CÁCH MẠNG KHOA HỌC- CÔNG NGHỆ
VÀ XU THẾ TOÀN CẦU HÓA NỬA SAU THẾ KỶ XX
I. CUỘC CÁCH MẠNG KHOA HỌC CÔNG NGHỆ.
1. Nguồn gốc và đặc điểm:
A. Nguồn gốc:
- Do đòi hỏi của cuộc sống và của sản xuất, nhằm đáp ứng
nhu cầu vật chất và tinh thần ngày càng cao của con người.
- Do sự bùng nổ dân số, sự vơi cạn tài nguyên thiên nhiên,
do nhu cầu của chiến tranh…
- Cuộc cách mạng KH-KT lần thứ nhất là tiền đề thúc đẩy
cách mạng KH-KT lần II và cách mạng công nghệ bùng nổ.
B. Đặc điểm:
- KH-KT trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp.
- Mọi phát minh kỹ thuật đều bắt nguồn từ nghiên cứu khoa
học.
- Khoa học gắn liền với kỹ thuật, đi trước mở đường cho kỹ
thuật.
- Kỹ thuật lại đi trước mở đường cho sản xuất.
- Khoa học tham gia trực tiếp vào sản xuất, là nguồn gốc
chính của những tiến bộ kỹ thuật và công nghệ.
2. Những thành tựu tiêu biểu :
A. Thành tựu:
- Khoa học cơ bản: có nhiều phát minh lớn trong các lĩnh vực
toán, lý, hóa, sinh…(3-1997 cừu Đô ly sinh ra bằng phương
pháp sinh sản vô tính, tháng 4-2003 công bố “Bản đồ gen
người” hoàn chỉnh… )
- Công cụ sản xuất mới: máy tính điện tử, máy tự động, hệ
thống máy tự động, robot
- Năng lượng mới: nguyên tử, nhiệt hạch, mặt trời, thủy
triều, gió…
- Vật liệu mới: pô-ly-me, vật liệu tổ hợp composite, gốm cao

B. Biểu hiện của toàn cầu hóa:
- Sự phát triển nhanh chóng của quan hệ thương mại quốc
tế.( giá trị trao đổi tăng lên 12 lần )
- Sự phát triển và tác động to lớn của các công ty xuyên
quốc gia.
- Sự sáp nhập và hợp nhất các công ty thành những tập
đoàn lớn
- Sự ra đời của các tổ chức liên kết kinh tế, thương mại, tài
chính quốc tế và khu vực (EU, IMF, WTO, APEC, ASEM…)
=> Là xu thế khách quan không thể đảo ngược.
C. Ảnh hưởng của xu thế toàn cầu hóa:
* Tích cực:
- Thúc đẩy nhanh chóng sự phát triển và xã hội hóa của lực
lượng sản xuất, đưa lại sự tăng trưởng
- Góp phần chuyển biến cơ cấu kinh tế, đòi hỏi cải cách sâu
rộng để nâng cao tính cạnh tranh và hiệu quả của nền kinh
tế.
* Tiêu cực:
- Đào sâu hố ngăn cách giàu nghèo và bất công xã hội
- Làm cho mọi mặt của cuộc sống con người kém an toàn,
tạo ra nguy cơ đánh mất bản sắc dân tộc và độc lập tự chủ
của các quốc gia.
- Toàn cầu hóa vừa là thời cơ, cơ hội lớn cho các nước phát
triển mạnh, đồng thời cũng tạo ra những thách thức lớn đối
với các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, là nếu
bỏ lỡ thời cơ sẽ tụt hậu nguy hiểm.
(Sưu tầm)
Trình bày quá trình tìm đường cứu nước của Nguyễn Ái Quốc
Đề bài: Tại sao Nguyễn Ái Quốc lại ra đi tìm con đường
cứu nước mới ? Trình bày về quá trình hoạt động từ

