Bi ging Kãú toạn xáy dỉûng cå bn
84
CHỈÅNG nàm
KÃÚ TOẠN TIÃU THỦ THNH PHÁØM, HNG HOẠ

I. KHẠI NIÃÛM THNH PHÁØM, HNG HOẠ V TIÃU THỦ
1. Khại niãûm thnh pháøm:
Thnh pháøm l nhỉỵng sn pháøm â kãút thục quạ trçnh chãú biãún do cạc bäü pháûn sn xút
chênh v phủ ca doanh nghiãûp xáy làõp, hồûc th ngoi gia cäng chãú biãún xong âỉåüc kiãøm
nghiãûm ph håüp våïi tiãu chøn k thût v nháûp kho âãø bạn (kãø c cäng trçnh xáy làõp hon
thnh chỉa âỉåüc tiãu thủ - thüc hoảt âäüng kinh doanh bạn nh, hồûc hoảt âäüng kinh doanh
xáy làõp).
- Thnh pháøm do cạc bäü pháûn sn xút chênh v phủ ca doanh nghiãûp sn xút phi
âỉåüc tênh theo giạ thnh cäng xỉåíng (theo giạ thnh sn xút xáy làõ
p âäúi våïi thnh pháøm xáy
làõp), bao gäưm: Chi phê ngun váût liãûu trỉûc tiãúp, chi phê nhán cäng trỉûc tiãúp v chi phê sn
xút chung, riãng âäúi våïi thnh pháøm xáy làõp cn bao gäư chi phê sỉí dủng mạy thi cäng).
2. Khại niãûm hng hoạ:
Hng hoạ l cạc loải váût tỉ, sn pháøm do doanh nghiãûp mua vãư våïi mủc âêch âãø bạn
(Bạn bn v bạn l). Trë giạ hng hoạ mua vo, bao gäưm: Giạ mua, cạc loải thú khäng âỉåüc
hon lải, chi phê thu mua hng hoạ nhỉ chi phê váûn chuøn, bäúc xãúp, bo qun trong quạ trçnh
mua hng v cạc chi phê khạc cọ liãn quan trỉûc tiãúp âãún viãûc mua hng hoạ. Cạc khon chiãút
kháúu thỉång mải v gim giạ hng mua do hng mua khäng âụng quy cạ
ch, pháøm cháút âỉåüc
trỉì (-) khi chi phê mua hng hoạ. Trỉåìng håüp doanh nghiãûp mua hng hoạ vãư âãø bạn lải
nhỉng vç l do no âọ cáưn phi gia cäng, så chãú, tán trang, phán loải chn lc âãø lm tàng
thãm giạ trë hồûc kh nàng bạn ca hng hoạ thç trë giạ ng mua gäưm giạ mua theo hoạ âån
cäüng (+) chi phê gia cäng, så chãú. Âäúi våïi hng hoạ ca âån vë nháûp kháøu, ngoi cạc chi phê
trãn cn bao gäưm c thú nháûp kháøu, thú tiãu thủ âàûc biãût, thú GTGT (Nãúu khäng âỉåüc
kháúu trỉì), chi phê bo hiãøm,
3. Khại niãûm tiãu thủ:

2. Kãú toạn täøng håüp thnh pháøm:
2.1. Ti khon sỉí dủng:
- TI KHON 155 - THNH PHÁØM
Ti khon ny dng âãø phn ạnh giạ trë hiãûn cọ v tçnh hçnh biãún âäüng cạc loải thnh
pháøm ca doanh nghiãûp xáy làõp.
Kãút cáúu v näüi dung phn ạnh ca Ti khon 155 - Thnh pháøm
Bãn Nåü:
- Gia
ï trë cäng trçnh hon thnh (âãø bạn) chỉa âỉåüc tiãu thủ nháûp kho;
- Trë giạ thỉûc tãú ca thnh pháøm nháûp kho;
- Trë giạ thỉûc tãú ca thnh pháøm thỉìa khi kiãøm kã.
Bãn Cọ:
- Giạ trë cäng trçnh xáy làõp hon thnh âỉåüc tiãu thủ xút kho;
- Trë giạ thỉûc tãú ca thnh pháøm xút kho;
- Trë giạ ca thnh pháøm thiãúu hủt khi kiãøm kã.
Säú dỉ bãn Nåü:
- Trë giạ thỉûc tãú ca cäng trçnh xá làõp hon thnh chỉa âỉåüc tiãu thủ;
- Trë giạ thỉûc tãú thnh pháøm täưn kho.
2.2. Phỉång phạp kãú toạn:
Bi ging Kãú toạn xáy dỉûng cå bn
86
(1). Nháûp kho giạ trë cäng trçnh xáy làõp chåì bạn, hồûc hon thnh nhỉng chỉa âỉåüc tiãu
thủ, ghi:
Nåü TK 155 - Thnh pháøm (1551)
Cọ TK 154 - Chi phê sn xút, kinh doanh dåí dang (1541)
(2). Nháûp kho thnh pháøm do âån vë tỉû sn xút hồûc th ngoi gia cäng chãú biãún, ghi:
Nåü TK 155 - Thnh pháøm (1552)
Cọ TK 154 - Chi phê sn xút, kinh doanh dåí dang
(3). Xút kho thnh pháøm gỉíi âi bạn hồûc xút kho cho cạc cå såí nháûn bạn hng âải l,
k gỉíi, ghi:

