1
Agency Theory – Agency Cost
CHI PHÍ ĐẠI DIỆN
• Việc phân định quyềnsở hữuvàquyềnquảnlýcho
phép chia nhỏ quyềnsở hữutheonhững phầngópvốn
bằng nhau và từđósự thay đổi quyềnsở hữusẽ không
gây phiềnhàđếnhoạt động kinh doanh củadoanh
nghiệp.
• Và điềunàycũng cho phép công ty thuê những nhà
quản lý chuyên nghiệp để điềuhànhcôngtycủamình
theo mụctiêucủangườichủ sở hữu.
S
S
Ự
Ự
PHÂN
Đ
PHÂN Đ
Ị
Ị
NH QUY
NH QUY
Ề
Ề
N S
N S
Ở
Ở
H
H
Ữ

PHÂN Đ
PHÂN Đ
Ị
Ị
NH QUY
NH QUY
Ề
Ề
N S
N S
Ở
Ở
H
H
Ữ
Ữ
U V
U V
À
À
QUY
QUY
Ề
Ề
N QU
N QU
Ả
Ả
N LÝ
N LÝ

U V
U V
À
À
QUY
QUY
Ề
Ề
N QU
N QU
Ả
Ả
N LÝ
N LÝ
2
• Lậpluậncủa Modigliani và Miller, mộtsự gia
tăng trong cổ tứcchuyểnmộtloại thông tin nào
đó đến các cổđông. Đó là, ban điềuhànhdoanh
nghiệpdự kiến thu nhậptương lai sẽ cao hơn.
Tương tự, mộtsự cắtgiảmcổ tức được xem như
truyền đạt các thông tin bấtlợivề triểnvọng lợi
nhuậncủa doanh nghiệp.
S
S
Ự
Ự
PHÂN
Đ
PHÂN Đ
Ị

năng lựclãnhđạocủahọ cũng đượcxemlàmột
loại chi phí.
• Jensen – Meckling định nghĩa chi phí đạidiện
như là sự tổng hợp các chi phí củamộthợp đồng
có tổ chức. Hợp đồng này gồm, mộtngười
(ngườichủ) thuê mộtngười khác (người đạidiện)
làm nhiệmvụ thay thế chomình(ngườichủ).
Ngườichủđưaraquyết định - ủyquyềncho
người đạidiện.
CHI PH
CHI PH
Í
Í
Đ
Đ
Ạ
Ạ
I DI
I DI
Ệ
Ệ
N
N
• (M) : chi phí theo dõi bởingườichủ.
• (B) : chi phí ràng buộcbởingười đạidiện.
• (R) : sự mấtmát.
Khi đó, chi phí đạidiệnsẽ là : (M) + (B) + (R)
Định nghĩa: Tổng chi phí theo dõi, ràng buộc, và
mấtmátphụ trội đượcgọi là chi phí đạidiệnvì
chúng xuất phát từ các mối quan hệ giữangười

Ạ
Ạ
I DI
I DI
Ệ
Ệ
N
N
3
Có nguồngốctừ mâu thuẫnlợiíchgiữacổđông và các
nhà quảnlý.
• Khi cổđông bị giớihạnhoặcmấtkiểmsoátđốivới
ngườiquản lý thì phía quảnlýsẽ có động cơ tiếnhành
những hoạt động có lợichobảnthânvàcóthể làm nguy
hại đếnquyềnlợicủacổđông.
• Xuấthiện trong tính huống các nhà quảnlýthường
xuyên thựchiệnnhững chiếnlược đầutư khiến công ty
phát triểnvượtmứctối ưuhoặcthamgiavàonhững
lĩnh vực kinh doanh mà công ty không có lợithế cạnh
tranh.
CHI PH
CHI PH
Í
Í
Đ
Đ
Ạ
Ạ
I DI
I DI