- Năm 1912, Người tiếp tục đi một số nước ở châu Âu, châu
Phi và châu Mĩ…
- Năm 1917, Nguyễn Ái Quốc trở lại Pháp. Tại đây, Người
tích cực hoạt động tố cáo thực dân Pháp và tuyên truyền cho
cách mạng Việt Nam, tham gia vào phong trào công nhân
Pháp, tiếp nhận ảnh hường Cách mạng Tháng Mười Nga =>
Tư tưởng của Người dần dần biến đổi.
- Tháng 11/1917, Cách mạng tháng Mười Nga thành công đã
ảnh hưởng quyết định đến xu hướng hoạt động của Người.
b. Từ năm 1919 đến 1923 :
- Ngày 18/6/1919 các nước đế quốc thắng trận họp Hội nghị
Vécxai (Verseille) để chia nhau thị trường thế giới. Nguyễn Ái
Quốc gửi tới Hội nghị này Bản yêu sách gồm 8 điểm đòi các
quyền tự do dân chủ cho nhân dân Việt Nam.
- Tháng 7/1920, Người đọc Sơ thảo luận cương về vấn đề
dân tộc và thuộc địa của Lênin. Từ đó Người hoàn toàn tin
theo Lênin, dứt khoát đứng về Quốc tế thứ ba.
Sự kiện đó cũng đánh dấu bước mở đường giải quyết cuộc
khủng hoảng về đường lối giải phóng dân tộc.∨- Tháng
12/1920, tại Đại hội của Đảng Xã hội Pháp họp ở Tua,
Nguyễn Ái Quốc đã bỏ phiếu tán thành Quốc tế thứ ba và lập
ra Đảng Cộng sản Pháp. Sau đó Người đã tham gia Đảng
Cộng sản Pháp và là người cộng sản Việt Nam đầu tiên đánh
dấu bước ngoặt trong hoạt động Nguyễn Ái Quốc, từ chủ
nghĩa yêu nước đến chủ nghĩa Mác - Lênin và đi theo cách
mạng vô sản
- Năm 1921, Nguyễn Ái Quốc cùng với một số người yêu
nước của các thuộc địa Pháp sáng lập Hội liên hiệp thuộc địa
ở Pari để tuyên truyền, tập hợp lực lượng chống chủ nghĩa
đế quốc.

giai cấp vô sản và nhân dân các nước thuộc địa.
Chỉ có làm cách mạng đánh đổ chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa
đế quốc thì mới có thể giải phóng giai cấp vô sản và nhân
dân các nước thuộc địa. Đó chính là mối quan hệ giữa cách
mạng chính quốc và cách mạng thuộc địa.
Xác định giai cấp công nhân và nông dân là lực lượng nòng
cốt của cách mạng.
Giai cấp công nhân có đủ khả năng lãnh đạo cách mạng
thông qua đội tiên phong là Đảng cộng sản được vũ trang
bằng học thuyết Mác - Lênin.
* Về tổ chức :
- Khi về tới Quảng Châu (Trung Quốc), người đã tập hợp một
số thanh niên Việt Nam yêu nước thành lập Hội Việt Nam
Cách mạng thanh niên là tổ chức tiền thân của Đảng Cộng
Sản Việt Nam. Trong đó có hạt nhân là Cộng sản Đoàn.
=>Tóm lại, những hoạt động của Nguyễn Ái Quốc đã có tác
dụng quyết định trong việc chuẩn bị về chính trị, tư tưởng và
tổ chức cho việc thành lập chính Đảng của giai cấp vô sản ở
Việt Nam.
3) Những cống hiến to lớn của Nguyễn Ái Quốc đối với
dân tộc :
Tìm được con đường cứu nước đúng đắn : Kết hợp độc lập
dân tộc với chủ nghĩa xã hội, kết hợp tinh thần yêu nước với
tinh thần quốc tế vô sản.
Chuẩn bị về chính trị, tư tưởng, tổ chức và cán bộ cho việc
thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam vào đầu năm 1930.
Cùng Đảng Cộng sản Đông Dương lãnh đạo Cách mạng
tháng Tám 1945 thành công, lập ra nước Việt Nam Dân chủ
Cộng hòa, mở ra một kỷ nguyên mới trong lịch sử dân tộc.
Cùng Đảng Cộng sản Đông Dương lãnh đạo đấu tranh bảo

