Tiểu luận

Thị trường tài chính và vai trò
của nó trong nền kinh tế thị
trường

Tiểu luận Tài chính

LỜI NÓI ĐẦU
Trước đây trong thời ký phát triển kinh tế kế hoạch hóa tập trung quan
liêu bao cấp thị trường tài chính là một khái niệm bó hẹp ở việc điều chuyển
tiền tệ giữa Nhà nước và các DNTN và giữa các ngân hàng quốc doanh với
nhau theo chỉ đạo của các cơ quan quản lý Nhà nước. Khi chuyển sang phát
triển kinh tế thị trường, khái niệm thị trường tài chính trở nên quá mới mẻ và
vô cùng cần thiết trong việc điều hành và phát triển kinh tế nhiều thành phần
thị trường tài chính là cầu nối quan trọng là mối quan hệ chặt chẽ các quann
hệ tài chính trên thị trường, từ đó các đối tượng trong kinh tế có sự tương tác
và hỗ trợ lẫn nhau trong sự phát triển bền vững. Hiện nay việc phát triển thị
trường tài chính là mối quan tâm hàng đầu của Đảng và Nhà nước nhằm huy
động tối đa các nguồn lực tài chính phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hoá
và hiện đại hoá đất nước do vậy làm rõ vai trò của thị trường tài chính đối
với sự phát triển kinh tế mang ý nghĩa quan trọng trong hoạch định chính

nhau biến TTTC nhỏ bé độc lập thành những TTTC khổng lồ, hoạt động phụ
thuộc lẫn nhau cùng phát triển, Việt Nam chúng ta cần đánh giá đúng bản
chất ra đời, tồn tại của TTTC từ đó mà dựa trên các quy luật khách quan để
Tiểu luận Tài chính

xây dựng một TTTC hợp lý từng bước phát triển hội nhập vào quốc tế và khu
vực.
Tiểu luận Tài chính

2. Những vấn đề chung về thị trường tài chính
2.1 Khái niệm về TTTC
Xét trong mối quan hệ kinh tế vĩ mô, ở bất kỳ xã hội nào, có những
người tích lũy được một số tài sản nhưng không sử dụng hết trong tiêu dùng
cũng không biết cách kinh doanh. Trong đó có nhiều người khác thiếu vốn
để thực hiện hoạt động kinh doanh của mình, họ cần vay tiền để thoả mãn
nhu cầu nhất là trong kinh tế thị trường.
Trong tổng thể nền kinh tế sự hình thành thị trường tài chính gắn liền
với sự phát triển nền kinh tế thị trường. Qua đó vốn là tiền đề của quá trình
sản xuất, kinh doanh sự phát triển năng động với tốc độ cao của kinh tế thị
trường đã làm nảy sinh thường xuyên và to lớn về nguồn tài chính đầu tư tạo
lập vốn kinh doanh hoặc đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong xã hội. Trong thị
trường luôn tồn tại các chủ thể tham gia vào quá trình luân chuyển tiền tệ
này, về chủ yếu cần nguồn tài chính thì doanh nghiệp là chủ thể quan trọng
nhất là các doanh nghiệp là chủ thể quan trọng nhất đối với các doanh nghiệp
với nhu cầu vốn luôn được đòi hỏi cao để thoả mãn hoạt động sản xuất kinh
doanh của chính mình. Tiếp đến nhà nước với chức năng giám sát và điều
tiết nền kinh tế cung cầu để đầu tư vào các công trình quan trọng, an ninh
quốc gia… các hộ gia đình cũng cần tài chính để thoả mãn những nhu cầu
của mình. Những mối quan hệ đan xen như vậy đã hình thành nên thị trường
tài chính. Sự phát triển thị trường tài chính gắn liền với sự phát triển của kinh

các quan hệ mua bán không phải là số lượng nhất định các khoản tiền mặt,
các tư liệu sản xuất mà là các quyền sở hữu về tư liệu sản xuất và vốn tiền
mặt.
Như vậy thị trường vốn là một bộ phận của TTTC được chuyên môn
hoá đối với các nguồn lực tài chính và trao quyền sử dụng dài hạn. Do đó các
Tiểu luận Tài chính

nguồn lực tài chính và trao quyền sử dụng dài hạn. Do đó các nguồn lực tài
chính này chủ yếu là được đầu tư dài hạn vào đầu tư sản xuất kinh doanh.
Khi lãi xuất không ổn định xu hướng lạm phát cao, hoạt động của thị trường
vốn bị thu hẹp và phải nhường chỗ cho thị trường tìên tệ, lúc đó tham gia thị
trường vốn có rủi ro rất cao. Do đó, tính ổn định của nền kinh tế thị trường
ảnh hưởng lớn đến hoạt động của thị trường vốn.
2.3 Bước phát triển của thị trường tài chính.
Trong lịch sử phát triển của thị trường tài chính luôn luôn gắn liền với
tiến trình phát triển kinh tế xã hội. Xã hội ngày càng phát triển các mối quan
hệ tài chính ngày càng đa dạng, phức tạp thì khả năng tiếp cận nguồn tài
chính ngày càng đa dạng phức tạp thì khả năng tiếp cận nguồn tài chính cũng
phát triển theo nhiều phương thức khác nhau .
Cách thức đơn giản nhất và sơ khai nhất là dựa trên sự quen biết tín
nhiệm nhau để vay và cho vay. Đây là hình thức cho vay vốn trực tiếp hay
giao lưu vốn trực tiếp, cách thức này chỉ tạo ra một thị trường tài chính nhỏ
lẻ không tập trung đây là hình thức trao đổi khi kinh tế hàng hoá chưa hình
thành.
Cách thứ 2 thông qua các tổ chức trung gian như ngân hàng các tổ
chức tín dụng để cung ứng và hoạt động nguồn tài chính. Ngân hàng đóng
vai trò trung gian giữa chủ thể trung gian và chủ thể cần có vốn tài chính,
Tuy nhiên ở cách thức này chủ thể đầu đầu tư vốn không có sự lựa chọn
phương án đầu tư và lãi xuất thường xuất thường không cao ngoài ra người
cần vốn không phải lúc nào cũng dễ dàng vay vốn của ngân hàng, nhất là khi

