z

TIỂU LUẬN:

Xuất khẩu giầy dép Việt Nam –
thực trạng và giải pháp



CHƯƠNG I : Lý LUậN CHUNG Về HOạT ĐộNG XUấT KHẩU
I XUấT KHẩU HàNG HóA Và VAI TRò CủA XUấT KHẩU HàNG HóA
1.Khái niệm xuất khẩu
Hoạt động xuất khẩu hàng hoá là việc bán hàng hóa và dịch vụ cho một
quốc gia khác trên cơ sở dùng tiền tệ thanh toán. Tiền tệ trong trường hợp này có
thể là ngoại tệ đối với một hoặc hai quốc gia. Mục đích của hoạt động xuất nhập
khẩu là khai thác được lợi thế so sánh của từng quốc gia trong phân công lao động
quốc tế.
Hoạt động xuất khẩu diễn ra trên mọi lĩnh vực, trong mọi điều kiện kinh tế,
từ xuất khẩu hàng hoá tiêu dùng cho đến tư liệu sản xuất, máy móc thiết bị và
công nghệ kỹ thuật cao. Hoạt động xuất khẩu diễn ra trên một phạm vi rộng rãi cả
về điều kiện không gian và thời gian. Nó có thể diễn ra trong thời gian rất ngắn
song cũng có thể kéo dài hàng năm, có thể tiến hành trên phạm vi một quốc gia
hay nhiều quốc gia khác nhau.
2.Vai trò của hoạt động xuất khẩu
2.1 Đối với nền kinh tế quốc dân
Xuất khẩu có vai trò đặc biệt quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế
của từng quốc gia. Các lý thuyết về tăng trưởng và phát triển đều chỉ ra rằng, để
tăng trưởng và phát triển kinh tế, mỗi quốc gia cần có bốn điều kiện: nguồn nhân
lực, tài nguyên, vồn và khoa học công nghệ. Song không phải quốc gia nào cũng
có đầy đủ những điều kiện đó. Hiện nay, các nước đang phát triển đang thiếu vốn
và kỹ thuật công nghệ nhưng lao động và nguồn tài nguyên thiên nhiên lại rất dồi
dào. Các nước phát triển lại dồi dào về vốn khoa học công nghệ nhưng lại thiếu
lao động và tài nguyên thiên nhiên. Để giải quyết tình trạng này, họ buộc phải
nhập từ bên ngoài những yếu tố sản xuất trong nước chưa hoặc gặp khó khăn trong
sản xuất, có nghĩa là phải cần một nguồn ngoại tệ chính là khoản ngoại tệ thu về từ
xuất khẩu. Xuất khẩu là hoạt động chính tạo ra tiền đề cho nhập khẩu, tạo điều
kiện cho qui mô và tốc độ tăng trưởng của nhập khẩu.

quốc tế… phát triển theo. Ngược lại sự phát triển của các ngành này tạo điều kiện
cho ngành xuất khẩu càng phát triển hơn. 2.2 Đối với một doanh nghiệp
- Thông qua xuất khẩu, các doanh nghiệp trong nước có cơ hội tham gia vào
cuộc cạnh tranh trên thị trường thế giới về giá cả, chất lượng. Những yếu tố đó đòi
hỏi doanh nghiệp phải hình thành một cơ cấu sản xuất phù hợp với thị trường.
Trên cơ sở đó, doanh nghiệp phát triển tới một mức độ cao hơn.
- Xuất khẩu tạo điều kiện để doanh nghiệp mở rộng thị trường, mở rộng quan
hệ kinh doanh với các bạn hàng cả trong và ngoài nước trên cơ sở hai bên cùng có
lợi, tăng doanh số và lợi nhuận, đồng thời chia sẻ rủi ro, mất mát trong hoạt động
kinh doanh, tăng uy tín của doanh nghiệp.
- Xuất khẩu khuyến khích phát triển các hoạt động kinh doanh của doanh
nghiệp như hoạt động đầu tư, nghiên cứu phát triển,marketing…
II. CáC HìNH THứC XUấT KHẩU CHủ YếU
1. Xuất khẩu trực tiếp
Đây là hình thức xuất khẩu các hàng hoá và dịch vụ do chính doanh nghiệp
sản xuất ra hoặc thu mua từ các đơn vị sản xuất trong nước sau đó xuất khẩu ra
nước ngoài với danh nghĩa là hàng của mình. Với hình thức này doanh nhiệp đứng
ở thế chủ động trong hoạt động kinh doanh, mọi lợi nhuận doanh nghiệp được
hưởng hết. Nhưng doanh nghiệp lại cần có nghiệp vụ ngoại thương cao và linh
nghiệm xuất khẩu.
2. Xuất khẩu ủy thác
Dưới hình thức này, các đơn vị ngoại thương đóng vai trò là người trung
gian thay cho đơn vị sản xuất tiến hành ký kết hợp đồng mua bán ngoại thương,
tiến hành những thủ tục cần thiết để xuất khẩu hàng hóa cho nhà sản xuất và qua