Nåü TK 531 - Hng bạn bë tr lải (Giạ bạn chỉa cọ thú GTGT)
Nåü TK 3331 - Thú GTGT phi näüp (33311)
Cọ cạc TK 111, 112, 131 (Täøng giạ thanh toạn ca hng bạn bë tr lải).
Âäưng thåìi phn ạnh giạ väún ca thnh pháøm â bạn nháûp lải kho, ghi:
Nåü TK 155 - Thnh pháøm
Cọ TK 632 - Giạ väún hng bạn
3. Kãú toạn täøng håüp hng hoạ:
3.1. Ti khon sỉí dủng:
- TI KHON 156 - HNG HOẠ
Ti kho
n 156 dng âãø phn ạnh giạ trë hiãûn cọ v tçnh hçnh biãún âäüng tàng, gim cạc
loải hng hoạ ca doanh nghiãûp bao gäưm hng hoạ tải cạc kho hng, qưy hng.
Kãút cáúu v näüi dung phn ạnh ca Ti khon 156 - Hng hoạ
Bãn Nåü:
- Trë giạ mua vo ca hng hoạ theo hoạ âån mau hng (Kãø c thú nháûp kháøu, thú tiãu
thủ âàûc biãût ca hng nháûp kháøu, thú GTGT âáưu vo - nãúu khäng âỉåüc kháúu trỉì);
- Chi phê thu mua hng hoạ;
- Trë giạ ca hng hoạ th ngoi gia cäng chãú biãún (gäưm giạ mua vo v chi phê gia
cäng, chãú biãún);
- Trë giạ hng hoạ bạn ra bë ngỉåìi mua tr lải;
- Trë giạ h
ng hoạ phạt hiãûn thỉìa khi kiãøm kã.
Bãn Cọ:
- Trë giạ thỉûc tãú ca hng hoạ xút kho âãø bạn, giao âải l k gỉíi hồûc th ngoi gia
cäng chãú biãún hồûc xút sỉí dủng cho sn xút, kinh doanh;
- Chi phê thu mua phán b cho hng hoạ tiãu thủ trong k;
- Chiãút kháúu thỉång mải, khon gim giạ, båït giạ mua hng âỉåüc hỉåíng;
- Trë giạ hng hoạ tr lải cho ngỉåìi cung cáúp hng;
- Trë giạ hng hoạ phạt hiãûn bë thiãúu, hủt, hỉ hng, máút, kẹm pháøm cháút.
Säú dỉ bãn Nåü:

- Nóỳu mua haỡng nhỏỷp khỏứu, ghi:
Nồỹ TK 156 - Haỡng hoaù (1561)
Coù TK 111, 112, 331,
Coù TK 3333 - Thuóỳ xuỏỳt, nhỏỷp khỏứu (Chi tióỳt thuóỳ nhỏỷp khỏứu)
Coù TK 3332 - Thuóỳ tióu thuỷ õỷc bióỷt (Chi tióỳt thuóỳ tióu thuỷ õỷc bióỷt) (nóỳu coù)
ọửng thồỡi phaớn aùnh thuóỳ GTGT cuớa haỡng nhỏỷp khỏứu phaới nọỹp Ngỏn saùch Nhaỡ nổồùc, ghi:
Nồỹ TK 133 - Thuóỳ GTGT õổồỹc khỏỳu trổỡ (1331)
Coù TK 3331 - Thuóỳ GTGT phaới nọỹp (33312 - Thuóỳ GTGT haỡng nhỏỷp khỏứu)
1.2. ọỳi vồùi haỡng hoaù mua vaỡo duỡng cho hoaỷt õọỹng saớn xuỏỳt, kinh doanh haỡng hoaù, dởch
vuỷ chởu thuóỳ GTGT theo phổồng phaùp trổỷc tióỳp, hoỷc duỡng cho hoaỷt õọỹng saớn xuỏỳt, kinh
doanh haỡ
ng hoaù, dởch vuỷ khọng thuọỹc dióỷn chởu thuóỳ GTGT:
- Nóỳu mua haỡng trong nổồùc, ghi:
Nồỹ TK 156 - Haỡng hoaù (1561) (Tọứng giaù thanh toaùn)
Coù TK 111, 112, 141, 331, (Tọứng giaù thanh toaùn)
- Nóỳu mua haỡng nhỏỷp khỏứu, ghi:
Bi ging Kãú toạn xáy dỉûng cå bn
89
Nåü TK 156 - Hng hoạ (1561)
Cọ TK 111, 112, 331,
Cọ TK 3333 - Thú xút, nháûp kháøu (Chi tiãút thú nháûp kháøu)
Cọ TK 3332 - Thú tiãu thủ âàûc biãût (Chi tiãút thú tiãu thủ âàûc biãût)(nãúu cọ)
Cọ TK 3331 - Thú GTGT phi näüp (33312)
(2). Trỉåìng håüp â nháûn âỉåüc hoạ âån nhỉng âãún cúi k hảch toạn hng hoạ chỉa vãư
nháûp kho thç càn cỉï vo hoạ âån, ghi:
Nåü TK 151 - Hng mua âang âi trãn âỉåìng
Nåü TK 133 - Thú GTGT âỉåüc kháúu trỉì (1331) (Thú GTGT ca hng hoạ kãø c thú
GTGT hng nháûp kháøu - nãúu cọ)
Cọ cạc TK 111, 112
Cọ TK 331 - Phi tr cho ngỉåìi bạn

Nồỹ caùc TK 111, 11, 131 (Tọứng giaù thanh toaùn)
Coù TK 511, 512 (Giaù baùn chổa coù thuóỳ GTGT)
Coù TK 3331 - Thuóỳ GTGT phaới nọỹp (33311)
- Nóỳu haỡng hoaù chởu thuóỳ GTGT theo phổồng phaùp trổỷc tióỳp vaỡ haỡng hoaù khọng thuọỹc
dióỷn chởu thuóỳ GTGT, ghi:
Nồỹ caùc TK 111, 112, 131 (Tọứng giaù thanh toaùn)
Coù caùc TK 151, 512 (Tọứng giaù thanh toaùn)
(2). Trổồỡng hồỹp thuó ngoaỡi gia cọng, chóỳ bióỳn haỡng hoaù:
- Khi xuỏỳt kho haỡng hoaù õổa õi gia cọng, chóỳ bióỳn, ghi:
Nồỹ TK 154 - Chi phờ saớn xuỏỳt, kinh doanh dồớ dang
Coù
TK 156 - Haỡng hoaù (1561)
- Chi phờ gia cọng haỡng hoaù, ghi:
Nồỹ TK 154 - Chi phờ saớn xuỏỳt, kinh doanh dồớ dang
Nồỹ TK 133 - Thuóỳ GTGT õổồỹc khỏỳu trổỡ (1331) (nóỳu coù)
Coù caùc TK 111, 112, 331,
- Khi gia cọng xong, nhỏỷp laỷi kho haỡng hoaù, ghi:
Nồỹ TK 156 - Haỡng hoaù (1561)
Coù TK 154 - Chi phờ saớn xuỏỳt, kinh doanh dồớ dang
(3). Khi xuỏỳt kho haỡng hoaù gổới cho khaùch haỡng hoỷc xuỏỳt kho cho caùc õaỷi lyù, õồn vở
nhỏỷn haỡng kyù gổới, , ghi:
Nồỹ TK 157 - Haỡng gổới õi baùn
Coù TK 156 - Haỡng hoaù (1561)
(4). Cuọỳi kyỡ, khi phỏn bọứ chi phờ thu mua cho haỡng hoaù baùn ra õổồỹc xaùc õởnh laỡ tióu thuỷ
trong kyỡ, ghi:
Nồỹ TK 632 - Giaù vọỳn haỡng baùn
Coù TK 156 - Haỡng hoaù (1562)
4. Kóỳ toaùn tọứng hồỹp haỡng gổới õi baùn:
4.1. Taỡi khoaớn sổớ duỷ
ng:

