http://doduynhat.tk/
Sỏi mật: nguyên nhân,
triệu chứng và cách điều
trị.
Sỏi mật là một bệnh khá phổ biến ở Việt
Nam, có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng phần
lớn gặp ở tuổi từ 20 đến 50 tuổi, càng nhiều
tuổi càng dễ bị sỏi mật. Bệnh gặp ở phụ nữ cao
hơn gấp 4 – 6 lần so với nam giới. Về vị trí, Sỏi
mật có thể ở trong gan, ở ống mật chủ hay ở
trong túi mật. Về loại sỏi, có thể là sỏi
Cholesterol hoặc sỏi sắc tố mật. Sỏi trong túi
mật khó chữa hơn sỏi ở trong gan hay ở ống
mật chủ. Sỏi mật có thể chữa bằng Đông y hoặc
Tây y. Tây y thường dùng phương pháp mổ lấy
sỏi, nhưng là phương pháp chữa "ngọn",
không triệt để, nhiều tác dụng phụ. Đông y
http://doduynhat.tk/
chữa sỏi mật đơn giản, không có tác dụng phụ
và phòng được tái phát.
Sỏi mật là một bệnh của đường tiêu hoá do có sỏi trong
đường mật, có thể phát sinh ở các ống dẫn mật trong gan, ở
ống mật chủ hoặc ở túi mật, bởi sự xuất hiện sỏi
cholesterol hoặc sỏi sắc tố mật. Sỏi mật là bệnh thường gặp
ở Việt Nam. Tùy theo vị trí của sỏi, thành phần của sỏi mà
người ta chia thành sỏi đường dẫn mật hoặc sỏi túi mật; Và
tùy theo thành phần của sỏi mà người ta chia sỏi mật ra
thành sỏi cholesterol hay sỏi sắc tố mật. Sỏi cholesterol
do cholesterol kết tinh trong dịch mật, khi nồng
độ cholesterol trong mật cao, nồng độ muối mật thấp, có sự
béo và protein, ứ đọng dịch mật, mật nhiễm trùng hoặc
nhiễm ký sinh trùng, xơ gan, bệnh tán huyết, thiếu máu Địa
Trung Hải, thiếu máu hồng cầu liềm… Các yếu tố thuận lợi
cho hình thành sỏi sắc tố mật là nhiễm khuẩn đường mật, xơ
gan, nhiễm trùng, ký sinh trùng (giun, sán…), đặc biệt hay
gặp ở bệnh nhân bị giun chui ống mật gây nhiễm khuẩn
đường gan mật
Triệu chứng của bệnh sỏi mật
Tùy theo vị trí của sỏi mà có các triệu chứng có thể khác
nhau. Thường thì nếu sỏi trong gan hay sỏi ở ống mật chủ thì
ít triệu chứng, thậm chí nếu sỏi nhỏ, không gây tắc mật thì sẽ
không có biểu hiện gì, chỉ khi tình cờ làm siêu âm hoặc chụp
điện vùng gan mật mới phát hiện ra sỏi. Nhưng nếu sỏi to thì
thường có các triệu chứng khá rầm rộ, mà điển hình là đau,
sốt, vàng da (mà y học gọi là Tam chứng Charcot).
http://doduynhat.tk/
Đau: Trường hợp điển hình, người bệnh có cơn đau bụng
gan, cụ thể: đau đột ngột, dữ dội vùng hạ sườn phải, lan lên
vai phải hoặc ra sau lưng, đau làm người bệnh lăn lộn, không
dám thở mạnh, kèm theo buồn nôn hoặc nôn. Có khi đau chỉ
âm ỉ hoặc tức nặng ở hạ sườn phải, đôi khi đau ở vùng
thượng vị, lan lên ngực. Các cơn đau thường xảy ra sau một
bữa ăn thịnh soạn hoặc bữa ăn nhiều mỡ.