Hình thức xuất khẩu những hàng hóa trước đây đã nhập khẩu nhưng chưa
qua chế biến. Hàng hoá có thể đi từ nước xuất khẩu sang nước tái xuất khẩu sau dó
sang nước nhập khẩu hoặc có thể đi từ nước xuất khẩu sang nước nhập khẩu. Tiền
sẽ được tái xuất khẩu thu từ nước nhập khẩu và trả cho nước xuất khẩu. 8.Chuyển khẩu
Là hình thức một nước bán hàng hóa cho một nước khác mà không cần làm
thủ tục xuất nhập khẩu. Hình thức này giúp doanh nghiệp tiết kiệm được chi phí
xuất nhập khẩu.
III. NộI DUNG CủA HOạT ĐộNG XUấT KHẩU
1. Nghiên cứu thị trường xuất khẩu
Thị trường là yếu tố sống còn và là yếu tố vận động không ngừng, vì vậy
bất kỳ doanh nghiệp nào cũng phải nỗ lực tìm hiểu, nghiên cứu để chỉ ra phương
thức hoạt động của nó như thế nào cho phù hợp để từ đó doanh nghiệp có đối sách
thích hợp trong qúa trình xuất khẩu sang từng loại thị trường. Hoạt động nghiên
cứu thị trường bao gồm:
- Nghiên cứu về môi trường
- Nghiên cứu về giá cả hàng hoá
- Nghiên cứu về cạnh tranh
- Nghiên cứu về nhu cầu
2. Tạo nguồn hàng xuất khẩu
Nguồn hàng xuất khẩu là toàn bộ hàng hoá, dịch vụ của một công ty hoặc
một địa phương hoặc một vùng hoặc toàn bộ đất nước có khả năng xuất khẩu
được. Để tạo nguồn hàng xuất khẩu các doanh nghiệp có thể đầu tư trực tiếp hay
- Các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài chiếm 37,5% số lượng sản
phẩm và 52,8% tổng kim ngạch xuất khẩu.
Trong hệ thống doanh nghiệp sản xuất giày dép thì tổng công ty giầy da Việt
Nam là đơn vị dẫn đầu trong vấn đề hướng phát triển sản phẩm và tìm kiếm thị
trường xuất khẩu. Trực thuộc tổng công ty hiện nay là một hệ thống các công ty
con sản xuất giày và thuộc da khá qui mô. Thị trường xuất khẩu của ta là khá rộng
lớn nhưng do nguồn đầu vào còn thiếu nên đầu năm 1999, tổng công ty đã triển
khai thực hiện dự án sắp xếp lại những cơ sở sản xuất da.
2.Xuất khẩu giầy dép theo thành phần kinh tế
Trong năm 1996 và 1997, các doanh nghiệp quốc doanh là những đơn vị
kinh tế có giá trị xúat khẩu giầy dép lớn nhất trong các thành phần kinh tế. Năm
1996 doanh nghiệp quốc doanh chiếm 67,54% và năm 1997 chiếm 57,06% tỷ
trọng xuất khẩu. Điều này chứng tỏ rằng thành phần kinh tế quốc doanh vẫn chiếm
vị trí quan trọng trong sản xuất nói chung và xuất khẩu giầy dép nói riêng. Đây có
lẽ là một điều dễ hiểu vì ngành giầy dép có vai trò khá quan trọng trong nền kinh
tế nước ta nên đuuộc đầu tư nhiều và được nhà nước coi trọng.
II THị TRƯờNG XUấT KHẩU GIầY DéP CủA VIệT NAM
Kể từ năm 1980, đồ da Việt Nam đã có sự phát triển khá mạnh do có sự
hợp tác giữa Việt Nam với Liên Xô và một số nước Đông Âu cũ trong hội đồng
tương trợ kinh tế. Các sản phẩm giầy dép theo sự hợp tác này không có sự đảm
bảo về chất lượng cũng như tính cạnh tranh cao do thói quen làm ăn xã hội chủ
nghĩa. Kể từ khi hiệp định này bị bác bỏ thì ngành giầy da nước ta mới có bước
tiến bộ nhất từ sau khi nước ta chuyển sang nền kinh tế thị trường vào năm 1992.
Hiện nay, các sản phẩm giầy dép xuất khẩu của Việt Nam bao gồm giầy thể
thao, giầy nữ, giầy da, dép đi trong nhà, sandal… chất lượng khá tốt. Sản phẩm
của chúng ta thường được xuất khẩu sang thị trường những nước tư bản như Tây
Âu và Bắc Mỹ. Thị trường chủ yếu của giầy dép xuất khẩu là các nước thuộc liên
minh châu Âu do sản xuất giầy dép tại Châu Âu đang ngày càng giảm sút đồng

