X V A Đ NG M CHƠ Ữ Ộ Ạ
X V A Đ NG M CHƠ Ữ Ộ Ạ(Artherosclerosis)
(Artherosclerosis)
•
1. Nêu được phân loại mức độ tổn thương của
XVĐM theo hiệp hội tim mạch Hoa Kỳ.
•
2. Mô tả được tổn thương đại thể và vi thể của
XVĐM, biến chứng của XVĐM.
•
3. Nêu được các yếu tố nguy cơ và các giả
thuyết cơ bản về cơ chế bệnh sinh của XVĐM.
BÖNH XC®M
XV®M

®
I C NGĐẠ ƯƠ
BÖnh x¬ cøng ®éng m¹ch (arteriosclerosis) lµ
mét nhãm nh ng bÖnh g©y dµy vµ mÊt tÝnh ®µn håi ữ
cña thµnh ®éng m¹ch.
ịnh nghĩa
ịnh nghĩa
XV M là một bệnh
thầm lặng
thầm lặng và tiến triển hầu

C¸c yÕu tè kh«ng thay ®æi ®îc
C¸c yÕu tè kh«ng thay ®æi ®îc
- Tuæi cao
- Tuæi cao
- Giíi nam
- Giíi nam
- TiÒn sö gia ®
- TiÒn sö gia ®
ì
ì
nh
nh
- C¸c bÊt th1êng vÒ gen
- C¸c bÊt th1êng vÒ gen
- BÐo
- BÐo
ph
ph
ì
ì
- L1êi ho¹t ®éng thÓ chÊt
- L1êi ho¹t ®éng thÓ chÊt
-Stress
Stress

C¸c yÕu tè cã thÓ kiÓm so¸t ®
C¸c yÕu tè cã thÓ kiÓm so¸t ®
îc
îc
-
-
T
T
ă
ă
ng
ng
lipid m¸u
lipid m¸u
- T
- T
ă
ă
ng huyÕt ¸p
ng huyÕt ¸p
- Hót thuèc l¸
- Hót thuèc l¸
-Đ
Đ

thoái hoá gen di
truyền
truyền đối với quá trình trao đổi lipoprotein => tăng
quá mức lipid, cholestorol máu có tính chất gia
đình.
•
Tăng lipid máu.
Tăng lipid máu. Tăng cholesterol toàn phần
và cholesterol TLPT thấp( LDL)
•
Tăng huyết áp:
Tăng huyết áp: là nguy cơ chính ở tất cả
các lứa tuổi. > 45t, THA là yếu tố nguy cơ >
tăng cholesterol máu.
•
Hút thuốc lá:
Hút thuốc lá: tăng TL mắc và độ nặng của
XVĐM.
•Đái tháo đường:
Đái tháo đường:=> tăng cholesterol =>
tăng khả năng XVĐM. Tỉ lệ mắc NMCT ở BN
ĐTĐ gấp 2 so với BN không mắc.
•
Tăng nồng độ homocysteine huyết thanh:
Tăng nồng độ homocysteine huyết thanh: là a.a
chứa sulfur.
Methionine được khử nhóm methyl =>

mạch máu của mảng xơ vữa.
•
Các yếu tố khác:
Các yếu tố khác: ít TDTT, lối sống cạnh tranh,
căng thẳng và tăng cân không kiểm soát …
-
Đa yếu tố nguy cơ tạo ra những tác động cộng
Đa yếu tố nguy cơ tạo ra những tác động cộng
hưởng.
hưởng.
+ 2 yếu tố nguy cơ, khả năng mắc gấp 4 lần.
+ 3 yếu tố nguy cơ cùng có mặt (tăng Lipít,THA,
hút thuốc lá), TL NMCT gấp 7 lần.
Vẫn còn những khoảng trống nhận thức
Vẫn còn những khoảng trống nhận thức
quan trọng trong hiểu biết về căn bệnh này.
quan trọng trong hiểu biết về căn bệnh này.
Bnh sinh
Trong lịch sử có 2 giả thuyết chính về XVĐM:
-Tăng sinh TB lớp áo trong M nh1 một phản ứng
Tăng sinh TB lớp áo trong M nh1 một phản ứng
đối với sự ngấm protein và lipid huyết t1ơng từ máu
đối với sự ngấm protein và lipid huyết t1ơng từ máu
-
H
iện t1ợng tổ chức hoá và tái phát triển của các
iện t1ợng tổ chức hoá và tái phát triển của các

ộ II:
ộ II:
mảng lớn
mảng lớn nổi cao trên mặt M, chủ yếu nh ng mô xơ
do phản ứng quá sản ở vùng tổn th1ơng có màu trắng đục hay
máu trắng xám.
-


ộ III:
ộ III:
loét, chảy máu, hoại tử hoặc huyết khối
loét, chảy máu, hoại tử hoặc huyết khối, có thể kèm
theo
calci hóa
calci hóa ở vùng trung tâm hoại tử.
-


ộ IV:
ộ IV:
calci hóa, đôi khi x1ơng hóa
calci hóa, đôi khi x1ơng hóa làm vách M rất cứng.
Phân loại và
Phân loại và
các týp mô học chính
các týp mô học chính
Thứ
Thứ
tự

Mối liên
hệ với T/C
hệ với T/C
lâm sàng
lâm sàng
Týp 1 (ban đầu)
Týp 1 (ban đầu)
tổn th!ơng chỉ bao gồm
tổn th!ơng chỉ bao gồm
TB và TB khổng lồ
TB và TB khổng lồ
I
I

!"
!"
#
#
$% &#
$% &#
!'
!'
() *
() *+,-

lắng đọng lipít ở
ngoài TB
ngoài TB
III
III
$%&#
$%&#
/0
/0
Týp 4 (mảng xơ v
Týp 4 (mảng xơ v


a
a
) tổn th!ơng
) tổn th!ơng
týp 2
týp 2cùng với
cùng với
trung tâm lắng đọng lipít
trung tâm lắng đọng lipít
ngoài TB
ngoài TB
IV
IV
()*


chứa nhiều lipít và nhiều lớp áo
chứa nhiều lipít và nhiều lớp áo
xơ hoặc lắng đọng canxi hoặc tổ chức xơ
xơ hoặc lắng đọng canxi hoặc tổ chức xơ
V
V
T
T


ng
ng


3
3
4-
4-
5
5
$% &#
$% &#
/6
/6
Týp 6 (biến chứng)
Týp 6 (biến chứng)
tổn th!ơng bề mặt,
tổn th!ơng bề mặt,
xuất huyết- máu tụ, cục máu đông

;
1 ,:D,S
1 ,:D,S
T1-*,N>#,)D895
T<5=>KDU#4-7)=N8=>V
U=,S8=4ữ5C



TIẾN TRIỂN
TIẾN TRIỂN
; WR
; WR ,1 - ,K P8 #  UC WR )
1+
,:4)4-U5
,:4)4-U5
;X)
;X),:*?-8 8* C:4)
5K=?8=>"F,:8
U=VG8YZVG!*-9(C
;
;[:,
[:,,: X54ì!=3)=S
\]:+7C
; 9 U
; 9 U ,: X  LM ^ = -
87!_U#CĐ