(2). Lao vủ, dëch vủ â hon thnh bn giao cho khạch hng nhỉng chỉa xạc âënh tiãu
thủ, ghi:
Nåü TK 157 - Hng gỉíi âi bạn
Cọ TK 154 - Chi phê sn xút, kinh doanh dåí dang
(3). Khi hng gỉíi âi bạn âỉåüc xạc âënh l tiãu thủ, ghi:
- Phn ạnh doanh thu bạn hng hoạ, thnh pháøm, dëch vủ, ghi:
Nåü TK 131 - Phi thu ca khạch hng
Cọ TK 511 - Doanh thu bạn hng v cung cáúp dëch vủ (Giạ bạn chỉa cọ thú
GTGT)
Cọ TK 3331 - Thú GTGT phi näü
p
Baỡi giaớng Kóỳ toaùn xỏy dổỷng cồ baớn
92

- Xaùc õởnh trở giaù vọỳn cuớa sọỳ haỡng hoaù, thaỡnh phỏứm, dởch vuỷ, lao vuỷ daợ tióu thuỷ, ghi:
Nồỹ TK 632 - Giaù vọỳn haỡng baùn
Coù TK 157 - Haỡng gổới õi baùn
(4). Trổồỡng hồỹp haỡng hoaù, thaỡnh phỏứm õaợ gổới õi, nhổng bở khaùch haỡng traớ laỷi:
- Nóỳu haỡng hoaù, thaỡnh phỏứm vỏựn coù thóứ baùn õổồỹc hoỷc coù thóứ sổớa chổợa õổồỹc, ghi:
Nồỹ TK 155 - Thaỡnh phỏứm, haỡng hoaù
Nồỹ TK 156 - Haỡng hoaù
Coù TK 157 - Haỡng gổới õi baùn
- Nóỳu haỡng hoaù, thaỡnh phỏứm bở hổ hoớng khọng thóứ baùn õổồỹc hoỷc khọng thóứ sổớa chổợa
õổồỹc, ghi:
Nồỹ TK 632 - Giaù vọỳn haỡng baùn
Coù TK 157 - Haỡng gổới õi baùn
Vờ duỷ
vóử kóỳ toaùn thaỡnh phỏứm, haỡng hoaù:
Cọng ty Xỏy dổỷng 22 laỡ mọỹt õồn vở coù hoaỷt õọỹng saớn xuỏỳt vỏỷt lióỷu xỏy dổỷng vaỡ luọn baùn
haỡng hoaù, haỷch toaùn haỡng tọửn kho theo phổồng phaùp kó khai thổồỡng xuyón, nọỹp thuóỳ GTGT

Coù TK 112: 440.000
Coù TK 111: 24.000
- Giaù xuỏỳt kho 100 tỏỳn thaỡnh phỏứm A:

000.210100x
500100
000.060.1000.200
=
+
+

3. Nồỹ TK 157: 210.000
Coù TK 155A: 210.000
- Giaù xuỏỳt kho 350 tỏỳn thaỡnh phỏứm A:

000.735350x
500100
000.060.1000.200
=
+
+

4a. Nồỹ TK 131: 935.000
Coù TK 511: 850.000
Coù TK 333: 85.000
4b. Nồỹ TK 632: 735.000
Coù TK 155A: 735.000
- Giaù xuỏỳt kho 300 tỏỳn haỡng hoaù B:

000.312300x

thú xút kháøu thç doanh thu bạn hng v cung cáúp dëch vủ l täøng giạ thanh toạn (bao gäưm c
thú tiãu thủ âàûc biãût, hồûc thú xút kháøu).
- Nhỉỵng doanh nghiãûp nháûn gia cäng váût tỉ, hng hoạ thç chè phn ạnh vo doanh thu
bạn hng v cung cáúp dëch vủ säú tiãưn gia cäng thỉûc tãú âỉåüc hỉåíng, khäng bao gäưm giạ trë váût
tỉ, hng hoạ nháûn gia cäng.
- Âäúi våïi hng hoạ
nháûn bạn âải l, k gỉíi theo phỉång thỉïc bạn âụng giạ hỉåíng hoa
häưng thç hảch toạn vo doanh thu bạn hng v cung cáúp dëch vủ pháưn hoa häưng bạn hng m
doanh nghiãûp âỉåüc hỉåíng.
- Trỉåìng håüp bạn hng theo phỉång thỉïc tr cháûm, tr gọp thç doanh nghiãûp khi nháûn
doanh thu bạn hng theo giạ bạn tr ngay v ghi nháûn vo doanh thu chỉa thỉûc hiãûn vãư pháưn
li tênh trãn khon phi tr nhỉng tr cháûm ph håüp våïi thåìi âiãøm ghi nháûn doanh thu âỉåüc
xạc nháûn.
- Nhỉỵng sn pháøm, lao vủ âỉåüc xạc âënh l tiãu thủ, nhỉng vç l do vãư cháút lỉåüng, vãư qui
cạch k thût, ngỉåìi mua tỉì chäúi thanh toạn, gỉíi tr lải ngỉåì
i bạn hồûc u cáưu gim giạ v
âỉåüc doanh nghiãûp cháúp thûn; hồûc ngỉåìi mua mua hng våïi khäúi lỉåüng låïn âỉåüc chiãút kháúu
thỉång mải thç cạc khon gim trỉì doanh thu bạn hng âỉåüc theo di riãng biãût trãn cạc Ti
khon 531 "Hng bạn bë tr lải", hồûc Ti khon 532 "Gim giạ hng bạn", Ti khon 521
"Chiãút kháúu thỉång mải".
- Trỉåìng håüp trong k doanh nghiãûp â viãút hoạ âån bạn hng v â thu tiãưn bạn hng
nhỉng âãún cúi k váùn chỉa giao hng cho ngỉåìi mua hng, thç trë giạ säú hng ny khäng
âỉåüc coi l tiãu thủ v khäng âỉåüc ghi vo Ti khon 511 "Doanh thu bạn hng v cung cáúp
dëch vủ
" m chè hảch toạn vo bãn Cọ Ti khon 131 "Phi thu ca khạch hng" vãư khon tiãưn
â thu ca khạch hng. Khi thỉûc giao hng cho ngỉåìi mua s hảch toạn vo Ti khon 511
"Doanh thu bạn hng v cung cáúp dëch vủ" vãư trë giạ hng â giao, â thu trỉåïc tiãưn bạn hng,
ph håüp våïi cạc âiãưu kiãûn ghi nháûn doanh thu.
Bi ging Kãú toạn xáy dỉûng cå bn
95

