CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

Chương 1
Chương 1
General Chemistry
2
Chapter 1
CẤU TẠO NGUYÊN TỬ
1.1 Nguyên tử và quang phổ nguyên tử
1.2 Thuyết cấu tạo nguyên tử Bohr
1.3 Thuyết cấu tạo nguyên tử hiện đại theo cơ
học lượng tử.
General Chemistry
3
Chapter 1

Nguyên tử: Cấu tạo từ electron(e
-
) và hạt nhân.
Electron:

Electron mang điện tích âm (-1).

Electron chuyển động xung quanh hạt nhân tạo nên
lớp vỏ electron.
Electron quyết định tính chất của các nguyên tố
hóa học.
NGUYÊN TỬ
General Chemistry
4
Chapter 1

Nếu nguyên tử trung hòa về điện:
Số electron = số proton (Z) = số hiệu nguyên tử (Z)
General Chemistry
7
Chapter 1
Khối lượng nguyên tử:
m
nguyên tử
= m
electron
+ m
proton
+ m
neutron
,
 m
nguyên tử
= m
proton
+ m
neutron
= m
nhân
= (Z+N) đvC
(m
electron
= 5.5
×
10
-4

35
35 protons, 35 electrons, 45 (N=80-35) neutrons.
NGUYÊN TỬ (tt)
General Chemistry
10
Chapter 1
NGUYÊN TỬ (tt)
Đồng vị: Những nguyên tử có cùng số điện tích hạt
nhân Z nhưng khác nhau số khối A (khác nhau số
neutron trong hạt nhân)
Ví dụ: Đồng vị của hydrogen
Protium Deuterium Tritium
General Chemistry
11
Chapter 1
General Chemistry
12
Chapter 1
General Chemistry
13
Chapter 1
Nguyên tử lượng trung bình (NTLTB): Trong tự
nhiên, các nguyên tố tồn tại ở các dạng đồng vị khác nhau.
Ví dụ: Carbon
12
C (98.892 %) và
13
C (1.108 %).

Nguyên tử lượng trung bình:

QUANG PHỔ NGUYÊN TỬ

Quang phổ của ánh sáng là quang phổ liên tục.

Quang phổ nguyên tử là quang phổ vạch (các
vạch riêng biệt) và có màu sắc khác nhau. Mỗi
vạch ứng với một bước sóng xác định, đặc
trưng cho nguyên tử đó.
General Chemistry
17
Chapter 1
Ở điều kiện bình thường
e
-
ở mức năng lượng thấp
nhất (mức bền nhất): mức
cơ bản.
QUANG PHỔ VẠCH NG.TỬ HYDRO
Khi hấp thu năng lượng, e
-
sẽ chuyển lên mức cao
hơn (mức kích thích), kém bền hơn (~ 10
-10
– 10
-8
sec),
e
-
sẽ nhanh chóng chuyển về mức năng lượng thấp
hơn và phát ra một phần năng lượng đã hấp thụ dưới

nn
R
λ
ν
Với:
ν
: số sóng ứng với một đơn vị chiều
dài (1cm).
R:(hằng số Rydberg) = 109 678 cm
-1
General Chemistry
19
Chapter 1

Lyman series  Tử ngoại (ultraviolet)
n > 1 chuyển về quỹ đạo n = 1

Balmer series  Khả kiến (visible light)
n > 2 chuyển về quỹ đạo n = 2

Paschen series

Hồng ngoại (infrared)
n > 3chuyển về quỹ đạo n = 3
QUANG PHỔ VẠCH NG.TỬ HYDRO
General Chemistry
20
Chapter 1

Dãy Balmer n

General Chemistry
21
Chapter 1
Các hằng số:
Khối lượng electron m 9.109390 10
-31
kg
Điện tích electron e 1.602177 10
-19
C
Hằng số điện môi của chân
không
ε
0
8.854188 10
-12
CJ
-1
m
-1
Hằng số Plank h 6.626076 10
-34
Js
Hằng số π π
3.14159
General Chemistry
22
Chapter 1
Ba luận điểm cơ sở dùng khảo sát cấu trúc
lớp vỏ electron trong nguyên tử:

General Chemistry
25
Chapter 1
Tính chất Sóng - hạt:
Từ các phương trình:
λ=h/(mC)
PT thể hiện tính chất sóng và hạt
E=hν
E=mC
2
C=λν
Photon là một hạt có khối lượng m khi chuyển động với
vận tốc C sẽ tạo nên sóng truyền đi với bước sóng
λ
.
Thuyết CTNT theo Cơ Học Lượng Tử