SỞ GD&ĐT THANH HOÁ
TRƯỜNG THPT TRẦN PHÚ
*****

CÁCH TỔ CHỨC KHAI THÁC VÀ SỬ DỤNG
CÓ HIỆU QUẢ NGUỒN DỤNG CỤ THÍ NGHIỆM
VẬT LÍ TRONG KHO

Người thực hiện: Nguyễn Văn Thanh.
Chức vụ: Tổ trưởng chuyên môn tổ Vật lí- CN
SKKN thuộc môn: Vật lí.
THANH HÓA NĂM 2013
1
A. ĐẶT VẤN ĐỀ:
I. LỜI NÓI ĐẦU:
Môn vật lí là môn học thực nghiệm. Vì vậy việc thực hiện các thí nghiệm trong
các tiết dạy vật lí là hết sức quan trọng và cần thiết.
Hiện nay nguồn các dụng cụ thí nghiệm sử dụng trong kho thiết bị nói chung, các
bộ thí nghiệm vật lí nói riêng ở trường THPT Trần Phú đã được Sở GD&ĐT Thanh
Hóa cùng với nhà trường trang bị tương đối đầy đủ. Để sử dụng có hiệu quả và khai
thác triệt để nguồn dụng cụ thí nghiệm vật lí đòi hỏi giáo viên phải có thái độ làm việc
nghiêm túc, phải thật sự tìm tòi, rèn luyện kỹ năng lắp ráp, thực hành các thí nghiệm
và triển khai có hiệu quả thí nghiệm trong các giờ lên lớp,
II.THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU:
1.Thực trạng: Trong những năm gần đây việc triển khai các thí nghiệm trong
các giờ học vật lí thậm chí trong các giờ thực hành môn vật lí còn rất sơ sài. Một số
giáo viên còn lúng trong thao tác dẫn đến việc làm qua loa, đối phó trong các tiết có
sử dụng đến thí nghiệm vật lí.
Thực trạng và những khó khăn tôi muốn đề cập cụ thể ở đây là, năm học 2010-
2011 và những năm trước đó việc triển khai thí nghiệm trong nhà trường ở các giờ
dạy vật lí của một số giáo viên còn lúng túng nên thời gian thực hành của học sinh bị

khỏc nhau, Dõy nối,
Rũng rọc
NC: Tuần 3
CB: Tuần 2
- NC: Bài 6
- CB: Bài 1
TN BD dđ đối với
con lắc lò xo, con
lắc đơn
Con lắc lò xo, con lắc
đơn, dụng cụ vẽ đồ thị
dđđh
NC: Tuần 4
CB: Tuần 3
-NC: Bài 7. Con lắc
đơn. Con lắc vật lý
-CB: Bài 3
TN BD dđ
đối với con lắc
đơn, con lắc vật lý
Con lắc đơn, con lắc vật
lý
NC: Tuần 6
CB: Tuần 4
-NC: Bài 10. Dao
động tắt dần. Dao
động duy trì.
-CB: Bài 4
TN biểu diễn dđ tắt
dần đối với con lắc

sóng. Sóng dừng
TN biểu diễn sóng
dừng trên dây
Bộ thí nghiệm biểu diễn
gồm: Máy phát âm tần,
cần rung, lò xo, sợi dây,
đế ba chân, thanh thép
NC : Tuần 8
CB : Tuần 7
Bài 16. Giao thoa
sóng
TN biểu diễn giao
thoa sóng nước
Bộ thiết bị hiện tương
giao thoa, nguồn điện.
NC: Tuần 9 Bài 17. Sóng âm.
Nguồn nhạc âm
TN BD với âm
thoa
Âm thoa (2 cái): 440Hz,
520 Hz, ống sáo.
NC : Tuần 10 Bài 20. Thực hành:
Xác định tốc độ
truyền âm.
TN TH: Xác định
tốc độ truyền âm.
Bộ thí nghiệm thực hành:
âm thoa, máy phát âm
tần, ống Được cấp thủy
tinh có piton, thước đo có

truyền tải điện
năng đi xa
Máy biến áp, 4 đồng hồ
đa năng hiện số, điện trở
220K, dây tải Khối 11(Cơ bản)
5
6
Tuần 1
Bài 1. Điện tích.
ĐL Culông
Nhiễm điện do cọ
xát, tiếp xúc
Thanh thủy tinh, nhựa,
các mẩu bông, giấy vụn,
Máy phát điện Uynsớt,
tĩnh điện kế
Tuần 5 Bài 7. Tụ điện QS Cấu tạo của
một số loại tụ điện
Một số loại tụ điện
Tuần 9,10
Bài14. Đoạn mạch
chứa nguồn điện.
Mắc các nguồn
điện thành bộ.
TNKS ĐL Ôm đối
với đoạn mạch có
nguồn điện.