tàng hồûc gim doanh thu ca håüp âäưng trong k tiãúp theo so våïi håüp âäưng âỉåüc cháúp thûn
láưn âáưu tiãn;
+ Doanh thu â âỉåüc tho thûn trong håüp âäưng våïi giạ cäú âënh cọ thãø tàng vç l do giạ
c tàng lãn;
+ Doanh thu theo håüp âäưng cọ thãø bë gim do nh tháy khäng thỉûc hiãûn âụng tiãún âäü
hồûc khäng âm bo cháút lỉåüng xáy dỉûng theo tho thûn trong håüp âäưng;
+ Khi håüp âäưng våïi giạ cäú âënh mỉïc giạ cäú âënh cho mäüt âån vë sn pháøm hon thnh
thç doanh thu theo håüp âäưng s tàng hồûc gim khi khäúi lỉåüng sn pháøm tàng hồûc gim.
Baỡi giaớng Kóỳ toaùn xỏy dổỷng cồ baớn
96
- Khoaớn tióửn thổồớng laỡ caùc khoaớn phuỷ thóm traớ cho nhaỡ thỏửu nóỳu nhaỡ thỏửu thổỷc hióỷn hồỹp
õọửng õaỷt hay vổồỹt mổùc yóu cỏửu. Khoaớn tióửn thổồớng õổồỹc tờnh vaỡo doanh thu cuớa hồỹp õọửng xỏy
dổỷng khi:
+ Chừc chừn õaỷt hoỷc vổồỹt mổùc mọỹt sọỳ tióu chuỏứn cuỷ thóứ õaợ õổồỹc ghi trong hồỹp õọửng;
vaỡ
+ Khoaớn tióửn thổồớng õổồỹc xaùc õởnh mọỹt caùch õaùng tin cỏỷy.
- Mọỹt khoaớn thanh toaùn khaùc maỡ nhaỡ thỏửu thu õổồỹc tổỡ khaùch haỡng hay mọỹt bón khaùc õóứ
buỡ õừp cho caùc chi phờ khọng bao gọử trong giaù hồỹp õọửng. Vờ duỷ: Sổỷ chỏỷ tróự do khaùch haỡng
gỏy nón; sai soùt trong caùc chố tióu kyợ thuỏỷt hoỷc thióỳt kóỳ
vaỡ caùc tranh chỏỳp vóử caùc thay õọứi
trong vióỷc thổỷc hióỷn hồỹp õọửng. Vióỷc xaùc õởnh doanh thu tng thóm tổỡ caùc khoaớn thanh toaùn
trón coỡn tuyỡ thuọỹc vaỡo rỏỳt nhióửu yóỳu tọỳ khọng chừc chừn vaỡ thổồỡng phuỷ thuọỹc vaỡo kóỳt quaớ cuớa
nhióửu cuọỹc õaỡm phaùn. Do õoù, caùc khoaớn thanh toaùn khaùc chố õổồỹc tờnh vaỡo doanh thu cuớa hồỹp
õọửng xỏy dổỷng khi:
+ Caùc cuọỹc thaớo luỏỷn õaợ õaỷt õổồỹc kóỳt quaớ laỡ khaùch haỡng seợ chỏỳp thuỏỷn bọửi thổồỡng;
+ Khoaớn thanh toaùn khaùc õổồỹc khaùch haỡng chỏỳp thuỏỷn vaỡ coù thóứ xaùc õởnh õổồỹc mọỹt
caùch õaùng tin cỏỷy.
b). Ghi nhỏỷn doanh thu cuớa hồỹ
p õọửng xỏy dổỷng theo mọỹt trong hai trổồỡng hồỹp sau:
- Trổồỡng hồỹp hồỹp õọửng xỏy dổỷng quy õởnh nhaỡ thỏửu õổồỹc thanh toaùn theo tióỳn õọỹ kóỳ

