HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 51
http://ebooks.vdcmedia.com
Àêy lâ loẩi mêu thỵn àùåc th, chó tưìn tẩi trong nhûäng xậ
hưåi cố giai cêëp àưëi khấng.
1. Khấi niïåm
- Mêu thỵn àưëi khấng lâ mêu thỵn giûäa nhûäng giai cêëp,
têåp àoân ngûúâi cố khuynh hûúáng àưëi lêåp nhau vïì lúåi đch cú bẫn.
- Mêu thỵn khưng àưëi khấng lâ mêu thỵn giûäa nhûäng lûåc
lûúång cố khuynh hûúáng àưëi lêåp nhau vïì lúåi đch khưng cú bẫn.
2. Tđnh chêët vâ phûúng phấp giẫi quët hai loẩi mêu thỵn
nây lâ khấc nhau.
- Tđnh chêët: Mêu thỵn àưëi khấng cố xu hûúáng phất triïín
ngây câng gay gùỉt lïn, côn mêu thỵn khưng àưëi khấng cố xu
hûúáng ngây câng dõu ài.
- Phûúng phấp vâ
biïån phấp giẫi quët:
+ Mêu thỵn àưëi khấng nhòn chung thûúâng àûúåc giẫi quët
bùçng bẩo lûåc cấch mẩng.
+ Mêu thỵn khưng àưëi khấng thûúâng àûúåc giẫi quët bùçng
phûúng phấp giấo dc, thuët phc, phï bònh vâ tûå phï bònh.
Song, d tiïën hânh bùçng phûúng phấp nâo thò cẫ hai loẩi
mêu thỵn àố àïìu phẫi giẫi quët bùçng àêëu tranh, chûá khưng thïí
bùçng cấch dung hoâ, àiïìu hoâ giûäa cấc mùåt àưëi lêåp.
3. nghơa phûúng phấp lån
Trong thûåc tiïỵn cấch mẩng khưng àûúåc lêỵn loan hai loẩi mêu
thỵn nây àïí trấnh phẩm phẫi sai lêìm nghiïm trổng. Nïëu mêu
thỵn àưëi khấ
ng mâ xấc àõnh thânh mêu thỵn khưng àưëi khấng
thò sệ dêỵn àïën "hûäu khuynh". Ngûúåc lẩi, mêu thỵn khưng àưëi
khấng — thânh mêu thỵn àưëi khấng thò sệ dêỵn àïën "tẫ khuynh"
trong viïåc giẫi quët mêu thỵn. Do àố, cêìn phẫi phên tđch vâ giẫi

cú bẫn vâ khưng cú bẫn, chêët vâ thåc tđnh cng chó lâ tûúng àưëi.
Vâ nhû vêåy, mưỵi sûå vêåt, hiïån tûúång khưng chó cố mưåt chêët, mâ cố
nhiïìu chêët tu theo nhûäng mưë
i quan hïå c thïí ca nố vúái nhûäng
cấi khấc.
+ Chêët biïíu hiïån tđnh ưín àõnh tûúng àưëi ca sûå vêåt, lâ cấi vưën
cố vâ khưng tấch rúâi sûå vêåt. Do àố, khưng thïí cố chêët tưìn tẩi
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 53
http://ebooks.vdcmedia.com
"thìn tu" hóåc ph thåc vâo cẫm giấc ch quan ca con ngûúâi
nhû cấc nhâ triïët hổc duy têm ch quan quan niïåm.
- Lûúång: lâ phẩm tr triïët hổc dng àïí chó tđnh quy àõnh vưën
cố ca sûå vêåt, vïì mùåt quy mưå, trònh àưå phất triïín ca sûå vêåt, biïíu
thõ sưë lûúång cấc thåc tđnh, cấc ëu tưë cêëu thânh sûå vêåt.
+ Àùåc trûng ca lûúång àûúåc biïíu thõ bùçng con sưë hóåc cấc àẩi
lûúång chó kđch thûúác dâi hay ngùỉn, quy mư to hay nhỗ, tưíng sưë
nhiïìu hay đt, trònh àưå cao hay thêëp, tưëc àưå nhanh hay chêåm v.v
Nhûng àưëi vúái cấc sûå vêåt phûá
c tẩp, khưng thïí chó diïỵn tẫ bùçng
nhûäng con sưë chđnh xấc, mâ côn phẫi àûúåc nhêån thûác bùçng khẫ
nùng trûâu tûúång hoấ.
+ Cng giưëng nhû chêët, lûúång lâ cấi khấch quan vưën cố bïn
trong ca sûå vêåt.
+ Sûå phên biïåt giûäa chêët vâ lûúång cng lâ tûúng àưëi, nghơa
lâ, cố cấi úã trong quan hïå nây lâ chêët, nhûng úã trong quan hïå khấc
lẩi lâ lûúång vâ ngûúåc lẩi. Do àố, cêìn chưëng quan àiïím siïu hònh
tuåt àưëi hoấ ranh giúái giûäa chêët vâ lûúång.
2. Mưëi quan hïå biïån chûáng giûäa chêët vâ lûúång
- Chêët vâ lûúång lâ
hai mùåt àưëi lêåp: chêët tûúng àưëi ưín àõnh,

