Cách trị và phòng
bệnh lao phổi
Hầu hết những người bị nhiễm vi trùng lao không có triệu chứng. Ở
những người này, thử lao dưới da (gọi là xét nghiệm PPD) sẽ thấy kết quả
dương tính trong vòng ba tháng, kết quả dương tính này thường sẽ duy trì
suốt đời.
Chỉ có một số nhỏ những người bị nhiễm vi trùng lao sẽ có triệu
chứng của bệnh lao. Các triệu chứng sẽ khác nhau tùy theo loại bệnh:
Bệnh lao tiên phát (có triệu chứng ngay từ khi bị nhiễm vi trùng lao):
Những người bị bệnh này, đặc biệt là trẻ em, đôi khi chỉ bị sốt nhẹ và
uể oải. Các triệu chứng khác có thể là:
- Ho
- Đổ mồ hôi trộm ban đêm
- Kém ăn
- Đau ngực
- Không lên cân như các trẻ bình thường khác
Bệnh lao thứ phát (vi trùng lao tái hoạt sau một thời gian dài nằm
im trong cơ thể) có thể gây ra các triệu chứng như:
- Sốt
- Sụt cân
- Đổ mồ hôi trộm ban đêm
- Kém ăn
- Đau ngực
- Yếu sức
- Luôn uể oải, “muốn bệnh”
Bệnh nhân cũng thường bị ho, lúc đầu có thể là ho khan, về sau có
đàm màu xám xỉn. Khi bệnh đã trở nặng, có thể ho ra máu, hụt hơi, khó thở.
Khi bệnh phát triển bên ngoài phổi, các triệu chứng sẽ tùy theo cơ
quan, bộ phận nào của cơ thể bị nhiễm bệnh. Ví dụ lao hạch sẽ gây ra sưng
hạch, thường là hạch cổ. Nếu lao xương khớp sẽ gây sưng đau xương khớp,
hầu như không thể trị được, vì thuốc quá mắc, trung bình tốn khoảng mười
lăm ngàn đô la Mỹ mỗi năm. Gần đây, với sự trợ giúp của Tổ Chức Y Tế
Thế Giới, thuốc ở các nước đang phát triển có thể được giảm giá chỉ còn
khoảng năm phần trăm giá trước đây.
Chú ý trong điều trị
Nếu có các triệu chứng như kể trên, nên đi khám càng sớm càng tốt,
vì bệnh sẽ dễ chữa hơn. Nếu để trể, phổi đã bị tổn thương trầm trọng, sẽ khó
phục hồi hoàn toàn, và ta cũng sẽ lây căn bệnh nguy hiểm này cho người
thân của ta cũng như nhiều khác.
Vi trùng kháng thuốc là điều rất nguy hiểm cho ta, người thân của ta,
cũng như xã hội. Do đó, khi đã được điều trị, cần phải chặt chẽ phối hợp,
nghe theo lời dặn của bác sĩ. Vì vi trùng kháng thuốc không chỉ làm bệnh
của chính ta khó trị hơn, thời gian điều trị cần kéo dài hơn, tốn kém hơn, mà
còn rất tai hại cho xã hội, vì bất cứ ai bị lây chủng vi trùng này cũng đều gặp
phải các khó khăn kể trên.
Việc phối hợp chặt chẽ với bác sĩ, cũng sẽ giúp cho các tác dụng phụ
của thuốc được kiểm soát chặt chẽ hơn, không gây hại trên cơ thể của ta.
Phòng ngừa bệnh lao
Ở những nơi mà bệnh lao còn phổ biến như ở các nước đang phát
triển, như Việt Nam, thuốc chủng BCG thường được chủng cho trẻ em ngay
lúc sanh. Tuy nhiên hiệu quả của thuốc này không cao lắm.
Ở các nước đã phát triển như Hoa Kỳ, các nước Tây Âu, nếu xét
nghiệm lao dương tính, thường bệnh nhân sẽ được cho uống thuốc ngừa
trong ít nhất là chín tháng. Các thuốc này sẽ giúp tiêu diệt các vi trùng “nằm
vùng” trong cơ thể, và làm giảm khả năng tái hoạt của vi trùng lao.