Nâng cao hiệu quả dạy một bài thực hành mô đun:
Lắp đặt mạng điện trong nhà môn Công nghệ 9
a.

phần mở đầu
I.Lí do chọn đề tài:
Môn Công nghệ lớp 9 là một môn học mới và khó cho cả giáo viên và học
sinh cả về phơng pháp dạy của thầy cũng nh phơng pháp học của trò.
Thực tế cho thấy học sinh ở các trờng THCS vùng khó khăn thì mức độ
tiếp cận thông tin mới còn chậm, bên cạnh đó giáo viên dạy bộ môn Công
nghệ còn thiếu, kể cả giáo viên kiêm nhiệm.
Nhiều giáo viên và học sinh coi môn này là môn phụ nên cha đầu t thích
đáng về thời gian nghiên cứu tài liệu, đầu t cho các giờ dạy lý thuyết và đặc
biệt là các giờ thực hành.
Môn Công Nghệ 9 đợc thiết kế theo Mô đun nghề nên thời lợng thực hành
là khá cao, đây là môn học mang tính thực tế cao, rất thiết thực cho việc chọn
nghề, hớng nghiệp cho học sinh THCS.
Một thực trạng cha tốt là hiện nay THCS Thái Thủy ở vùng khó khăn điều
kiện cơ sở vật chất còn nghèo nàn, không có điều mua sắm thêm dẫn đến chất
lợng học tập của học sinh nói chung, kỹ năng thực hành cho học sinh nói
riêng là không cao.
Là một giáo viên Công nghệ đợc đào tạo đúng chuyên ngành sau hai năm
công tác tại trờng THCS Thái Thủy, trực tiếp giảng dạy môn Công nghệ lớp 9,
trăn trở với công việc làm sao để nâng cao chất l ợng môn học, phục vụ cho
cuộc sống, tơng lai của học sinh. Tôi đã mạnh dạn áp dụng một số giải pháp
trong giảng dạy để nâng cao hiệu quả dạy một tiết thực hành mô đun:
Lắp
đặt mạng điện trong gia đình
môn Công nghệ 9.
Sáng kiến mới này đã đợc áp dụng thành công tại trờng THCS Thái Thủy.
II. Phạm vi và thời gian thực hiện.

thực hành còn yếu, để tự mình tạo ra một sản phẩm theo yêu cầu của môn học
là rất khó khăn vì môn học này đòi hỏi ngời học phải đợc trang bị nhiều kỹ
năng khác nhau nh cách sử dụng các loại kìm điện, sử dụng khoan, sử sụng c a
mặt khác còn phải tính toán đợc các thông số kĩ thuật của mạch điện, có óc
quan sát thẩm mĩ.
II.cơ sở thực tiễn

:
Việc thực hiện chơng trình đối với các trờng THCS ở vùng khó khăn nói
chung, ở trờng THCS Thái Thủy nói riêng là rất khó khăn vì cơ sở vật chất còn
nghèo nàn. Cụ thể nh phòng học bộ môn cha có, đồ dùng phục vụ cho học
sinh học tập ở trên trang cấp chỉ đáp đủ cho cơ số bốn; trong lúc đó học sinh
lại đông hơn (40 em/lớp). Mặt khác các đồ dùng, thiết bị dạy học có chất l ợng
không cao, các vật liệu tiêu hao nhà trờng không có điều kiện mua sắm bổ
sung bổ sung kịp thời.
Môn học Công nghệ lại là môn học khô cứng mang tính hớng nghiệp, việc
lôi cuốn học sinh yêu thích môn học là rất khó khăn. Tâm lí các em học
Nâng cao hiệu quả dạy một bài thực hành mô đun:
Lắp đặt mạng điện trong nhà môn Công nghệ 9
sinh cha thực sự yêu thích môn học, điều này đã đợc kiểm nghiệm khi thực
hiện chơng trình trong các năm học: 2006-2007 và 2007- 2008.
1. Về đối t