trong chất khí
TN BD về hiện
tượng phóng điện
trong chất khí
1 tụ điện phẳng bản rộng,
nguồn điện (máy biến thế
HS), tĩnh điện kế, dây
nối, đèn cồn.
Máy Rumcoop, các ống
khí ở áp suất thấp, bảng
gắn ống.
Tuần 17
Bài 25. Thực hành:
Khảo sát đặc tính
chỉnh lưu của điốt
bán dẫn và đặc tính
khuếch đại của
tranzito
TNTH: Khảo sát
đặc tính chỉnh lưu
của điốt bán dẫn và
đặc tính khuếch đại
của tranzito
Chuẩn bị 4 bộ TN gồm:
Nguồn điện, điốt bán dẫn,
tranzito, dây nối, A, V,
bảng ghép mạch.
Tuần 19
Bài 27. Lực từ.
Cảm ứng từ

biến thế nguồn
Tuần 24 Hiện tượng tự cảm TN BD về hiện
tượng tự cảm.
Bộ TN về hiện tượng tự
cảm khi đóng ngắt mạch
điện
Tuần 26 Bài 44. Khúc xạ TNBD về hiện TNBD quang học thực
Khối 10(cơ bản)
Tuần 7
Bài 12. Thực hành:
Khảo sát chuyển
động rơi tự do. Xác
định gia tốc rơi tự
do
TN Thực hành:
Khảo sát chuyển
động rơi tự do. Xác
định gia tốc rơi tự
do
Bộ thí nghiệm khảo sát
CĐRTD
Tuần 10 Bài 19. Lực đàn
hồi
TN khảo sát định
luật Húc
- Một số lò xo giống và
khác nhau, hộp quả nặng,
thước đo,
vài lực kế khác nhau.
Tuần 11 Bài 22. Lực hướng

dụng của ba lực
song song.
TN tìm hợp lực của
2 lực song song
Một thanh nhôm nhẹ.
Thanh định vị, thước chia
độ, Bảng kim loại, giá 3
chân, hộp quả nặng.
Tuần 16,17
Bài 29:Chuyển
động tịnh tiến của
vật rắn. CĐ quay
của vật rắn quanh
trục cố định
TN BD khảo sát
điều kiện cân bằng
của một vr có trục
quay cố định.
Một đĩa momen, giá đỡ, 1
hộp quả nặng, thước đo
500mm, 1 ròng rọc,
Tuần 24
Bài 45. Định luật
Bôi-lơ - Ma- ri-ôt
TN khảo sát Định
luật Bôi-lơ - Ma-
ri-ôt
Bộ thí nghiệm quá trình
đẳng nhiệt ( được lắp sẵn)
Tuần 31

đăng ký và mượn dụng cụ.
- Giáo viên chủ động mượn đồ dùng thí nghiệm bám vào thời gian đã được thống kê,
kết hợp với phụ tá thí nghiệm thực hiện thử trước khi lên lớp để giờ lên lớp đạt hiệu
quả cao nhất.
II.CÁC BIỆN PHÁP ĐỂ TỔ CHỨC ĐẠT HIỆU QUẢ
1.TTCM lên kế hoạch chi tiết cho việc thực hiện thí nghiệm theo tưng danh mục
thí nghiệm, tên từng bài học, ở cả 3 khối lớp.
2.TTCM lập danh sách, giao nhiệm vụ cho từng đồng chí trong tổ chuyên môn phụ
trách thực hiện và thuyết minh một số thí nghiệm.cụ thể như sau:
Thí nghiệm thuộc khối 12
8
9
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 9
Nguyễn Văn Quang TN Đo mô men
quán tính của một
số vật
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 9
Nguyễn Tiến Dũng TN BD dđ đối
với con lắc lò xo,
con lắc đơn
Văn phòng tổ vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 9
Phạm Văn Điềng TN BD dđ

