NGHIEN
cuu
- TRAO OOl
THtfC
PHAM CHUC NANG
VCl (SOC
KHOE
CON
NGUOl
Cao Van Mqnh
p.
Hieu trudng Trudng Cao dang Y
Thanh
Hoa
N
hufng nam gan day, tren thj trudng xua't
hien nhiiu san pha'm ggi la thuc pha'm
chUc nang. Nhieu ngudi tieu dung mud'n
suf dung san pham nay nham bdi dudng, tang
cudng
sUc
khoe, nhung vin cdn nhieu ban
khdan.
De giup ngUdi tieu dung, ban dgc cc
them thdng tin vi Idai san pham hang hda nay,
bai viit xin dugc di cap mdt sd npi dung sau:
Thuc pham chuc nang la gi ?
Tren The
gidi,
cd nhiiu khai niem lien quan
den van di thuc pha'm
thUe an
ho trg, Mdt sd nudc
Tay Au ggi day la "Thue pham bd sung dinh
dudng"
(food suplement). Cdn Trung Qud'c ggi
la "Thuc pham bd dudng bac ve
sUc
khoe".
Cac loai thuc pha'm nay nam d ranh gidi giufa
thUc
an va thud'c chua benh.
Theo djnh nghTa cua Bd Y te, TPCN
(nutraeeuticals,
alicaments hay functional
foods) la thuc pham dung de ho trg
chUc
nang
cua cac bd phan trdng cd the ngUdi, cc tae
dung dinh dUdng, tad chd cd the tinh trang thdai
mai,
tang
sUc
di khang va giam bdt nguy cd
gay benh.
Thub
pham chuc nang tren thj
trucfng
The
gidi:
TU nam 1930, Nhat Ban da tung ra thi
gidi dupc tieu thu tai Nhat (25%), Hoa Ky (35%)
va cac nude EU (32%).
Nhung nam gan day, thj trudng TPCN cd
budc phat trien dot pha nhd cdng nghe sinh hpc
phat triin va cac dac diem
thUPng
mai toan cau.
Ben canh cac nude nhu Hoa Ky, Nhat, EU, thj
trudng cua nhufng nude dang phat trien cung bat
dau tang, dac biet la Trung Qud'c, Nga va Brazil
la cd bieu hien thay ddi rd ret.
Ngay nay, ngUdi Nhat chi ehe TPCN la 126
dd
la/ngUdi/nam,
trdng khi Hda Ky la 67,9 dd la,
EU la 51,2 dd la va khdang 3,20 dd la dd'i vdi
cac nudc chau A khac.
Thuc pham chub nang a Viet Nam:
TU
lau,
cha dng ta da cd nhieu kinh nghiem
suf dung thuc pham
thee chUe
nang. Vf du che
do an kieng: Ngudi cd benh dj ufng thi khdng nen
an thit ga, ca chep; ngUdi de, ngUdi cam
ban
diu cd nhung che dd an kieng phu hdp. Nhufng
tap quan dd thuc chat la kinh nghiem suf dung
thuc pham thee chUc nang.
cdn han chi.
- TU phia nha san xua't va cung Cfng: dang
cdn mang tinh tu phat, chua cd nhirng tap dean
Idn dupc djnh hudng phat trien bPi mdt tu duy
khda hgc va cd trach nhiem; cac nha san xua't
nude ngeai chiim thj phan chu yiu.
- Vi phia ngUdi tieu dung cdn rat mdi me,
da so' ngUdi suf dung vi ky vgng vad tae dung
dugc quang cao, mgt sd khdng phan biet dupc
thudc vdi TPCN.
Xu hudng cua thi gidi hien dai va nhufng lo
ngai xung quanh van di TPCN:
Theo du bao cua nhiiu chuyen gia, thUc an
cua con ngudi trong the ky XXI la TPCN. ThUc
an khdng chi bao dam du
calo,
ngon, sach, ma
cdn phai chUa cac boat chat sinh hpc tu nhien
can cho sUc khoe va sac dep. Nd khdng chi diiu
khien dupe cac boat dgng
chUe
nang cua tCrng
bg phan trong ed the, tad che con
ngUdi
kha
nang miin djch cao, chd'ng sU lao boa, tang tudi
thg,
ma cdn giup con ngudi phdng chd'ng dugc
mdt sd benh, ki ca ung thU.Thi gidi hien dai
dang cd xu hudng quay ve vdi cac hgp chat
nhu:
dau nanh, bap, khoai tay tuy cd sUe de
khang sau benh, cho nang suat
cao,
nhumg lieu cd an toan che ccn
ngudi khi tiep nhan
thUe
an biin ddi
Gen hay khdng ? anh hudng len di
truyen eua leal ngudi va he sinh thai
nhu thi nad ? Day la nhung nghi
van ma cac nha san xua't san pham
ndng nghiep biin ddi Gen chua giai
dap ndi, nhung van dua san pham
cua minh ra thj trudng ac at, vdi
nhumg nhan hieu de lam ngUdi tieu
dung lea mat" nhU: "Ca chua chd'ng
ung thuf", "Ngd (bap) giau Vitamin
E", hay "Dau nanh cd chat beo
khdng bad hda cd dp dinh dudng
cao",
hoac "Gao giau Vitamin A".,.
(Hien nay, b Hoa Ky hdn 70% san
pha'm ndng nghiep la san pha'm
(Anh minh hoa)
(Xem tiep trang 28)
KH&CN Thanh Hoa so 3/2009
1
5
KET
vien.
chia se
cua ccng ddng, dac biet la cua gidi "may rau",
- Nha nUdc can cd chfnh sach hd trd ddi vdi
hdat ddng tam sdat, chan ddan sdm ung thu
CTC chd phu nU trdng
tinh,
TCmg budc dau
tU
trang thiit bi va dad tad can bd che he thdng y
te huyen de td chUc heat ddng kham va tam
scat chan
dean sdm
ung thu CTC phu nu tren
dia ban huyen. vUa tae diiu kien cho ngudi dan,
vUa giam tai cho tuyin
tinh.
THtfC
PHAM
CHUfC
NANG.
(Tiep theo trang 15)
biin ddi
gen.
Day la mdt thuc te ma ngay FDA
(cd quan quan ly thudc va thuc pham Hda Ky)
cung khdng the ngan can, giae phd
suchpn lUa
chd
ngUdi
nhung nguy cd cd the xay ra dd'i vdi sUc khee
cen ngUdi, ngUdi tieu dung can phai than treng
trdng
lUa
chpn TPCN. Thee chung tdi, ba ndi
dung sau day can dupc chu y:
1) Thdng tin vi san pham:
Mpt trdng cac ndi dung bit budc phai ghi
tren nhan hang hoa theo quy dinh cua Nha
nudc ma ngUdi tieu dung can
luu
y la: Ten va
dia chi cua tc chuc, ca nhan chiu trach nhiem
ve hang hea, boat chat chfnh, han
sCf
dung va
cau:
"sin pham la thuc pham chUc nang, khdng
phai thudc".
2) PhUdng thUc ban va ngUdi ban:
Hien nay nhieu sin pham TPCN dupc ban
thee
kieu da cap - ngudi ban khdng chuyen
nghiep, chuyin tay nhau,,, va cd gia rat cac -
nhieu Idai trdng sd nay cd van di vi gia ca va
thudng cd khuynh hUdng khuyin khi'ch ngudi
dung lam dung (dung ked dai, benh gi cung
khdi,,,),
Vi vay, chi nen mua d nhung nha phan
phdi chinh thUc, hieu thudc hoac cufa hang cd