chỉïng tỉì phn ạnh doanh thu håüp âäưng xáy dỉûng trong k;
+ Nãúu ạp dủng phỉång phạp (a) "T lãû pháưn tràm (%) giỉỵa chi phê thỉûc tãú â phạt sinh
ca pháưn cäng viãûc â hon thnh tải mäüt thåìi âiãøm so våïi täøng chi phê dỉû toạn ca håüp
âäưng" thç giao cho bäü pháûn kãú toạn phäúi håüp våïi cạc bäü pháûn khạ
c thỉûc hiãûn;
+ Nãúu ạp dủng phỉång phạp (B0 "Âạnh giạ pháưn cäng viãûc â hon thnh" hồûc
phỉång phạp (c) "T lãû pháưn tràm (%) giỉỵa khäúi lỉåüng xáy làõp â hon thnh so våïi täøng khäúi
lỉåüng xáy làõp phi hon thnh ca håüp âäưng" thç giao cho bäü pháûn k thût thi cäng phäúi håüp
våïi cạc bäü pháûn khạc thỉûc hiãûn.
- Khi kãút qu thỉûc hiãûn håüp âäưng xáy dỉûng âỉåüc ỉåïc tênh mäüt cạch âạng tin cáûy, kãú toạn
càn cỉï vo chỉïng tỉì xạc âënh doanh thu trãn cå såí pháưn cäng viãûc â hon thnh trong k
(khäng phi hoạ âån) lm càn cỉï ghi nháûn doanh thu trong k kãú toạn.
Âäưng thåìi nh tháưu phi càn cỉ
ï vo håüp âäưng xáy dỉûng âãø láûp hoạ âån thanh toạn theo
tiãún âäü kãú hoảch gỉíi cho khạch hng âi tiãưn. Kãú toạn càn cỉï vo hoạ âån âãø ghi säø kãú toạn
säú tiãưn khạch hng phi thanh toạn theo tiãún âäü kãú hoảch.
â). Trỉåìng håüp håüp âäưng xáy dỉûng quy âënh nh tháưu âỉåüc thanh toạn theo giạ trë khäúi
lỉåüng thỉûc hiãûn, âỉåüc khạch hng xạc nháûn thç nh tháưu phi càn cỉï vo phỉång phạp tênh
toạn thêch håüp âãø xạc âënh giạ trë khäúi lỉåüng xáy làõp hon thnh trong k. Khi kãút qu thỉûc
hiãûn håüp âäưng xáy dỉûng âỉåüc xạc âënh mäüt cạch âạng tin cáûy v âỉåü
c khạch hng xạc nháûn,
kãú toạn phi láûp hoạ âån gỉíi cho khạch hng âi tiãưn v phn ạnh doanh thu v nåü phi thu
trong k tỉång ỉïng våïi pháưn cäng viãûc â hon thnh âỉåüc khạch hng xạc nháûn.
2. Ti khon sỉí dủng:
- TI KHON 511 - DOANH THU BẠN HNG V CUNG CÁÚP DËCH VỦ
Ti khon ny dng âãø phn ạnh doanh thu bạn hng v cung cáúp dëch vủ ca doanh
nghiãûp xáy làõp trong mäüt k kãú toạn ca hoảt âäüng SXKD tỉì cạc giao dëch v cạc nghiãûp vủ
sau:
Kãút cáúu v näüi dung phn ạnh ca Ti khon 511 - Doanh thu bạn hng v cung cáúp
dëch vủ

lổồỹ
ng dởch vuỷ, lao cuỷ õaợ hoaỡn thaỡnh vaỡ õaợ cung cỏỳp cho khaùch haỡng vaỡ õaợ õổồỹc xaùc õởnh laỡ
tióu thuỷ trong mọỹt kyỡ kóỳ toaùn.
- Taỡi khoaớn 5114 - Doanh thu trồỹ cỏỳp, trồỹ giaù: Duỡng õóứ phaớn aùnh caùc khoaớn doanh thu
tổỡ trồỹ cỏỳp, trồỹ giaù cuớa Nhaỡ nổồùc khi doanh nghióỷp xỏy lừp thổỷc hióỷn caùc nhióỷm vuỷ cung cỏỳp
saớn phỏứm, haỡng hoaù vaỡ dởch vuỷ theo yóu cỏửu cuớa Nhaỡ nổồùc.
- TAèI KHOAN 512 - DOANH THU NĩI Bĩ
Taỡi khoaớn naỡy duỡng õóứ phaớn aùnh doanh thu cuớa sọỳ saớn phỏứm haỡng hoaù, dởch vuỷ, lao vuỷ
tióu thuỷ trong nọỹi bọỹ caùc õồn vở xỏy lừp.
Doanh thu tióu thuỷ nọỹi bọỹ laỡ sọỳ tióu thuỷ õổồỹ
c do baùn haỡng hoaù, saớn phỏứm, cung cỏỳp dởch
vuỷ, lao vuỷ tióu thuỷ nọỹi bọỹ giổợa caùc õồn vở trổỷc thuọỹc trong cuỡng mọỹt cọng ty, tọứng cọng ty
haỷch toaùn toaỡn ngaỡnh.
Kóỳt cỏỳu vaỡ nọỹi dung phaớn aùnh cuớa Taỡi khoaớn 512 - Doanh thu nọỹi bọỹ
Bón Nồỹ:
- Trở giaù haỡng baùn bở traớ laỷi (theo giaù tióu thuỷ nọỹi bọỹ), khoaớn chióỳt khỏỳu thổồng maỷi,
khoaớn giaớm giaù haỡng baùn õaợ chỏỳp nhỏỷn trón khọỳi lổồỹng saớn phỏứm, haỡng hoaù, dởch vuỷ tióu thuỷ
nọỹi bọỹ kóỳt chuyóứn cuọỳi kyỡ;
- Sọỳ thuóỳ tióu thuỷ õỷc bióỷt phaới nọỹp cuớa sọỳ saớn phỏứm haỡng hoaù, dởch vuỷ tióu thuỷ nọỹi bọỹ;
Baỡi giaớng Kóỳ toaùn xỏy dổỷng cồ baớn
99
- Sọỳ thuóỳ GTGT phaới nọỹp cuớa sọỳ saớn phỏứm, haỡng hoaù, dởch vuỷ tióu thuỷ nọỹi bọỹ (õồn vở
nọỹp thuóỳ GTGT theo phổồng phaùp trổỷc tióỳp);
- Kóỳt chuyóứn doanh thu tióu thuỷ nọỹi bọỹ thuỏửn vaỡo taỡi khoaớn 911 - Xaùc õởnh kóỳt quaớ kinh
doanh.
Bón Coù:
Tọứng sọỳ doanh thu nọỹi bọỹ cuớa õồn vở thổỷc hióỷn trong kyỡ.
Taỡi khoaớn 512 khọng coù sọỳ dổ cuọỳi kyỡ.
Taỡi khoaớn 512 - Doanh thu nọỹi bọỹ, coù 3 taỡi khoaớn cỏỳp 2:
- Taỡi khoaớn 5121 - Doanh thu baùn haỡng hoaù: Phaớn aùnh doanh thu cuớa khọỳi lổồỹng haỡng

