Trong những năm trước mắt cơ cấu ngành kinh tế ở nước ta sẽ được xác định là cơ cấu
công nông nghiệp dịch vụ. Phương hướng phát triển của các ngành trong cơ cấu ấy phải
đáp ứng được mô hình chiến lược của công nghiệp hoá. Cụ thể là:
- Nhà nước đẩy mạnh khai thác có hiệu quả tiềm năng đa dạng về nông lâm ngư nghiệp,
thúc đẩy nhanh việc hình thành các vùng tập trung, chuyên canh, đa công nghệ sinh học
và các phương pháp canh tác tiên tiến vào nông nghiệp thúc đẩy công nghiệp hoá hiện đại
hoá nông nghiệp và nông thôn. Kết hợp phát triển nông lâm ngư nghiệp với phát triển
công nghiệp chế biến nông lâm thuỷ sản.
- Phát triển mạnh mẽ sản xuất hàng tiêu dùng thông thường để thoả mãn tiêu dùng cơ
bản, thiết yếu và phổ thông của dân cư, hạn chế tối đa nhập khẩu mặt hàng này để tiết
kiệm ngoại tệ phục vụ công nghiệp hoá.
- Xây dựng, cải tạo và nâng cấp hệ thống kết cấu hạ tầng phục vụ phát triển các ngành
kinh tế, cải thiện đời sống nhân dân và thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài. Trước hết ưu
tiên cho những khâu ách tắc và yếu kém nhất đang cản trở sự phát triển.
- Nhà nước chú trọng xây dựng có chọn lọc một số cơ sở công nghiệp nặng trọng yếu và
hết sức cấp thiết cho sự nghiệp công nghiệp hoá hiện đại hoá. ưu tiên phát triển dịch vụ
du lịch, khai thác có hiệu quả lợi thế về tự nhiên, truyền thống lịch sử văn hoá dân tộc,
phục vụ phát triển kinh tế và cải thiện đời sống nhân dân.
Về cơ cấu giữa thị xã thị trấn, thành phố và đô thị thì:
Tuỳ điều kiện từng nơi, tất cả các thị xã thị trấn đều phải được phát triển trên cơ sở đẩy
mạnh công nghiệp dịch vụ mang ý nghĩa tiểu vùng. Phát triển các đô thị vệ tinh xung
quanh các thành phố lớn để dãn bớt công nghiệp và dân cư, tránh sự tập trung quá mức
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
vào Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh tạo điều kiện cần thiết để thu hút công nghiệp và
phát triển đô thị mới lên vùng trung du, tránh sử dụng nhiều diện tích đất lúa.
Hạn chế mở rộng quy mô các thành phố lớn. Sớm quy hoạch mạng lưới đô thị lớn, vừa và
nhỏ trong toàn quốc phù hợp với phát triển kinh tế xã hội. Phát triển đô thị phải đi đôi với
việc xây dựng và quản lý các công trình công cộng (điện, cấp, thoát nước, cây xanh ).
3.1.3. Một số giải pháp cụ thể nhằm củng cố và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
viên thanh niên học tập, rèn luyện đảm bảo những điều kiện nhất định để cán bộ công
chức yên tâm làm việc.
Cần đưa việc cấp bằng, chứng chỉ trong nước đi vào nề nếp. Đây là biện pháp tôn vinh
nguồn nhân lực đã được đào tạo thực sự và giáo dục đào đức cho thế hệ trẻ. Nhiều cán bộ
khi còn là học sinh trong các trường tiểu học, trung học chỉ học lực trung bình, khi ngoài
40; 50 tuổi muốn giữ vị trí của mình hay thăng tiến chỉ cần học hàm thụ một vài năm là
có một bằng đại học, bằng thạc sĩ hay cao hơn. Liệu những người có những tấm bằng dễ
dàng như vậy còn tôn trọng và thúc đẩy phát triển nhân lực trong nước hay không? Để
lành mạnh đội ngũ tri thức, các cơ quan chức năng nên thanh tra, kiểm tra chặt chẽ quá
trình đào tạo ở các cấp, bảo đảm chất lượng theo đúng quy trình, quy chế đào tạo.
Tăng cường đầu tư tài chính của nhà nước, đồng thời tăng trưởng quản lý, kiểm tra tổ
chức sử dụng một cách hợp lý. Hội nghị trung ương lần thứ 2 (khoá VIII) đã định hướng
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
đầu tư cho khoa học và công nghệ tăng dần đến năm 2000 là 2% và đối với giáo dục đào
tạo là 15% trong tổng chi NSNN là rất đúng đắn, phù hợp với xu thế phát triển chung của
thời đại. Hiện nay, còn có hiện tượng “xin” và “cho” môt số đề tài và dự án, gây tiêu cực
và lãng phí tiện của Nhà nước, của nhân dân, cần chấn chỉnh sớm để làm lành mạnh hoạt
động đầu tư nâng cấp cho khoa học và công nghệ cũng như giáo dục đào tạo.
