1
1
NgêithùchiÖn:NguyÔnThÞMinh
NgêithùchiÖn:NguyÔnThÞMinhNgäc
Ngäc
TrêngTHPTHuúnhThócKh¸ng
TrêngTHPTHuúnhThócKh¸ng
ThµnhPhèVinh-NghÖAn
ThµnhPhèVinh-NghÖAn
Thơ Hai-cư của Ba-sô
Thơ Hai-cư của Ba-sô
2
2
I.
I.Gii thiu tỏc gi,
Gii thiu tỏc gi,

thể loại
thể loại
1.
1.
TácgiảBa-sô

một khoảnh khắc hiện tại, từ đó khơi gợi cảm xức,
một khoảnh khắc hiện tại, từ đó khơi gợi cảm xức,
suy t (quy tắc sử dụng Quý ngữ (từ chỉ mùa)
suy t (quy tắc sử dụng Quý ngữ (từ chỉ mùa)
- Quan niệm về con ng ời và thiên nhiên:
- Quan niệm về con ng ời và thiên nhiên:
+) con ng ời-vạn vật nằm trong cái nhìn nhất thể hoá
+) con ng ời-vạn vật nằm trong cái nhìn nhất thể hoá
+) thiên nhiên ở trong quy luật chuyển hoá, t ơng
+) thiên nhiên ở trong quy luật chuyển hoá, t ơng
giao
giao
- Cảm thức thẩm mỹ: đề cao cái đơn sơ,vắng lặng, u
- Cảm thức thẩm mỹ: đề cao cái đơn sơ,vắng lặng, u
huyền, mềm mại, nhẹ nhàng
huyền, mềm mại, nhẹ nhàng
- Ngôn ngữ: chấm phá, chỉ gợi mà không tả
- Ngôn ngữ: chấm phá, chỉ gợi mà không tả
4
II.
II.
H ớng dẫn đọc hiểu
H ớng dẫn đọc hiểu
1.
1.H ớng dẫn đọc
H ớng dẫn đọc
-> đọc chậm, trầm, nhẹ nhàng, trữ tình

akino shimo
akino shimo
Bản dịch nghĩa:
Bản dịch nghĩa:Cầm giữ trong lòng
Cầm giữ trong lòng
bàn tay con/ tan biến
bàn tay con/ tan biến
vào n ớc mắt nóng hổi/
vào n ớc mắt nóng hổi/
làn s ơng của mùa thu
làn s ơng của mùa thu
Giải nghĩa từ trong
Giải nghĩa từ trong
văn bản:
văn bản:
- teni: lòng bàn tay
- teni: lòng bàn tay
- to: trong
- to: trong
- raba: cầm giữ
- raba: cầm giữ
- kien: tan biến
- kien: tan biến
- namida: n ớc mắt
- namida: n ớc mắt
- atsuki: nóng hổi
- atsuki: nóng hổi

Hng dn tỡm hiu mt s vn bn
a.
a.
Bi Hai-c s 3
Bi Hai-c s 3
- Hoàn cảnh ra đời: đ ợc khơi nguồn từ
- Hoàn cảnh ra đời: đ ợc khơi nguồn từ
hình ảnh mớ tóc bạc,di vật của ng ời
hình ảnh mớ tóc bạc,di vật của ng ời
mẹ quá cố khi Bashô về thăm quê.
mẹ quá cố khi Bashô về thăm quê.
- Quý ngữ: làn s ơng thu
- Quý ngữ: làn s ơng thu
=> chuỗi hình ảnh kết hợp: giọt n ớc
=> chuỗi hình ảnh kết hợp: giọt n ớc
mắt -> mớ tóc bạc -> làn s ơng thu.
mắt -> mớ tóc bạc -> làn s ơng thu.
8
-
Tr ờng liên t ởng, gợi mở các lớp nghĩa:
Tr ờng liên t ởng, gợi mở các lớp nghĩa:
+ Tóc mẹ nh s ơng - con khóc cho đời mẹ buồn
+ Tóc mẹ nh s ơng - con khóc cho đời mẹ buồn
th ơng trong nỗi ngậm ngùi.
th ơng trong nỗi ngậm ngùi.
+ Giọt n ớc mắt nh s ơng - hòa tan nỗi đau của
+ Giọt n ớc mắt nh s ơng - hòa tan nỗi đau của
con vào thiên nhiên để tìm nơi sẻ chia.
con vào thiên nhiên để tìm nơi sẻ chia.
+ Cuộc đời mỏng manh nh hạt s ơng ngắn ngủi,

t©m hån con ng êi NhËt B¶n (Quèc
hoa)
hoa)
+) gîi c¶m nhËn vÒ sù tån t¹i mong
+) gîi c¶m nhËn vÒ sù tån t¹i mong
manh, ng¾n ngñi cña c¸i §Ñp
manh, ng¾n ngñi cña c¸i §Ñp
10
11
12
- Chuỗi hình ảnh liên kết thế giới sự vật:
- Chuỗi hình ảnh liên kết thế giới sự vật:

Bức tranh mùa xuân giao hòa, mềm mại, nhẹ
Bức tranh mùa xuân giao hòa, mềm mại, nhẹ
nhàng, thể hiện quan niệm vạn vật t ơng giao.
nhàng, thể hiện quan niệm vạn vật t ơng giao.

Gợi nỗi buồn man mác tr ớc sự rơi rụng của cái
Gợi nỗi buồn man mác tr ớc sự rơi rụng của cái
Đẹp trong mùa xuân.
Đẹp trong mùa xuân.
Khụng gian
(ỏnh sỏng)
Hoa o
(mu sc)
Ln súng h


LuyÖn tËp
LuyÖn tËp
Bài số
Bài số
Quý ngữ
Quý ngữ
Chỉ mùa
Chỉ mùa
Chuỗi hình
Chuỗi hình
ảnh liên
ảnh liên
kết
kết
Các lớp
Các lớp
nghĩa
nghĩa
của VB
của VB
15
IV.
IV.
Bài tập củng cố
Bài tập củng cố
: 1. Thử sáng tác
: 1. Thử sáng tác
thơ Hai-c
thơ Hai-c

tràng hoa giáng sinhcòn trên khung cửa xám
còn trên khung cửa xám(Minh Lê)
(Minh Lê)
2. Trong đêm đen
2. Trong đêm đenđóa hoa quỳnh đang nở
đóa hoa quỳnh đang nởsáng long lanh
sáng long lanh(Thiên H ơng)
(Thiên H ơng)
17
2. So s¸nh th¬ tø tuyÖt § êng LuËt vµ
2. So s¸nh th¬ tø tuyÖt § êng LuËt vµ
th¬ Hai-c
th¬ Hai-c
Ph ¬ng diÖn so s¸nh
Ph ¬ng diÖn so s¸nh