1. Quy låt lûúång chêët cố nghơa phûúng phấp lån quan
trổng trong nhêån thûác vâ hoẩt àưång thûåc tiïỵn. Do sûå vêån àưång vâ
phất triïín ca sûå vêåt, trûúác hïët, lâ sûå tđch lu vïì lûúång vâ khi sûå
tđch lu vïì lûúång vûúåt quấ giúá
i hẩn àưå, thò têët ëu cố bûúác nhẫy vïì
chêët, nïn trong nhêån thûác vâ hoẩt àưång thûåc tiïỵn cêìn chưëng cẫ hai
khuynh hûúáng: thûá nhêët, "tẫ khuynh" - tû tûúãng nưn nống, ch
quan duy chđ, thïí hiïån úã chưỵ khi chûa cố sûå tđch lu vïì lûúång àậ
mën thûåc hiïån bûúác nhẫy vïì chêët; thûá hai, "hûäu khuynh" - tû
tûúãng bẫo th, chúâ àúåi, khưng dấm thûåc hiïån bûúác nhẫy vïì chêët,
khi àậ cố sûå tđch lu àêìy à vïì lûúång hóåc chó nhêën mẩnh àïën sûå
biïën àưíi dêìn dêìn vïì lûúång.
2. Cêìn cố thấi àưå khấch quan khoa hổ
c vâ cố quët têm thûåc
hiïån cấc bûúác nhẫy khi cố cấc àiïìu kiïån àêìy à.
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 55
http://ebooks.vdcmedia.com
CÊU 16: Nưåi dung vâ nghơa ca quy låt ph àõnh ca ph àõnh.
Quy låt ph àõnh ca ph àõnh lâ mưåt trong ba quy låt cú
bẫn ca phếp biïån chûáng duy vêåt, chó rộ khuynh hûúáng ca sûå vêån
àưång, phất triïín ca sûå vêåt vâ sûå liïn hïå giûäa cấi múái vâ cấi c. Àïí
hiïíu àûúåc bẫn chêët ca quy låt, trûúác hïët cêìn nùỉm àûúåc khấi
niïåm ph àõnh vâ ph àõnh biïån chûáng.
I - Ph àõnh vâ ph àõnh biïån chûáng
1. Khấi niïåm ph àõnh
Trong thïë giúái vêåt chêët, cấc sûå vêåt àïìu cố quấ trònh sinh ra,
tưìn tẩi, mêët ài vâ àûúåc thay thïë bùçng sûå
vêåt khấc. Sûå thay thïë cấi
c bùçng cấi múái lâ sûå ph àõnh. Nhû vêåy, ph àõnh lâ thåc tđnh
khấch quan ca thïë giúái vêåt chêët.

(khùèng àõnh) (1) (ph àõnh) (2) (ph àõnh
ca ph àõnh)
+ Qua sûå ph àõnh lêìn thûá nhêët, sûå vêåt chuín thânh mùåt
àưëi lêå
p vúái chđnh mònh (cêy la ph àõnh hẩt la).
+ Qua sûå ph àõnh lêìn thûá hai, sûå vêåt múái nây lẩi chuín
thânh mùåt àưëi lêåp vúái nố vâ dûúâng nhû trúã lẩi dẩng ban àêìu nhûng
trïn cú súã cao hún (bưng la ph àõnh cêy la).
Nhû vêåy, kïët quẫ ca sûå ph àõnh ca ph àõnh lâ cấi tưíng
húåp têët cẫ nhûäng ëu tưë tđch cûåc àậ àûúåc phất triïín tûâ trûúác, trong
cấi khùèng àõnh ban àêìu vâ cấi ph àõnh lêìn thûá nhêët. Àố lâ sûå "lổc
bỗ" biïån chûáng nhûäng giai àoẩn àậ qua àïí àẩt àïën cấi múái vïì chêët
cao hún. Àố chđnh lâ quấ
trònh "lổc bỗ" biïån chûáng.
ÚÃ thđ d trïn, qua hai lêìn ph àõnh sûå vêåt trẫi qua mưåt chu
k phất triïín. Rộ râng, úã sûå vêåt àún giẫn, đt ra cng phẫi thưng
qua hai lêìn ph àõnh múái cố àûúåc sûå phất triïín, úã cấc sûå vêåt phûác
tẩp sưë lêìn ph àõnh cố thïí nhiïìu hún.
Sûå ph àõnh ca ph àõnh lâ sûå kïët thc ca mưåt chu k
phất triïín, àưìng thúâi lẩi lâ àiïím xët phất ca mưåt chu k múái vâ
cûá nhû thïë tiïëp tc mậi mậi, tẩo nïn hònh thấi "xoấy trưn ưëc" ca
sûå phất triïín.
III - nghơa phûúng phấp lån
1. Quy lå
t ph àõnh ca ph àõnh àậ chó rộ sûå phất triïín lâ
khuynh hûúáng chung, lâ têët ëu ca cấc sûå vêåt, hiïån tûúång trong
thïë giúái khấch quan. Song, quấ trònh phất triïín khưng diïỵn ra theo
àûúâng thùèng mâ quanh co phûác tẩp, phẫi trẫi qua nhiïìu lêìn ph
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 57
http://ebooks.vdcmedia.com

àïìu tưìn tẩi khấch quan vâ giûäa chng cố sûå thưëng nhêët biïån
chûáng. C thïí:
1. Cấi chung chó tưìn tẩi trong cấi riïng, thưng qua cấi riïng.
Àiïìu àố cố nghơa lâ khưng cố cấi chung thìn tu, trûâu tûúång tưìn
tẩi bïn ngoâi cấi riïng.
Thđ d: Thåc tđnh cú bẫn ca vêåt chêët lâ vêån àưång. Vêån
àưång lẩi tưìn tẩi dûúái cấc hònh thûác riïng biïåt nhû vêån àưång vêåt l,
vêån àưå
ng hoấ hổc, vêån àưång xậ hưåi v.v
2. Cấi riïng chó tưìn tẩi trong mưëi liïn hïå vúái cấi chung. Àiïìu
àố cố nghơa lâ khưng cố cấi riïng àưåc lêåp thìn tu khưng cố cấi
chung vúái nhûäng cấi riïng khấc. Thđ d: Cấc chïë àưå kinh tïë - chđnh
trõ riïng biïåt àïìu bõ chi phưëi búãi cấc quy låt chung ca xậ hưåi
nhû: quy låt quan hïå sẫn xët ph húåp vúái lûåc lûúång sẫn xët.
3. Cấi chung lâ bưå phêån ca cấi riïng, côn cấi riïng khưng gia
nhêåp hïët vâo cấi chung.
Cấi riïng phong ph hún cấi chung, vò ngoâi nhûäng àùåc àiïím
gia nhêåp vâo cấi chung, cấi riïng côn cố nhûäng àù
åc àiïím riïng biïåt
mâ chó riïng nố cố.
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 59
http://ebooks.vdcmedia.com
Cấi chung lâ cấi sêu sùỉc hún cấi riïng búãi vò nố phẫn ấnh
nhûäng mùåt, nhûäng thåc tđnh, nhûäng mưëi liïn hïå bïn trong, têët
nhiïn, ưín àõnh, phưí biïën tưìn tẩi trong cấi riïng cng loẩi. Cấi
chung gùỉn liïn hïå vúái cấi bẫn chêët, quy àõnh sûå tưìn tẩi vâ phất
triïín ca sûå vêåt.
4. Cấi àún nhêët vâ cấi chung cố thïí chuín hoấ lêỵn nhau; cố
thïí coi àêy lâ sûå chuín hoấ giûäa hai mùåt àưëi lêåp. Sûå chuín hoấ
giûäa cấi àún nhêët vâ cấi chung diïỵn ra theo hai hûúáng: cấi àún

3. Hònh thûác do nưåi dung quët àõnh nhûng hònh thûác ln
ln cố tđnh àưåc lêå
p tûúng àưëi vâ tấc àưång trúã lẩi nưåi dung. Hònh
thûác ph húåp vúái nưåi dung sệ thc àêíy sûå phất triïín ca nưåi dung,
ngûúåc lẩi, sệ kòm hậm sûå phất triïín êëy.
III- nghơa phûúng phấp lån
1. Nưåi dung vâ hònh thûác ln ln gùỉn bố hûäu cú vúái nhau,
do àố trong hoẩt àưång thûåc tiïỵn cêìn trấnh sûå tấch rúâi hóåc tuåt
àưëi hoấ mưåt trong hai mùåt àố.
2. Vò nưåi dung quët àõnh hònh thûác cho nïn khi xết àoấn sûå
vêåt, trûúác hïët phẫi cùn cûá vâo nưåi dung, àưìng thúâi thêëy àûúåc sûå tấc
àưång ca hònh thûác àưëi vúái nưåi dung. Do àố trong hoẩ
t àưång thûåc
tiïỵn cêìn nùỉm vûäng mưëi quan hïå giûäa nưåi dung vâ hònh thûác àïí cố
sûå àiïìu chónh, ấp dng mưåt cấch linh hoẩt.