ợng

:
Các em học sinh vùng khó khăn đa phần đều là con em gia đình làm nghề
nông nghiệp hoặc lâm nghiệp. Việc hớng các em yêu thích nghề nghiệp mang
tính Công nghiệp nh môn Công nghệ mô đun: Lắp đạt mạng điện trong nhà là
điều trớc tiên các giáo viên giảng dạy bộ môn Công nghệ phải thực hiện. Các

Nâng cao hiệu quả dạy một bài thực hành mô đun:
Lắp đặt mạng điện trong nhà môn Công nghệ 9
Một khó khăn nữa là còn có giáo viên trong Hội đồng s phạm nhà trờng xem môn
Công nghệ là một trong những bộ môn phụ nên việc phối hợp giảng dạy cha đạt hiệu quả
cao.
2. Đối với giáo viên:
Giáo viên còn gặp nhiều khó khăn về điều kiện cơ sở vật chất để đáp ứng những yêu
cầu cần thiết về đổi mới phơng pháp dạy học, nhiều kiến thức lí luận của nội dung ch-
ơng trình sách giáo khoa mới, đòi hỏi ở ngời giáo viên một sự nổ lực phấn đấu say mê
nghề nghiệp liên tục nhằm khắc phục những thói quen dạy học theo phơng pháp cũ.
3. Phụ huynh học sinh:
Đa số phụ huynh cha hiểu đầy đủ ý nghĩa, sự cần thiết của việc đổi mới nội dung ch-
ơng trình sách giáo khoa và phơng pháp dạy học mới. Mặt khác điều kiện kinh tế thuộc
vùng 135 nên sự quan tâm trong việc đáp ứng các điều kiện cho việc giảng dạy còn hạn
chế. Đặc biệt phụ huynh còn có t tởng phân biệt môn chính, môn phụ (môn không tham
gia các kỳ thi cử quan trọng nh tốt nghiệp hay chuyển cấp).
4. Đối với học sinh:
Sau khi tham khảo tìm hiểu học sinh về môn Công nghệ tôi thấy đa số các em gặp
nhiều khó khăn cơ bản sau:

a.Về tâm lý

:
Các em còn ngại môn học, không có hứng thú học tập bởi vì đây là môn học
có nội dung mới lạ, một phần các em nhận thức cha đúng môn học, một phần
nữa xem đây là môn học không mang lại lợi ích cho việc học để thi tốt
nghiệp. Xem những điều đợc học sẽ không giúp ích đợc gì cho cuộc sống, sản
xuất và hớng đi thích hợp sau khi tốt nghiệp Trung học cơ sở.

b.Về kiến thức

Giỏi Khá TB Yếu,kém
SL % SL % SL % SL %
9A 34 0 0 4 11,8 19 55,9 11 32,3
9B 34 0 0 5 14,7 17 50 12 35,3
9C 33 0 0 7 21,2 17 51,5 9 27,3
9D 33 0 0 4 12,1 19 57,6 10 30,3
Do những nguyên nhân trên nên dẫn đến kết thu đ ợc là tỉ lệ học sinh yếu
kém cao, tỉ lệ học sinh khá giỏi thấp.
Từ tình hình thực tế nh vậy, bản thân tôi trằn trọc suy nghĩ và đặt câu hỏi
cho bản thân. Mình là phải làm gì? Làm nh thế nào, để học sinh học có kết
quả học tập tốt? Cuối cùng câu hỏi đó đã đợc trả lời bằng giải pháp mà tôi đã
áp dụng sau, đó là giải pháp đổi mới phơng pháp giảng dạy để nâng cao hiệu
quả dạy một tiết thực hành mô đun:
Lắp đặt mạng điện trong gia đình
môn
Công nghệ 9.
Sau khi áp dụng giải pháp này tôi thấy các em có thể tiếp thu kiến thức một
cách dể dàng và vận dụng vào thực hành có hiệu quả tốt.
IV.giải pháp thực hiện