CHI PH
CHI PH
Í
Í
Đ
Đ
Ạ
Ạ
I DI
I DI
Ệ
Ệ
N
N
–
–
v
v
ố
ố
n
n
c
c
ổ
ổ
ph
ph
ầ
ầ

• Đólàsự thao túng giá cổ phiếucủamộtsố cổ
đông. Bằng cách này, họ sẽ làm cho giá cổ
phiếucủa công ty tăng cao. Các nhà đầutư họ
sẽ không có đầy đủ thông tin để nhậnbiết điều
này.
• Nhưng sự tăng giá này chỉ do mộtsố cổđông
liên kếtvới nhà đầucơ tạo ra. Khi mà các nhà
đầutư nhậnbiết, thì lúc ấygiácổ phiếu đãgiảm
mạnh.
CHI PH
CHI PH
Í
Í
Đ
Đ
Ạ
Ạ
I DI
I DI
Ệ
Ệ
N
N
–
–
b
b
ấ
ấ
t

tư
v
v
à
à
nh
nh
à
à
qu
qu
ả
ả
n
n
lý
lý
4
LÝ THUYẾT ĐẠI DIỆN
PHẦN I
Mức độ ảnh hưởng của chi phí đạidiệntrong
doanh nghiệp
PHẦN II
Mộtsố kịch bản điểnhìnhvề chi phí đạidiện
PHẦN I: Mức độ ảnh hưởng của chi phí đạidiện
Penn Central Railroad phá sản tháng 6
năm 1970. Bốnnăm sau, quy trình phá sản
vẫnchưa hoàn tất. Business Week đã đăng
một bài báo vớitựa đề “TạisaoPenn
Central tan rã”.

Nhiều nhà phân tích chứng khoán vào tháng
11/2001 còn tư vấn cho khách hàng mua cổ phiếu
Enron. Nhiềungườithừanhận không hiểusâuvề
công việclàmăncủa Enron nhưng tin rằng đây là
công ty có triểnvọng bởicổ phiếucủahọ liên tục
tăng giá trong thời gian dài. Trong khi các chuyên
gia phân tích phải đánh giá tình hình tài chính của
Enron mộtcáchđộclậpthìhọ lạiphụ thuộcchủ
yếu vào báo cáo tài chính do Arthur Andersen cung
cấp. Đến khi công ty tuyên bố phá sảnvớisố nợ
31,2 tỷ USD, không ít ngườimớikêutrời.
f
2. Các nhân vật liên quan và thủđoạn
Nhiều đốitáclớncủa Enron đãgiấunhẹmcáckhoảnnợ
và thổiphồng lợi nhuận. Giật dây cho các hành động này
là chủ tịch Jeffrey Skilling và Andrew Fastow, phụ trách
đối ngoại. Hai nhân vật này đãcấukếtvớihơnchục
thành viên hội đồng quảntrị và hãng kiểm toán Arthur
Andersen để bưng bít sự việc và tung hỏamùđốivới
chính quyềntrướcnhững vụ làm ăn phi pháp ở
Enron.
Các bằng chứng đưaracũng cho thấy Fastow còn làm
xiếcsố liệu, tạolợi nhuận ảo để đút túi hàng triệu đôla
cho bản thân, gia đìnhvàchiếnhữuvàBộ tư pháp Mỹ
đãbuộctộiFastowvới 178 tội danh khác nhau, từ biển
thủ công quỹ, gian lậnsổ sách tớilừadối pháp luật.
f
2. Michael Kopper (Hội đồng quảntrị –Cựulãnh
đạotập đoàn Enron)
Kopper được coi là cánh tay phảicủa Andrew Fastow

á
á
p
p
Ngư
Ngư
ờ
ờ
i
i
ch
ch
ủ
ủ
s
s
ở
ở
h
h
ữ
ữ
u
u
Giải pháp
Gi
Gi
á
á
m

t
t
t
t
ố
ố
t
t
m
m
ố
ố
i
i
quan
quan
h
h
ệ
ệ
ngư
ngư
ờ
ờ
i
i
ch
ch
ủ
ủ

gi
gi
á
á
tr
tr
ị
ị
cho
cho
c
c
á
á
c
c
c
c
ổ
ổ
đông
đ
ông
THỜI GIAN THỰC HIỆN
?
?