SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI
Đơn vị trường Phổ thơng Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú- Định Qn Mã số:. . . . . . . . . . . .

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
TỔ CHỨC PHỤC VỤ BẠN ĐỌC THIẾU
NHI TẠI TRƯỜNG PTDTNT LIÊN
HUYỆN TÂN PHÚ- ĐỊNH QN
Người thực hiện: Nguyễn Anh Dũng
Lónh vực nghiên cứu:
Quản lí giáo dục: 



MỤC LỤC

SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC……………………………………………1
LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI……………………………………………………… 3
TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI…………………………………… 5
1. Cơ sở lý luận………………………………………………………… 5
1.1. Một số khái niệm…………………………………………………….7
1.2. Vị trí………………………………………………………………….7
1.3. Tầm Quan trọng…………………………………………………… 7
2. Nội dung, biện pháp thực hiện các giải pháp của đề tài……………… 8
2.1. Công tác phục vụ ban đọc……………………………………………8
2.2. Hướng dẫn đọc……………………………………………………….9
2.3. Tổ chức phục vụ bạn đọc và các hình thức tuyên truyền giới thiệu 13
HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI…………………………………………………….21
ĐỀ XUẤT, KHUYẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG…………………… 22
1. Đề xuất, khuyến nghị ……………………………………………… 22
2. Khả năng áp dụng…………………………………………………… 22
TÀI LIỆU THAM KHẢO…………………………………………………….23
Thư viện cũng là nguồn tài liệu tham khảo hết sức quan trọng đối với giáo viên
và học sinh trong nhà trường.
V.Na Xốp đã nói: “Mỗi ngày đọc vài trang sách, khi về già bạn đã có
trong mình một thư viện khổng lồ”. M.Gorki cũng nói rằng: “Hãy yêu quý sách
vì đó là nguồn gốc của mọi tri thức”. Macxim. Gorki đã nói: "Mây đen có thể
che được ánh sáng mặt trời nhưng không gì có thể che được ánh sáng của sách
mang lại". Mỗi một cuốn sách đều mang tới cho người đọc rất nhiều ý
nghĩa trong cuộc sống, không chỉ với người lớn, với trẻ thơ, mỗi cuốn sách
là một thế giới bí ẩn, khám phá nó, trẻ sẽ thấy vẻ đẹp muôn màu của cuộc sống.
Thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện là một bộ phận cở
sở vật chất trọng yếu, là trung tâm sinh họat văn hóa và khoa học của nhà
trường. Thư viện góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy của giáo viên, bồi
dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học và xây dựng thói quen tự học cho học sinh.
Đứng trước sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin, nào là
games, chat, với nhiều trò chơi ngày càng da dạng, phong phú, hấp dẫn đã lôi
cuốn giới trẻ vào tham gia rất nhiều. Vì vậy việc ham mê đọc sách, đọc báo của
các em ngày càng hạn chế.
NDo đó việc nghiên cứu thực hiện tổ chức phục vụ bạn đọc thiếu nhi của
thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện nhằm tìm giải đáp, nâng
cao chất lượng phục vụ bạn đọc là có ý nghĩa giáo dục sâu sắc trong sự nghiệp.
“Vì lợi ích mười năm trồng cây
Vì lợi ích trăm năm trồng người”
Xuất phát từ nhận thức trên, cũng như tìm hiểu thực tiễn thực trạng công
tác tổ chức phục vụ bạn đọc ở trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện nên
tôi đã chọn đề tài: “ Tổ chức phục vụ bạn đọc thiếu nhi tại trường Phổ thông
Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú - Định Quán ”.


