Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

MỤC LỤC
MỤC LUC . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
A. PHẦN MỞ ĐẦU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
B. NỘI DUNG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
I. CƠ SỞ LÍ LUẬN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
II. THỰC TRẠNG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
III. BIỆN PHÁP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Biện pháp 1:. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Biện pháp 2. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Biện pháp 3. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
C. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Kết luận . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Đề xuất . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
TÀI LIỆU THAM KHẢO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
1
2
4
4
4
7
7
7
8
26
26
27
28
A. PHẦN MỞ ĐẦU
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy

2
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

kết hợp lồng ghép khi dạy phân môn Tập đọc và Tập làm văn thông qua phần tìm
hiếu bài và qua các tiết trả bài của phân môn Tập Làm văn. Nhà trường chỉ bố chí
dạy bồi dưỡng vào sáng thứ bảy hàng tuần chỉ dành cho một nhóm học sinh giỏi.
Còn về phía học sinh thì bài vở nhiều, cả ngày trên lớp tối về mệt mỏi, ít thời gian
đọc sách vở, không dành nhiều thời gian học nhiều ở nhà, phần lớn học sinh thích
học Toán nhưng ngại học Tiếng Việt nhất là học Tập làm văn, càng sợ cảm thụ văn
học, đối với nhiều học sinh cảm thụ văn học rất xa lạ. Khả năng cảm thụ văn học
của các em kém, diễn đạt trên giấy còn vụng về, chưa cảm nhận được cái hay, cái
đẹp của bài thơ, bài văn. Ngay từ đầu năm học khi tôi được phân công dạy lớp 5 và
được giao nhiệm vụ bồi dưỡng môn Tiếng Việt, tôi nhận thấy học sinh thường hay
mắc phải sai lầm đó là không đọc kĩ đề bài, chưa hiểu đoạn thơ, đoạn văn đã bắt
đầu làm bài và chưa khai thác được các biện pháp nghệ thuật trong bài thơ, văn
đó
Nhằm khắc phục tình trạng trên và để nâng cao chất lượng dạy và học trong
nhà trường, tôi đã chọn đề tài “ Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp
5” làm đề tài nghiên cứu trong năm học này.
B. NỘI DUNG
I. CƠ SỞ LÍ LUẬN
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
3
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

Từ xa xưa ông cha ta đã khẳng định:“ Ngôn ngữ là công cụ của tư duy”.
Ngôn ngữ của con người phát triển chứng tỏ tư duy phát triển. Để tư duy phát triển
thì chương trình môn Tiếng Việt ở Tiểu học luôn luôn được chú ý và coi trọng,
đồng thời nhiệm vụ bồi dưỡng năng lực cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5 là
nhiệm vụ quan trọng nhằm bồi dưỡng tình yêu Tiếng Việt hình thành thói quen giữ

Mây mờ che đỉnh Trường Sơn sớm chiều”
Nêu những cảm nghĩ của em khi đọc đoạn thơ trên ?
* Kết quả:
Sĩ số lớp 24
Thang điểm
5 6 7 8 9 10
Tỉ lệ đạt
4
16,7%
7
29,2%
6
25%
2
8,3%
3
12,5%
2
8,3%
Qua bài khảo sát đầu năm, nhìn vào thang điểm trên, ta thấy số điểm giỏi nhìn
chung thấp, chiếm 20,8% điểm giỏi. Các em viết chưa hay, chưa đảm bảo được các
yêu cầu khi viết bài văn cảm thụ. Bài viết còn sơ sài, chưa nêu được biện pháp nghệ
thuật, nội dung đoạn thơ, tác giả bài thơ, chưa bộ lộ được cảm xúc của mình đối với
cảnh vật trong bài thơ “Đất nước Việt Nam”. Một số em phân tích quá dài không
đúng nội dung, còn liên miên. Một số em viết quá ngắn chỉ viết được “Đất nước
Việt Nam ta rất đẹp, có biển lúa rộng mênh mông, có cánh cò bay lả dập dờn, có
mây che đỉnh Trường Sơn sớm chiều ”Bên cạnh đó, một số em còn sai lỗi chính
tả. Ví dụ tên riêng Việt Nam, Trường Sơn cò viết việt nam, trường sơn. Viết chính
tả còn sai thì làm sao cảm nhận được các hay, cái đẹp, các giá trị nghệ thuật trong
bài. Các em làm như vậy là do chưa đọc kĩ đề, chưa đọc hiểu để cảm nhận nội