dây
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 10
Đồng Thị Loan TN biểu diễn giao
thoa sóng nước
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 11
Lê Thị Huệ TN BD với âm
thoa
Văn phòng tổ vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 11
Nguyễn Văn Quang TN TH: Xác định
tốc độ truyền âm.
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 12
Nguyễn Tiến Dũng Mạch điện xoay
chiều
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 12
Phạm Văn Điềng TN BD cấu tạo

cọ xát, tiếp xúc
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 10
Nguyễn Tiến Dũng QS Cấu tạo của
một số loại tụ
điện
Văn phòng tổ vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 11
Phạm Văn Điềng TNKS ĐL Ôm
đối với đoạn
mạch có nguồn
điện.
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 11
Nguyễn Văn Thanh TN Thực hành:
Đo suất điện
động và điện trở
trong của nguồn
điện
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 12
Thịnh Sao Mai TN BD về hiện

hoạt chuyên
môn tháng 2
Nguyễn Văn Quang QS hình ảnh
đường cảm ứng
từ của một số
dòng điện
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 3
Nguyễn Tiến Dũng TNBD về hiện
tượng cảm ứng
điện từ. Xác định
chiều dòng điện
cảm ứng.
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 3
Phạm Văn Điềng TN BD về hiện
tượng tự cảm.
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 3
Nguyễn Văn Thanh TNBD về hiện
tượng khúc xạ
ánh sáng.
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh

Đo hệ số ma sát
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 12
Thịnh Sao Mai TN minh họa vật
rắn cân bằng đưới
tác dụng của 3
lực không song
song
Văn phòng tổ vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 12
Cao Thị Bình TN tìm hợp lực
của 2 lực song
song
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 12
Đồng Thị Loan TN BD khảo sát
điều kiện cân
bằng của một vật
rắn có trục quay
cố định.
Kho thí nghiệm vật lí
Buổi sinh
hoạt chuyên
môn tháng 3

mượn đồ dùng dạy học vượt chỉ tiêu đề ra. Về phía học sinh các em học sinh ở 3 khối
đều được tham gia học tập và thực hiện các thí nghiệm theo từng bài học cụ thể, nhiều
học sinh đã có kỹ năng thực hành thí nghiệm rất tốt, đa số các em đã có hứng thú học
tập và yêu thích môn học Vật lí.
II. KIẾN NGHỊ, ĐỀ XUẤT
1.Việc sắp xếp dụng cụ thí nghiệm của môn vật lí trong kho thí nghiệm còn chưa
khoa học do không gian nhỏ hẹp. Vậy tôi đề nghị nhà trường bố trí phòng thí nghiệm
vật lí riêng có không gian rộng rãi để sắp xếp và thực hiện các thí nghiệm được thuận
lợi hơn.
2. Đề nghị nhà trường bố trí thêm phụ tá thí nghiệm có chuyên môn tốt về thực
hành vật lí để hỗ trợ tốt hơn cho các giáo viên trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
3. Đề nghị Sở GD&ĐT Thanh Hóa tổ chức kỳ thi riêng về thực hành thí nghiệm
cho học sinh khối THPT nhằm đánh giá kỹ năng thực hành, khả năng tư duy sáng tạo
của học sinh. Đó cũng là yếu tố quan trọng để giáo viên Vật lí say mê tìm tòi học hỏi,
rèn luyện kỹ, nâng cao năng thực hành các thí nghiệm vật lí.
Trên đây là một số kinh nghiệm nhỏ cũng như những ý kiến chủ quan của tôi. Rất
mong được đồng nghiệp góp ý, bổ sung cho tôi để tôi có thêm điều kiện thực hiện tốt
hơn nhiệm vụ được giao.
Tôi xin chân thành cảm ơn!

13
Thanh Hóa, Ngày 25 tháng 5 năm 2013
Xác nhận của hiệu trưởng Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình viết,
không sao chép nội dung người khác.
Người thực hiện:
Nguyễn Văn Thanh
14