:
Thực tế dạy học môn Công nghệ 9 mô đun:
Lắp đặt mạng điện trong nhà

tại trờng THCS Thái Thủy học kỳ I năm học 2008-2009 tôi đã mạnh dạn áp
dụng một số kinh nghiệm riêng khi dạy một bài thực hành cụ thể nh sau:
1.Về mặt tâm lý

:
- Trong giờ học thực hành phải tạo cho các em một tâm lý thoải mái mang

- Trong các giờ dạy học không chỉ truyền thụ kiến thức đến cho các em bằng
những công thức, những câu, chữ có sẵn mà tôi còn dạy bằng cả tâm hồn.
2. Về mặt kiến thức

:
Trong một giờ dạy, tôi thờng tổ chức nhiều hình thức dạy-học phù hợp mục
tiêu mỗi tiết, giúp học sinh phát huy tính tích cực của học sinh, chủ động lĩnh
hội kiến thức để hình thành, rèn luyện kỷ năng cơ bản trong lắp đặt mạng
điện, nh:
- Các quy tắc an toàn lao động khi lắp đặt mạng điện.
Nâng cao hiệu quả dạy một bài thực hành mô đun:
Lắp đặt mạng điện trong nhà môn Công nghệ 9
- Công dụng, cách sử dụng một số dụng cụ thông th ờng trong lắp đặt mạng
điện trong nhà: nh tua vít, kìm cắt dây, kìm tuốt dây, bút thử điện, búa, c a sắt,
khoan
- Một số kí hiệu quy ớc thông thờng trong sơ đồ điện, khái niệm về sơ đồ
nguyên lý, sơ đồ lắp đặt mạch điện cơ bản trong nhà.
- Quy trình và những yêu cầu kĩ thuật cơ bản của công việc lắp đặt mạng điện
trong nhà.

3. Về mặt kỷ năng

:
- Tôi luôn bám sát mục tiêu bài học để hình thành và rèn luyện cho các em
một số kỷ năng lao động nghề nghiệp tới mức độ nào đó để hoàn thành bài tập
của mình, cụ thể:
+ Kỷ năng vẽ sơ đồ lắp đặt của một số mạch điện đơn giản thuộc mạng điện
trong nhà.
+ Kỷ năng sử dụng đợc một số dụng cụ lắp đặt điện đúng kĩ thuật, nh cách
cầm và thao tác các dụng cụ (tua vít, kìm cắt dây, kìm tuốt dây, bút thử điện,

+ Tạo cho học sinh có thói quen tự đánh giá công việc của mình.
+ Nâng cao tích tích cực chủ động trong học tập của học sinh.
+ Học sinh tự rút cho mình bài học kinh nghiệm để khắc phục những sai sót
mà mình cha đạt đợc trong bài học .
4. Về mặt điều kiện cơ sở vật chất

:
Trong điều kiện cơ sở vật chất của trờng còn khó khăn, cha có phòng học bộ
môn và đồ dùng dạy học nh đã nói ở trên thì tôi áp dụng nh sau:
- Tại phòng học truyền thống tôi luôn đến trớc giờ học 3-5 phút động viên,
khích lệ học sinh để bố trí, sắp xếp ghép bàn học hợp lý cho tiết học thực
hành để tiện cho quá trình hớng dẫn và theo dõi của giáo viên.
- Về đồ dùng phục vụ cho học sinh chỉ đáp ứng cơ số 4 trong lúc học sinh
đông nên việc thực hành để mỗi em tự độc lập là rất khó. Nên tôi bố trí theo
nhóm đông hơn và quá trình hớng dẫn thờng xuyên tôi giám sát, theo dõi,
động viên, khích lệ các em, uốn nắn kịp thời khi mắc phải sai lầm để đẩy
nhanh tiến độ công việc, mục đích em nào củng thực hiện đợc.
- Bên cạnh đó tôi hớng dẫn các em gây quỹ đồ dùng học tập (ĐDHT) để mua
thêm bổ sung kịp thời những vật liệu tiêu hao phục vụ cho bài học có đạt kết
quả tốt. Bằng cách thu gom giấy vụn trong trờng học đem bán lấy tiền đó mua
thêm vật t, thiết bị bổ sung, vừa có thêm đồ dùng học tập, đồng thời làm sạch
môi trờng lớp học góp phần vào việc xây dựng trờng học thân thiện.
Nâng cao hiệu quả dạy một bài thực hành mô đun:
Lắp đặt mạng điện trong nhà môn Công nghệ 9
Quá trình áp dụng các giải pháp trên giúp các em hình thành và rèn luyện
cho bản thân một số kỷ năng lao động nghề nghiệp để các em làm quen với
nghề điện. Đồng thời giúp các em sau khi học xong có thể áp dụng trong sản
xuất và cuộc sống hằng ngày và điều quan trọng hơn nữa góp phần giúp các
em lựa chọn hớng đi thích hợp sau khi tốt nghiệp Trung học cơ sở.
IV.

