VIÊM RUỘT HOẠI TỬ
(Kỳ 1)
Bệnh viêm ruột hoại tử (VRHT) là một bệnh đường ruột cấp tính,
thường gặp trong những bệnh tiêu hoá trẻ em. Bệnh đã được ghi nhận tại nhiều nơi
ở Việt Nam sau 1975. Bệnh có đặc điểm lâm sàng, dịch tễ giống như bệnh
Hambourg (hay Darmbrand ở Thế chiến thứ II, hay bệnh Pig Bell được ghi nhận ở
Papua New Guinea từ năm 1960 đến nay).
I. DỊCH TỄ HỌC - NGUYÊN NHÂN:
1. Dịch tễ học:
Theo Murrel thì tần suất mắc bệnh ở Simbu là 48,3/10.000 dân và
33/10.000 trẻ em dưới 15 tuổi. Có khoảng 1000 trẻ chết vì bệnh Pig Bell hàng
năm. Tử vong chiếm 10% trẻ chết, là nguyên nhân tử vong thường gặp ở trẻ 6 - 10
tuổi (51,8% số trẻ tử vong).
Tại Thừa Thiên - Huế, bệnh phát hiện lần đầu tiên vào năm 1976. Bệnh
có phân bố chọn lọc về địa phương rõ rệt: nông thôn 86%, thành phố và vùng ven
14%. Tuổi mắc bệnh thường gặp nhất là 4 - 9 tuổi (61,45%), trẻ trai mắc bệnh
nhiều hơn trẻ gái với tỉ lệ 1,6-2:1. Bệnh thường xảy ra vào mùa hè. Tử vong cao ở
trường hợp có choáng và tỷ lệ tử vong là 69 - 80% đối với thể nặng.
2. Nguyên nhân:
Nguyên nhân gây bệnh VRHT đó là (toxin của Clostridium Welchi type
C (CWC hay còn gọi là Welchi Perfringens). CWC là một loại vi khuẩn kỵ
khí, gram (+), tạo bào tử, hình gậy. Nó gây nên tình trạng nhiễm độc với tổn
thương hoại tử ở ống tiêu hoá của súc vật thí nghiệm cũng như ở người.
CWC có thể tìm thấy trong phân súc vật: bò, lợn và ngay cả trong phân
của người lành. Tỷ lệ mắc bệnh thay đổi tuỳ theo công trình nghiên cứu. Theo
Murrel thì tần suất mắc bệnh ở Simbu là 48,3/10.000 dân và 33/10.000 trẻ em dưới
15 tuổi. Có khoảng 1000 trẻ chết vì bệnh Pig Bell hàng năm.
3. Yếu tố nguy cơ gây nên bệnh là:
- Vệ sinh kém đặc biệt là vệ sinh môi trường và vệ sinh thực phẩm.
- Nhiễm giun đũa.
I
Lấm chấm màu gạch
hoặc lốm đốm đỏ
Phù nề Bình
thường
II
Lốm đốm như da beo Phù nề Bình
thường
III
Lốm đốm như da beo Phù nề, bắt
đầu cứng
Bắt đầu
teo
IV Giống như khúc lạp Dày cứng Tắc
xưởng khô ruột
Tổn thương ở độ I, II thường hồi phục hoàn toàn sau khi lành bệnh; tổn
thượng độ IV không hồi phục do để lại những biến chứng về sau và độ III có thể
hồi phục một phần. Diễn tiến của tổn thương theo mức độ hoàn toàn phụ thuộc
vào thời gian mắc bệnh còn diện tổn thương (độ rộng của tổn thương) không phụ
thuộc vào thời gian mắc bệnh.