Sốt: khi bị nhiễm trùng đường mật, có thể sốt cao đột ngột
kèm rét run, nhưng cũng có khi chỉ sốt nhẹ 37,5 độ – 38 độ
C, có khi sốt kéo dài. Nếu không có nhiễm trùng thì không
sốt.
Vàng da: Da và niêm mạc mắt vàng do tắc mật, xuất hiện khi
sỏi ở ống mật chủ, ống gan hoặc trong gan, tùy theo mức độ
ngược dòng cắt cơ oddi, phương pháp này giúp tránh được
phẫu thuật. Cũng có thể tán sỏi ngoài cơ thể bằng sóng hoặc
phẫu thuật để lấy sỏi.
Tuy nhiên, các phương pháp điều trị nêu trên chỉ là chữa
“phần ngọn”, không giải quyết được tận gốc nên tỉ lệ sỏi tái
phát rất cao và chi phí cho điều trị khá tốn kém, nhất là đối
với những bệnh nhân nghèo.
Điều trị bằng Đông y
http://doduynhat.tk/
Sỏi mật Y học cổ truyền gọi là chứng Thạch đởm. Đông y
cho rằng Thạch đởm là do can uất khí trệ, ăn uống không
điều độ hoặc do ngoại cảm thấp nhiệt mà thành bệnh. Theo
chúng tôi, có thể lý giải nguyên nhân sinh bệnh, cơ chế phát
sinh và cách gọi của Đông y khác Tây y, nhưng để chẩn
đoán xác định cần dựa vào các phương tiện của y học hiện
đại như đã trình bày ở phần trên. Tuy nhiên, về điều trị, dùng
Đông y sẽ có kết quả rất tốt vì vừa không phải phẫu thuật,
thuốc đơn giản, dễ uống, vừa có hiệu quả cao, đặc biệt chữa
được tận gốc nên không sợ tái phát.
Bài thuốc gồm có 12 vị như sau:
- Quả sung tươi 50g (nếu khô 30g)
- Nhân trần 10g
- Hoa Actisô 10g
- Lá Vọng cách 10g
- Diệp hạ châu 8g
- Râu ngô 8g
- Kê nội kim (màng mề gà) 10g
- Nghệ vàng 12g
- Bạch truật 12g
rằng hạt ngũ cốc cả vỏ là "khắc tinh" của bệnh tật.
http://doduynhat.tk/
Thức ăn nên dùng: Nước quả, hoa quả tươi các loại, rau
tươi, bánh kẹo ít trứng bơ, các loại thịt cá nạc như thịt lợn
thăn, thịt bò, cá quả, cá chép, các loại đậu đỗ như đậu tương,
đậu xanh, đậu đen. Ngoài ra nên dùng một số thức ăn lợi mật
như Nghệ, Lá chanh, lá Vọng cách, lá Đinh lăng và các thức
kích thích túi mật co bóp nhẹ nhàng như bơ, dầu ô liu, dầu
vừng, mỡ gà vịt.
Hạn chế dùng: Trà, cà phê, cacao, chocolate; thịt cá có
nhiều mỡ, dầu cọ, dầu dừa, phủ tạng động vật. Hạn chế ăn
lòng đỏ trứng. Ngoài ra cần phải kiêng rượu, bia, thuốc lá.
Hạn chế ăn gia vị đậm đặc, mỡ động vật. Tránh ăn quá no và
tránh để quá đói. Lao động và vận động vừa sức. Tránh lo
lắng, suy nghĩ, mất ngủ. Tránh cáu giận.
Phòng bệnh sỏi mật
Chế độ ăn uống và thói quen sinh hoạt có ảnh hưởng rất
nhiều đến bệnh sỏi mật. Muốn không bị sỏi mật cần hạn chế
ăn thức ăn có hàm lượng cholesterol cao, các chất béo động
vật, hạn chế đẻ nhiều, năng vận động để không bị béo phì,
chữa các bệnh có nguy cơ sỏi mật, tránh giảm cân quá
http://doduynhat.tk/
nhanh, tránh nhịn đói triền miên, chữa kịp thời các bệnh
nhiễm trùng và nhiễm ký sinh trùng đường tiêu hóa… Ăn
nhiều rau, hoa quả, ăn cân đối khẩu phần, không nên ăn một
loại thức ăn nhiều quá, cũng không nên quá kiêng khem. Khi
bị bệnh sỏi mật cần điều trị kịp
Sỏi thận Biểu hiện và
chẩn đoán sỏi thận.
nhọn nên rất dễ làm tổn thương thận tạo nên những vết sẹo
trong thận, dẫn đến suy thận.