sự chuẩn bị thật kỹ trớc khi tiến hành tổ chức cho học sinh học thực hành.
Nếu thấy cần thiết thì phải thao tác nhiều lần để nâng cao kỹ năng làm việc
cũng nh phấn đoán đợc các nguyên nhân h hỏng hoặc mạch điện không làm
việc có thể xảy ra.
Giáo viên hớng dẫn thực hành phải quán xuyến đợc học sinh, phải đảm bảo
đợc các điều kiện an toàn cho học sinh khi học sinh thực hiện thực hành
Trong quá trình giảng dạy trực tiếp, tr ớc khi tiến hành cho học sinh thực
hành bao giờ tôi cũng làm thử trớc, quan sát và chuẩn bị trớc nơi làm việc.
Nâng cao hiệu quả dạy một bài thực hành mô đun:
Lắp đặt mạng điện trong nhà môn Công nghệ 9
Đặc biệt là kiểm tra thật kĩ phần chuẩn bị của học sinh. Khi sản phẩm hoàn
thành thì giáo viên phải trực tiếp kiểm tra và vận hành thử.
Sau mỗi bài thực hành thì phải nên nhận xét rút kinh nghiệm ngay.
C.

kết luận
1. Đánh giá

:
Trong quá trình áp dụng sáng kiến mới của mình bản thân tôi nhận thấy
không chỉ học sinh hiểu bài, kỹ năng đợc hình thành và nâng cao hơn mà học
sinh còn trở nên yêu thích môn học hơn rất nhiều.
Khi hỏi về nghề nghiệp tơng lai một số em đã mạnh dạn nói sẽ theo nghề
điện dân dụng.
Không chỉ các em đợc làm việc thực tế tại trờng học với sản phẩm đợc đa
vào sử dụng, mà các em có thể lắp đặt đợc một số mạch điện đơn giản trong
gia đình nhà mình.
Các em cũng có thể tính toán đợc các thông số kỹ thuật của mạch điện.
Kết quả đạt đợc rất khả quan, phải nói là thành công hơn cả mong đợi có đến
11,1% học sinh đạt loại giỏi. 33,3% học sinh đạt loại khá. 53,9% học sinh

bài giảng.
6. Trong quá trình giảng dạy giáo viên cần chú ý giải quyết vấn đề tâm lý tạo
hứng thú học tập cho học sinh.
Hiện nay theo phân phối chơng trình 1tiết/1tuần nên việc bố trí thời khoá
biểu cần phải phù hợp hơn bởi thời lợng thực hành đảm bảo thì chất lợng mới
đợc nâng cao. Có thể bố trí 3 tiết liên tục.
Tôi đã trình bày tất cả điều mình đã và đang làm, đồng thời cũng mạnh dạn
nêu lên những kinh nghiệm trong quá trình giảng dạy nh đã trình bày ở phần
trên song không thể không có những thiếu sót.
Rất mong sự quan tâm của đồng nghiệp cũng nh quí lãnh đạo để sáng kiến
của tôi đợc hoàn thiện hơn và ngày càng phát huy hiệu quả tốt hơn./.
Xin chân thành cám ơn!

Ngời thực hiệný kiến của HĐKH nhà trờng.