Baỡi giaớng Kóỳ toaùn xỏy dổỷng cồ baớn
100
Ghi nhỏỷn doanh thu chổa thổỷc hióỷn phaùt sinh trong kyỡ.
Sọỳ dổ bón Coù:
- Doanh thu chổa thổỷc hióỷn cuớa caùc kyỡ kóỳ toaùn tióỳp theo;
3. Kóỳ toaùn doanh thu saớn phỏứm xỏy lừp hoaỡn thaỡnh:
(1). Trổồỡng hồỹp hồỹp õọửng xỏy dổỷng quy õởnh nhaỡ thỏửu õổồỹc thanh toaùn theo tióỳn õọỹ kóỳ
hoaỷch, khi kóỳt quaớ thổỷc hióỷn hồỹp õọửng xay dổỷng õổồỹc ổồùc tờnh mọỹt caùch õaùng tin cỏỷy, thỗ kóỳ
toaùn cn cổù vaỡo chổùng tổỡ phaớn aùnh doanh thu tổồng ổùng vồùi phỏửn cọng vióỷc õaợ hoaỡn thaỡnh
(khọng phaới hoaù õồn) do nhaỡ thỏửu tổỷ xaùc õởnh taỷi thồỡi õióứm lỏỷp baùo caùo taỡi chờnh, ghi:
Nồỹ TK 337 - Thanh toaùn theo tióỳn õọỹ kóỳ hoaỷch hồỹp õọửng xỏy dổỷng
Coù TK 511 - Doanh thu baùn haỡng vaỡ
cung cỏỳp dởch vuỷ.
- Cn cổù vaỡo hoaù õồn õổồỹc lỏỷp theo tióỳn õọỹ kóỳ hoaỷch õóứ phaớn aùnh sọỳ tióửn khaùch haỡng
phaới traớ theo tióỳn õọỹ kóỳ hoaỷch õaợ ghi trong hồỹp õoỡng, ghi:
Nồỹ TK 131 - Phaới thu cuớa khaùch haỡng
Coù TK 337 - Thanh toaùn theo tióỳn õọỹ kóỳ hoaỷch hồỹp õọửng xỏy dổỷng
Coù TK 3331 - Thuóỳ GTGT phaới nọỹp
- Khi nhỏỷn õổồỹc tióửn do khaùch haỡng traớ, hoỷc nhỏỷn tióửn khaùch haỡng ổùng trổồùc, ghi:
Nồỹ caùc TK 111, 112
Coù TK 131 - Phaới thu cuớa khaùch haỡng
(2). Trổồỡng hồỹp hồỹp õọửng xỏy dổỷng quy õởnh nhaỡ thỏửu õổồỹc thanh toaùn theo giaù trở khọỳi
lổồỹng thổỷc hióỷn khi kóỳt quaớ thổỷc hióỷn hồỹp õọửng xỏy dổỷ
ng õổồỹc xaùc õởnh mọỹt caùch õaùng tin cỏỷy
vaỡ õổồỹc khaùch haỡng xaùc nhỏỷn, thỗ kóỳ toaùn phaới lỏỷp hoaù õồn trón cồ sồớ phỏửn cọng vióỷc õaợ hoaỡn
thaỡnh õổồỹc khaùch haỡng xaùc nhỏỷn, cn cổù vaỡo hoaù õồn, ghi:
Nồỹ caùc TK 111, 112, 131
Coù TK 3331 - Thuóỳ GTGT phaới nọỹp
Coù TK 511 - Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung cỏỳp dởch vuỷ
(3). Khoaớn tióửn thổồớng thu õổồỹc tổỡ khaùch haỡng traớ phuỷ thóm cho nhaỡ thỏửu khi thổỷc hióỷn

GTGT)
Coù TK 333 - Thuóỳ vaỡ caùc khoaớn phaới nọỹp Nhaỡ nổồùc (3331 thuóỳ GTGT phaới
nọỹp)
(7). Trổồỡng hồỹp Nhaỡ thỏửu chờnh coù hoaỷt õọỹng nhỏỷn thỏửu xỏy dổỷng, khi xaùc õởnh doanh
thu xỏy lừp ồớ Nhaỡ thỏửu chờnh (bao gọửm caớ doanh thu cuớa Nhaỡ thỏửu chờnh vaỡ Nhaỡ thỏửu phuỷ),
ghi:
Nồỹ caùc TK 111, 112 hoỷc
Nồỹ caù
c TK 144, 244 (nọỹp phờ baớo haỡnh), hoỷc
Nồỹ TK 131 - Phaới thu cuớa khaùch haỡng
Nồỹ TK 133 - Thuóỳ GTGT õổồỹc khỏỳu trổỡ (nóỳu coù - lión quan õóỳn giaù trở khọỳi lổồỹng xỏy,
lừp cuớa Nhaỡ thỏửu phuỷ)
Coù TK 511 - Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung cỏỳp dởch vuỷ (giaù baùn chổa coù thuóỳ
GTGT cuớa khọỳi lổồỹng xỏy, lừp cuớa caớ Nhaỡ thỏửu chờnh vaỡ Nhaỡ thỏửu phuỷ)
Coù TK 333 - Thuóỳ vaỡ caùc khoaớn phaới nọỹp Nhaỡ nwoùc (3331 - Thuóỳ GTGT phaới
nọỹp)
Trổồỡng hồỹp doanh nghióỷp xỏy lừp laỡ Nhaỡ thỏửu phuỷ vaỡ khi coù doanh thu nhỏỷn thỏửu phuỷ,
ghi:
Nồỹ caùc TK 111, 112 hoỷc
Nồỹ caùc TK 144, 244 (nọỹp phờ baớo haỡnh), hoỷc
Baỡi giaớng Kóỳ toaùn xỏy dổỷng cồ baớn
102
Nồỹ TK 131 - Phaới thu cuớa khaùch haỡng
Coù TK 511 - Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung cỏỳp dởch vuỷ (giaù baùn chổa coù thuóỳ
GTGT cuớa khọỳi lổồỹng xỏy, lừp cuớa vaỡ Nhaỡ thỏửu phuỷ)
Coù TK 333 - Thuóỳ vaỡ caùc khoaớn phaới nọỹp Nhaỡ nổồùc (3331 - Thuóỳ GTGT phaới
nọỹp)
(8). Cuọỳi kyỡ haỷch toaùn, tióỳn haỡnh kóỳt chuyóứn caùc khoaớn chióỳt khỏỳu thổồng maỷi, haỡng baùn
bở traớ laỷi, giaớm giaù haỡng baùn phaùt sinh trong kyỡ sang Taỡi khoaớn Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung
cỏỳp dởch vuỷ, ghi:

