BỘ CÔNG THƯƠNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM TP.HỒ CHÍ MINH
KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
ĐỀ TÀI: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VĂN HÓA
GVHD: Nguyễn Thị Tường Duy
Nhóm thực hiện: Lucky star
Nguyễn Phúc Hồng Đức
Ngô Thị Thanh Tuyền
Nguyễn Minh Trọng Huy
Vũ Thị Thu Thùy
Ngô Thanh Vân
Nguyễn Thị Nhung
Nguyễn Bảo Ngân
Nguyễn Hải Nam
Nguyễn Tấn Huy
Lê Thị Hải Triều
Phan Thị Thùy Uyên
1
PH ÂN C ÔNG C ÔNG VIỆC
STT MSSV Họ Tên Phân công Công việc Điểm
1 2008100293 Nguyễn Phúc Hồng Đức
Thuyết trình
Nội dung II
2 2008100028 Nguyễn Tấn Huy
Word
Power point
3 2008100036 Nguyễn Minh Trọng Huy Nội dung II
4 2008100083 Nguyễn Hải Nam
Word
Power point

Mục lục
PH ÂN C ÔNG C ÔNG VIỆC 2
THỜI GIAN LÀM VIỆC NHÓM 3
Lời mở đầu 5
I. KHÁI NIỆM VĂN HÓA THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH 6
1. nh ngh a v v n hóa    6
2. Quan đi m v xây d ng m t n n v n hóa m i       6
II. QUAN ĐIỂM CỦA HỒ CHÍ MINH VỀ CÁC VẤN ĐỀ CHUNG VĂN HÓA 6
1. Quan điêm vê vi tri va vai tro cua v n hoa trong đ i sông xa hôi:             6
2. Quan điêm vê tinh chât cua nên v n hoa:        7
a. Tinh dân tôc:  7
b. Tinh khoa hoc:  8
c. Tinh đai chung:   8
3. Quan điêm vê ch c n ng cua v n hoa:       8
III. QUAN ĐIỂM CỦA HỒ CHÍ MINH VỀ MỘT SỐ LĨNH VỰC CHÍNH CỦA VĂN HÓA 9
1. V n hóa giáo d c:  9
2. V n hóa v n ngh   9
3. V n hóa đ i s ng:   10
IV. LIÊN HỆ 11
1.Th c tr ng c a gi i tr hi n nay      11
2. Bi n pháp đ c ng c đ o đ c c a gi i tr :        14
a. V phía b n thân  14
b. V phía gia đình 15
c. V phía nhà tr ng  15
d. V phía xã h i  15
Kết luận 17
Tài liệu tham khảo 18
4
Lời mở đầu
Chủ tịch Hồ Chí Minh là nhà tư tưởng vĩ đại, toàn bộ di sản tư tưởng của Người là

những giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo ra; văn hóa là động lực giúp con
người sinh tồn; văn hóa là mục đích cuộc sống loài người; xây dựng văn hóa dân tộc phải
toàn diện, đặt xây dựng "tinh thần độc lập tự cường" lên hàng đầu.
2. Quan điểm về xây dựng một nền văn hóa mới
Người dự định xây dựng nền văn hóa dân tộc với năm điểm lớn:
+ Xây dựng tâm lý: tinh thần độc lập tự cường
+ Xây dựng luân lý: biết hy sinh mình, làm lợi cho quần chúng.
+ Xây dựng xã hội: mọi sự nghiệp có liên quan đến phúc lợi của nhân dân trong xã
hội.
+ Xây dựng chính trị: dân quyền
+ Xây dựng kinh tế.
II. QUAN ĐIỂM CỦA HỒ CHÍ MINH VỀ CÁC VẤN ĐỀ CHUNG VĂN HÓA
1. Quan điểm về vị trí và vai trò của văn hóa trong đời sống xã hội:
Văn hóa là bộ phận của kiến trúc thượng tầng, là đời sống tinh thần của xã hội.
Chính trị, xã hội được giải phóng thì văn hóa mới được giải phóng. Chính trị giải
phóng mở đường cho văn hóa phát triển. Hồ Chí Minh đã vạch ra đường lối: Phải tiến hành
cách mạng chính trị trước, cụ thể là cách mạng giải phóng dân tộc để giành chính quyền, từ
đó giải phóng văn hóa, mở đường cho văn hóa phát triển. “Xã hội thế nào thì văn hóa thế
6
ấy. Văn nghệ của ta rất phong phú, nhưng dưới chế độ thực dân và phong kiến nhân dân ta
bị nô lệ, thì văn nghệ cũng bị nô lệ, bị tồi tàn, không thể phát triển được”.
Văn hóa là một kiến trúc thượng tầng nhưng không thể đứng ngoài, mà nó phải ở
trong kinh tế và chính trị. Văn hóa phải phục vụ nhiệm vụ chính trị, thúc đẩy xây dựng và
phát triển kinh tế.
Tuy “kinh tế có kiến thiết rồi, văn hóa mới kiến thiết được” nhưng văn hóa phát triển
không thụ động, văn hóa có tính tích cực chủ động, nó đóng vai trò to lớn thúc đẩy kinh tế
và chính trị phát triển như một động lực. “Văn hóa ở trong chính trị” tức là văn hóa phải
tham gia nhiệm vụ chính trị, tham gia cách mạng, kháng chiến và xây dưng chủ nghĩa xã
hội. “Văn hóa ở trong kinh tế” tức là văn hóa phải phục vụ thúc đẩy xây dựng và phát triển
kinh tế. “Văn hóa ở trong kinh tế và chính trị” cũng có nghĩa là chính trị và kinh tế phải có

