1
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 1
KỸ NGHỆ PHẦN MỀM
CHƯƠNG 3:
Tiến trình / Quy trình
phát triển phần mềm
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 2
NỘI DUNG
1. Tiến trình phát triểnphầnmềm
2. Mô hình tiếntrìnhphầnmềm
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 3
TIẾN TRÌNH PHÁT TRIỂN PHẦN MỀM
Tiến trình
phát triển
phầnmềm
Yêu cầutừ
khách hàng
Ứng dụng /
Hệ thống
phầnmềm
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 4
TIẾN TRÌNH PHÁT TRIỂN – Ý nghĩa
 Quyết định chấtlượng sảnphẩmphầnmềm
 Đồng bộ hóa hoạt động trong dự án
 Quyết định thành công của đơnvị phát triển
KHÔNG CÓ TIẾN TRÌNH VẠN NĂNG
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 5
TIẾN TRÌNH PHÁT TRIỂN – Các yếutố
 Thủ tục (Procedures)
Tiến trình RUP (Rational Unifined Process)
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 6

2.
Phát triểnphầnmềm(Development)
KHÁCH HÀNG
Hệ thống
phầnmềm
Nắmbắt
yêu cầu
-Chứcnăng hệ thống
-Ràngbuộchệ thống
ĐẶC TẢ
YÊU CẦU
Xác định yêu cầu
HỆ THỐNG
VẬN HÀNH
ĐƯỢC
ĐỘI PHÁT TRIỂN
Phát triển
Hoạtđộng
tạora
phầnmềm
NHÀ PHÁT TRIỂN
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 11
TIẾN TRÌNH PHÁT TRIỂN – Hoạt động chính
3. Kiểmthử phầnmềm (Validation/Testing)
…
Xác định yêu cầu
ĐẶC TẢ
YÊU CẦU
…
Phát triển

THAY ĐỔI
Tiếnhoáphầnmềm
HOẠT ĐỘNG
TIẾN HOÁ
Khách hàng
Môi trường
Lỗichương trình
3
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 13
TIẾN TRÌNH – Cảitiếnnângcaochấtlượng
 Quy trình khung là cơ sởđểcảitiếntiến
trình nâng cao chấtlượng, năng suất
 Quy trình khung phổ biến(Cácchuẩn)
¾ ISO
¾ CMM (Capability Maturity Model)
¾ CMMI (Capability Maturity Model Integration)
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 14
MÔ HÌNH TIẾN TRÌNH – Khái niệm
Giai đoạn1
Giai đoạn2 Giai đoạn3
MÔ HÌNH TIẾN TRÌNH
Công việc1
Công việc2
Công việc 1.1.1
Công việc1.1
Công việc1.2
Công việc2.1
Công việc 2.1.1
TIẾN TRÌNH CỤ THỂ
Đơngiảnhoá

z Nhóm hoạt động chính củatiến trình phát triển
phầnmềm: xác định yêu cầu, phát triển,kiểm
thử và tiến hoá phầnmềm
z Mô hình tiếntrìnhlàsự trừutượng tiếntrình
phát triển theo góc nhìn nào đó
4
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 19
MÔ HÌNH THÁC NƯỚC
(Water Fall Model)
z Ra đờisớm (1970) (mô hình vòng đờicổđiển)
z HT phầnmềmtrải qua 5 giai đoạn
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 20
Kiểmthử
Phân tích
Thiếtkế
Mã hoá
Bảotrì
MÔ HÌNH THÁC NƯỚC
(Water Fall Model)
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 21
z Xác định và phân tích các yêu
cầuchohệ thống
• Chứcnăng
• Ràng buộc
Đối tác tham gia:
khách hàng
người dùng
người phân tích
PHÂN TÍCH
Mã hóa Kiểmthử BảotrìPhân tích Thiếtkế

