CÂN BẰNG TĨNH CỦA VẬT RẮN

I / MỤC TIÊU :
 Hiểu được các điều kiện cân bằng tĩnh của một vật rắn về lực và về
momen lực.
 Hiểu được thế nào là tổng hình học các vectơ biểu diễn các ngoại lực
đặt lên vật rắn.
 Nắm vững điều kiện cân bằng của hệ hai lực và của hệ ba lực đồng
phẳng và đồng quy.
 Biết áp dụng hai trường hợp trên cho một số bài tập.
II / CHUẨN BỊ :
1 / Giáo viên :
Chuẩn bị một, hai TN về cân bằng của một hình phẳng dưới tác
dụng của ba lực đồng phẳng.
2 / Học sinh :
Ôn lại về momen lực.
III / GỢI Ý VỀ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC :

Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
Hoạt động 1 :
HS : Mọi phần tử của vật đều đứng
yên so với mặt đất. HS : Trọng lực của phiến đá và phản
lực của hai trụ.

HS : Tổng hình học các vectơ biểu
diễn các ngoại lực tác dụng lên vật
rắn bằng không.
0


GV : Hãy vẽ các vectơ lực đặt lên
quả dọi và lên quyển sách ?
HS : Cân bằng của quả dọi và cân
bằng của quyển sách đều dưới tác
dụng của hai lực. Khác nhau là hai
lực hướng ra xa nhau ( trọng lực của
quả dọi và sức căng của sợi dây ) và
hướng về nhau ( trọng lực của quyển
sách và phản lực của bàn ).
HS :
Điều kiện thứ nhất : hai lực phải song
song, ngược chiều và bằng nhau về
độ lớn.
' '
1 2
0
F F
 
ur ur r
hay
' '
1 2
F F
 
ur ur

Điều kiện thứ hai : hai lực có cùng
đường tác dụng.
Hoạt động 3 :

mọi phần tử của vật đều đứng yên so với mặt đất.
 Điều kiện cân bằng tĩnh của vật rắn :
 Tổng hình học các vectơ biểu diễn các ngoại lực tác dụng lên vật rắn
bằng không.
0
F


ur r

 Tổng các momen các ngoại lực đặt lên vật đối với khối tâm bằng
không.
M = 0
2. Cân bằng tĩnh của một vật dưới tác dụng của hai lực
Điều kiện cân bằng tĩnh của một vật dưới tác dụng của hai lực.
 Điều kiện thứ nhất : hai lực phải song song, ngược chiều và bằng nhau
về độ lớn.
' '
1 2
0
F F
 
ur ur r
hay
' '
1 2
F F
 
ur ur