đến 52,03% năm 1999 trong tổng kim ngạch xuất khẩu. Với hình thức này tổng
công ty có ưu thế là không phải quan tâm đến nguồn nguyên vật liệu, mẫu mã sản
phẩm, thị trường tiêu thụ đồng thời tổng công ty khó có thể lắm bắt nhu cầu thị
trường và thụ động trong việc cải tiến mẫu mã và đặc biệt là thu nhập thấp. Mặt
hàng chính của tổng công ty là giầy nữ, giầy vải và giầy thể thao, thời gian gần
đây tổng công ty có thêm sản phẩm dép các loại.
4.Các sản phẩm chủ yếu của công ty
Sản lượng tiêu thụ các mặt hàng chình của công ty tuy có giảm bớt song
vẫn chiếm tỷ trọng lớn. Mặt hàng giầy nữ giảm liên tục vào năm 1997 và 1998
(năm 1997 giảm 391.000 đôi so với năm 1996, năm 1998 giảm 1.726.000 đôi so
với năm 1997) nhưng năm 1999 lại bắt đầu tăng 210.000 đôi so với năm 1998.
Các mặt hàng khác cũng có những thay đổi nhất định vào các năm nhất là hai mặt
hàng chủ lực là giầy vải và giầy thể thao. Điều này thể hiện cơ cấu mặt hàng xuất
khẩu của tổng công ty đang có sự thay đổi, mặc dù chưa rõ nét nhưng là một dấu
hiệu báo trước để tổng công ty chuẩn bị cho việc chuyển đổi cơ cấu mặt hàng xuất
khẩu phù hợp với nhu cầu của thị trường.
5.Kim ngạch xuất khẩu của tổng công ty theo các đơn vị
Tình hình xuất khẩu của các đơn vị thuộc tổng công ty từ năm 1996 đến
năm 1999 có nhiều biến động lớn. Sau khi kim ngạch xuất khẩu tăng vào năm
1997 thì hầu hết các đôn vị đều có kim ngạch xuất khẩu giảm vào hai năm tiếp
theo 1998 và 1999. Mức giảm cao nhất của năm 1998 so với năm 1997 là của công
ty da Sài Gòn(giảm tới 25,82%). Bước sang năm 1999, mức giảm kim ngạch xuất
khẩu lớn nhất thuộc về các đơn vị phụ thuộc (giảm đến 27,28%) so với năm 1998.
IV. ĐáNH GIá KếT QủA CủA HOạT ĐộNG XUấT KHẩU GIầY DéP
VIệT NAM TRONG THờI GIAN QUA
1. Những kết qủa đạt được
Xuất khẩu giầy dép mở ra một thị trường quốc tế rộng lớn cho nước ta, kim