- Một là, bồi dưỡng tư tưởng đạo đức đúng đắn và tình cảm cao đẹp cho con người.
Người thường xuyên quan tâm đến bồi dưỡng lý tưởng cho cán bộ, đảng viên và các tầng
lớp nhân dân. Đó là chức năng cao quý của văn hóa. Hồ Chí Minh nói phải làm cho văn
hóa soi đường cho quốc dân đi, đi sâu vào tâm lý quốc dân, để xây dựng tình cảm lớn cho
con người.
- Hai là nâng cao dân trí, “mọi người phải hiểu biết quyền lợi của mình phải có kiến
thức mới để có thể tham gia vào công cuộc xây dựng nước nhà, và trước hết phải biết đọc,
biết viết chữ quốc ngữ”. Khi miền Bắc quá độ lên xã hội chủ nghĩa, Người nói “chúng ta
phải biến một nước dốt nát, cực khổ thành một nước văn hóa cao và đời sống vui tươi hạnh
phúc”.
- Ba là, bồi dưỡng những phẩm chất tốt đẹp, những phong cách lành mạnh, luôn
hướng con người vươn tới chân-thiện-mỹ để không ngừng hoàn thiện bản thân mình.
8
III. QUAN ĐIỂM CỦA HỒ CHÍ MINH VỀ MỘT SỐ LĨNH VỰC CHÍNH
CỦA VĂN HÓA
1. Văn hóa giáo dục:
Hồ Chí Minh xác định nền giáo dục mới là một nhiệm vụ cấp bách, có ý nghĩa chiến
lược vì nó góp phần làm cho dân tộc ta xứng đáng với nước Việt Nam độc lập.Văn hóa
giáo dục là một mặt trận quan trọng trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội và đấu
tranh thống nhất nước nhà.
- Mục tiêu: dạy và học để bồi dưỡng lý tưởng đúng đắn và tình cảm cao đẹp; mở
mang dân trí; bồi dưỡng phẩm chất và phong cách tốt đẹp cho con người, nhằm đào tạo
con người có ích cho xã hội
- Cải cách giáo dục bao gồm xây dựng chương trình, nội dung học hợp lý, phù hợp
với các giai đoạn cách mạng. Nội dung giáo dục phải toàn diện: văn hóa, chính trị, khoa
học – kỹ thuật, chuyên môn nghiệp vụ, lao động… Các nội dung đó có mối quan hệ mật
thiết với nhau. Cách học phải sáng tạo, không giáo điều.
- Phương châm: học đi đôi với hành, lý luận liên hệ với thực tế; học tập kết hợp với
lao động; phối hợp nhà trường - gia đình - xã hội. Coi trọng việc tự học, tự đào tạo và đào
tạo lại. Học ở mọi lúc, mọi nơi, học mọi người.