văn. Trong quá trình giảng dạy tôi đưa các câu hỏi bài tập nâng cao lồng ghép qua
tìm hiểu phần nội dung bài học Tập đọc hoặc qua tiết Tập làm văn để phát hiện học
sinh có năng khiếu. Nếu phát hiện nhiều học sinh có năng khiếu văn thì các câu
hỏi , dạng bài tập sẽ được nâng cao hơn qua các bài học.
Biện pháp 2. Lập kế hoạch, điều chỉnh giáo án dạy và bố trí thời gian bồi
dưỡng.
Tôi đã nghiên cứu chương trình môn Tiếng Việt lớp 5 gồm 35 tuần, mỗi tuần 2
bài tập đọc. Tổng là 70 bài tập đọc: 51 bài văn xuôi, 19 bài thơ.
Sau khi nắm bắt và phát hiện học sinh có năng khiếu cảm thụ văn học, tôi đã
lập kế hoạch bồi dưỡng, điều chỉnh giáo án dạy học sao cho phù hợp các đối tượng
học sinh. Tôi có thể điều chỉnh một số nội dung trong giáo án, phần nào nói nhiều,
phần nào nói ít hoặc bổ sung câu hỏi, bài tập nâng cao hoặc xây dựng kế hoạch nội
dung kiến thức theo mảng chủ điểm.
Sau khi nghiên cứu kĩ chương trình, tôi bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học
sinh,có thể lồng vào bài dạy ở lớp thông qua các môn học Tập đọc hoặc Tập làm
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
7
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

văn hoặc bố trí dạy riêng các em học sinh giỏi một tuần sắp xếp dạy từ 1 đến 2
buổi, có thể chọn đối tượng học sinh để bồi dưỡng riêng vào thứ bảy hàng tuần.
Biện pháp 3. Soạn thảo, lựa chọn 5 dạng bài tập cơ bản, ra một số đề
kiểm tra trắc nghiệm, phiếu học tập, câu hỏi gợi mở thông minh.
Chọn một số bài văn, bài thơ hay yêu cầu học sinh đọc kĩ, thuộc. Giáo viên có
thể sử dụng các hình ảnh công nghệ thông tin Slide tĩnh, động để minh họa nội
dung bài. Thông qua đó học sinh nhìn thấy và cảm nhận thấy cái hay, cái đẹp trong
bài Muốn cho các em viết được bài cảm thụ thì ngoài ra phải giúp các em nắm
chắc 4 yêu cầu.
Bốn yêu cầu cần thiết khi viết bài văn cảm thụ văn học:
1. Giới thiệu tác giả, tác phẩm;

học. Cách viết và trình bày bài làm của mình sâu sắc. Muốn làm được điều đó thì
người thầy phải luôn luôn tìm tòi, sáng tạo trong dạy học, thu hút học sinh để các
em say mê với văn chương, yêu thích môn Tiếng Việt. Ngoài ra, người thầy phải
xác định công việc dạy cảm thụ văn học cần phải làm.
Năm dạng bài tập cơ bản về cảm thụ văn học:
- Dạng 1: Bài tập tìm hiểu tác dụng cách dùng từ đặt câu sinh động
- Dạng 2: Bài tập phát hiện hình ảnh, chi tiết có giá trị gợi tả.
- Dạng 3: Bài tập tìm hiểu một số biện pháp tu từ gần gũi với học sinh tiểu
học.
- Dạng 4: Bài tập về đọc diễn cảm và sáng tạo.
- Dạng 5: Bài tập bộc lộ cảm thụ văn học qua đoạn viết ngắn.
* Muốn các em làm được 5 dạng bài tập cơ bản về cảm thụ văn học thì bản
thân người thầy phải lựa chọn các bài tập cho phù hợp, có thể xen lồng câu hỏi
luôn vào các bài tập đọc hoặc bố trí thời gian luyện thêm vào buổi học khác. Bằng
phương pháp trắc nghiệm, so sánh, hỏi đáp, gợi mở, bằng hình thức trò chơi đố
vui, giao lưu, để các em cảm thụ văn chương một cách tự nhiên, say mê, thích thú
không gò ép.
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
9
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

Dạng 1: Bài tập tìm hiểu về cách dùng từ đặt câu sinh động.
Bài tập 1 : Trong bài thơ “ Sắc màu em yêu” –Tiếng Việt 5-Tập I của tác
giả Phạm Đình Ân. Từ ngữ nào được lặp lại nhiều lần và có tác dụng như thế
nào?
Qua bài tập này mục đích của tôi là muốn cho các em khi học xong bài thơ các
em biết phát hiện ra từ ngữ hay. Và tôi muốn biết tại sao các em lại thích từ đó.
Bài tập yêu cầu gì ?
- Gọi 2 học sinh lên bảng làm bài.
- Cho lớp làm vào phiếu học tập.

- Từ láy nào gợi tả âm thanh ? Các em gạch chân từ đó.
- Từ láy nào gợi tả hình dáng?
- Dùng từ láy như vậy có tác dụng gì?
- Nội dung đoạn văn nói gì ?
- Cho học sinh làm bài sau đó thu bài chấm.
Qua bài làm của học sinh tôi nhận thấy đã có một số em có năng khiếu viết tốt
khi cô giáo gợi ý câu hỏi, nhưng rất ít, tôi sửa chữa và giúp các em cách phát hiện
các từ láy gợi tả bằng cách:
Giáo viên gợi ý cho học sinh: Đoạn văn thành công trong cách dùng từ gợi tả
âm thanh ( kĩu kịt, eng éc, chíp chíp, cạc cạc, léo xéo). Các từ gợi tả hình ảnh (vung
vẩy, thoăn thoắt). Điều đó góp phần miêu tả sinh động cảnh người và vật ở thôn
quê đang gồng gánh hàng họ đi chợ với không khí nhộn nhịp khẩn trương.
Tôi cho học sinh làm bài kiểm tra 15 phút
Đề bài:
Trong bài “Mùa thảo quả”- Tiếng Việt 5 - Tập I Nhà văn Ma Văn Kháng
tả hương thơm trong rừng thảo quả như sau:
“Gió tây lướt thướt bay qua rừng, quyến hương thảo quả đi, rải theo triền núi,
đưa hương thảo quả ngọt lựng thơm nồng vào những thôn xóm Chin San. Gió
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
11
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

thơm, cây cỏ thơm. Đất trời thơm. Người đi rừng thảo quả về, hương thơm đậm
trong từng nếp áo nếp khăn ”
Em hãy nêu nhận xét về cách dùng từ, đặt câu nhằm nhấn mạnh hương thơm
của thảo quả chín trong đoạn văn trên?
Hướng dẫn học sinh làm bài qua các câu hỏi sau:
- Qua đoạn văn trên em thích câu nào nhất? Vì sao?
- Từ nào em thích nhất? Vì sao?
Qua bài làm của học sinh các em viết rất tốt. Đã nêu được điệp từ “thơm”

Gợi ý: Em thường vẽ những gì biểu tượng cho hoà bình?
- Đoạn văn trên cho ta thấy cảnh đất nước Việ Nam như thế nào?
- Từ nào là điệp từ, điệp ngữ trong đoạn văn?
- Cho học sinh làm bài.
- Chấm, chữa, bổ sung bài làm cho học sinh.
Qua bài tập thứ hai các em làm tốt hơn, một số em viết rất tốt. Tôi ra đề kiểm tra.
KIỂM TRA (15 phút)
Bài tập 2: Cho học sinh tự làm
Hình ảnh người mẹ chiến sĩ trong kháng chiến chống Mỹ được nhà thơ Bằng
Việt gợi tả câu thơ trong bài “Mẹ” như sau:
“ Con bị thương nằm lại một mùa mưa
Nhớ dáng mẹ ân cần, mà lặng lẽ
Nhà yên ắng. Tiếng chân đi rất nhẹ
Gió từng hồi trên mái lá ùa qua
Con xót lòng, mẹ hái trái bưởi đào
Con nhạt miệng có canh tôm nấu khế
Khoai nướng, ngô bung ngọt lòng đến thế
Mỗi ban mai toả khói ấm trong nhà”
Hãy nêu cảm nhận của em trong 2 khổ thơ trên?
- Thu bài, chấm và chữa bài cho học sinh.
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
13
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

Qua bài tập 2 này tôi nhận thấy học sinh viết bài chưa đạt yêu cầu. Chỉ có một
số ít các em nêu được một phần nội dung. Tôi gợi ý cho học sinh.
Đặt câu hỏi:
- Trong bài thơ em thích nhất từ gì? Vì sao em thích từ đó?
- Câu thơ nào miêu tả tình cảm của con với mẹ và mẹ đối với con?
- Con ở đây là ai? Mẹ ở đây là ai?

Để trả lời được câu hỏi trên giáo viên đua các câu hỏi nhỏ hỏi:
+ Tìm từ thể hiện sự so sánh, nhân hoá, điệp từ, điệp ngữ?
+ Nội dung đoạn thơ là gì?
+ Khi viết cảm thụ cần đảm bảo những yêu cầu gì?
- Cho học sinh viết bài.
Giáo viên chấm bài, nhận xét:
Giáo viên gợi ý. Bài thơ: “Về ngôi nhà đang xây” tác giả Đồng Xuân Lan rất
khéo léo sử dụng các từ ngữ thật tinh tế thể hiện sự so sánh “tựa”, “giống”, “như”
và điệp từ “ngôi nhà” được nhắc lại 4 lần. Tác giả còn nhân hoá hình ảnh ngôi nhà
đang xây là hình ảnh của trẻ nhỏ. Với một hình ảnh rất bình thường, những ngôi nhà
xây dở tác giả bài thơ muốn nói lên một điều lớn lao. Đó là ca ngợi sự đổi thay của
đất nước. Đất nước ta đang thay da đổi thịt, ngày càng có nhiều ngôi nhà mới được
xây dựng, bài thơ thể hiện một suy nghĩ của các em nhỏ là niềm tự hào đứng trước
sự thay đổi của quê hương đất nước đàng hoàng bởi những ngôi nhà mới xuất hiện.
Qua bài làm của học sinh về tìm biện pháp nghệ thuật ( nhân hoá, so sánh,
điệp từ, điệp ngữ) các em cũng được học ở lớp dưới. Do đó các em làm rất tốt. Tuy
nhiên, một số em cũng không nêu được ngôi nhà mới xây là sự đổi thay của quê
hương.
Dạng 4:Bài tập đọc diễn cảm có sáng tạo.
Bài dạy: Hạt gạo làng ta
( Trần Đăng Khoa)
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
15
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

- Giúp học sinh đọc đúng các từ ngữ trong bài: phù sa, Kinh Thầy, sen thơm,
tiền tuyến, phương xa. Biết cách ngắt nhịp các dong thơ, biết cách đọc vắt 2 câu thơ
với nhau.
- Hiểu được các từ ngữ: cá cờ, phù sa, hạt vàng.
- Nôi dung bài thơ: Bài thơ ca ngợi hạt gạo làng ta, hạt gạo mang hương quê