Về phía chủ quan mà nói thì có những hạn chế sau
- Sự thiếu vốn và công nghệ: Theo tính toán của tổng công ty da giầy Việt
Nam, từ năm 1991 đến nay, bình quân mỗi doanh nghiệp nhà nước chỉ mới đầu tư
khoảng 8 triệu USD. Đây là số vốn đầu tư hết sức nhỏ nhoi so với công ty nước
ngoài và để đạt kim ngạch xuất khẩu 1 tỉ USD vào năm 2000, ngành giầy da cần
phải đầu tư 565 triệu USD thế nhưng hiện nay chưa thấy nguồn vốn nào khả
quan.Tình trạng thiếu vồn ngặt nghèo khiến cho không ít doanh nghiệp buộc lòng
phải bua thiết bị với công nghệ lỗi thời ngay cả khi khách hàng đặt hàng cao cấp
có lợi nhuận cao, chúng ta cũng đủ khả năng thực hiện.
- Không có hệ thống phân phối trực tiếp tại các thị trường nước ngoài và lãng
quên thị trường trong nước: Cái yếu cơ bản của doanh nghiệp da giầy Việt Nam là
không có hệ thống phân phối trực tiếp tại các thị trường tiêu thụ, nên thường
xuyên phải bán sản phẩm của mình cho các công ty trung gian với giá rẻ. Mặt
hàng giầy đang chiếm ưu thế trên thị trường Việt Nam là giầy Trung Quốc được
nhập vào qua nhiều đường khác nhau. Một điều khá quan trọng là để hoạt động
xuất khẩu một mặt hàng có hiệu qủa và tạo được uy tín thì mặt hàng đó cần phải
chiếm lĩnh thị trường trong nước.
- Tính chất nội hoá trong từng đôi giầy vẫn còn qúa ít: Nguyên liệu da, giả
da… và các phụ liệu khác như dao cắt, keo dán, khóa chủ yếu phải nhập ngoại. Da
nội địa chỉ để sản xuất giầy cấp thấp hoặc chỉ được dùng làm da lát hoặc da cao
cấp thì phải nhập cả da mũ, da đế.
Qua các phân tích ở trên, ta có thể thấy rằng xuất khẩu giầy dép ở nước ta là
một lĩnh vực tuy còn nhiều khó khăn nhưng đã là một lĩnh vực có tiềm năng. Vì
vậy để phát huy hết những thuận lợi và hạn chế những khó khăn trong hoạt động
xuất khẩu giầy dép, nỗ lực tự hoàn thiện mình song song với sự hỗ trợ của nhà
nước là cần thiết.
CHƯƠNG III: MộT Số BIệN PHáP NHằM THúC ĐẩY HOạT ĐộNG