- Nguyễn Ái Quốc mở các lớp huấn luyện chính trị tại Quảng
Châu, từ năm 1925 đến năm 1927 đã đào tạo được 75
người Số lượng hội viên tăng nhanh, nhất là từ khi có
phong trào “vô sản hóa” (1928) Hội đã xây dựng cơ sở
khắp cả nước: các kỳ bộ Trung, Bắc, Nam…
- Ra báo Thanh niên và xuất bản tác phẩm Đường cách
mệnh để phục vụ công tác huấn luyện, tuyên truyền. Tác
phẩm Đường cách mệnh vạch ra những vấn đề cơ bản về
đường lối cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam Việc
truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin được đẩy mạnh qua phong
trào “vô sản hoá”.
- Đến năm 1929, đáp ứng yêu cầu của phong trào công
nhân và phong trào yêu nước, chi bộ cộng sản đầu tiên được
thành lập tại Hà Nội (3/1929). Sau Đại hội lần thứ nhất
(5/1929), Hội phân hóa thành hai tổ chức: Đông Dương
cộng sản đảng (6/1929) và An Nam cộng sản đảng
(8/1929).
=> Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên là tiền thân của
Đảng Cộng sản Việt Nam…
=> Mở rộng : Vai trò của Hội Việt Nam Cách mạng thanh
niên và sự xuất hiện 3 tổ chức Cộng sản đối với sự phát triển
của phong trào công nhân :
- Hoạt động của Hội Việt Nam Cách mạng thanh niên và Tân
Việt Cách mạng Đảng đã có tác dụng thúc đẩy phong trào
công nhân phát triển từ “tự phát” lên “tự giác” : mở lớp huấn
luyện cán bộ nhằm truyền bá Chủ nghĩa Mác - Lênin, ra báo
“Thanh niên”, phong trào “Vô sản hoá” Phong trào từ năm
1928 phát triển cả về số lượng và chất lượng
- Sự xuất hiện của 3 tổ chức Cộng sản là một biểu hiện
trưởng thành của giai cấp công nhân. Giai cấp công nhân

* Hoạt động:
Các cơ quan chuyên môn hoạt động có hiệu quả cao:
- UNICEF ( Quỹ nhi đồng Liên hợp quốc ) đưa ra luật, quyền
của trẻ em và có tài trợ, giúp đỡ đối với giáo dục nhi đồng
các nước thành viên.
- FAO ( Tổ chức về nông nghiệp - lương thực Liên hợp
quốc ): điều phối lương thực và hỗ trợ cho sự phát triển của
nền nông nghiệp cho các nước thành viên, cứu trợ cho các
quốc gia nghèo đặc biệt là các nước ở Châu Phi.
- IMF ( Quỹ tiền tệ Liên hợp quốc ): xóa đói giảm nghèo cho
các quốc gia, cấp nguồn vốn đáng kể cho các nước đang
phát triển trong đó có Việt Nam.
- UNISCO ( Tổ chức văn hóa - khoa học - giáo dục Liên hợp
quốc ): có các chương trình bảo tồn các di sản văn hóa trên
thế giới.
- WHO ( Tổ chức y tế thế giới ): đưa ra chương trình tiêm
chủng mở rộng cho trẻ em toàn cầu trong đó có Việt Nam,
tham gia giải quyết bệnh dịch do thiên tai gây ra.
Trong hơn nửa thế kỉ qua, Liên hợp quốc đã trở thành một
diễn đàn quốc tế vừa hợp tác, vừa đấu tranh nhằm duy trì
hòa bình và an ninh thế giới. Liên hợp quốc đã có nhiều cố
gắng trong việc giải quyết các vụ tranh chấp và xung đột ở
nhiều khu vực, thúc đẩy các quan hệ hữu nghị và hợp tác
quốc tế, giúp đỡ các dân tộc về kinh tế, văn hóa, giáo dục, y
tế, nhân đạo,
(Sưu tầm)
Liên Xô và các nước Đông Âu (1945 - 1991)-Liên Bang Nga
(1991 - 2000 )
1. Những thành tựu chính trong công cuộc XD XHCN ở
L.Xô ( 1945 - giữa những năm 70 ):

