Thực Hành Y Học Chứng Cứ
trong Y Tế Công Cộng
Gs Ts Bs Lê Hoàng Ninh
Thực hành y tế công
cộng dựa trên chứng
cứ
Kiến thức/
nghiên cứu
Thực trạng bệnh
nhân/ các tham
khảo
Kinh nghiêm
lâm sàng/ sự
cân nhắc
Câu Hỏi
PICO
Tìm kiếm
trên y văn
Đánh Giá
chứng cứ
• “Một trong những khám phá quan
trọng nhất, đáng kính ngạc nhất là
biết cái mà Ta có thể làm và biết sợ cái
mà Ta không thể làm.”
Henry Ford
Mục tiêu
1)Hiểu ý nghĩa về đánh giá các chứng cứ
2) Mô tả mức độ chứng cứ được dùng trong
đánh giá các chứng cứ
3) Thăm dò các phương pháp khác như ( thống
kê…) có thể dùng trong đánh giá chứng cứ.

nào?
• Số Lượng (Quantity)
▫ Độ lớn của ảnh hưởng, tác động, Số nghiên cứu, cỡ
mẫu và lực của mẫu.
• Tính hằng định / Ổ định
Những nghiên cứu khác, tương tự cho kết quả
giống nhau
1) Độ mạnh của chứng cứ
• Evidence exists on a continuum of rigor
• Amount of research attention or maturity of
science varies, therefore evidence varies
• Type of research design reflects the strength of
the evidence – known as levels of evidence
Stevens & Ledbetter, 2000
Các Mức Độ của Chứng Cứ
• Xếp hạng cao là các chứng cứ từ những
nghiên cứu can thiệp lâm sàng
• Độ mạnh của chứng cứ: tin cậy càng lớn
khi xác suất áp dụng chứng cứ vào thực
hành sẽ mang lại hiệu quả
• Các mức độ chứng cứ : được dựa vào loại
thiết kế nghiên cứu
Các Mức Độ Chứng Cứ
• Experts have developed
a number of
taxonomies to rate
strength of evidence
• Most are organized
around research
designs

reports of expert committees
(Melnyk & Fineout-Overholt, 2005)
Mức Độ Chứng Cứ
• Hê thống xếp hạng mức độ chứng cứ
• Type of evidence
• I. Meta analysis or comprehensive systematic review of multiple
experimental research studies
(Cochrane , National Guidelines Clearinghouse
(AHRQ), The Joanna Briggs Institute, Other groups)
• II. Well designed experimental study
• III. Well designed quasi-experimental study
(Non-randomized controlled,
Single group pre-post design, Cohort, Time series (one group of subjects over time),
Matched case-controlled studies (two or more groups are matched on certain
variables)
• IV. Well designed non-experimental study
(Correlational or comparative
descriptive studies, Case study design, Qualitative studies)
• V. Clinical examples and expert opinion
(Text books, Non-research journal
articles, Verbal report, Non-research based professional standards/guidelines/
• group article)
• Strength of evidence
• A. Type I evidence or consistent findings from multiple studies from levels II, III, or
IV.
• B. Multiple studies with evidence types II, III, or IV that are generally consistent.
• C. Multiple studies with evidence types II, III, or IV that are inconsistent.
• D. Limited research evidence or one type II study only.
• E. Type IV or V evidence only
•

More information may allow estimation of effects on health outcomes
Đánh giá/ xem xét hệ thống
(Systematic Reviews)
▫ Provides state of the science conclusions about
evidence supporting benefits and risks of a given
healthcare practice (Stevens, 2001)
▫ Most powerful and useful evidence available
▫ Tổng hợp các kết quả có giá trị , được sử dụng từ
các nghiên cứu nguyên phát vào trong thực hành
lâm sàng
Systematic Reviews &
Meta Analysis
Phân Tích Meta (Meta-Analysis)
• Cách tiếp cận thống kê để tổng hợp các kết quả từ
các nghiên cứu – tóm tắt kết qủa từ các nghiên
cứu đưa vào review
• Produces a larger sample size and thus greater
power to determine the true magnitude of an
effect, yields a summary statistic
Systematic Reviews &
Meta Analysis
Thử Nghiêm có nhóm chứng và phân phối ngẫu nhiên
(Randomized Controlled Trial )
▫ Experimental studies are the gold standard of
research design (randomization of participants to
treatment and control, rigorous methods used to
minimize bias)
▫ Provides most valid, dependable research
conclusion about clinical effectiveness of an
intervention and establishing cause and effect

▫ Qualitative - "any kind of research that produces
findings not arrived at by means of statistical procedures
or other means of quantification"
(Strauss and Corbin, 1990, p. 17).
Systematic
Reviews & Meta
Analysis
Randomized
Controlled Trials
Quasi-Experimental
Non-Experimental
.
Ý Kiến chuyên gia và Thí dụ về lâm sàng
(Clinical Examples & Expert Opinion).
▫ Expert Opinion – arriving
at a value judgement which
incorporates the main
information available on the
subject as well as previous
experiences
▫ Clinical examples –
▫ The “5 rights”
Systematic
Reviews & Meta
Analysis
Randomized
Controlled Trials
Quasi-
Experimental
Non-