BÀI GIẢNG SỐ 5
CHƯƠNG 5
CAÙC PHẦN TỬ TRONG HỆ THỐNG ĐIỆN KHÍ NÉN
5.1 KHÁI NIỆM
Điều khiển điện khí nén là sự kết hợp giữa khí nén và điện. Trong thực tế, các bộ truyền động
của máy công cụ và các hệ thống tự động đều được điều khiển bằng điện – khí nén.
2
1 3
Y
+24V
START
K Y
K
0V
Mach DK ( dien)
Mach DL ( khi nen )
1 2
2
5.2. CÁC PHẦN TỬ ĐIỆN KHÍ NÉN.
5.2.1 Nút nhấn :
Nút nhấn thường được dung để đóng hay mở một mạch điện.
1. Nút nhấn thường mở

1
2. Nút nhấn thường đóng

1

3. Nút nhấn chuyển mạch

1

1 3
Y
ky hieu tren so do Dien
1
b. Van điện từ 3/2 duy trì

2
1 3
Y1 Y2
Y1
ky hieu tren so do Dien
Y2
1 2
c. Van điệntừ 5/2 không duy trì
2
- Lò xo giữ cho vị trí ban đầu của van là vị
trí bên phải: cửa 1 bị chặn, cửa 2 thông với
cửa xả 3.
- Khi cuộn dây điều khiển Y có điện, vị trí
của van chuyển sang trái: cửa1 thông với
cửa 2, cửa 3 bi chặn.
- Khi cuộn dây điều khiển Y mất điện, lò xo
đẩy van về vị trí phải phục hồi vị trí ban
đầu. vậy van được gọi là không duy trì.
- Van không có vị trí thường xuyên ban đầu,
nhưng ta cũng quy ước vị trí ban đầu của
van là vị trí bên phải.
- Vị trí bên phải: cửa 1 bị chặn, cửa 2 thông
với cửa xả 3.
- Khi cuộn dây điều khiển Y1 có điện, vị trí
8
Khi cuộn dây relay không có điện, trạng thái của các tiếp điểm là trạng thái ban đầu.
Khi cuộn dây relay có điện, trạng thái của các tiếp điểm thay đổi, thường mở đóng lại và
thường đóng mở ra. Khi cuộn dây mất điện các tiếp điểm trở lại trạng thái ban đầu.
5.2.5 Relay thời gian :
Có 2 loại
a. ON DELAY TIME.
3
- Lò xo giữ cho vị trí ban đầu của van là vị
trí bên phải: cửa 1 thông với cửa 2, cửa 4
thông với cửa 5 và cửa 3 bị chặn.
- Khi cuộn dây điều khiển Y có điện, vị trí
của van chuyển sang trái: cửa 1 thông với
cửa 4, cửa 2 thông với cửa 3 và cửa 5 bị
chặn.
- Khi cuộn dây điều khiển Y mất điện, lò xo
đẩy van về vị trí phải phục hồi vị trí ban
đầu. Vậy van được gọi là không duy trì.
- Van không có vị trí thường xuyên ban đầu,
nhưng ta cũng quy ước vị trí ban đầu của
van là vị trí bên phải.
- Vị trí bên phải: cửa 1 thông với cửa 2, cửa
4 thông với cửa 5 và cửa 3 bị chặn.
- Khi cuộn dây điều khiển Y1 có điện, vị trí
của van chuyển sang trái: cửa 1 thông với
cửa 4, cửa 2 thông với cửa 3 và cửa 5 bị
chặn.
- Khi cuộn dây điều khiển Y1 mất điện, van

3
Y
100%
+24V
START
S
K
Y
K
0V
S
1 2 3
3
4
Cuộn dây
Thường mở
Thường đóng
T
Cuộn dây
Thường mở
Thường đóng
T
4 2
5
1
3
Y
100%
+24V
START K1

S
T 5
1 2 3 4
2
4
1
5
4 2
5
1
3
Y1 Y2
100%
+24V
START K1
K2
K1
T
0V
S
S
T 5 K2
K1 K2
Y1 Y2
1 2 3 4 5 6
2
5
4 61
VD3: Một cánh cửa được đóng mở bằng hệ thống điện khí nén như sau.
Nhấn một trong hai nút nhấn Start1 hoặc Start2, xy lanh tác động hai phía đi ra làm mở cửa.