- Kinh tế:
Sau hơn hai thập kỉ, thu nhập quốc dân tăng 46 lần với năm
1913.
+ Công nghiệp:
Được phục hồi, Liên Xô đẩy mạnh sản xuất công nghiệp
nặng như chế tạo máy, điện lực, hóa dầu, hóa chất, thực
hiện cơ giới, điện khí hóa, hóa học hóa. Đến nửa đầu những
năm 70, Liên Xô là cường quốc công nghiệp đứng thứ hai
trên thế giới ( sau Mĩ ), chiếm khoảng 20 % tổng sản lượng
công nghiệp toàn thế giới.
Từ năm 1951 đến năn 1975, tốc độ tăng trưởng hằng năm
của công nghiệp Xô viết bình quân là 9,6 %. Năm 1970, sản
lượng một số nghành công nghiệp quan trọng như điện lực
đạt 704 kw/h ( bằng sản lượng điện của bốn nước Anh,
Pháp, CHLB Đức, I-ta-li-a cộng lại ), dầu mỏ đạt 353 triệu
tấn, than đạt 624 triệu tấn, lần đầu tiên vượt Mĩ.
+ Nông nghiệp:
Tuy gặp nhiều khó khăn nhưng sản xuất nông nghiệp của
Liên Xô cũng thu được nhiều thành tích nổi bật. Sản lượng
nông phẩm trong những năm 60 tăng trung bình khoảng 16
%/ năm. Năm 1970 đạt 186 triệu tấn ngũ cốc và năng suất
trung bình là 15,6 tạ/ ha.
- Khoa học - kĩ thuật:
Liên Xô đạt những thành tựu rực rỡ:
+ Năm 1949, Liên Xô chế tạo thành công bom nguyên tử,
đánh dấu bước phát triển mạnh mẽ về khoa học - kĩ thuật và
phá vỡ thế độc quyền vũ khí nguyên tử của Mĩ.
+ Năm 1957, Liên Xô là nước đầu tiên phóng thành công vệ
tinh nhân tạo Spút-nic.
+ Năm 1961, Liên Xô phóng con tàu Phương Đông I đưa nhà

quốc tế ngày càng mạnh mẽ.
- Trước tình hình ấy, Đảng và Nhà nước Liên Xô lại cho rằng
quan hệ xã hội chủ nghĩa không chịu ảnh hưởng của cuộc
khủng hoảng chung, hơn nữa nguồn tài nguyên của Liên Xô
vẫn dồi dào nên đã chậm đề ra đường lối cải cách.
- Thực tế, mô hình CNXH ở Liên Xô và những cơ chế của nó
vẫn chưa đựng những sai lầm, thiếu sót được tích tụ từ lâu.
Nó cản trở sự phát triển đất nước, xã hội lâm vào tình trạng
thiếu dân chủ và công bằng, kỉ cương và pháp chế bị vi
phạm nghiem trọng, tệ nạn xã hội gia tăng, sản xuất tăng
trưởng chậm, nặng suất lao động thấp,
Nền kinh tế Liên Xô ngày càng mất cân đối nghiêm trọng, nợ
nước ngoài nhiều và làm phát tăng. Đời sống nhân dân ngày
càng khó khăn, thiếu thốn.
b. Công cuộc cải tổ ( 1985 - 1991 ):
- Tháng 3 - 1985, M.Goóc-ba-chốp lên nắm quyền lãnh đạo
Đảng và Nhà nước Liên Xô, đã đưa ra đường lối tiến hành cải
tổ.
- Mục đích của công cuộc cải tổ là nhằm đổi mới mọi mặt đời
sống của xã hội Xô viết, sửa chữa những thiếu sót, sai lầm
trước đây, đưa đất nước thoát khỏi sự trì trệ và xây dựng
chủ nghĩa xã hội đúng như bản chất của nó.
- Nội dung:
+ Về kinh tế: đẩy nhanh việc ứng dụng thành tựu mới về
khoa học - kĩ thuật, đưa nền kinh tế phát triển theo chiều
sâu, đạt mức cao nhất thế giới về nặng suất lao động xã hội,
chất lượng sản phẩm và hiệu quả, xây dựng nền kinh tế thị
trường có điều tiết, bảo đảm cơ cấu tối ưu về tính cân đối
của nền kinh tế quốc dân thống nhất.
+ Về chính trị - xã hội: mở rộng chế độ tự quản xã hội chủ

