ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
______________________________________
GS.TS. TỪ QUANG HIỀN (Chủ biên)
TS. VŨ TÙNG HOA-ThS. NGUYỄN KHẮC SƠN-ThS. TẠ THỊ THANH PHƯƠNG
GIÁO TRÌNH
XÂY DỰNG VÀ QUẢN LÝ DỰ ÁN
(sử dụng cho hệ cao học) NHÀ XUẤT BẢN NÔNG NGHIỆP
HÀ NỘI - 2007


dựng và quản lý dự án.
Chương IV: Xây dựng dự án
Chương này trang bị cho người học kiến thức và kỹ năng xây dựng thột dự án
nông lâm nghiệp. Sau khi học xong chương IV, người học có thể xây dựng được một
dự án. Chương V: Quản lý và thực hiện d
ự án
Sau khi dự án được phê duyệt thì tiến hành triển khai thực hiện dự án. Chương V
trang bị cho người học kiến thức và kỹ năng tổ chức thực hiện, kiểm tra, đánh giá dự
án.

3
Chương I
GIỚI THIỆU CHUNG VỀ DỰ ÁN VÀ XÂY DỰNG, QUẢN LÝ DỰ ÁN

I. GIỚI THIỆU CHUNG VỀ DỰ ÁN
1.1. Khái niệm về dự án
• Theo quan điểm tổ chức
Dự án là tập hợp những hoạt động được điều phối chặt chẽ, tập trung để sử dụng
những nguồn lực giới hạn nhằm đạt đến những m
ục tiêu mong đợi trong tương lai.
• Theo góc độ đầu tư
Dự án là công cụ biểu hiện hợp lý hoá và cải thiện đầu tư. Đó là một chuỗi các
dữ liệu được phân tích và sắp xếp logic, các ưu tiên đầu tư được thiết lập nhằm thực
hiện các mục tiêu đã được xác định rõ về thời gian, chi phí hoạt động và lợi ích.
• Theo quan điểm phát triển
D
ự án là các dạng can thiệp khác nhau được thiết kế để đạt được các mục tiêu cụ
thể nào đó trong phạm vi ngân sách và tổ chức nhất định.
Dù định nghĩa theo góc độ nào chăng nữa thì dự án luôn gồm:
- Mục đích

thì đầu tư phải được tiến hành một cách có hệ thống, có phương pháp đó là phương
pháp đầu tư theo dự án. Vì thế, dự án đượ
c hiểu như một luận chứng đầy đủ về mọi
phương diện của một cơ hội đầu tư, giúp cho đầu tư có đủ độ tin cậy cần thiết. Dự án
chỉ là công cụ của đầu tư
1.3. Vai trò của dự án trong nền kinh tế xã hội
1 3.1. Vai trò của dự án
Dự án là bộ phận cấu thành trong chiến lược hoạt động, phát triển kinh tế
xã hội.
Ví dụ: Dự án thuỷ điện Sơn La nằm trong chiến lược phát triển điện năng và phát
triển kinh tế - xã hội của Việt Nam.
1 3.2. Mối quan hệ giữa kế hoạch, chương trình và dự án
• Kế hoạch dài hạn
Kế hoạch dài hạn là kế hoạch phát triển kinh tế xã hội có độ dài thời gian 10 - 20
năm, nhằm đưa ra chiến l
ược phát triển của đất nước, của ngành hoặc liên ngành, là cơ
sở để xây dựng các chương trình phát triển, các kế hoạch ngắn hạn (l-5 năm) cũng như
các dự án.
Một số nghị quyết của Ban chấp hành Trung ương Đảng khi được chính phủ cụ
thể hoá thành các chủ trương thì có thể coi đó là những kế hoạch dài hạn.
• Chương trình phát triển
Chương trình phát triển là th
ể hiện sự ưu tiên của Chính phủ, các ngành hoặc các
ý tưởng chiến lược quốc gia, là cơ sở để định hướng mọi hoạt động ưu tiên các dự án
phù hợp với chính sách và kế hoạch của quốc gia, ngành.
Ví dụ: Chương trình phát triển chăn nuôi bò sữa, chương trình 135: chương trình
nước sạch nông thôn, chương trình kiên cố hoá kênh mương
• Dự án
Dự án là một bộ phận cấu thành các m
ục tiêu chiến lược phát triển, các chương

1 4.3. Phân loại dự án theo quy mô
Phân biệt dự án theo quy mô là căn cứ vào cấp quản lý để xem xét khía cạnh sử
dụng nguồn lực và lợi ích mà dự án đem lại, từ đó phân biệt quy mô dự án. Phân loại
theo cách này dự án được chia thành:
- Dự án quốc gia: Là dự án có quy mô lớn, do Chính phủ quản lý và điều hành.
- Dự án cấp ngành, địa phương hoặc vùng, miền: Là những dự án do ngành hoặc
địa phương (tỉnh) quản lý.
- Dự án cấp cơ sở: là dự án có phạm vi tác động trên một huyện hoặc một số xã,
thôn.
1.4.4. Phân loại dự án theo mục đích
Căn cứ vào mục đích của dự
án, người ta chia dự án thành các loại sau:
- Dự án mang tính chất vụ lợi: Là dự án đặt mục tiêu tối đa hoá lợi nhuận (trong
phát triển kinh tế thì dự án này là chủ yếu).
- Dự án phi vụ lợi: Là những dự án không lấy hiệu quả hoặc lợi nhuận của vốn
đầu tư làm mục đích, mà lấy những lợi ích khác: Xã hội, môi trường là chủ yếu.
- Dự án mang tích ch
ất trung gian: Là dự án đặt cả hai nhiệm vụ kinh tế và xã
hội làm mục đích. "
Ví dụ: Dự án giải quyết việc làm cho khu vực nông thôn.
1.5. Vòng đời của dự án

6
Dự án giống các thực thể hữu cơ khác, ở chỗ nó cũng trải qua các giai đoạn từ
khởi đầu đến phát triển và kết thúc.
Vòng đời của dự án là thời gian tồn tại của dự án.
Một số dự án có nhiều vòng đời, mỗi vòng đời gọi chung là chu kỳ của dự án,
nhưng ở chu kỳ sau các hoạt động không lặp lại chu kỳ trước mà nó được nâng cao
hơn theo kiểu vòng xoáy trôn ốc, sự quay vòng phải thông qua những bước bắt buộc,
nhưng luôn di chuyển tới cái mới tạo thành một "pha", mới, một dự án mới.

Định hướng của dự án là sự ấn
định trước về lĩnh vực hoạt động và mục đích của
dự án do các cấp có thẩm quyền hoặc cơ quan tài trợ kinh phí đề ra. Các dự án muốn