tài liệuchương trình
Phân tích Thiếtkế Mã hóa Kiểmthử Bảotrì
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 24
KIỂM THỬ
z Phát hiệnvàsửalỗiphầnmềm
z Đảmbảophầnmềmthỏamãnyêucầu khách hàng
Đầuvào:
tài liệuyêucầu
tài liệuthiếtkế
chương trình
tài liệuchương trình
Đầura: tài liệukếtquả kiểmthử
Phân tích Thiếtkế Mã hóa Kiểmthử Bảotrì
5
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 25
BẢO TRÌ
z Đưahệ thống vào vận hành (triển khai)
z Sửalỗiphầnmềm
z Làm thích nghi phầnmềmvớimôitrường mới
z Thay đổiphầnmềm đáp ứng yêu cầumới
Phân tích Thiếtkế Mã hóa Kiểmthử Bảotrì
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 26
ƯU ĐIỂM MÔ HÌNH THÁC NƯỚC
¾ Xuấthiệnsớmnhất, có ý nghĩa lý thuyết
¾ Các pha đượcxácđịnh rõ ràng (đầuvào/ra)
¾ Thấy đượctrìnhtự kỹ nghệ từđầu đến
sảnphẩmcuối
¾ Bảotrìthuậnlợi
¾ Thích hợpkhiyêucầuhiểutốt
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 27

Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 30
MÔ HÌNH TIẾN HÓA
z Nên khởi đầutừ tậpyêucầu đãrõràng
z Hệ thống tiến hóa bằng cách thêm các
thuộc tính mới được khách hàng đề xuất
6
B mụn Cụng ngh phnmm Khoa CNTT- HCN- HQGHN K ngh phnmm Slide 31
LC Mễ HèNH TIN HểA
Phiờn bn
cui cung
ct
Phiờn bn
khi u
tl e
sri o
ct
khỏi quỏt
Phiờn bn
trung gian
Phỏt trin
Thm nh
B mụn Cụng ngh phnmm Khoa CNTT- HCN- HQGHN K ngh phnmm Slide 32
Mễ HèNH PHT TRIN TIN HO
1. Mụhỡnhbnmu
2. Mụ hỡnh xon c
3. Mụ hỡnh tng trng
B mụn Cụng ngh phnmm Khoa CNTT- HCN- HQGHN K ngh phnmm Slide 33
Mễ HèNH LM BN MU
(
Prototyping model)

z ỏnh giỏ khỏch hng
z Lm mnbnmu
z Nucha csn
phmthỡchuyn sang
thitk nhanh v lpli
Kt thỳc?
B mụn Cụng ngh phnmm Khoa CNTT- HCN- HQGHN K ngh phnmm Slide 36
Mễ HèNH BN MU Vớ d
z Nhõn viờn ngõn hng nm rừ nghipv song ch
din t c khi cú tỡnh hung
z Ngi phỏt tringpkhúkhnkhithuthpcỏc
thụng tin nghipv giao dch ngõn hng
z Ngi phỏt trin khụng hỡnh dung cnghip
v tng th
Khung cnh vn
? H thng Qunlýgiaodch Ngõn hng
7
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 37
MÔ HÌNH BẢN MẪU – Ví dụ
z Thông tin cho mỗi
thao tác nghiệpvụ
biểudiễnbằng trang
Web tĩnh
z Trình tự nghiệpvụ
đượcbiểudiễn thông
qua các link
Giải pháp tạomẫu
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 38
THIẾT KẾ BẢN MẪU
z Là hoạt động quan trọng của quá trình làm bảnmẫu

giải pháp mới
Khó đánh giá hiệuquả
thuật toán
Hệ thống thông tin quảnlý
Có tương tác người máy nhiều
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 42
MÔ HÌNH XOẮN ỐC
(Spiral Model)
?
-Trình tự rõ ràng
-Loại trừ rủi ro sớm
Kết hợp ưu điểm2mô hình:
Mô hình
thác nước
Phân tích
Thiết kế
Mã hóa
Vận hành
Kiểm thử
- Trình tự tốt
-Rủi ro cao
Mô hình
bản mẫu
Ýkiến
khách hàng
Ýkiến
khách hàng
Phiên bản1
Phiên bản2
Phiên bản3

