Những tác phẩm kinh điển của thế giới S«ng §«ng ªm ®Òm – Solokhop
S«ng §«ng ªm ®Òm
Mikhail Solokhov
Chương 1
Cơ ngơi nhà Melekhov ở ngay rìa thôn. Phía sân nuôi gia súc có cái cổng
nhỏ mở về hướng bắc, hướng sông Đông. Chỉ xuống một đoạn dốc đứng dài tám xa-
gien(1) nằm giữa những tảng đá phấn đầy rêu xanh là tới ngay khoảng bờ sông lấm
tấm những vỏ trai ốc óng ánh như xà cừ. Những đợt sóng âu yếm hôn hít dải đất
ngoằn ngoèo đầy những hòn đá trứng ngỗng màu xám xám. Nhìn ra xa nữa là thấy
đoạn sông Đông chảy xiết, sôi sục dưới làn gió, với những vệt sóng gợn màu thép
biếc. Về phía đông, sau những rặng liễu đỏ trồng làm hàng rào quanh sân đập lúa là
con đường của các ghết-man(2), những đám ngải cứu lốm đốm trắng như những làn
tóc hoa râm, những bụi cỏ xa tiền um tùm màu hung hung bị vó ngựa dẫm nát.
Chỗ ngã ba có ngôi nhà thờ nhỏ, và sau nhà thờ là những đồng cỏ chìm trong
làn sương mù uyển chuyển. Về phía nam, trập trùng những sống núi đá phấn. Phía
tây, có một dãy phố xuyên qua một cái bãi rồi chạy thẳng ra bãi cỏ hoang bên sông.
Trong chiến dịch Thổ nhĩ kỳ lần trước(3), chàng Cô-dắc Prokofi họ Melekhov
lại trở về thôn. Ở đất nước Thổ nhĩ kỳ về, Prokofi mang theo người vợ, một người
đàn bà nhỏ bé, từ đầu đến chân trùm khăn choàng. Người ấy luôn luôn giấu mặt,
năm thì mười hoạ mới để lộ hai con mắt âu sầu và man rợ. Tấm khăn choàng lụa toả
ra những mùi hương xa xôi huyền bí, và những đường hoa thêu ngũ sắc trên lụa đã
làm đám đàn bà trong thôn phải ghen tị. Người đàn bà Thổ nhĩ kỳ bị bắt trong chiến
trận hết sức lảng tránh họ hàng của Prokofi, vì thế chẳng bao lâu ông già Melekhov
đã phải cho con trai ra ở riêng. Ông không sao nguôi được giận, cho nên đến chết
cũng không bước chân đến nhà Prokofi nữa.
Chẳng bao lâu Prokofi đã thu xếp xong nơi ăn cnốn ở: căn nhà đã có những
người thợ mộc dựng cho, còn sân nuôi gia súc thì Prokofi tự tay quây lấy, và đến khi
trời sắp sang thu thì anh chàng đưa người vợ dị chủng có cái lưng gù gù về cơ ngơi
mới. Khi hai vợ chồng đi theo chiếc xe bò chở gia tài vốn liếng qua thôn, tất cả già
trẻ lớn bé đều ùa ra phố xem. Bọn đàn ông Cô-dắc chỉ cười mỉa mai một cách kín
đáo sau những chòm râu, nhưng bọn đàn bà thì cứ gọi nhau ơi ới, và một bầy lóc

nầy… ngực chẳng có, mông thì không, thẳng đuồn đuỗn. Bọn con gái vùng chúng ta
còn có da có thịt hơn nhiều. Người cứ thắt lại như con ong búng cái là gãy. Hai con
mắt thì đen ngòm ngòm, to đến là to, trợn lên cứ như quỷ dữ Xa-tăng, lạy Chúa tha
tội cho. À, mà đúng là nó đang có mang, thật đấy!
- Có mang à? - Bọn đàn bà ngạc nhiên.
- Nào tôi có còn con gái con đứa gì nữa đâu, một nách nuôi ba đứa con chứ còn ít ỏi
gì!
- Thế mặt mũi nó ra sao?
- Mặt nó ấy à? Vàng như nghệ ấy, hai con mắt nom thật thảm, xem ra sống nơi đất
khách quê người thì còn sung sướng nỗi gì? à, mà các bà, các chị ạ, tôi quên không
nói rằng nó lại còn… còn mặc quần của Prokofi nữa.
- Sao? Thật thế à?… - Bọn đàn bà kinh ngạc đồng thanh kêu lên.
- Chính mắt tôi trông thấy mà! Nó mặc quần thật đấy, chỉ có điều là quần không có
nẹp thôi(6). Có lẽ nó đã vớ được cái quần Prokofi mặc ngày thường. Nó mặc một cái
áo sơ mi dài, quần bên trong áo, ống quần lại luồn vào trong bít tất. Tôi cứ nhìn nó
mà lạnh cả gáy.
Trong thôn bắt đầu có những lời rầm rì nói rằng vợ Prokofi là phù thuỷ. Con dâu nhà
Astakhov (nhà Astakhov ở gần nhà Prokofi nhất) thề sống thề chết rằng ngày thứ hai
của lễ Ba Ngôi(7), trước lúc trời rạng, ả có thấy vợ Prokofi tóc trần, chân không,
sang vắt sữa một con bò trong sân nuôi gia súc nhà ả. Từ ngày ấy, vú con bò teo lại
chỉ còn bằng nắm tay trẻ con rồi cạn sữa dần và chẳng bao lâu con bò đã chết.
Năm ấy đã phát ra một nạn dịch gia súc tai hại chưa từng thấy. Trên khoảng
đất chăn bò bên sông Đông, ngày nào bãi cát cũng ngổn ngang những xác bò lớn bò
con. Rồi nạn dịch lan sang cả ngựa. Các đàn ngựa nuôi rong trên bãi cỏ thuộc địa
phận củạ trấn mỗi ngày thưa đi. Vì vậy, trong ngõ và ngoài phố bắt đầu lưu truyền
một tin đồn ma quái…
Sau cuộc họp toàn thôn, bọn đàn ông Cô-dắc kéo nhau đến ngay nhà Prokofi.
Chủ nhà bước ra thềm, cúi chào:
- Thưa các cụ bô lão, các cụ có việc gì mà bận tâm quá bước đến nhà tôi thế?
Đám người lặng thinh lừ lừ tiến tới bên thềm.

sống được, người ta đem nó đến nhà thờ làm lễ rửa tội sơ sinh và lấy tên người ông
là Panteley đặt cho nó.
Panteley lớn lên, thành một thằng bé đen thui thủi, liều lĩnh, nghịch ngợm.
Nó hao hao giống mẹ ở khuôn mặt và dáng người dong dỏng. Prokofi cưới cho con
một cô gái Cô-dắc, con nhà láng giềng.
Từ ngày ấy, dòng máu Thổ nhĩ kỳ tiếp tục hoà lẫn với dòng máu Cô-dắc,
đem lại cho thôn xóm những tay Cô-dắc họ Melekhov mũi khoằm, có một vẻ đẹp
hơi man rợ, mà người ta thường gọi bằng cái biệt hiệu "Thổ nhĩ kỳ".
Sau khi chôn cất cho bố xong, Panteley tự tay quán xuyến công việc làm ăn: ông lợp
lại nhà, mua thêm cho dinh cơ nửa đê-xi-a-chin(9) đất hoang, xây những nhà kho và
một nhà thóc lợp tôn. Theo ý ông chủ, người thợ lợp mái tôn đã lấy những mảnh tôn
thừa cắt thành cặp gà trống, mắc lên mái nhà kho. Cái dáng vô tư lự của hai con gà
đã làm cho cơ ngơi nhà Melekhov nom vui vui, thậm chí dương dương tự đắc, ra vẻ
có của ăn của để.
Năm tháng qua lúc nào không biết. Càng có tuổi, Panteley Prokofievich(10) càng
đẫy đà thêm: người ông thêm to ngang, lưng có gù xuống một chút, nhưng dù sao
nom vẫn là một ông già quắc thước. Tạng người ô - 3 -DungGiangng vốn to xương,
chân đi khập khiễng (hồi còn trẻ, nhân dịp hoàng đế duyệt binh, ông dự cuộc đua
ngựa và bị gãy chân trái). Ông đeo bên tai trái một chiếc hoa tai bằng bạc hình bán
nguyệt, già rồi mà râu tóc vẫn đen như mun, hễ nổi nóng lên là chẳng còn biết trời
đất phải trái gì nữa. Có lẽ chính vì thế mà ông đã làm cho bà vợ già trước tuổi. Bà là
một người béo núng nính, xưa kia rất đẹp gái, nhưng nay những vết nhăn trên mặt đã
H·y nu«i dìng t©m hån b¹n b»ng nh÷ng trang s¸ch!
Những tác phẩm kinh điển của thế giới S«ng §«ng ªm ®Òm – Solokhop
nhằng nhịt như mạng nhện.
Petro, con cả của Panteley Prokofievich, đã có vợ và hao hao như mẹ: vóc người anh
ta không to lớn, mũi hếch, tóc rậm bù xù vàng như lúa chín, mắt màu hạt dẻ. Người
con thứ, Grigori lại giống bố như đúc; tuy kém anh sáu tuổi, nhưng Grigori cao hơn
Petro hẳn nửa cái đầu. Cũng như cha, Grigori có cái mũi nhòm mồm nom như mỏ
diều hâu, cặp mắt quả trám sáng bừng bừng, hơi xếch và thoáng có ánh biếc, gò má