chính vận động không ngừng thúc đẩy nhanh quá trình vận đọng của tiền (T-
H - T
'
- H
'
) từ đó thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế. Sự hoạt động của
thị trường tài chính là sự tuân thủ các quy tắc quy định nhằm tối ưu hoá
Tiểu luận Tài chính

những lợi thế hạn chế những rối loạn nền kinh tế. Khi một nền kinh tế ổn
định người dân, người dân có xu hướng đầu tư chứng khoán tiét kiệm của
mình vào thị trường tài chính để có được một khoản thu nhập ổn định. Do đó
nhu cầu cần tiêu dùng của người dân sẽ bị ảnh hưởng cụ thể là nhu cầu về
tiêu dùng cao cấp sẽ bị hạn chế rất nhiều. Hoạt động của thị trường tài chính
đã đưa được nguồn tài chính từ dạng tích trữ không sinh lời sang nguồn lực
phục vụ cho sự phát triển kinh tế xã hội đồng thời gián tiếp khuyến khích tiết
kiệm của nhân dân
2. TTTC là công cụ quan trọng để Nhà nước sử dụng thực hiện
các chính sách tài chính và chính sách tiền tệ nhằm điêù hành và quản lý
tốt hơn nền kinh tế thị trường.
Thị trường tài chính hoạt động đã bổ sung thêm hình thức huy động
nguồn tài chính cho các doanh nghiệp các tổ chức tài chính trung gian bằng
cách phát hành cổ phiếu, trái phiếu. Thị trường tài chính còn tạo điều kiện và
thúc đẩy các chủ thể hướng đầu tư đúng đắn và sử dụng vốn có hiệu quả nên
đã góp phần thực hiện chính sách huy động nguồn tài chính sử dụng nguồn
tài chính hay chính sách tài chính. Thông qua việc sử dụng các công cụ tài
chính trên thị trường. Các hệ thống giám sát của nhà nước có thể theo rõi sát
sao các hoạt động không chỉ trong lĩnh vực tài chính tiền tệ của cả sản xuất
kinh doanh.
Chính phủ có thể điều tiết lượng cung cầu tiền tệ đảm bảo bình ổn hoạt

hoá, thì rất ít các nhà đầu tư quan tâm. Nếu phát triển kinh tế thị trường đơn
thuần sẽ gây ra sự bất công trong xã hội và dễ xẩy ra khủng hoảng do đó nhà
nước với sự quản lý vĩ mô sẽ phải thực hiện điều tiết, tạo sự công bằng và xã
hội. Để đạt được hiệu quả cao trong vấn đề này. Thị trường tài chính là công
cụ hữu hiệu nhất, bằng các chính sách đầu tư hoặc nhà nước huy động vốn
qua thị trường tài chính để tự mình đầu tư vào các chương trình trọng
Tiểu luận Tài chính

điểm… đảm bảo lợi ích chung cho toàn xã hội…. Có thể thấy thị trường tài
chính đóng một vai trò quan trọng trong việc tạo lập và ổn đinh.
Bên cạnh đó thị trường tài chính đóng một vai trò hết sức to lớn trong
việc phát triển kinh tế xã hội vai trò đó chỉ được phát huy khi nó được hình
thành trong một điều kiện thích hợp vào hoạt động trong một cơ chế thị
trường linh hoạt, lành mạnh. Tuy vậy bản thân nền kinh tế thị trường cũng
như thị trường tài chính đều có những khuyết tật của nó đòi hỏi phải nắm
vững cơ chế vận hành của thị trường tài chính có những biện pháp hữu hiệu
giám sát và thúc đẩy hoạt động của nó.

Tiểu luận Tài chính

KẾT LUẬN
Trong nền kinh tế thị trường sự tồn tại và phát triển của nền kinh tế thị
trường tài chính là yếu tố khách quan. Thị trường tài chính ra đời đã làm đa
dạng hoá và phức tạp hoá mọi hoạt động tài chính. Nó không chỉ nhận ra một
cách thụ động các ảnh hưởng của nền kinh tế mà còn gây ra nhiều tác động
đáng kể đến sự phát triển của nền kinh tế. Và như thế nó có vai trò nhất định
đối với sự vận hành kinh tế và trở thành công cụ đắc lực giúp nhà nước quản
lý hiệu quả nền kinh tế.
Chính vì vậy mỗi chúng ta đặc biệt là các nhà kinh tế tương lai luôn
phải ý thức tìm tòi, nghiên cứu các phạm trù về thị trường tài chính, tiền tện,

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Giáo trình Tài chính của Trường ĐH Quản lý và Kinh doanh
2. Thời báo Kinh tế Sài Gòn.