Vốn tài liệu: Số lượng và chất lượng sách của thư viện. Năm học này, thư
viện trường PTDT nội trú có tổng số sách là: 21.747 quyển; Trong đó sách giáo
khoa: 12.832; Sách tham khảo: 5.434 quyển; Sách nghiệp vụ: 1.131quyển; Sách
thiếu nhi: 2.350 quyển. Đảm bảo 100% học sinh có đủ sách giáo khoa để học,
100% giáo viên đứng lớp có sách nghiệp vụ hỗ trợ giảng dạy. Ngoài ra, thư viện
có rất nhiều loại sách tham khảo nhằm đáp ứng với việc nâng cao, mở rộng kiến
thức cho cả thầy và trò cũng như đa dạng sách giải trí phù hợp với độc giả
trường học, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho giáo viên và học sinh trong việc sử
dụng sách.
Mỗi loại đều có vị trí và tầm quan trọng riêng biệt, song cả 3 loại sách
trên đều không thể thiếu trong việc phục vụ giáo viên và học sinh nhằm nâng
cao chất lượng giáo dục trong nhà trường.
- Sách giáo khoa xác định khối lượng và mức độ kiến thức cần truyền thụ
cho học sinh. Để nâng cao kiến thức của mình, học sinh không thể không cần
đến sách giáo khoa
- Sách nghiệp vụ của giáo viên là loại sách phục vụ trực tiếp cho công tác
giảng dạy và tự bồi dưỡng nâng cao trình độ của giáo viên. Đối với học sinh giỏi

của trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú – Định Quán sách
nghiệp vụ cũng giúp các em tự học, tự tìm hiểu nâng cao trình độ của mình.
- Sách tham khảo đọc thêm là loại sách góp phần củng cố, mở rộng, nâng
cao kiến thức cho giáo viên và học sinh, có tác dụng kích thích các em lòng say
mê học tập, yêu khoa học, có ý thức vươn lên tìm tòi sáng tạo trong học tập và
trong lao động.
Theo số liệu trên thì lượng sách giáo khoa tỷ lệ cao nhất trong tổng số vốn
tài liệu và lượng sách tham khảo cũng khá cao. Số lượng truyện đọc thiếu nhi,
báo tạp chí còn thấp so với nhu cầu đọc của các em.
Cơ sở vật chất của nhà trường: Thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội
trú liên huyện Tân Phú – Định Quán có cơ sở vật chất đẹp mắt nhưng nhỏ hẹp,
thư viện có một phòng duy nhất và được tập trung làm kho sách, phòng đọc,

Phục vụ bạn đọc là mục tiêu cuối cùng của bất kỳ một thư viện nào. Hoạt động
của thư viện nhằm thu hút, tuyên truyền giới thiệu và đưa ra phục vụ các dạng
tài liệu, giúp đỡ người tới thư viện trong việc lựa chọn và sử dụng tài liệu một
cách thích hợp. Công tác này được tiến hành bởi sự kết hợp các quá trình liên
quan chặt chẽ với nhau của việc phục vụ đọc, mượn tài liệu, phục vụ thông tin
tra cứu.
1.2. Vị trí:
- Thư viện là chiếc cầu nối.
- Thư viện là nơi tập trung đầy đủ sách, có khả năng và phương tiện để
phục vụ tốt nhất, tiết kiệm nhất những yêu cầu, những thắc mắc của giáo viên,
học sinh trong việc dạy và học.
Để nâng cao chất lượng giảng dạy thầy phải học, đọc.
Để nâng cao chất lượng học và bổ sung kiến thức trò phải đọc.
- Vì vậy tổ chức pục vụ bạn đọc phải gắn liền với việc dạy và học. Phải
lấy mục tiêu đào tạo và nhiệm vụ năm học của nhà trường làm mục tiêu và
nhiệm vụ của thư viện nhà trường.
1.3. Tầm quan trọng:
- Là công tác trung tâm của thư viện nhằm dùng mọi hình thức, nhanh
chóng luân chuyển để thỏa mãn nhu cầu đọc của giáo viên và học sinh.

