trong sinh sản
Một số bất thường trong sinh sản
•
Ăn con
- Một số đẻ xong ăn con, có khi ăn hết cả đàn
con
- Nguyên nhn: rối loạn sinh lý sinh sản, thiếu
nước. Khi thỏ đẻ, nhu cầu nước và khoáng gấp
3-4 lần lúc bình thường, đẻ xong mẹ thường
liếm con cho khô, ăn nhau thai, nhưng do khát
nước và thiếu chất khoáng nên mẹ ăn luôn cả
con.
- Nếu không phát hiện và khắc phục kịp thời thì
có thể thỏ mẹ trở thành thói quen ở lứa đẻ sau,
lúc đó phải loại thải.
Một số bất thường trong sinh sản
•
Thời gian thay lông kéo dài 5-6 tuần, để đẩy nhanh tốc độ thay lông
có thể cho vào thức ăn tinh một ít diêm sinh bột (bằng một hạt
cơm).
•
Thời gian sử dụng đực làm giống từ 3-3,5 năm tuổi.
•
Các lứa con đẻ vào cuối 3-3,5 năm tuổi không không chọn để nuôi
hậu bị mà chỉ để nuôi thịt.
Huấn luyện thỏ đực phối giống
•
Lần phối giống thứ hai cách lần đầu 1 tháng.
•
Các lần kế tiếp rút ngắn dần: Khoảng thời gian cách
nhau giữa hai lần giảm dần từ 15 ngày, 7 ngày, 3 ngày,
2 ngày, 1 ngày, cuối cùng mới có thể cho phối mỗi ngày
một lần.
•
Không cho thỏ đực tơ phối giống với thỏ cái đã quá thời
gian động dục vài ngày, vì thỏ cái loại này vừa trông
thấy thỏ đực đã nhảy chồm lên lưng hoặc đầu thỏ đực.
Bị tấn công nên thỏ đực mất tinh thần không muốn nhảy
phối nữa.
•
Không nên cho thỏ đực tơ nhảy với thỏ cái khi chưa chịu
đực (niêm mạc còn trắng nhạt hay màu hồng nhạt) vì
như vậy sẽ làm cho thỏ đực mệt, mất nhiều năng lượng
và không cho kết quả phối giống tốt.
Nuôi dưỡng thỏ đực giống