khách quan một cách sinh động hiện thực đời sống; hình thức trong sáng, vui tươi, nghĩa là
tạo ra tác phẩm hay, đó là tác phẩm cần diễn đạt vừa đủ những điều đáng nói, ai đọc cũng
hiểu, đọc xong thì phải suy ngẫm và thấy bổ ích.
- Các tác phẩm hay là phải phản ánh được những giá trị truyền thống của dân tộc,
mang hơi thở của thời đại; vừa ca ngợi cái chân thật người tốt, việc tốt, vừa phê phán cái
giả tạo, cái ác, cái sai.
3. Văn hóa đời sống:
- Xây dựng đời sống văn hóa mới được Hồ Chí Minh chỉ ra ngay sau khi giành được
chính quyền, rồi nhanh chóng trở thành một phong trào quần chúng sôi nổi, tạo động lực
mạnh mẽ cho sự nghiệp kháng chiến kiến quốc.
- Văn hóa đời sống thực chất là đời sống mới với ba nội dung: đạo đức mới, lối sống
mới, nếp sống mới, trong đó đạo đức mới đóng vai trò chủ yếu nhất. Vì có dựa trên nền
10
đạo đức mới thì mới xây dựng được lối sống mới, nếp sống mới, và đạo đức mới lại được
thể hiện trong lối sống và nếp sống.
- Đạo đức mới: thực hành đời sống mới trước hết là thực hành đạo đức cách mạng.
- Lối sống mới: là lối sống có lý tưởng, có đạo đức; kết hợp hài hòa truyền thống tốt
đẹp của dân và tinh hoa văn hóa nhân loại tạo nên lối sống văn minh, tiên tiến. Tính văn
hóa ở đây là biết cách ăn, cách mặc, cách ở… Con người phải có một lối sống với phong
cách sống khiêm tốn, giản dị, chừng mực, điều độ, ngăn nắp, vệ sinh, yêu lao động, quý
thời gian, ít ham muốn về vật chất, chức quyền, danh lợi. Trong các mối quan hệ thì cần
chân tình, tế nhị, cởi mở; giàu lòng thương yêu, quý trọng con người; đối với mình thì
nghiêm, đối với người thì khoan dung, độ lượng.
- Nếp sống mới: là xây dựng những thói quen và phong tục tập quán tốt đẹp, kế thừa
và phát triển được những thuần phong mỹ tục lâu đời của dân tộc. Không phải cái gì cũ là
bỏ hết cái gì cũng làm mới mà cần phải chọn lọc, suy xét. Phải bổ sung, xây dựng thuần
phong mỹ tục trong các vấn đề vệ sinh, giỗ tết, ma chay, cưới hỏi…; đồng thời chống các
hủ tục, các vấn đề về xã hội như cờ bạc, hút chích…
- Việc xây dựng lối sống mới rất khó khăn, phức tạp, vì thói quen rất khó sửa đổi, nó
có sức ì cản trở ta, nhận thức chưa đúng đắn. Vì vậy, quá trình đổi mới nếp sống cần cẩn

thông,tuyên truyền luật an toàn giao thông.
Mặt khác,một số thanh niên vẫn vi phạm luật an toàn giao thông và coi việc đó là thể
hiện cá tính,phong cách riêng của mình.Không những thế mà họ còn vi pham một cách
công khai cố tình.Theo một bài khảo sát: có 70% số trường hợp xử phạt do vi phạm luật
giao thông rơi vào độ tuổi 20- 30. Từ đó đưa ra kết luận: Người có hiểu biết về giao thông
nhưng vẫn cố thình vi phạm diễn ra khá phổ biến, nhất là đối với người trẻ tuổi.
Văn hóa lối sống
Sống lành mạnh, sôi nổi, tham gia tích cực các phong trào là lối sống của khá nhiều
sinh viên, trang bị cho mình các kiến thức để sống tốt,sống đẹp.
Bên cạnh đó lại có những sinh viên học theo lối sống phương Tây mà không có tính
chọn lọc: sống thử, sống xa hoa, đua đòi, lãng phí. Khoảng 10 năm trở lại đây sống chung,
sống thử đang trở nên phổ biến trong giới trẻ Việt Nam và hiện tượng này là một trong
12
những thực trạng của xã hội, nó đang trong nguy cơ lan rộng như một “dịch bệnh”. Cái giá
phải trả cho lối sống sai lầm đó là rất lớn, nó mang đến nỗi đau tinh thần cho bản thân và
gia đình, gia tăng nạn nạo phá thai và bạo hành gia đình.
Sự phát triển “ thần tốc” của khoa học công nghệ thông tin đã mang lại nhiều “ điều
kỳ diệu” cho cuộc sống. Tuy nhiên, mặt trái của nó cũng đáng nguy hại không kém. Hàng
trăm ngàn trang web đồi trụy đang được phát tán rộng rãi trên mạng Internet và chỉ cần
một cái click chuột là vô số câu chuyện, hình ảnh đồi trụy hiện ra. Rất nhiều bạn trẻ tò mò,
đã tìm đến những địa chỉ “web đen” này để thỏa mãn sự hiếu kỳ của mình mà ngay cả bản
thân các bạn trẻ cũng không lường trước được tác hại của những lần “vào mạng” ấy đối
với nhận thức và hành vi lệch lạc sau này. Bên cạnh đó, trò chơi điện tử và hình thức chat
cũng khiến chiếc máy vi tính trở nên hấp dẫn các bạn trẻ. Nhiều bạn trẻ là học sinh, sinh
viên đã không tiếc thời gian, tiền bạc, bỏ học ngồi lì suốt hàng giờ đồng hồ cùng với những
trò chơi hay những cuộc chat với bạn ảo. Hiện tượng này khiến người ta phải lo ngại rồi
đây, giới trẻ sẽ ngày càng bị cuốn vào cuộc sống ảo vô nghĩa trên mạng… đã có những hậu
quả đau lòng xảy ra khiến nhiều người phẩn nộ chỉ vì những câu chửi nhau qua chat, hay
bắt chước những nhân vật trong game mà đã giết người… để lại những hậu quả đau lòng
không chỉ cho người bị hại mà còn cho gia đình của mình.

