Ch ¬ng 10
Ph©n phèi thu nhËp c¸ nh©n
trong thêi kú qu¸ ®é
lªn CNXH ë ViÖt Nam

Nội dung chính
I.Tính tất yếu khách quan và tác dụng của việc
tồn tại nhiều hình thức PP thu nhập;
II.Các hình thức PP cơ bản;
III.Các hình thức thu nhập cơ bản;
IV.Những giải pháp từng b ớc thực hiện công
bằng xã hội trong PP thu nhập cá nhân.

1.1.Khái niệm, vị trí, vai trò của
PP thu nhập cá nhân

Khái niệm:

Theo Đại từ điển tiếng Việt: Phân phối là chia (cái
gì đó) ra từng phần và phân cho từng ng ời.

Vận dụng vào lĩnh vực kinh tế: PP là chia TSPXH
hay TNQD ra thành từng phần và phân cho từng cá
nhân, từng bộ phận theo những nguyên tắc nhất
định để đáp ứng nhu cầu SX hoặc nhu cầu TD.

Phân phối thu nhập cá nhân

Là phân phối thu nhập quốc dân để hình thành thu
nhập của các cá nhân trong xã hội nhằm MĐ chủ


Khắc phục tính chây l ời, thụ động; khuyến khích
tính tích cực, năng động, sáng tạo;

Góp phần ổn định tình hình kinh tế xã hội.

II. Các hình thức phân phối
cơ bản
1.Phân phối theo lao động;
2.Phân phối theo tài sản đóng góp;
3.Phân phối qua cá quỹ phúc lợi.

2.1.Phân phối theo LĐ

Tính tất yếu:

LLSX ch a phát triển cao;

Còn có sự khác biệt giữa các loại LĐ;

LĐ ch a trở thành nhu cầu thiết yếu mà chỉ là ph
ơng tiện kiếm sống;

Trong các TPKT nhà n ớc và tập thể: ng ời LĐ bình
đẳng tr ớc quyền SH về TLSX.

Nội dung của PP theo LĐ

PP theo LĐ: là hình thức phân phối căn cứ vào số
l ợng và chất l ợng LĐ của từng ng ời đóng góp cho

triển toàn diện.

Hạn chế của PP theo LĐ

PP theo LĐ về nguyên tắc vẫn là sự bình đẳng
trong khuôn khổ pháp quyền t sản, nghĩa là vẫn
còn bao hàm sự bất bình đẳng, do:

Điều kiện làm việc khác nhau;

Hoàn cảnh gia đình khác nhau;

Sức lực khác nhau

Đặc điểm của PP theo LĐ
trong cơ chế thị tr ờng

Đặc điểm mới, bao trùm: mức thu nhập không
thống nhất trong phạm vi chế độ công hữu.

Lý do:

Mỗi đơn vị kinh doanh đều trở thành một chủ thể
phân phối thu nhập cá nhân;

Khả năng quản lý khác nhau;

Sự biến động của thị tr ờng;

Chính sách điều tiết, quản lý của nhà n ớc.

III.Các hình thức thu nhập
1. Tiền l ơng;
2. Tiền công;
3. Thu nhập từ các nguồn tài sản;
4. Thu nhập từ các quỹ phúc lợi.

3.1. Tiền l ơng

Thực chất: Tiền l ơng là một phần TNQD đ ợc phân
phối cho ng ời LĐ trong khu vực kinh tế nhà n ớc d
ới hình thức tiền tệ căn cứ vào số l ợng và chất l ợng
LĐ.

Hai loại tiền l ơng

Tiền l ơng danh nghĩa: Là tiền l ơng mà ng ời lao
động nhận đ ợc d ới hình thức tiền tệ;

Tiền l ơng thực tế: Là tiền l ơng đ ợc biểu hiện bằng
số l ợng t liệu sinh hoạt mà ng ời lao động có thể
mua đ ợc bằng tiền l ơng danh nghĩa.

Hai hình thức cơ bản của TL

Tiền l ơng theo thời gian: là hình thức TL mà số l
ợng của nó phụ thuộc vào thời gian làm việc của
ng ời lao động;

Tiền l ơng theo sản phẩm: là hình thức TL mà số l
ợng của nó phụ thuộc vào số l ợng SP hay khối l ợng


Phô cÊp tr¸ch nhiÖm;

Phô cÊp ngµnh nghÒ

3.2. Tiền công

Tiền công là hình thức thu nhập của ng ời lao động
trong các tổ chức kinh tế ngoài thành phần kinh tế
nhà n ớc:

TPKT tập thể;

TPKT t nhân;

TPKT t bản nhà n ớc;

TPKT có vốn đầu t n ớc ngoài.