Baỡi giaớng Kóỳ toaùn xỏy dổỷng cồ baớn
103
Nam hoỷc õồn vở tióửn tóỷ chờnh thổùc sổớ duỷng trong kóỳ toaùn õóứ haỷch toaùn vaỡo Taỡi khoaớn 511 -
Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung cỏỳp dởch vuỷ.
(3). Trổồỡng hồỹp baùn haỡng theo phổồng thổùc haỡng õọứi haỡng, ghi:
3.1. ọỳi vồùi doanh nghióỷp nọỹp thuóỳ GTGT theo phổồng phaùp khỏỳu trổỡ khi xuỏỳt saớn
phỏứm, haỡng hoaù thuọỹc õọỳi tổồỹng chởu thuóỳ GTGT tờnh theo phổồng phaùp khỏỳu trổỡ õóứ õọứi lỏỳy
vỏỷt tổ, haỡng hoaù, TSC sổớ duỷng cho saớn xuỏỳt, kinh doanh haỡng hoaù, dởch vuỷ chởu thuóỳ GTGT
theo phổồng phaùp khỏỳu trổỡ, kóỳ toaùn phaớn aùnh doanh thu baùn haỡng õóứ õọứi lỏỳy vỏỷt tổ, haỡng hoaù,
TSC khaùc theo giaù baùn chổa coù thuóỳ GTGT, ghi:
Nồỹ TK 131 - Phaới thu cuớa khaùch haỡng (Tọứng giaù thanh toaù
n)
Coù TK 511 - Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung cỏỳp dởch vuỷ (Giaù baùn chổa coù thuóỳ
GTGT)
Coù TK 3331 - Thuóỳ GTGT phaới nọỹp (33311).
- Khi nhỏỷn vỏỷt tổ, haỡng hoaù, TSC trao õọứi vóử, kóỳ toaùn phaớn aùnh giaù trở vỏỷt tổ, haỡng hoaù,
TSC nhỏỷn trao õọứi, ghi:
Nồỹ TK 152, 153, 156, 211, (Giaù mua chổa coù thuóỳ GTGT)
Nồỹ TK 133 - Thuóỳ GTGT õổồỹc khỏỳu trổỡ (nóỳu coù)
Coù TK 131 -Phaới thu cuớa khaùch haỡng (Tọứng giaù thanh toaùn)
- Trổồỡng hồỹp phaới thu thóm tióửn do giaù trở hồỹp kyù cuớa saớn phỏứm, haỡng hoaù õổa õi trao
õọứi lồùn hồn giaù trở hồỹp lyù cuớa vỏỷt tổ, haỡng hoaù, TSC nhỏỷn õổồỹc do trao õọứi thỗ khi nhỏỷn õổồỹc
tióửn cuớa bón coù vỏỷt tổ, haỡng hoaù, TSC trao õọứi, ghi:
Nồỹ TK 111, 112 (Sọỳ tióửn õaợ thu thóm)
Co
ù TK 131 - Phaới thu cuớa khaùch haỡng
- Trổồỡng hồỹp phaới traớ thóm tióửn do giaù trở hồỹp lyù cuớa saớn phỏứm, haỡng hoaù, õổa õi trao õọứi
nhoớ hồn giaù trở hồỹp lyù cuớa vỏỷt tổ, haỡng hoaù, TSC nhỏỷn õổồỹc do trao õọứi thỗ khi traớ tióửn cho
bón coù vỏỷt tổ, haỡng hoaù, TSC trao õọứi, ghi:
Nồỹ TK 131 - Phaới thu cuớa khaùch haỡng

Coù TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷc hióỷn (Chónh lóỷch giổợa tọứng sọỳ tióửn theo giaù
baùn traớ chỏỷm, traớ goùp vồùi giaù baùn traớ tióửn ngay chổa coù thuóỳ GTGT).
- Khi thổỷc thu tióửn baùn haỡng lỏửn tióỳp sau, ghi:
Nồỹ caùc TK 111, 112,
Coù TK 131 - Phaới thu cuớa khaùch haỡng.
- Ghi nhỏỷn doanh thu tióửn laợi baùn haỡng traớ chỏỷm, traớ goùp tổỡng kyỡ, ghi:
Nồỹ TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷc hióỷn
Coù TK 515 - Doanh thu hoaỷt õọỹng taỡi chờnh (Laợi traớ chỏỷm, traớ goùp).
4.2. ọỳi vồùi haỡng hoaù khọng thuọỹc dióỷ
n chởu thuóỳ GTGT hoỷc chởu thuóỳ GTGT theo
phổồng phaùp trổỷc tióỳp:
- Khi baùn haỡng traớ chỏỷm, traớ goùp, sọỳ tióửn traớ lỏửn õỏửu vaỡ sọỳ tióửn coỡn phaới thu vóử baùn haỡng
traớ chỏỷm, traớ goùp, doanh thu baùn haỡng vaỡ laợi phaới thu, ghi:
Nồỹ caùc TK 111, 112, 131
Coù TK 511 - Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung cỏỳp dởch vuỷ (Giaù baùn traớ tióửn ngay coù
thuóỳ GTGT)
Coù TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷc hióỷn (Chónh lóỷch giổợa tọứng sọỳ tióửn theo giaù
baùn traớ chỏỷm, traớ goùp vồùi giaù baùn traớ tióửn ngay coù thuóỳ GTGT).
- Khi thổỷc thu tióửn baùn haỡng lỏửn tióỳp sau, ghi:
Bi ging Kãú toạn xáy dỉûng cå bn
105
Nåü cạc TK 111, 112
Cọ TK 131 - Phi thu ca khạch hng
- Ghi nháûn doanh thu tiãưn li bạn hng tr cháûm, tr gọp tỉìng k, ghi:
Nåü TK 3387 - Doanh thu chỉa thỉûc hiãûn
Cọ TK 515 - Doanh thu hoảt âäüng ti chênh (Tiãưn li tr cháûm, tr gọp).
- Cúi k, kãú toạn tênh toạn, xạc âënh thú GTGT phi näüp theo phỉång phạp trỉûc tiãúp
âäúi våïi hoảt âäüng SXKD, ghi:
Nåü TK 511 - Doanh thu bạn hng v cung cáúp dëch vủ
Cọ TK 3331 - Thú GTGT phi näüp