Đào tạo bồi dưỡng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực từ giai cấp công nhân, lực lượng
quan trọng của cách mạng Việt Nam. Mô hình tháp lao động ở nước ta hiện nay là 88%
lao động không lành nghề; 5,5% lao động lành nghề; 3,5% chuyên viên kĩ thuật; 2,7% kỹ
sư; 0,3% nhà khoa học và chuyên gia. Trong khi đó, tháp lao động của các nước công
nghiệp thường là 35% lao động không lành nghề; 35% lao động lành nghề; 24,5%
chuyên viên kĩ thuật; 5% kỹ sư và 0,5% nhà khoa học và chuyên gia. Vậy muốn xây
dựng công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước, đội ngũ này cần phải khẩn trương được đào
tạo, nhất là nguồn nhân lực trẻ, để hoàn thành sứ mệnh lịch sử giao phó đó là việc làm
vừa có tính cấp bách, vừa có tính chiến lược, để bảo đảm thành công công cuộc đổi mới.
Do đó, để tạo nguồn nhân lực cho tiến trình công nghiệp hoá hiện đại hoá, cần phải tạo
được một môi trường tốt để phát huy nguồn lực trong nước, làm tốt công tác cán bộ, công
hệ thống văn bằng, đẩy mạnh sự liên thông, liên kết giữa các trường, các viện nghiên cứu
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
nhằm khai thác sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống các trường đại học và viện nghiên
cứu.
Công tác đào tạo phải bám sát mục tiêu của giáo dục đại học Việt Nam là đào tạo những
con người có phẩm chất chính trị, đạo đức, có ý thức phục vụ nhân dân, có kiến thức và
năng lực thực hành nghề nghiệp tương xứng với trình độ đào tạo, có sức khoẻ đáp ứng
yêu cầu xây dựng và bảo vệ tổ quốc. Tuy nhiên, tuỳ thuộc vào trình độ đào tạo ở các bậc
đại học mà mục tiêu đào tạo được nâng dần lên. Mục tiêu đào tạo ở trình độ cao đẳng là
giúp sinh viên có kiến thức chuyên môn và kỹ năng thực hành cơ bản về một ngành nghề,
có khả năng giải quyết những vấn đề thông thường thuộc chuyên ngành được đào tạo. ở
trình độ đại học, ngoài những nội dung trong mục tiêu của trình độ cao đẳng, sinh viên
còn phải có “khả năng phát hiện”, trình độ thạc sĩ phải “nắm vững lý thuyết, có trình độ
cao về thực hành”, trình độ tiến sĩ phải có “trình độ cao về lý thuyết và thực hành, có
năng lực nghiên cứu độc lập, sáng tạo, giải quyết những vấn đề khoa học và công nghệ và
hướng dẫn thực hành chuyên môn”. Những mục tiêu giáo dục ấy đòi hỏi nội dung,
phương pháp giáo dục tất yếu phải đổi mới theo hướng tinh gọn, thiết thực, phương pháp
hướng tới phát huy tính tích cực sáng tạo của sinh viên là chính.
Tăng cường hợp tác quốc tế, nhằm mục đích đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao trình độ ngoại
ngữ, năng lực chuyên môn nghiệp vụ cho học sinh, sinh viên cán bộ khoa học, cán bộ
quản lý, tạo ra cơ hội để đào tạo nguồn nhân lực có chất lượng và trình độ cao, tranh thủ
bổ sung trang thiết bị hiện đại phục vụ giảng dạy, đòi hỏi kinh nghiệm đào tạo, ứng dụng
khoa học vào thực tiễn, nhất là khoa học công nghệ chất lượng cao. Song song với quá
trình đó, cần tranh thủ liên kết, hợp tác với các nước khác để thu hút các chuyên gia giỏi
trong lĩnh vực giảng dạy, đào tạo, đồng thời Nhà nước cần tăng cường tiếp nhận học sinh,
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
sinh viên, nghiên cứu sinh các nước vào học tập, nghiên cứu tai Việt Nam, tạo ra mối
quan hệ, hợp tác giao lưu, học hỏi kiến thức, trao đổi kinh nghiệm góp phần tăng thu
thu nhập cao hoàn lại vốn vay. Xây dựng cấp giáo dục đào tạo đại học mang tính hiện đại
là một quá trình vừa hội nhập, liên kết, vừa kế thừa và hiện đại hoá nội dung và phương
pháp giáo dục truyền thống, phải coi đây là chìa khoá để nền giáo dục đóng vai trò là
khâu đột phá của sự tăng trưởng kinh tế đất nước.
3.2. Chính sách phát triển khoa học công nghệ
Trước hết cần khẳng định sự tiến bộ vượt bậc của công nghệ nước ta trong thời gian qua.
Những chính sách đúng đắn, những định hướng chiến lược về khoa học công nghệ do
Nhà nước ban hành đã có tác dụng kích thích các cơ sở sản xuất kinh doanh đổi mới và
nâng cao trình độ công nghệ sản xuất. Tuy vậy so với yêu cầu của công cuộc đổi mới
kinh tế nói chung và công cuộc công nghiệp hoá hiện đại hóa nói riêng thì Nhà nước
chưa hỗ trợ được nhiều cho phát triển khoa học công nghệ. Vì thế, Nhà nước cần ban
hành thay đổi một số chính sách nhằm phát triển mạnh công nghệ theo hướng công
nghiệp hoá. Phương hướng chung là: Hình thành cơ cấu kỹ thuật nhiều tầng, kết hợp
nhiều trình độ, nhiều quy mô, tranh thủ tối đa công nghệ tiên tiến, cải tiến công nghệ
truyền thống. Trong những năm trước mắt, coi trọng loại công nghệ có suất đầu tư thấp
thu hồi vốn nhanh, tạo thêm việc làm cho người lao động, cụ thể:
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -