Giáo sinh thực tập: Nguyễn Đình Sơn
Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Thị Nhàn
Tên trường: Trường THPT Nguyễn Trãi

BÀI 24: TÌNH HÌNH VĂN HOÁ Ở CÁC THẾ KỶ XVI – XVIII
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
Học xong bài này học sinh có thể:
1. Kiến thức
- Trình bày được sự phát triển của các luồng tư tưởng, tôn giáo trong các thế
kỉ XVI-XVIII.
- Trình bày được sự phát triển của giáo dục và văn học; nghệ thuật và khoa
học-kĩ thuật trong các thế kỉ XVI-XVIII.
2. Kỹ năng
- Rèn luyện kỹ năng quan sát, phân tích hình ảnh
- Rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm, kỹ năng phân tích và xử lý thông tin
3. Thái độ
- Bồi dưỡng cho học sinh những tình cảm, thái độ trân trọng những giá trị
tinh thần của nhân dân.
- Bồi dưỡng cho học lòng yêu nước, yêu bản sắc văn hoá dân tộc
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC
- Bản đồ: Bản đồ chiến thắng Ngọc Hồi-Đống Đa…
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Kiểm tra bài cũ
Câu 1: Em hãy trình bày nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử của các cuộc
kháng chiến chống ngoại xâm thế kỉ XVIII.
Câu 2: Em hãy trình bày các thành quả đạt được của khởi nghĩa Tây Sơn cuối
thế kỉ XVIII?
1
Giới thiệu bài mới
Văn hoá có vai trò đặc biệt quan trọng trong đời sống của con người, trở thành
những đặc trưng của mỗi dân tộc. Qua mỗi thời kỳ, mỗi giai đoạn lịch sử thì có

- HS dựa vào kiến thức cũ để trả lời
+ Trật tự phong kiến, trật tự xã hội
bị đảo lộn, các quan hệ mới trong xã
hội dần thay thế các quan hệ cũ lỗi
thời.
+ Nhà nước phong kiến khủng
khoảng, chính quyền trung ương tập
quyền nhà Lê suy sụp.
- GV trình bày: Khi Nho giáo suy
thoái thì Phật giáo lại có điều kiện
khôi phục lại
- GV chứng minh bằng một số công
trình hiến trúc Phật giáo như: Chùa
Thiên Mụ, trùng tu chùa Tây
Phương, Tây Thiên, chùa Quỳnh
Lâm…
- GV tiếp tục giới thiệu: Trong thời
kỳ này bên cạnh những tôn giáo đã
tồn tại khá lâu thì cũng xuất hiện loại
tôn giáo mới
* GV? Em hãy cho biết trong thời kỳ
này tôn giáo nào được xuất hiện vào
nước ta? Xuật hiện ở đâu và được du
nhập vào nước ta theo con đường
nào?
- HS đọc SGK và trả lời câu hỏi
- Phật giáo , Đạo giáo được phục hồi.
- Đạo Thiên chúa đã du nhập và được
truyền bá ngày càng rộng rãi.
 Sự chuyển biến về ý thức hệ

văn học trong thời kỳ này và tìm ra
những điểm mới của văn học trong
thời kỳ này so với các thời kỳ trước.
- Các nhóm thảo luận trong 5 phút và
trình bày trước lớp
- GV nhận xét và kết luận
- GV mở rộng
+ Về giáo dục: Cả Đàng Ngoài và
Đàng Trong giáo dục đều giảm sút
II. PHÁT TRIỂN GIÁO DỤC VÀ
VĂN HỌC
* Giáo dục
- Giáo dục Nho học vẫn được duy trì.
- Ở Đàng Ngoài đã sa sút.
- Ở Đàng Trong được quan tâm: khoa
thi đầu tiên- năm1646.
- Thời Quang Trung: chữ Nôm được
đưa vào nội dung thi cử.
=> Nội dung giáo dục Nho học hạn
chế sự phát triển kinh tế.
4
Nội dung giáo dục Nho học khuôn
sáo ngày càng không phù hợp với
thực tế xã hội, nội dung khoa học
không được chú ý nên không đóng
góp cho sự phát triển đất nước
Chất lượng giáo dục giảm sút
+ Văn học
Văn học chữ Hán giảm sút do sự suy
thoái của Nho giáo

XVIII.
Hoạt động : Cả lớp và cá nhân
* GV? Nghệ thuật kiến trúc điêu
khắc của nước ta thế kỷ XVI – XVIII
phát triển như thế nào?
III. NGHỆ THUẬT VÀ KHOA
HỌC - KỸ THUẬT
* Nghệ thuật
- Nghệ thuật kiến trúc, điêu khắc tiếp
5
- HS trả lời GV nhận xét và kết luận
Ở thế kỷ X- XV nghệ thuật kiến trúc
phát triển rất mạnh chịu ảnh hưởng
của các nhân tố bên ngòai như: Nho
giáo, Phật giáo.
* GV yêu cầu học sinh đọc SGK và
trả lời câu hỏi : Nghệ thuật kiến trúc,
điêu khắc trong thời kỳ này phát
triển như thế nào?
- HS trả lời
- GV bổ sung và minh hoạ bằng
nhiều tranh ảnh như: Phật bà nghìn
mắt nghìn tay, các vị La Hán chùa
Tây Phương
- GV cho HS lập bảng thống kê các
thành tựu khoa học- kỹ thuật trên các
lĩnh vực sử học, triết học, quân sự, y
học, kỹ thuật
Lĩnh vực Thành tựu
Sử học

+ Kỹ thuật: Đã được tiếp cận với một
số thành tựu khoa học phương Tây
nhưng chưa phát triển
- Kỹ thuật: Kỹ thuật đúc súng, đóng
thuyền…

3. Củng cố và dăn dò:
- Yêu cầu học sinh tìm các tài liệu liên quan đến tình hình văn hoá của thế kỷ
XVI – XVIII.
- Dặn học sinh học bài cũ và chuẩn bị bài mới
7