cho sọỳ nm cho thuó taỡi saớn. Khi nhỏỷn tióửn cuớa khaùch haỡng traớ trổồùc cho nhióửu kyỡ, nhióửu nión
õọỹ kóỳ toaùn vóử hoaỷt õọỹng cho thuó taỡi saớn, ghi:
a) ọỳi vồùi õồn vở tờnh thuóỳ GTGT phaới nọỹp theo phổồng phaùp khỏỳu trổỡ thuóỳ:
- Khi nhỏỷn tióửn cuớa khaùch haỡng traớ trổồùc vóử hoaỷt õọỹng cho thuó taỡi saớn cho nhióửu nm,
ghi:
Nồỹ TK 111, 112 (Tọứng sọỳ tióửn nhỏỷn trổồùc)
Coù TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷc hióỷn (Theo giaù chổa coù thuóỳ GTGT)
Coù TK 333 - Thuóỳ vaỡ caùc khoaớn phaới nọỹp Nhaỡ nổồùc (3331)
ọửng thồỡi tờnh vaỡ kóỳt chuyóứn doanh thu cuớa kyỡ kóỳ toaùn, ghi:
Nồỹ TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷc hióỷn
Co
ù TK 511 - Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung cỏỳp dởch vuỷ (Doanh thu cuớa kyỡ kóỳ
toaùn)
- Sang kyỡ kóỳ toaùn tióỳp sau, tờnh vaỡ kóỳt chuyóứn doanh thu cuớa kyỡ kóỳ toaùn sau, ghi:
Nồỹ TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷc hióỷn
Coù TK 511 - Doanh thu baùn haỡng vaỡ cung cỏỳp dởch vuỷ (Doanh thu cuớa kyỡ kóỳ
toaùn).
- Sọỳ tióửn phaới traớ laỷi cho khaùch haỡng vỗ hồỹp õọửng cung cỏỳp dởch vuỷ cho thuó taỡi saớn
khọng õổồỹc thổỷc hióỷn (nóỳu coù), ghi:
Nồỹ TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷc hióỷn (Giaù chổa coù thuóỳ GTGT)
Nồỹ TK 531 - Haỡng baùn bở traớ laỷi (Trổồỡng hồỹp õaợ ghi doanh thu trong kyỡ theo giaù chổa
coù thuóỳ GTGT)
Nồỹ TK 3331 - Thuóỳ GTGT phaới nọỹp (Sọỳ tióửn traớ laỷi cho ngổồỡi õi thuó vaỡ thuóỳ GTGT
cuớ
a hoaỷt õọỹng cho thuó taỡi saớn khọng õổồỹc thổỷc hióỷn)
Coù TK 111, 112, 3388 (Tọứng sọỳ tióửn traớ laỷi).
b) ọỳi vồùi õồn vở tờnh thuóỳ GTGT phaới nọỹp theo phổồng phaùp trổỷc tióỳp:
- Khi nhỏỷn tióửn cuớa khaùch haỡng traớ trổồùc vóử hoaỷt õọỹng cho thuó taỡi saớn cho nhióửu nm,
ghi:
Nồỹ TK 111, 112 (Tọứng sọỳ tióửn nhỏỷn trổồùc)

b) Caùc buùt toaùn ghi nhỏỷn taỡi saớn thuó vaỡ nồỹ phaới traớ vóử thuó taỡi chờnh, traớ tióửn thuó tổỡng
kyỡ thổỷc hióỷn thie quy õởnh ồớ phỏửn TK 212 - TSC thuó taỡi chờnh.
c) ởnh kyỡ, kóỳ toaùn tờnh, trờch khỏỳ
u hao TSC thuó taỡi chờnh vaỡo chi phờ saớn xuỏỳt, kinh
doanh, ghi:
Nồỹ caùc TK 623, 627, 641, 642
Coù TK 2142 - Hao moỡn TSC thuó taỡi chờnh.
ọửng thồỡi, ghi õồn bón Nồỹ TK 009 - Nguọửn vọỳn khỏỳu hao cồ baớn (Taỡi khoaớn ngoaỡi baớng
cỏn õọỳi kóỳ toaùn).
d) ởnh kyỡ, phỏn bọứ dỏửn chónh lóỷch lồùn hồn (laợi) giổợa caù nhỏn vaỡ giaù trở coỡn laỷi cuớa taỡi
saớn cọỳ õởnh baùn vaỡ thuó laỷi ghi giaớm chi phờ saớn xuỏỳt, kinh doanh trong kyỡ phuỡ hồỹp thồỡi gian
thuó taỡi saớn, ghi:
Nồỹ TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷc hióỷn
Coù caùc TK 623, 627, 641, 642,
Baỡi giaớng Kóỳ toaùn xỏy dổỷng cồ baớn
108
7.4. Trổồỡng hồỹp giao dởch baùn vaỡ thuó laỷi taỡi saớn laỡ thuó hoaỷt õọỹng vồùi giaù baùn vaỡ thuó
laỷi taỡi saớn cao hồn giaù trở hồỹp lyù thỗ khoaớn chónh lóỷch cao hồn giaù trở hồỹp lyù khọng õổồỹc ghi
nhỏỷn ngay laỡ mọỹt khoaớn laợi trong kyỡ maỡ õổồỹc phỏn bọứ dỏửn trong suọỳt thồỡi gian maỡ taỡi saớn õoù
õổồỹc dổỷ kióỳn sổớ duỷng coỡn sọỳ chónh lóỷch giổợa giaù trở hồỹp lyù vaỡ giaù trở coỡn laỷi õổồỹc ghi nhỏỷn
ngay laỡ mọỹt khoaớn laợi hay lọự trong kyỡ.
a) Cn cổù vaỡo hoaù õồn GTGT baùn TSC, ghi:
Nồỹ caùc TK 111, 112, 131
Coù TK 711 - Thu nhỏỷp khaùc (Tờnh bũng giaù trở hồỹp lyù cuớa TSC)
Coù TK 3387 - Doanh thu chổa thổỷ
c hióỷn (Chónh lóỷch giaù baùn cao hồn giaù trở
hồỹp lyù cuớa TSC)
Coù TK 3331 - Thuóỳ GTGT phaới nọỹp (Nóỳu coù).
ọửng thồỡi, ghi giaớm giaù trở TSC baùn vaỡ thuó laỷi:
Nồỹ TK 811 - Chi phờ khaùc (Giaù trở coỡn laỷi cuớa TSC baùn vaỡ thuó laỷi)