Có 4 loại sỏi thận chính:
- Sỏi canxi là loại phổ biến nhất, khoảng 80-90% sỏi thận là
canxi oxalat và canxi phosphat. Lượng canxi dư thừa trong
cơ thể được đào thải qua thận, do nồng độ quá nhiều khó có
thể hòa tan trong nước tiểu, nó sẽ kết hợp với các khoáng
chất khác tạo thành sỏi. Những người có lượng vitamin D
cao, bị cường tuyến giáp, hay những người bị suy thận dễ bị
http://doduynhat.tk/
sỏi canxi.
- Sỏi phosphat ammonium magnesium do vi khuẩn lên men
ure gây nên. Sỏi thường được hình thành sau khi bị viêm
đường tiết niệu mạn tính do tạo ra enzym làm tăng lượng
amoniac trong nước tiểu. Lượng amoniac nồng độ cao làm vi
khuẩn có thể phát triển nhanh hơn tạo điều kiện cho sỏi
khuẩn hình thành. Sỏi khuẩn thường có nhiều cạnh nhọn, với
kích thước lớn làm tổn thương đến thận.
- Sỏi acid uric hình thành do quá nhiều axit uric trong nước
tiểu. Khi lượng axit tăng cao, khoáng chất hình thành kết
hợp với canxi và oxalat tạo nên sỏi. Chế độ ăn giàu chất
đạm động vật, người bị bệnh gút có nguy cơ bị sỏi urat cao.
- Sỏi cystine hiếm gặp hơn. Cystine là một loại amino acid.
Ở người bị bệnh xistine niệu làm cho thận không hấp thu lại
xistine. Xistine không được hòa tan tốt trong nước tiểu, khi
nồng độ cao sẽ tạo thành sỏi.
Biểu hiện bệnh ra sao?
Quá trình hình thành sỏi không có triệu chứng nên bệnh
nhân thường không biết mình bị sỏi thận. Chỉ đến khi sỏi gây
http://doduynhat.tk/
đường kính trên 40mm, sỏi san hô nhiều gai cạnh găm vào
đài bể thận, đài bể thận giãn hay ứ nước…
Làm gì để phòng sỏi tái phát?
Khoảng hơn 50% số người đã từng bị sỏi thận sẽ bị tái phát
nên cách tốt nhất là thực hiện biện pháp phòng ngừa như
sau : thay đổi thói quen sinh hoạt, nên uống đủ nước (khoảng
2 đến 3 lít nước mỗi ngày); giảm lượng thức ăn chứa nhiều
oxalat, canxi như các loại quả hạnh nhân, sô cô la, nước chè,
rau chân vịt, dâu tây, ăn ít chất đạm động vật nếu bị sỏi acid
uric; uống một số loại thuốc giúp kiểm soát lượng khoáng
chất phát triển trong nước tiểu; người bị sỏi thận do tuyến
http://doduynhat.tk/
giáp tiết ra nhiều hormon cần điều trị triệt để bằng phẫu
thuật tuyến giáp.
Trị bệnh, sỏi mật, sỏi
thận bằng đu đủ xanh.
Trị bệnh sỏi thận bằng đu đủ xanh - Phương
thuốc đơn giản mà hiệu quả tuyệt vời.
http://doduynhat.tk/
Nhiều bệnh nhân khốn đốn vì sỏi thận. Yên tâm
cây thuốc hiệu quả nhất đang ở trong vườn nhà
bạn.