II. Dự BáO XUấT KHẩU GIầY DéP TRONG NHữNG NĂM TớI ở NƯớC TA
1. Dự báo về thị trường
Mỹ, châu Âu và Nhật Bản là ba thị trường nhập khẩu giầy dép lớn nhất thế
giới. Chỉ tính riêng trong năm 1996, tổng giá trị nhập khẩu giầy dép của Mỹ là trên
12 tỷ USD. Trong thời gian tới, nhất là sau khi hiệp định thương mại giữa Việt
Nam và Mỹ đươc hoàn chỉnh, Việt Nam sẽ được hưởng quy chế tối huệ quốc thì
lúc đó hàng hóa Việt Nam sẽ dễ dàng hơn trong việc xâm nhập thị trường Mỹ, kim
ngạch buôn bán giữa hai nước sẽ tăng lên nhiều và triển vọng của giầy dép xuất
khẩu của Việt Nam sang Mỹ là sáng lạn.
- Thị trường châu Âu: Đây là thị trường lớn với dân số hàng trăm triệu người
và có sức tiêu thụ giầy dép cao (khoảng 6-7 đôi/người/năm). Hàng năm toàn bộ
châu Âu nhập khẩu một khối lượng lớn giầy dép nhưng nhu cầu giầy dép mẫu mốt
thời trang chiếm tỷ lệ khá cao (trên 65%) và yêu cầu chất lượng cao. Châu Âu có
xu hướng tiêu dùng giầy da do đời sống kinh tế phát triển, vì vậy đây cũng là thị
trường có tiềm năng cho ngành thuộc da phát triển.
- Thị trường SNG và Đông Âu: Đây là thị trường có dân số đông, mức tiêu
thụ bình quân là 5-6 đôi/ người/ năm nhưng có xu hướng tiêu dùng các loại giầy
dép phổ thông với chất lượng không qúa cao.
- Thị trường Bắc Mỹ : Đây là thị trường có mức tiêu thụ 6-7 đôi/người / năm
và ưu thích tiêu dùng những loại giầy dép có mang nhãn mác của những hãng nổi
tiếng, kiểu dáng đẹp và có tính quốc tế cao. Nhu cầu tại Bắc Mỹ cho giầy da thời
trang là khá cao (khoảng 70%).
- Thị trường các nước trong khu vực: Khu vực Đông Nam A là khu vực sản
xuất giầy dép chủ yếu của thế giới nên mức tiêu dùng chỉ ở mức dư thừa của hàng
xuất khẩu.
2. Dự báo về nhu cầu giầy dép xuất khẩu giai đoạn 2000-2010
Trong những năm tới, nhiều quốc gia sẽ trở thành quốc gia phát triển, nhu

vì vậy chữ tín cũng là lợi thế. Các doanh nghiệp Việt Nam cần tránh tình trạng
xuất khẩu những sản phẩm không đạt tiêu chuẩn dẫn đến bên đối tác phải hủy hợp
đồng như trương hợp công ty Thăng Long trước năm 1993.
Nâng cao nghiệp vụ kinh doanh đặc là nghiệp vụ kinh doanh xuất nhập
khẩu. Nghiệp vụ kinh doanh là toàn bộ những biện pháp và phương pháp nhằm
kích thích nhu cầu thị trường, vì vậy nếu áp dụng những biện pháp hợp lý trong
nghiệp vụ kinh doanh thì sẽ đạt hiệu qủa cao trong tiêu thụ sản phẩm. Đối với mặt
hàng giầy dép có thể sử dụng những biện pháp sau:
- Sử dụng hệ thống cửa hàng để tiêu thụ sản phẩm.
- Nâng cao khả năng tiêu thụ thông qua quảng cáo, trưng bày mẫu.
- Tạo mọi điều kiện thuận lợi cho khách hàng thông qua hệ thống đại lý.
- Tăng cường mở rộng các mối quan hệ với các đối tác nước ngoài.
Mặt hàng giầy dép là loại tiêu thụ rộng rãi dưới nhiều hình thức: Trang bị
hàng loạt hay chỉ là nhu cầu cá nhân. Vì vậy doanh nghiệp cần phải tăng cường
mở rộng hơn nữa các quan hệ với những đối tác nước ngoài để tìm hiểu nhu cầu
nhập khẩu của những tổ chức cũng như nhu cầu của từng cá nhân.
2.Về phía nhà nước
Nhà nước cần có một số chính sách khuyến khích đầu tư, giành một số vốn
ưu đãi đầu tư vào ngành giầy dép và có biện pháp bổ sung vốn lưu động cho doanh
nghiệp hoặc giành khoản vay ưu đãi cho các doanh nghiệp giầy dép nhằm tạo điều
kiện cho họ có khả năng về vốn từ đó hoạt động có hiệu qủa hơn.
Trong giai đoạn hiện nay, khi mà các doanh nghiệp trong ngành da giầy đang
hoạt động trong tình trạng thiếu vốn và công nghệ thì ngày càng có nhiều những
doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài xuất hiện nhằm khai thác nguồn lao động dồi
dào của chúng ta đồng thời hưởng những ưu đãi cho xuất khẩu. Các doanh nghiệp
Việt Nam mới gượng dậy được sau sự sụp đổ của những thị trường truyền thống
nên gặp nhiều khó khăn trong quá trình cạnh tranh với họ. Vì vậy nhà nước nên có

