CÁC HỘI CHỨNG THẦN KINH THƯỜNG GẶP

A. HỘI CHỨNG LIỆT ½ NGƯỜI
I. ĐỊNH NGHĨA: Liệt ½ người là hậu quả của sự tổn thương 1 cách toàn
thể hoặc một phần của bó tháp, từ vùng vận động Rolando đến sừng trước tủy
II. TRIỆU CHỨNG LÂM SÀNG:
1. Triệu chứng chung:
 Rối loạn vận động ở ½ thân: sức cơ giảm
 Thay đổi trương lực cơ:
- Giai đoạn cấp: trương lực cơ giảm
- Giai đoạn mãn: trương lực cơ tăng
 Thay đổi phản xạ gân cơ:
- Giảm ở giai đoạn cấp
- Tăng ở giai đoạn sau
 Xuất hiện dấu hiệu bệnh lý tháp: Babinski, Hoffmann…
2. Cách khởi bệnh:
 Liệt diễn ra từ từ
 Liệt diễn ra đột ngột không rối loạn ý thức
 Liệt diễn ra đột ngột kèm hôn mê
3. Những hình ảnh lâm sàng:
 Liệt ½ người kín đáo: cơ lực bên tổn thương giảm nhẹ, phát hiện
bằng các nghiệm pháp Barée, Mingazini
Phản xạ bệnh lý tháp thường chưa xuất hiện
 Liệt cứng ½ người
 Liệt mềm ½ người
III. NGUYÊN NHÂN:
 U não
 Tai biến mạch máu não
 Chấn thương sọ não
 Nhiễm trùng: viêm màng não, áp xe não


 Viêm đầu sừng trước tủy cấp
b) Tổn thương trung ương:
 Viêm tủy cắt ngang
 Chấn thương cột sống
 U chùm đuôi ngựa III. CHẨN ĐOÁN LIỆT CỨNG 2 CHI DƯỚI
1. Triệu chứng lâm sàng:
 Sức cơ giảm
 Trương lực cơ tăng
 Phản xạ gân cơ tăng mạnh
 Phản xạ bệnh lý tháp 2 bên (+)
 Rối loạn cơ tròn
2. Triệu chứng khác biệt:
a) Liệt do chèn ép tủy: có hội chứng chèn ép tủy gồm:
 Đan rễ thần kinh
 Rối loạn cảm giác theo rễ: tăng giai đoạn đầu, giảm giai đoạn sau
 Dấu tự động tủy (+) (bấu ba co)
b) Liệt do viêm tủy: không có hội chứng chèn ép tủy gồm:
3. Nguyên nhân:
a) Do chèn ép tủy:
 Lao cột sống gây ápxe lạnh ( bệnh Po
++
)
 Ung thư thân đốt sống
 U nội và ngoại tủy
 Apxe ngoài hoặc dưới màng cứng của tủy do nhiễm trùng
b) Do viêm tủy:
 Xơ cứng cột bên teo cơ

 Xuất tiết, xuất huyết
 Teo gai thị
4. Thay đổi dịch não tủy: là triệu chứng quan trọng để chẩn đoán xác
định và chẩn đoán nguyên nhâncủa hội chứng màng não

TÍNH
CHẤT
BỆNH
MÀU
SẮC
ĐẠM
Mg %

ĐƯỜNG
DNT/MÁ
U
TẾ BÀO/mm
3

BÌNH THƯỜNG TRONG

< 45 > 50% <5 ĐA SỐ ĐƠN NHÂN
VIÊM MÀNG NÃO MỦ

ĐỤC > 100 < 50% >1000 ĐA S
Ố
NEUTROPHIL
VIÊM MÀNG NÃO
LAO
VÀNG

 Đau từ mông tới mặt ngoài đùi, mặt ngoài cẳng chân, tới lưng bàn
chân, tận cùng ở ngón cái: gặp trong tổn thương rễ L
5

2. Triệu chứng thực thể:
 Dấu Lasegue: Bệnh nhân nằm ngữa, 2 chân duỗi thẳng, nâng gót
chân từng bên lên khỏi giường.
Bình thường nâng được lên đến > 80
o

Nếu < 80
o
thì Lasegue (+)
 Dấu Bonnet: Bệnh nhân nằm ngữa, gập gốivề phía bụng và xoay
khớp háng ra ngoài, Bệnh nhân sẽ than đau
 Dấu Néri: Bệnh nhân đứng thẳng, giữ thẳng 2 gối, từ từ gập
người chạm tay xuống đất, Bệnh nhân Hội chứng thần kinh tọa sẽ đau nên không
thực hiện được động tác này
 Dấu Naffziger: đè 2 bên tĩnh mạch cổ, Bệnh nhân sẽ đau thốn ở
cột sống lan tới chân.
 Dấu nhấn chuông: ấn cạnh cột sống 2 cm, gặp vị trí tổn xương, sẽ
xuất hiện đau chói lan dọc xuống chân
 Điểm Valleix: là nơi thần kinh tọa đi gần xương, ấn vào sẽ gây
đau theo rễ
 Rối loạn vận động:
Tổn thương rễ L
5
: Bệnh nhân không đứng bằng gót được và bàn chân rơi
Tổn thương rễ S
1: