Hãy tính góc chiếu sáng (góc nhập xạ) của tia sáng Mặt Trời lúc 12 giờ trưa tại: Xích đạo, các chí tuyến và
các vòng cực trong các ngày 21-3, 22-6, 23-9, 22-12 rồi điền vào bảng theo mẫu dưới:
V ĩ tuyến
Góc chiếu sáng lúc 12 giờ trưa

21-3 22-6 23-9 22-12
66
0
33’B (vòng cực Bắc)
23
0
27’B (chí tuyến Bắc)
0
0

(Xích đạo)
23
0
27’N (chí tuyến Nam)
66
0
33’N (vòng cực Nam)

Với bài tập này, giáo viên thường hướng dẫn học sinh tính toán theo phương pháp hình học (xem SGV
Địa lý lớp 10 nâng cao- trang 26, 27). Sử dụng phương pháp hình học sẽ gặp không ít những khó khăn vì đa số
học sinh theo ban nâng cao thường yếu về kiến thức hình học, trong khi bài tập lại đòi hỏi các em phải biết vận
dụng một số kiến thức có liên quan như góc đồng vị, hai góc có cạnh tương ứng song song, tính chất của tiếp
tuyến…để tính toán nên hoạt động của giáo viên và học sinh ở trên lớp mất nhiều thời gian mà hiệu quả lại
không cao. Để khắc phục những khó khăn trên, theo tôi nên hướng dẩn học sinh tính góc nhập xạ của tia sáng
Mặt Trời lúc 12 giờ trưa vào các ngày 21-3, 22-6, 23-9, 22-12 bằng phương pháp đại số đơn giản và học sinh
dể vận dụng.

- φ+ 23
0
27’
Áp dụng các công thức vào bài tập trên ta có:
- Vào ngày 21-3 và 23-9:
+ Tại vòng cực Bắc:
h= 90
0
- 66
0
33’
= 23
0
27’
+ Tại chí tuyến Bắc:
h= 90
0
- 23
0
27’
= 66
0
33’
+ Tại xích đạo:
h= 90
0
- 0
0
= 90
0

+ Tại chí tuyến Bắc:
h= 90
0
- 23
0
27’+ 23
0
27’
= 90
0
+ Tại xích đạo:
h= 90
0
- 0
0
+ 23
0
27’
= 66
0
33’
+ Tại chí tuyến Nam:
h= 90
0
- 23
0
27’- 23
0
27’
= 43

27’
= 43
0
06’
+ Tại xích đạo:
h= 90
0
- 0
0
- 23
0
27’
= 66
0
33’
+ Tại chí tuyến Nam:
h= 90
0
- 23
0
27’+ 23
0
27’
= 90
0
+ Tại vòng cực Nam:
h= 90
0
- 66
0

0
33’ 43
0
06’
0
0

(Xích đạo) 90
0
66
0
33’ 90
0
66
0
33’
23
0
27’N (chí tuyến Nam) 66
03
33’ 43
0
06’ 66
03
33’ 90
0
66
0
33’N (vòng cực Nam) 23
0