chế XHCN. Tình trạng đó kéo dài đã khơi sâu lòng bất mãn
trong quần chúng.
+ Không bắt kịp sự phát triển của cách mạng khoa học - kĩ
thuật hiện đại, đưa tới khủng hoảng về kinh tế - chính trị.
Chậm sửa chữa, thay đổi trước những biến động lớn của tình
hình thế giới, và khi đã sửa chữa, thay đổi thì lại rời bỏ
những nguyên lí đúng đắn của chủ nghĩa Mác - Lê Nin.
+ Khi tiến hành cải tổ lại phạm sai lầm trên nhiều mặt, làm
cho khủng hoảng càng thêm nặng nề. Những sai lầm và sự
tha hóa về phẩm chất chính trị và đạo đức cách mạng của
một số người lãnh đạo Đảng và Nhà nước trong một số nước
xã hội chủ nghĩa.
+ Hoạt động chống phá của các thế lực thù địch trong và
ngoài nước ( cuộc tấn công hòa bình mà họ thường gọi là
cuộc cách mạng nhung ) có tác động không nhỏ làm cho tình
hình càng thêm rối loạn.
- Sự sụp đổ của chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và các
nước Đông Âu trong những năm 1989 - 1991 đã gây nên
những hậu quả hết sức nặng nề. Đó là một tổn thất lớn
trong phong trào cộng sản - công nhân quốc tế. Hệ thống xã
hội chủ nghĩa thế giới không còn tồn tại. Trật tự thế giới hai
cực đã kết thúc. Nhưng đây chỉ là sự sụp đổ tạm thời của
một mô hình chủ nghĩa xã hội chưa khoa học, chưa nhân
văn và một bước lùi tạm thời của chủ nghĩa xã hội - như V.I.
Lênin đã nói: Nếu người ta nhận xét thực chất của vấn đề,
thì có bao giờ người ta thấy rằng trong lịch sử có một
phương thức sản xuất mới nào lại đứng vững ngay được, mà
lại không liên tiếp trải qua nhiều thất bại, nhiều sai lầm và
tái phạm không ?
4. Những nét chính về Liên Bang Nga ( 1991 - 2000 ):

cao.
- Thời Tổng thống En-xin ( 1992 - 1999 ):
+ Về đối nội:
Đối mặt với hai thách thức lớn:
• Tình trạng không ổn định về chính trị do sự tranh chấp
quyền lực giữa các tập đoàn tài chính - chính trị và do đòi
hỏi dân chủ hóa của nhân dân.
• Những cuộc xung đột sắc tộc, nổi bật là phong trào li khai
của vùng Tréc-xni-a. Những lực lượng li khai đã tiến hành
nhiều vụ khủng bố nghiêm trọng, gây nên nhiều tổn thất
nặng nề.
+ Về đối ngoại:
Trong những năm 1992 - 1993, Nga theo đuổi chính sách
định hướng Đại Tây Dương, ngả về các cường quốc phương
Tây với hi vọng giành được sự ủng hộ về chính trị và sự viện
trợ kinh tế. Nhưng sau hai năm, nước Nga chỉ nhận được
những khoản tín dụng và viện trợ tài chính rất ít ỏi. Từ năm
1994, nước Nga chuyển sang chính sách định hướng Âu - á,
trong khi vẫn tranh thủ phương Tây phải khôi phục và phát
triển quan hệ với các nước trong khu vực Châu Á ( các nước
SNG, Trung Quốc, ấn Độ, các nước ASEAN, ).
- Thời Tổng thống Pu-tin ( 2000 - ):
+ Từ đầu năm 2000, chính phủ của Tổng thống Pu-tin cố
gắng phát triển kinh tế, củng cố nhà nước pháp quyền, ổn
đinh tình hình xã hội và nâng cao vị thế quốc tế của nước
Nga.
+ Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu về mọi mặt nhưng
nước Nga vẫn phải đương đầu với xu hướng li khai và nạn
khủng bố ngày càng nghiêm trọng, phải tiếp tục duy trì và
nâng cao địa vị của nước Nga - một cường quốc Âu - Á.