A. Hạt gạo chứa đựng những gì quý giá nhất của làng quê ta.
B. Vì hạt gạo chứa đựng công sức lao động vất vả của bà con nông dân, của
các bạn nhỏ.
C. Vì hạt gạo nuôi sống con người ở khắp nơi.
D. Vì hạt gạo nuôi các chú bộ đội ăn no, đánh thắng quân thù.
E. Vì tất cả các lý do nêu trong những câu trả lời A, B, C, D.
Giáo viên đưa ra đáp án:
Câu 1: Đáp án đúng: D
Câu 2: Đáp án đúng:
A. Điền thêm là: mùa bão tháng bảy, mùa mưa tháng ba, những ngày hè nóng
như thiêu tháng sáu.
B. Điền thêm là: làm ruộng dưới làn bom đạn giặc, người ở quê hương phải
làm thay việc của người đi chiến đấu, đi làm đồng nghỉ ăn cơm ở những con hào để
tránh bom, đạn.
Câu 3: Đáp án đúng: D
Câu 4: Đáp án đúng: E
Qua phần trắc nghiệm tôi thấy học sinh làm rất tốt. Do đó tôi cho học sinh viết
bài cảm thụ một đoạn văn ngắn ở dạng bài tập 5.
Dạng 5: Bài tập về bộc lộ cảm thụ văn học qua 1 đoạn
thơ, đoạn văn ngắn.
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
17
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

Mục đích của dạng bài tập này là tôi muốn học sinh đạt được là biết viết đoạn
thơ, đoạn văn cảm thụ theo 4 yêu cầu: giới thiệu tác giả và bài thơ, biện pháp nghệ
thuật, nội dung đoạn thơ, giáo dục.
Bài tập 1: Trong bài “Hạt gạo làng ta” của nhà thơ Trần Đăng Khoa có viết:
Hạt gạo làng ta
Có bão tháng bảy

sánh nổi. Càng cảm nhận sâu sắc được nỗi vất vả của người mẹ để làm ra hạt gạo,
ta càng thêm yêu thương mẹ biết bao!.
TRÍCH ĐOẠN TIẾT DẠY
TIẾT 1:
Trong bài thơ “Chú đi tuần” của Trần Ngọc, hình ảnh người chiến sỹ đi
tuần trong đêm khuya thành phố được tả như sau:
“Trong đêm khuya vắng vẻ
Chú đi tuần đêm nay
Nép mình dưới bóng hàng cây.
Gió đông lạnh buốt đôi tay chú rồi.
Rét thì mặc rét cháu ơi!
Chú đi giữ mãi ấm nơi cháu nằm”
Đoạn thơ nói về người chiến sĩ đi tuần trong hoàn cảnh nào? Hai dòng thơ
cuối cho ta thấy ý nghĩa gì sâu sắc và đẹp đẽ?
Hướng dẫn học sinh:
- Phát phiếu học tập cho học sinh (In bài tập ra phiếu).
- Học sinh làm vào phiếu học tập.
- Gọi 2 học sinh lên bảng làm bài.
“Đi tuần” là gì?
Chú bộ đội đi tuần trong hoàn cảnh nào?
Chú ở đây là ai?
Cháu ở đây là ai?
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
19
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

Câu thơ nào nói lên tình cảm của các em thiếu nhi đối với chú bộ đội kính yêu?
Câu thơ nào nói lên tình cảm của chú bộ đội đối với các em thiếu nhi yêu dấu?
- Gọi học sinh đọc bài của mình trên bảng.
- Một học sinh đọc bài làm của mình trước lớp.

- Gọi học sinh đọc bài của mình lên bảng.
- Một học sinh đọc bài làm của mình trước lớp.
Giáo viên chữa, nhận xét.
Giáo viên gợi ý cho học sinh:
Biện pháp nhân hoá là biến những sự vật vô tri, vô giác mang những đặc tính
của con người. Tác giả đã dùng từ ngữ biện pháp nhân hoá: “say ngủ”, “ngẫm
nghĩ”, “sóng vai nhau nằm nghỉ”.
Tôi cho học sinh làm hai bài kiểm tra tiếp để đánh giá học sinh.
Ra một số đề kiểm tra trắc nghiệm, phiếu học tập, câu hỏi gợi mở thông minh.
ĐỀ KIỂM TRA SỐ 1
(Thời gian: 15 phút )
Bài thơ: “Tiếng đàn ba - la - lai – ca trên Sông Đà” của Quang Huy đã để
lại cho em những cảm xúc suy nghĩ gì?
Nếu học sinh viết chưa tốt thì giáo viên có thể gợi ý cho học sinh bằng các
câu hỏi thông minh như sau:
- Những chi tiết nào trong bài thơ gợi lên hình ảnh một đêm trăng vừa tĩnh
mịch vừa sinh động trên công trường thuỷ điện Sông Đà?
Tìm hình ảnh đẹp thể hiện giữa con người với thiên nhiên trong bài thơ.
- Hình ảnh “Biển sẽ nằm bỡ ngỡ giữa cao nguyên” nói lên sức mạnh của con
người làm chủ kỹ thuật hiện đại như thế nào? Từ “bỡ ngỡ” có gì hay?
ĐỀ KIỂM TRA SỐ 2
(Thời gian: 15 phút)
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
21
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

Em có cảm nhận gì về bài thơ “ Hành trình của bầy ong” của Nhà thơ
Nguyễn Đức Mậu?
Câu hỏi gợi ý:
1. Những chi tiết nào nói lên hành trình vô tận của bầy ong?

Thang điểm
5 6 7 8 9 10
Số lượng
2 8 9 5
Tỷ lệ 8,3 % 33,4% 37,5% 20,8%
Qua các bài kiểm tra thuộc 5 dạng bài tập mà tôi hướng dẫn, gợi mở cho các
em bằng hình thức câu hỏi, trắc nghiệm. Tôi rất hài lòng với bài làm của các em.
Nhiều em viết rất tốt, đảm bảo được yêu cầu khi viết bài cảm thụ, chữ viết sạch
đẹp, không sai lỗi chính tả, diễn đạt mạch lạc, trôi chảy, các em đã phát hiện được
những câu văn, câu thơ hay nhất trong bài văn, bài thơ. Các em cũng đã có cảm xúc
với văn chương, nói năng dùng từ hay, có cảm xúc, đồng thời các em cũng nhận
biết được giá trị của những từ ngữ hay mà tác giả sử dụng trong bài thơ, bài văn.
Các em hiểu được nó một cách tự nhiên. Các em phát hiện rất tốt các biện pháp
nghệ thuật mà tác giả sử dụng trong bài.
Để có được những thành công bước đầu bản thân giáo viên phải biết phát hiện
có năng khiếu, từ đó lập ra kế hoạch bồi dưỡng, lựa chọn những phương pháp dạy
học phù hợp với từng dạng bài tập. Sắp xếp các dạng bài tập theo một hệ thống từ
dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, gần gũi học sinh lắng nghe ý kiến của bạn
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
23
Bồi dưỡng cảm thụ văn học cho học sinh giỏi lớp 5

bè, đồng nghiệp. Nghiên cứu bài dạy trong chương trình, ngoài chương trình. Dạy
theo dạng, theo chuyên đề. Mặt khác, người giáo viên phải có kiến thức về văn
chương, nhiệt tình với học sinh, say mê trong bài giảng, ứng xử tình huống sư
phạm, linh hoạt trong bài dạy cũng như trong cuộc sống đời thường.
Còn đối với học sinh thì phải say mê văn chương, ham đọc sách, quan sát tốt cảnh
vật xung quanh các em, luôn luôn chú ý theo sự hướng dẫn của thầy cô, bố mẹ. Tự
các em khám phá kiến thức cuộc sống, kiến thức học tập ở trường lớp, kiến thức từ
thầy, cô bạn bè, để tích luỹ kiến thức làm tiền đề cho việc viết văn. Có được những

năng khiếu về văn chương làm sao các em cảm nhận được điều đó. Để có được
thành công trong việc “Dạy bồi dưỡng cho học sinh lớp 5 biết cảm thụ các bài thơ,
bài văn ” thì người giáo viên phải giỏi văn chương, nhiệt tình, linh hoạt, làm việc
khoa học, bố trí thời gian hợp lý, đưa ra câu hỏi thông minh để khích lệ suy nghĩ
của học sinh. Giáo viên phải có phương pháp tổ chức đa dạng các hình thức dạy
học. Thực hiện khẩu hiệu “ Dạy tốt - Học tốt”, “Thầy say dạy – Trò ham học”.
Nhằm giáo dục cho học sinh phát triển toàn diện và hình thành nhân cách cho trẻ.
ĐỀ XUẤT
Giáo viên Nguyễn Thị Lan - Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm – Cầu Giấy
25