Lời nói đầu
Khoa học sáng tạo luôn là 1 điều mới mẻ và luôn tạo cảm hứng cho mỗi con
người trên trái đất này.Như nhà toán học nổi tiếng Descartes đã nói “Tôi tư duy,vậy tôi
tồn tại”.Việc tư duy suy nghĩ liên tục để luôn tạo ra cái mới,cái có lợi để khám phá
những điều bí ẩn và chưa có lời giải đáp.Nay thông qua việc tiếp thu kiến thức từ môn
học phương pháp luận sáng tạo tôi sẽ áp dụng 40 nguyên tắc sáng tạo cơ bản để giải
thích những đặc điểm nổi bật của một vấn đề nhỏ trong môi trường tin học rộng lớn như
đại dương đó là hạ tầng khóa công khai(Public Key Infrastructure-PKI) Điều quan trọng
ở đây là ta nhận thấy được sự tư duy trong phương pháp sang tạo giữa người chống và
kẻ phá.Luôn có sự tồn tại song song giữa 2 mặt đối lập này trong lĩnh vực an ninh thông
tin.
MỤC LỤC
1.1/ Nguyên nhân tại sao sử dụng PKI………………….2
1.2/Sơ lược về PKI…………………………………… 4
1.3/Phương pháp mã hóa……………………………… 5
1.4/Chữ kí số………………………………………………7
1.5/Certificate và Certification Authiority(CA)…………….9
1.1/Nguyên nhân tại sao sử dụng PKI:
Phan Trung Kiên-06520239 Page 1
-Ta xem xét 1 trường hợp giao dịch đơn giản giữa 2 người dùng như sau:
+User A và User B cùng gửi dữ liệu qua đường truyền,cùng giao dịch với nhau
trong cùng 1 session.Dữ liệu đi từ A đến B nhưng có 1 điều quan trọng rằng user
A và user B không biết rằng người giao dịch với mình có phải thực tế là chính họ
hay không.Ta lại xem xét 1 trường hợp kế tiếp như sau:
-Ở mô hình này ta đã nhận thấy rằng User C đã bắt đầu ứng dụng phương pháp sử
dụng mình như là 1 vật trung gian đứng ở giữa để nghe lén các thông tin của
Phan Trung Kiên-06520239 Page 2
người khác.Mô hình kế tiếp ở sau đây ta sẽ thấy rõ hơn việc User C thay mặt cả
2 bên User A và User B để giao dịch qua lại mà User A và User B không hề hay
biết về đối tượng mình giao dịch là giả
-Từ những việc xảy ra ở trên đã đặt ra 1 vấn đề làm sao để xác nhận được người
CA và được công bố trong Chứng Nhận của đối tượng.
Qua đây ta nhận thấy việc PKI đã áp dụng phương pháp “tách
khỏi” và phương pháp “trung gian” để tách việc xác thực khóa và xác thực
đối tượng giao dịch để thông qua 1 nhà cung cấp thứ 3 mà nhà cung cấp này
là những tổ chức có uy tín.
1.3/Phương pháp mã hóa:
1.3.1/Phương pháp mã hóa bất đối xứng:
-Nguyên lý:Mã hóa bất đối xứng là quy trình giãi mã và mã hóa là dùng 2
key riêng biệt.Khi một hệ thống sử dụng phương pháp mã hóa bất đối xứng người
tham gia giao dịch luôn sử dụng 1 cặp khóa đó là khóa công khai(public key) và 1
khóa bí mật(private key).Khóa bí mật sẽ được giữ kín và khóa công khai sẽ được
phổ biến rộng rãi.
-Trong quá trình giao dịch những bên tham gia sẽ mã hóa dữ liệu bằng
khóa công khai của đối tượng cần gửi và dữ liệu đó sẽ chỉ được giải mã bằng
chính khóa bí mật của họ
Phan Trung Kiên-06520239 Page 4
*Mô hình:
1.3.2/Phương pháp mã hóa đối xứng(Synmetric Encryption):
-Nguyên lý: là những hệ thống sử dụng cùng thuật toán và mã hóa trong cả
2 công việc mã hóa(Encryption) và giải mã (Decryption).Trong đó việc mã hóa
và giải mã sẽ sử dụng chung 1 key (Share key) và cần được giữ bí
mật(Secret).Mô hình sử dụng phương pháp mã hóa này sẽ có hiệu suất nhanh
chóng và đơn giản nhưng ngược lại khi phát sinh nhiều giao dịch sẽ tạo ra rất
nhiều key dẫn đến tình trạng bảo quản và lưu trữ key thực sự không thiết thực
*Mô hình:
Từ 2 phương pháp mã hóa trên ta nhận thấy rằng đó chính là việc
sử dụng phương pháp linh động.Thay đổi trạng thái của đối tượng từ trạng
thái “clear text” thành 1 trạng thái khác với trạng thái ban đầu.Ngoài ra ta
Phan Trung Kiên-06520239 Page 5
cũng thấy còn kết hợp giữa phương pháp đảo ngược với phương pháp giải
dung cho phép lại nội dung xem nội dung có bị sửa chữa hay không
1.5/Certificate và Certification Authiority(CA):
-Certificate : là ứng dụng của chữ kí số khi xác thực giá trị khóa công
khai(public key) của các đối tượng tham gia giao dịch.Các certificate này được cung cấp
bởi các Certification Authiority(CA).Thường để có các certificate ta phải mua của các tổ
Phan Trung Kiên-06520239 Page 8
chức có uy tin như VeriSign chẳng hạn hoặc có thể tự xây dựng một CA nội bộ để giao
dịch trong 1 hệ thống đóng.
* Bản mã công khai:
Thông tin Đối tượng Khóa công khai(Public
Key)
Xác thực
Đối tượng A PKeyA DSignA
Đối tượng B PkeyB DSignB
Đối tượng D PkeyD DSignD
-Trong đó đối tượng D chính là đối tượng tin cậy(Trusted Object): thực hiện xác
thực bằng DsignD của mình(vai trò của CA).
*Mô hình xác thực cho Đối tượng A:
$.Tạo Certificate cho A
*Mô hình kiểm chứng thông tin về A giữa các bên giao dịch thông qua D:
Phan Trung Kiên-06520239 Page 9
Ta nhận thấy rằng việc áp dung nguyên lý chứa trong và kết hợp trong việc tạo
ra Certificate ở đây là vô cùng sáng tạo và hiệu quả.Thông tin về A và khóa công
khai vẫn được công khai nhưng lại ko sợ thông tin bị giả mạo khi có sự đối chiếu về
thông tin đã được chứa trong Certificate của mỗi đối tượng khi tham gia giao dịch.
*Kết luận:
-Bằng 1 số phân tích tôi đã dẫn ra 1 số các nguyên tắc sáng tạo đã được áp dụng trong
môi trường tin học cụ thể là môi trường hạ tầng khóa công khai.Với 40 phương pháp
luận sáng tạo khoa học cơ bản,các bạn có thể thấy được rất nhiều tình huống trong tin
học mà chúng ta có thể sử dụng chúng và giải quyết những vấn đề 1 cách hiệu quả