- Là công tác khác trong thư viện như: bổ sung, đăng ký, phân loại… đều
có mục đích cuối cùng là phục vụ bạn đọc.
- Là công tác để đánh giá hoạt động của thư viện. Để đánh giá đúng phải
xem xét bạn đọc được phục vụ như thế nào, sách báo để mượn đọc có dễ dàng
và đúng yêu cầu hay không. Đặc biệt là xem thư viện đã có tác dụng như thế nào
đến việc nâng cao chất lượng dạy học, đã góp phần vào việc giáo dục và gây
thói quen đọc sách ra sao.
Để tổ chức phục vụ bạn đọc đến với thư viện cần đảm bảo các nội dung:
- Nghiên cứu nhu cầu, hứng thú đọc;
- Hướng dẫn bạn đọc sử dụng thư viện;

- Hướng dẫn đọc giúp phát triển nhân cách đáp ứng tối đa và phát triển
nhu cầu đọc, hứng thú đọc, để giáo viên, học sinh có thể nâng cao kiến thức,
giáo dục văn hóa đọc, hoàn thiện việc đọc của độc giả.
- Hướng dẫn đọc dựa trên việc nghiên cứu và thống kê hứng thú đọc, nhu
cầu đọc được thực hiện bằng các hình thức, phương pháp khác nhau thông qua
phiếu yêu cầu, kho mở, bộ máy tra cứu thư mục…
- Từ việc hướng dẫn đọc cho giáo viên, học sinh. Cán bộ thư viện đã giúp
họ trong việc chọn lựa những tài liệu, những thông tin về tài liệu hợp với nhu
cầu và sở thích.

- Giúp bạn đọc nắm được kĩ năng tự chọn sách.
Hướng dẫn bạn đọc sử dụng sách, báo không chỉ bạn đọc nắm được kỷ
năng đọc sách báo đơn giản mà nhằm mục tiêu giáo dục nhất định. Thư viện cần
xác định nhiệm vụ cụ thể đối với từng lứa tuổi, từng nhóm, thậm chí đối với
từng giáo viên và học sinh cá biệt. Muốn làm tốt công tác này cán bộ thư viện
phải xác định rõ các nhiệm vụ sau đây:
Hướng dẫn bạn đọc sử dụng các loại sách, báo gì?
Đối với thư viện trường học muốn phát huy tốt tác dụng của thư viện,
người cán bộ thư viện cần hướng dẫn chu đáo bạn đọc các loại sách báo phục vụ
trực tiếp yêu cầu giáo dục toàn diện của nhà trường các loại sách tham khảo,
sách giáo khoa, sách nghiệp vụ sát hợp với chương trình học tập trong nhà
trường, các loại sách báo nhằm mở rộng kiến thức góp phần đẩy mạnh chất
lượng giảng dạy và học tập. Ngoài ra còn có các loại sách phục vụ việc rèn
luyện tư tưởng, đạo đức, tác phong ý chí, và tình cảm lành mạnh của học sinh.
Nắm bắt được tâm lý và nhu cầu sử dụng sách báo bạn đọc.
Ở từng lứa tuổi, từng đối tượng cấp học bạn đọc có nhu cầu sử dụng sách,
báo khác nhau. Nắm bắt được nhu cầu của bạn đọc thì người cán bộ Thư viện
mới hướng dẫn bạn đọc sử dụng sách phù hợp đáp ứng được yêu cầu của bạn
đọc. Với học sinh cán bộ thư viện hướng dẫn các em cụ thể, trực tiếp vào các
môn học của các em.

nhà xuất bản Thanh Niên ấn hành. Để giúp các em có sự hiểu biết về một quãng
đời hoạt động của Người, làm phong phú và sinh động bài học của mình. Từ đó,
các em thêm yêu kính vị lãnh tụ vĩ đại – Người cha già kính yêu của dân tộc -
nhà thơ lớn Hồ Chí Minh.
Bước vào chương trình học lớp 8: Các em bắt đầu làm quen với bộ môn
mới: môn Hóa học. Với bỡ ngỡ ban đầu, và những thắc mắc tại sao chất này với
chất kia lại có thể tác dụng với nhau để tạo ra một chất mới … .Tôi sẽ cho các
em mượn cuốn sách: Thí nghiệm Hóa học lượng nhỏ ở trường trung học cơ sở
của Trần Quốc Đắc. Cuốn sách giúp các em tự tin hơn khi làm các thí nghiệm,
và thành công khi học tập môn Hóa, tạo cho các em yêu thích môn Hóa học.