chính thức thành lập, đứng đầu là Chủ tịch Mao Trạch Đông.
- Ý nghĩa:
+ Thắng lợi này đã chấm dứt hơn 100 năm nô dịch của đế
quốc, xóa bỏ tàn dư phong kiến, đưa nước Trung Hoa bước
vào kỉ nguyên độc lập, tự do và tiến lên chủ nghĩa xã hội.
+ Sự kiện này đã tạo điều kiện nối liền chủ nghĩa xã hội từ
Âu sang Á và ảnh hưởng sâu sắc tới phong trào giải phóng
dân tộc thế giới.
2. Mười năm đầu xây dựng chế độ mới ( 1949 - 1959 ):
Sau khi hoàn thành các mạng dân tộc dân chủ, nhiệm vụ
trọng tâm của nhân dân Trung Quốc là đưa đất nước thoát
khỏi nghèo nàn, lạc hậu, phát triển kinh tế - xã hội, văn hóa
và giáo dục.
- Kinh tế:
+ Từ năm 1950, nhân dân Trung Quốc bước vào giai đoạn
khôi phục kinh tế, tiến hành những cải cách quan trọng: cải
cách ruộng đất và hợp tác hóa nông nghiệp, cải tạo công -
thương nghiệp tư bản tư doanh, tiến hành công nghiệp hóa
xã hội chủ nghĩa, phát triển văn hóa, giáo dục,
+ Đến cuối năm 1952, công cuộc khôi phục kinh tế đã kết
thúc thắng lợi.
+ Từ năm 1953, Trung Quốc thực hiện kế hoạch 5 năm đầu
tiên ( 1953 - 1957 ). Nhờ nỗ lực lao động của toàn dân và sự
giúp đỡ của Liên Xô, kế hoạch 5 năm đã thu được những
thành tựu to lớn. Bộ mặt Trung Quốc có nhiều thay đổi rõ
rệt:
• Trong những năm 1953 - 1957, 246 công trình đã được
xây dựng và đưa vào sản xuất; đến năm 1957, sản lượng
công nghiệp tăng 140 %, sản lượng nông nghiệp tăng 25 %
( so với năm 1952 ).

của Đảng ( 10 - 1987 ): lấy phát triển kinh tế làm trọng
tâm.
- Kiên trì bốn nguyên tắc cơ bản:
+ Kiên trì con đường xã hội chủ nghĩa.
+ Kiên trì chuyên chính dân chủ nhân dân.
+ Kiên trì sự lãnh đạo của Đảng Cộng sán Trung Quốc.
+ Kiên trì chủ nghĩa Mác - Lê Nin và tư tưởng Mao Trạch
Đông.
- Tiến hành cải cách và mở cửa, chuyển nền kinh tế kế
hoạch hóa tập trung sang nền kinh tế thị trường xã hội chủ
nghĩa linh hoạt hơn nhằm hiện đại hóa và xây dựng chủ
nghĩa xã hội mang màu sắc Trung Quốc với mục tiêu biến
Trung Quốc thành quốc gia giàu mạnh, dân chủ và văn
minh.
* Thành tựu:
- Sau 20 năm ( 1979 - 1998 ), nền kinh tế Trung Quốc có
bước tiến nhanh chóng, đạt tốc độ tăng trưởng cao nhất thế
giới:
+ Tổng sản phẩm trong nước ( GDP ) tăng trung bình hàng
năm trên 8 %, đạt giá trị 7.974 tỉ nhân dân tệ, đứng thứ 7
thế giới.
+ Năm 2000, GDP của Trung Quốc vượt ngưỡng nghìn tỉ
đôla Mĩ ( USD ), tức là đạt 1.072 tỉ USD ( tương đương 8.900
tỉ nhân dân tệ ).
+ Tổng giá trị xuất khẩu năm 1997 lên tới 325,06 tỉ USD
( gấp 15 lần so với năm 1978 là 20,6 tỉ USD ), riêng năm
2001 đạt 326 tỉ USD chiếm 5 % tổng giá trị hàng hóa xuất
khẩu của thế giới.
+ Cơ cấu tổng thu nhập trong nước theo khu vực có sự thay
đổi lớn, từ chỗ lấy nông nghiệp làm chủ yếu, thì đến năm