bn mu ban u
bn mu tip theo
tip tc
hay khụng?
phõn tớch ri ro
da trờn ý kin
ca khỏch hng
tp hp yờu
cu ban u
v k hoch
d ỏn
SHOT NG VI Mễ HèNH XON C
B mụn Cụng ngh phnmm Khoa CNTT- HCN- HQGHN K ngh phnmm Slide 45
Mụ hỡnh xon c-Vớ d
Pha nm bt yờu cu H thng QL chng trỡnh o to
(Mụ hỡnh ca s dng use cases)
Vũng xoỏy 1
Vũng xoỏy 2 Vũng xoỏy 3
Cp nht t in
Cp nht t in
Cp nht
chng trỡnh
Cp nht
chng trỡnh
Cp nht ngnh
o to
Cp nht ngnh
o to
Gỏn chng trỡnh
vo lp hc

phng phỏp khỏc
U IM Mễ HèNH XON C
B mụn Cụng ngh phnmm Khoa CNTT- HCN- HQGHN K ngh phnmm Slide 47
z Yờu cu thay i thng xuyờn dn n lp
vụ hn v tht bi
z Khú thuyt phc khỏch hng l phng
phỏp tin húa cú th kim soỏt c
z ũi hi nng lc qun lý, nng lc phõn tớch
ri ro cao -> cn chi phớ chuyờn gia
z Cha c dựng rng rói nh mụ hỡnh
thỏc nc hoc lm mu
NHC IM Mễ HèNH XON C
B mụn Cụng ngh phnmm Khoa CNTT- HCN- HQGHN K ngh phnmm Slide 48
z Thay vỡ chuyn giao mt ln, quỏ trỡnh phỏt trin
v chuyn giao c chia lm nhiu ln,
mi chuyn giao ỏp ng mt phn chc nng
z Yờu cu ngi dựng c phõn loi u tiờn,
mc cao s thuc phn chuyn giao sm
z Khi phỏt trin mt bn tng, yờu cu tng ng
l c nh, tuy nhiờn, yờu cu cho bn tng sau
vn phỏt trin
Mễ HèNH PHT TRIN TNG TRNG
(Incremental development)
9
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 49
analysis
design code test
System/information
engineering
analysis

bản tăng
Kiểm thử
hệ thống
Hệ thống chưa hoàn thành
Hệ thống
cuối cùng
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 51
Mô hình tăng trưởng - Ví dụ
? Hệ thống Quản lý chương trình đào tạo
Bản tăng 1
Bản tăng 2 Bản tăng 3
Cập nhật từ điển
Cập nhật từ điển
Cập nhật
chương trình
Cập nhật
chương trình
Cập nhật ngành
đào tạo
Cập nhật ngành
đào tạo
Gán chương trình
vào lớp học
Gán chương trình
vào lớp học
Lựa chọn
môn học theo
khung
chương trình
Lựa chọn

z Kế hoạch chuyển giao mang tính quyết định
thành công, nếu sai sẽ dẫn đến thảm họa
NHƯỢC ĐIỂM MÔ HÌNH TĂNG TRƯỞNG
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 54
VẤN ĐỂ VỚI MÔ HÌNH TĂNG TRƯỞNG – Ví dụ
z Theo từng bản tăng cho ra
các thuộc tính giao diện:
A, B, C
z Khó khăn khi cần tích hợp
giao diện: AvàB, AvàC
Vấn đề tương tự với
tổng thể hệ thống
(Kiến trúc nghèo nàn)
10
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 55
z Bao gồm: Mô hình bản mẫu, Mô hình
xoắn ốc, Mô hình tăng trưởng
z Phát triển sơ bộ
 Làm việc với khách hàng để có được đặc tả
khái quát ban đầu của hệ thống. Có thể
bắt đầu với hiểu biết chưa đầy đủ.
z Thực hiện phát triển bằng cách làm mẫu
 Mục tiêu là để hiểu hệ thống. Bản mẫu
ban đầu được phát triển có thể còn sơ sài.
TỔNG KẾT MÔ HÌNH TIẾN HÓA
Bộ môn Công nghệ phầnmềm – Khoa CNTT- ĐHCN- ĐHQGHN Kỹ nghệ phầnmềm Slide 56
TỔNG KẾT MÔ HÌNH TIẾN HÓA
z Hạn chế
• Hệ thống thường có cấu trúc nghèo nàn
z Khả năng ứng dụng