Khối lớp 9: Các em học bài “Hiện tượng kinh nguyệt - Sự thụ tinh. Sự
phát triển của bào thai”: Thư viện cho các em mượn cuốn sách: “Những câu hỏi
về giới tính” của nhà xuất bản Kim Đồng. Cuốn sách là cẩm nang tốt giúp các
em giải đáp nhiều khúc mắc mà lứa tuổi mới lớn thường hay băn khoăn về giới
tính. Khi có sự hiểu biết rồi, các em sẽ tự tin trước những thay đổi về tâm sinh lý
lứa tuổi và biết tự giải quyết những vấn đề tế nhị có thể xảy ra trong cuộc sống
của các em.
Mỗi tên sách như vậy thư viện chỉ có từ 3 – 6 cuốn, nên khi cho mượn
phải xem số lượng học sinh trong từng lớp để từ đó có phương pháp cho mượn
thích hợp. Ví như trong một lớp có 40 học sinh được chia làm 4 tổ, mỗi tổ các
em giữ 2 ngày, chuyền nhau đọc trên lớp vào giờ ra chơi và chia nhau mang về.
Do số lượng đầu sách ít nên các em phải cùng học với nhau. Từ đó giúp các em
có thái độ học tập tích cực và cùng nhau đưa ra phương pháp học tập tốt nhất.
- Hàng quý thư viện có chương trình giới thiệu sách mới hoặc khi học sinh
cần đến người cán bộ thư viện cũng có thể giới thiệu một cuốn sách phù hợp với
yêu cầu nội dung của các em.
- Vào những ngày lễ lớn: Ngày thành lập quân đội nhân dân Việt Nam
(22/12), ngày thành lập Đoàn (26/3), ngày sinh nhật của Bác Hồ. Thư viện tổ
chức thi kể chuyện theo sách để tạo thêm hứng thú đọc cho các em.

điểm tâm sinh lý của các em học sinh.
Thiếu nhi là đối tượng chính của thư viện trường học. Tại trường Phổ
thông Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú – Định Quán đối tượng thiếu nhi là
các học sinh từ lớp 6 đến lớp 9 với lứa tuổi từ 10 đến 15. Lứa tuổi thiếu nhi đóng
vai trò quan trọng trong giai đoạn trưởng thành.
- Vị trí của thế hệ thiếu nhi đối với đất nước: Trong công cuộc công
nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước, thế hệ sau tiếp bước thế hệ trước “tre già
măng mọc” là một truyền thống tự hào của dân tộc ta từ xưa đến nay.
Thế hệ thiếu nhi là lực lượng nòng cốt cho tương lai của nước nhà. Ngay
từ những ngày đầu thành lập nước, Bác Hồ đã khẳng định “Non sông Việt Nam
có trở nên vẻ vang hay không, dân tộc Việt Nam có tự hào sánh vai các cường
quốc năm châu hay không chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các
cháu”.

- Đặc điểm tâm sinh lý và nhu cầu đọc của lứa tuổi thiếu nhi:
Lứa tuổi học sịnh cấp 2 là thời kỳ giữa của tuổi học trò hay là thời kỳ
thiếu niên: khoảng từ 11 đến 15 tuổi. Đây là thời kỳ mang tính chất bắc cầu, các
em không còn là trẻ con cũng chưa hẳn hoàn toàn là người lớn.
Về sinh lý, thời kỳ thiếu niên là thời kỳ hình thành nam tính, nữ tính.
Hình dáng của các em thay đổi rõ rệt, mỗi năm trung bình các em cao thêm 5 - 6
phân, trong thời kỳ này các em nữ thường chóng cao hơn các em nam. Cảm xúc
của các em dễ biến đổi đột ngột do hoạt động của hệ thần kinh, cơ năng của não
ngày một hoàn thiện. Điều này giúp tư duy của các em hoạt động tích cực, tính
tò mò của các em trong thời kỳ này có tính khoa học và đi sâu vào bản chất của
đối tượng hơn. Trong thời kỳ này yếu tố tư duy trừu tượng trên đà phát triển
nhưng yếu tố tư duy cụ thể vẫn còn giữ vị trí trọng yếu.
- Nhu cầu đọc và tác dụng của sách đối với thiếu nhi:
Do đặc điểm tâm sinh lý của lứa tuổi nên nhu cầu đọc của các em cũng rất
đa dạng, mỗi lứa tuổi thích ứng với mỗi loại sách khác nhau:
Lứa tuổi lớp 6: quan tâm đến các tài liệu tác động đến óc tưởng tượng

Tóm lại: Xây dựng kế hoạch đọc sách là một biện pháp rất tốt để học sinh
mở rộng kiến thức đạt hiệu quả cao. Kế hoạch này phải được triển khai từ trước
năm học.
Biện pháp 3: Đổi mới và mở rộng các hình thức phục vụ bạn đọc nhằm
phát huy tác dụng của sách báo đối với chất lượng giáo dục của nhà trường là
phát triển vòng quay của sách.
Bên cạnh các hình thức phục vụ truyền thống thư viện sáng tạo ra nhiều
hình thức phục vụ bạn đọc hiệu quả:
- Tổ chức phục vụ cho các em đọc sách báo tại thư viện trong những giờ
đọc sách theo phân công thời khóa biểu của nhà trường. Trong những lần đọc
sách như thế này cán bộ thư viện dàn xếp thời gian tổ chức ra những câu đố vui
cho các em giải với mục đích tạo cho các em có thêm khả năng tư duy. Ví dụ: Sáng thứ hai, cán bộ thư viện phối hợp với cộng tác viên thư viện
lớp 6/A, 6/B lên phòng thư viện nhận sách về phát cho lớp mượn và trong vòng
một tuần phải đem lên nộp lại cho thư viện, còn nếu đọc chưa song thì phải lên
thư viện xin gia hạn lại ngày trả, tiếp theo các lớp khác cũng vậy.
Biện pháp 4: Sáng tạo nhiều hình thức trong công tác tuyên truyền giới
thiệu sách báo tài liệu.
- Trước đây, thư viện chỉ giới thiệu sách trên bảng. Nay đã giới thiệu
trong các buổi sinh hoạt chuyên môn, giới thiệu dưới cờ, thông qua chương trình
phát thanh măng non của nhà trường Nhờ thay đổi hình thức này mà thư viện
đã thu hút được rất nhiều giáo viên, học sinh đến mượn sách, báo. Cán bộ thư
viện đã gợi mở, hướng dẫn bạn đọc tìm sách, phân tích nội dung từng cuốn sách,
nói rõ tác dụng nghệ thuật cũng như tác dụng đạo đức nhằm gây hứng thú trong
độc giả, khơi dậy sự tò mò cho người đọc, để giáo viên tích cực tìm tài liệu đọc
sách báo ở thư viện nhà trường.
- Thư viện thường xuyên tổ chức giới thiệu cho học sinh những cuốn sách
có nội dung về các ngày lễ kỉ niệm lớn như: 20/10, 20/11, 22/12, 09/1, 3/2,

nay thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú – Định Quán
sẽ giới thiệu với quý thầy cô và các em những cuốn sách rất hay và thật ý nghĩa
viết về tình cảm thầy trò. Đó là tình cảm chân thành ở sâu thẳm đáy lòng của

những người thầy thân thương, của những thế hệ học trò đã biểu đạt thành câu,
diễn cảm thành lời, đã cô đọng từng trang, từng dòng nên đủ sức lay động mọi
con tim, khơi dậy trong chúng ta tình cảm thầy trò thầm kín có dịp trào dâng…
Hội thi vẽ tranh