ra hướng phát triển cho mình. Xu thế chung khắp mọi nơi là mọi người đều đỏ dồn
vào những lĩnh vực kinh doanh mang lại lợi nhuận cao. Sản xuất và xuất khẩu giầy
dép là một trong số những lĩnh vực đó. Do tính cạnh tranh cao, các doanh nghiệp
cần phải tận dụng những ưu thế của mình thì mới có thể tồn tại và phát triển.
Việt Nam là một quốc gia đang phát triển, có điều kiện thích hợp cho sản
xuất và xuất khẩu những sản phẩm khai thác được lợi thế cạnh tranh là giá nhân
công rẻ. Ngành da giầy Việt Nam nói chung và xuất khẩu giầy dép của Việt Nam
nói riêng là một ngàng có cơ hội phát triển mạng. Tuy chúng ta có gặp một số khó
khăn nhưng thuận lợi đối với chúng ta cũng không ít: thị trường rộng lớn, mối
quan hệ hợp tác lâu dàivới những đối tác nước ngoài, sự khuyến khích của chính
phủ.Vấn đề hiện nay chỉ là sự phấn đấu của bản thân chúng ta, khắc phục những
điểm hạn chế, phát huy những ưu điểm để đưa ngành giầy dép xuất khẩu Việt Nam
lên một mức phát triển cao hơn, chung sức cùng cả nước hoàn thành công cuộc
công nghiệp hoá hiện đại hoá.
TàI LIệU THAM KHảO
1. Giáo trình Nghiệp vụ ngoại thương – trường đại học Quản Lý và Kinh Doanh
Hà Nội.
2. Báo cáo kết quả hoạt động sản xuất của ngành da giầy Việy Nam.


2.1. Đối với nền kinh tế quốc dân ……………………………………………. 2
2.2. Đối với một doanh nghiệp……………………………………………… 4
II. Các hình thức xuất khẩu chủ yếu …………………………………………… 4
1. Xuất khẩu trực tiếp………………………………………………………… 4
2. Xuất khẩu uỷ thác…………………………………………………… …… 4
3. Buôn bán đối lưu……………………………………………………………. 5
4. Xuất khẩu theo nghị định thư……………………………………………… 5
5. Xuất khẩu tại chỗ…………………………………………………………… 5
6. Gia công quốc tế…………………………………………………………… 5
7. Tạm nhập, tái xuất………………………………………………………… 5
8. Chuyển khẩu………………………………………………………………. 6
III. Nội dung của hoạt động xuất khẩu…………………………………………. 6
1. Nghiên cứu thị trường xuất khẩu………………………………………… 6
2. Tạo nguồn hàng xuất khẩu……………………………………………… 6
Chương II: Thực trạng xuất khẩu giầy dép của Việt Nam trong
thời gian
qua…………………………………………………………………………. 6
I. Kim ngạch xuất khẩu…………………………………………………… 6
1. Giá trị xuất khẩu giầy dép của Việt Nam……………………………… 7
2. Xuất khẩu giầy dép theo thành phần kinh tế…………………………… 8
II. Thị trường xuất khẩu giầy dép của Việt Nam……………………… 8
III. Tình hình xuất khẩu của Tổng công ty da giầy Việt Nam……… 8
1. Cơ cấu thị trường ……………………………………………………… 8
2. Kim ngạch xuất khẩu sang Châu Âu của Tổng công ty ……………… 9
3. Các hình thức xuất khẩu của Tổng công ty ……………………… …… 9
4. Cốngản phẩm chủ yếu của Tổng công ty………………………………… 9