Phân tích nhân vật tràng trong tác phẩm Vợ
Nhặt của Kim Lân
DÀN Ý PHÂN TÍCH
2. Phân tích nhân vật Tràng.
Mở đầu tác phẩm Vợ nhặt là bức tranh ngày đói. Chỉ vài nét vẽ phác thảo, nhà văn
đã vẽ nên bức tranh ngày đói thật hãi hùng. Xóm ngụ cư chìm trong bóng đêm
chết chóc, tăm tối, ảm đạm. Ở đây thiếu vắng sự sống hoặc sự sống le lói như
ngọn đèn trước gió.Hai lần nhà văn so sánh người với ma.Bằng chứng là " Hai bên
dãy phố úp súp tối om, không nhà nào có ánh đèn, lửa". Người sống thì " lũ lượt
dắt díu, bồng bế nhau lên xanh xám như những bóng ma" hoặc " dưới những gốc
đa gốc gạo xù xì bóng những người đói đi lại dật dờ lặng lẽ như những bóng ma".
Người chết thì như ngả rạ, không một sáng nào đi làm đồng hoặc đi chợ người ta
lại không thấy ba bốn cái thây người nằm còng queo ở bên vệ đường. Mùi tử khí
nồng nặc. Tác giả còn tô đậm bức tranh hơn nữa bởi hình ảnh của bầy quạ đen chờ
chực để rỉa xác người chết. Cõi âm và cõi dương nhạt nhòa. Tất cả đang đứng bên
bờ vực của cái chết.
Trên cái nền chết chóc ấy, một buổi chiều người ta thấy Tràng về với một người
đàn bà nữa. Ai vậy ? Đó là vợ Tràng. Điều không thể tin lại phải tin trong tác
phẩm của Kim Lân. Vậy Tràng là ai ? Tràng lấy vợ như thế nào ?
a/ Lai lịch
- Xuất thân: dân ngụ cư, làm nghề đẩy xe bò thuê, nuôi mẹ già. Dân ngụ cư là
những người vốn từ nơi khác đến. Vì thế, dân ngụ cư không có ruộng đất, chỉ đi
làm thuê làm mướn. Đã vậy, họ còn bị phân biệt đối xử, thường phải ở nơi bìa
làng, hoặc ở chỗ hẻo lánh. Nhà cửa của anh ta, cái được gọi là "nhà" thì luôn
"vắng teo đứng rúm ró trên mảnh vườn mọc lổn nhổn những búi cỏ dại". Hơn nữa,
vì là dân ngụ cư, Tràng bị coi khinh, chẳng mấy ai thèm nói chuyện, trừ lũ trẻ hay
chọc ghẹo khi anh ta đi làm về.
b/ Ngoại hình:
cái thân mình cũng chả biết có nuôi nổi không, lại còn đèo bòng". Đó là nỗi sợ hãi
có thật nhất lại là thời đói kém như thế này. Nhưng có lẽ tình thương người và
khát vọng hạnh phúc đã lớn hơn nỗi sợ hãi nên sau đó anh chặc lưỡi " Chậc kệ!" .
Chỉ một từ "kệ" thôi, Tràng như đã bỏ lại sau lưng mình tất cả nỗi sợ hãi,
mọi lo nghĩ để vun vén cho cái hạnh phúc của mình.
Bình luận: Tràng và người đàn bà kia như hai cành củi khô nhưng họ đã
chụm vào nhau để nhen lên ngọn lửa. Tội nghiệp thay, người này thì cần
hạnh phúc còn người kia thì lại cần chỗ dựa. Một người vì tình yêu, người kia
vì miếng ăn. Nói tóm lại là họ LIỀU, nhưng cái Liều kia của họ làm người ta
bật khóc. Bây giờ thì họ là người dũng cảm, dũng cảm bởi vì họ dám nắm tay
nhau để bước qua ranh giới của sự sống và cái chết. Họ làm ta khâm phục và
kính trọng, phải chăng hai con người khốn khổ ấy là niềm tin của Kim Lân về
một giống nòi sẽ tiếp nối sẽ sinh sôi khi mà cả dân tộc đang đứng trước sự
diệt vong của nạn đói ?
+ Khi người phụ nữ chấp nhận làm vợ, Tràng đã có ý thức chăm sóc: hắn đưa
thị vào chợ tỉnh bỏ tiền ra mua cho thị cái thúng con đựng vài thứ lặt vặt và ra
hàng cơm đánh một bữa no nê Anh còn mua 2 hào dầu để thắp sáng. Đó có vẻ
như là sự cố gắng quá mức của Tràng nhưng cũng rất dễ hiểu vì Tr sắp được làm
chồng.
+ Trên đường về: (khác với anh Tràng hôm qua buồn bã, cúi mặt lo âu nghĩ ngợi).
Hôm nay Tràng có niềm vui lạ, một niềm hạnh phúc tràn ngập khiến mặt Tràng cứ
"phớn phở khác thường". Thỉnh thoảng lại còn cười nụ một mình. Lúc thì hắn đi
sát người đàn bà, lúc lại lùi ra sau một tí, hai tay cứ xoa vào vai nọ vai kia, lại
muốn nói đùa một câu, lại cứ thấy ngường ngượng. Kim Lân đã làm người đọc
thấy được sự thay đổi về tâm lí của Tràng. Tràng thật sự đã khác với Tràng hôm
qua. Trong lòng Tràng tràn ngập niềm vui sướng miên man khiến "Trong một lúc
Tràng hình như quên hết những cảnh sống ê chề, tăm tối hằng ngày, quên cả cái
đói khát ghê gớm đang đe dọa, quên cả những tháng ngày trước mặt. Trong lòng
hắn bây giờ chỉ còn tình nghĩa giữa hắn với người đàn bà đi bên. Một cái gì mới
Khi tiếng trống thúc thuế ngoài đình vang lên vội vã, dồn dập, Tràng đã thần mặt
ra nghĩ ngợi, đây là điều hiếm có đối với Tràng xưa nay. Trong ý nghĩ của anh lại
vụt hiện ra cảnh những người nghèo đói ầm ầm kéo nhau đi trên đê Sộp để cướp
kho thóc của Nhật và đằng trước là lá cờ đỏ. Tràng nhớ tới cảnh ấy và lòng ân hận,
tiếc rẻ và trong óc vẫn thấy đám người đói và lá cờ bay phấp phới ( giá trị nhân
đạo, tác giả mở ra con đường sống cho những con người đang đứng bên bờ vực
của cái chết đó là chỉ có đi theo cách mạng mới giải phóng được cho họ)
Kết luận: Qua sự biến đổi tâm trạng thấy được vẻ đẹp tâm hồn tính cách nhân vật
đó là tình thương niềm khao khát hạnh phúc, niềm lạc quan tin tưởng vào tương
lai và thấy được tình cảm nhân đạo cuả nhà văn dành cho người lao động
nghèo khổ.