Ngày 22/12: Hòa chung với không khí cả nước kỉ niệm ngày thành lập
quân đội nhân dân Việt Nam 22/12, xin giới thiệu đến toàn thể quý thầy cô và
các bạn một tác phẩm mang tên “Nhật kí Đặng Thùy Trâm”.
Thời chống Mỹ từng có một bác sĩ, một con người, tên là Đặng Thùy
Trâm…
Tác giả những dòng nhật ký bạn đọc sau đây thuộc về một lớp người khá
đặc biệt trong đời sống tinh thần xã hội nước ta từ sau 1945. Họ có mặt trong
công cuộc chiến đấu chống Mỹ ở miền Nam từ những năm đầu tiên. Và một
điều đáng nói nữa: trước đó, họ thuộc lứa thanh niên đầu tiên được đào tạo theo
tinh thần của những người đi kháng chiến, cái tinh thần "cuộc sống mới", ấp ủ từ
những ngày Việt Bắc gian khổ mà hào hùng…
Ngày 8/ 3: Để tiến tới kỷ niệm ngày Quốc tế phụ nữ thư viện nhà trường
xin gửi lời chúc tới toàn thể các cô giáo và các em học sinh nữ toàn trường lời
chúc mừng nhân ngày 8/3. Để biết ơn những người phụ nữ, đặc biệt những
người mẹ phải chịu đựng mọi khó khăn, gian khổ hy sinh cho gia đình,…Thư
viện trân trọng giới thiệu tới bạn đọc cuốn truyện ngắn “ Đôi tay của mẹ” của
tác giả Hương Lan tuyển dịch từ những mẫu truyện ngắn của nước ngoài. Đây là
những mẫu chuyện nói nên những tâm tư tình cảm, những hy sinh, những khó

Khảo sát 1: Trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
Tổng số bạn đọc
thiếu nhi trong toàn
trường được khảo sát

Không hứng thú
đọc sách
Bình thường
Rất hứng thú
đọc sách
SL % SL % SL %
278 41
15
139
50
98
35
Khảo sát 2: Sau khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
Tổng số bạn đọc
thiếu nhi trong toàn
trường được khảo sát
Không hứng thú
đọc sách
Bình thường
Rất hứng thú đọc
sách
SL % SL % SL %
273 14
5
68 TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Tài liệu bồi dưỡng nghiệp vụ trường phổ thông / Vũ Bá Hòa (chủ biên),
Lê Thị Chinh, Ngô Phước Đức, H.: Giáo dục, 2009 339 tr.; 20.3 cm.
2. Bảng phân loại tài liệu trong thư viện trường phổ thông - Vũ Bá
Hòa(chủ biên), Lê Thị Chinh, Lê Thị Thanh Hồng H.: Giáo dục, 2009 195 tr.;
20.3 cm.
3. Phương pháp và kinh nghiệm tuyên truyền, giới thiệu sách trong thư
viện trường học – Lê Thị Chinh( chủ biên) H.: Giáo dục, 2008 211tr.; 24 cm. NGƯỜI THỰC HIỆN
Nguyễn Anh Dũng


1. Tính mới
- Có giải pháp hoàn toàn mới 
- Có giải pháp cải tiến, đổi mới từ giải pháp đã có 
2. Hiệu quả
- Hoàn toàn mới và đã triển khai áp dụng trong toàn ngành có hiệu quả cao 
- Có tính cải tiến hoặc đổi mới từ những giải pháp đã có và đã triển khai áp dụng
trong toàn ngành có hiệu quả cao 
- Hoàn toàn mới và đã triển khai áp dụng tại đơn vị có hiệu quả cao 
- Có tính cải tiến hoặc đổi mới từ những giải pháp đã có và đã triển khai áp dụng
tại đơn vị có hiệu quả 
3. Khả năng áp dụng
- Cung cấp được các luận cứ khoa học cho việc hoạch định đường lối, chính
sách: Tốt  Khá  Đạt 
- Đưa ra các giải pháp khuyến nghị có khả năng ứng dụng thực tiễn, dễ thực hiện
và dễ đi vào cuộc sống: Tốt  Khá  Đạt 
- Đã được áp dụng trong thực tế đạt hiệu quả hoặc có khả năng áp dụng đạt hiệu
quả trong phạm vi rộng: Tốt  Khá  Đạt 

XÁC NHẬN CỦA TỔ CHUYÊN MÔN
(Ký tên và ghi rõ họ tên)

THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ
(Ký tên, ghi rõ họ tên và đóng dấu)