Tác dụng:
* Làm tan sạn thận, sạn mật
* Trị sốt rét rừng, sốt kinh niên(chỉ 1 lần là khỏi)
* Trị rắn độc cắn
* Trị bệnh trường phong hạ huyết
* Giúp nhuận tràng, tiêu tích trệ, lợi trung tiện, lợi tiểu
* Trục giun
* Trị di,mộng,hượt, tinh
không đủ lượng dung dịch hòa tan các chất cặn
http://doduynhat.tk/
bã hữu cơ và vô cơ đường tiết niệu. Vì vậy các
chất này tích tụ lại và hình thành nên các viên
sỏi.
Uống nhiều nước phòng tránh sỏi thận.
Khi máu đi qua thận, máu đến cầu thận và nước sẽ thấm qua
mạch máu vào khoang nhỏ gọi là khoang Bowman. Tại đây
nước được chảy vào hệ thống ống thận dày đặc. Một phần
nước sẽ được tái hấp thu lại, phần khác tiếp tục đi vào đường
ống. Cuối cùng chúng được đổ vào một bể lớn gọi là bể thận,
sau đó, từ thận nước tiểu được dẫn xuống bàng quang bằng
một ống gọi là niệu quản, và từ bàng quang nước tiểu sẽ
được thải ra ngoài qua niệu đạo. Quá trình tạo ra nước tiểu
vô cùng phức tạp và có sự tham gia của rất nhiều yếu tố lý,
hóa, thần kinh. Khi nước tiểu được tạo ra, chúng hòa tan các
chất độc và “làm trôi” các chất cặn bã trên đường đi. Vì một
lý do nào đó, số lượng nước không đủ hay có sự ứ trệ trên
đường đi, các chất cần thải loại sẽ lắng lại, tích tụ theo thời
gian và tạo thành sỏi.
http://doduynhat.tk/
Sỏi tiết niệu là một cấu trúc phức tạp dạng rắn được tạo ra
từ các chất vô cơ như calci, phospho và hữu cơ như
ammonium, urat cấu tạo của viên sỏi là một cấu trúc theo
từng lớp đồng tâm. Sỏi tiết niệu có thể gặp ở mọi lứa tuổi,
nhưng được phát hiện nhiều nhất là khoảng từ 20 đến 50
tuổi. Sỏi tiết niệu có thể gặp ở mọi vị trí trên đường đi của hệ
thống tiết niệu. Có thể phân chia vị trí như sau: sỏi thận, sỏi
niệu quản, sỏi bàng quang, sỏi niệu đạo. Tuy nhiên, từng
đoạn cũng lại qui định chi tiết hơn như ở thận có sỏi nhu mô
mình một thói quen uống nhiều nước là vô cùng hữu ích.
Nước uống cần đảm bảo vệ sinh. Trong thực tế có nhiều loại
nước có thể sử dụng hàng ngày có lợi cho sức khỏe như các
loại nước ép hoặc sinh tố làm từ cà rốt, cà chua, dưa leo, dưa
hấu ; nước chanh cam chứa nhiều vitamin C, rất tốt cho da,
giúp cơ thể thanh nhiệt, sát khuẩn, trị ho ; nước ngâm từ
quả dâu, mơ hay sấu pha. Sữa chua là loại đồ uống không thể
thiếu trong mùa hè, nhất là đối với chị em phụ nữ. Mùa hè
nóng nực, khi lao động thể lực nhiều có thể thêm chút muối
vào nước uống. Nước muối loãng giúp làm cơ thể bớt khát
nước hơn và cung cấp muối mất qua mồ hôi.
Không nên uống các loại nước uống nhiều đường, nhất là đối
với người béo phì, tiểu đường, tăng huyết áp. Hạn chế sử
dụng nước đá vì nó có thể gây hỏng men răng.
Với một số trường hợp đặc biệt cần thận trọng khi uống
nước như người bị suy tim, suy thận chú ý phải hỏi kỹ bác
sĩ điều trị để có một chế độ nước phù hợp.
Copyright: Tài liệu đại học ©