tảng cốt yếu của con người. Vấn đề này đang là thách đố cho các nhà giáo dục cũng như
những người có trách nhiệm.
a. Về phía bản thân
Thanh niên muốn khẳng định trách nhiệm với đất nước thì bản thân phải có tinh thần
cầu tiến, ham học hỏi, ham công việc, luôn không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn
nghiệp vụ, chính trị, kỹ năng làm việc.
Nên cương quyết nói không với các cám dỗ, tệ nạn xã hội làm chúng ta tha hóa. Việc
gì đã làm thì quyết tâm thực hiện và hoàn thành cho kỳ được.
Phấn đấu không ngừng học tập vì tương lai của bản thân mình, vì gia đình, xã hội và
vì sự phát triển chung của đất nước.Tích cực tham gia các hoạt động xã hội tại địa phương,
đơn vị, tuyên truyền vận động thanh niên có lối sống lành mạnh, học tập và làm theo lời
14
Bác. Sẵn sàng đảm nhận việc mới, khó khăn, luôn tìm tòi, nghiên cứu vươn lên làm chủ
khoa học-công nghệ, chủ động lập thân, lập nghiệp.
Mỗi bạn trẻ chúng ta hãy sống đúng chuẩn mực đạo đức ,văn hóa của con người, trau
dồi, học hỏi những bài học trong cuộc sống về sự công bằng, bác ái với những người xung
quanh và phải có quyết tâm muốn thay đổi chính bản thân mình. Ngoài ra, cần phải học hỏi
những tấm gương của những người đạo đức trong xã hội hiện tại.
b. Về phía gia đình
Gia đình đóng một vai trò rất quan trọng trong việc hình thành nhân cách con người.
Gia đình là ngôi trường đầu tiên của con người, từ đó những đứa trẻ học được nhân cách
làm người. Vì thế, muốn cho con cái trở nên tốt, gia đình phải là nơi mọi người sống yêu
thương, nâng đỡ và đùm bọc lẫn nhau. Các thế hệ cùng chung sống phải biết quan tâm tới
nhau, thì người trẻ sẽ có nền tảng đạo đức tốt. Hay nói cách khác, giới trẻ sống trong gia
đình đó sẽ rập theo nếp sống của cha ông họ. Đồng thời, gia đình phải sống hạnh phúc, nơi
đó cha mẹ và con cái sống hài hoà với nhau, người trẻ sẽ cảm nhận được những giá trị cao
đẹp như: hạnh phúc, lắng nghe, yêu thương, tha thứ, nâng đỡ và
chấp nhận những khác biệt của nhau…
Bên cạnh đó, trong một thế giới đang đề cao sự thỏa mãn tức thời, những ham muốn
bản năng, thì gia đình có vai trò rất quan trọng trong việc khơi dậy ý thức về cái tốt và cái

lược phát triển của đất nước. Tư tưởng của Người không chỉ có ý nghĩa với Việt Nam mà
còn có ý nghĩa quốc tế sâu sắc. Văn hóa truyền thống Việt Nam hướng dẫn và cổ vũ một
lối sống hòa hợp, hài hòa với thiên nhiên. Nó đưa ra mô hình ứng xử có văn hóa của con
người đối với thiên nhiên, vì sự phát triển bền vững của thế hệ hiện nay và các thế hệ con
cháu mai sau.
Phát triển tách khỏi cội nguồn dân tộc thì nhất định sẽ lâm vào nguy cơ tha hóa. Thực
hiện kinh tế thị trường định hướng XHCN, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước mà xa
rời những giá trị văn hóa truyền thống sẽ làm mất đi bản sắc dân tộc, đánh mất bản thân
mình, trở thành cái bóng mờ của người khác, của dân tộc khác.
Khi nghiên cứu học tập tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa giúp ta có những kiến thức
về lối sống đúng đắn và lành mạnh. Đó không chỉ là nhận thức mà còn là trách nhiệm của
thế hệ trẻ nói riêng và của cả dân tộc nói chung, nhằm xây dựng Việt Nam thành một quốc
gia văn minh, giàu mạnh.
17
Tài liệu tham khảo
Giáo trình tư tưởng Hồ Chí Minh (hệ cao cấp lý luận chính trị) - NXB LÝ LUẬN
CHÍNH TRỊ-2003
Giáo trình tư tưởng Hồ Chí Minh (dành cho sinh viên dại học, cao đẳng khối không
chuyên ngành Mác-lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh)-NXB CHÍNH TRỊ QUỐC GIA-2009
Các đường link:
/>hoa.html
/>18
19