Ôn tập chủ nghĩa xã hội khoa học
Chương II.Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân
Câu1:Những thay đổi về chất lượng của giai cấp công nhân trong xã hội tư bản hiện nay có
làm thay đổi sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân không?Phê phán những quan điểm tư sản phủ
định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân?
MB……
*Giai cấp công nhân là một tập đoàn xã hội ổn định,hình thành và phát triển cùng với quá trình
phát triển của nền công nghiệp hiện đại,với nhịp độ phát triển của lực lượng sản xuất có tính chất xã hội
hoá ngày càng cao;là lực lượng lao động cơ bản tiên tiến trong các quy trình công nghệ,dịch vụ công
nghiệp,trực tiếp hoặc gián tiếp tham gia vào quá trình sản xuất,tái sản xuất ra của cải vật chất và cải tạo
các quan hệ xã hội, đại biểu cho lực lượng sản xuất và phương thức sản xuất tiên tiến trong thời đại hiện
nay.
*Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là xoá bỏ chế độ tư bản chủ nghĩa,xoá bỏ chế độ người
bóc lột người,giải phóng giai cấp công nhân,nd lao động và toàn thể nhân loại khỏi mọi sự áp bức,bóc lột,
nghèo nàn, lạc hậu;xây dựng xã hội cộng sản chủ nghĩa văn minh trong tương lai mà giai đoạn đầu là XH-
XHCN.
*Ngay từ khi mới hình thành trong XH-TBCN,g/c CN đã không ngừng hoạt động và trưởng
thành từng bước về số lượng, chất lượng:
-Về số lượng:g/c CN ngày càng tăng lên rõ rệt và đa dạng hơn về cơ cấu các loại CN với nhiều
ngành nghề ngày càng phong phú.(Năm 1900:toàn TG có 80triệu CN1990:>600triệu
CN1998:800triệu CN)
-Về chất lượng:
+Trình độ g/c CN ngày càng tăng lên.Bản thân g/c CN luôn có sự nâng cao về học vấn,KHCN và
tay nghề cao
+Bộ mặt của giai cấp CN có nhiều thay đổi khác trước.Ở những nước TB phát triển, đời sống của
một bộ phận không nhỏ trong g/c CN đã được cải thiện,có thu nhập cao,một bộ phận CN ở các nước trên
đã có mức sống”trung lưu hoá”.
+Giai cấp CN từ việc đấu tranh về KT đã từng bước hoạt động chính trị, đấu tranh chính trị thông
qua các nghiệp đoàn,từng bước có ý thức giai cấp,giác ngộ giai cấp và cao nhất là dẫn đến hình thành
Đảng tiên phong là ĐCS.Vì thế g/c CN trở thành cơ sở chính trị căn bản nhất của ĐCS.
*Dù số lượng và chất lượng của giai cấp CN có sự thay đổi song điều đó không có nghĩa là

hiện tượng này giờ đã không còn nữa.Cuộc sông của họ đã được trung lưu hoá,chất lượng cuộc sống ngày
càng cải thiện rõ rệt.Nhưng điều đó không làm thay đổi được sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân.
Giai cấp công nhân là những người tham gia vào quá trình sản xuất,tái tạo ra của cải vật chất.Khi
KHKT phát triển,lợi nhuận mà các nhà tư bản thu được ngày càng cao.Tuy nhiên giai cấp CN lại không
được hưởng nhiều quyền lợi,họ là những người lao động không có TLSX,phải bán sức lao động cho nhà
tư bản và bị nhà tư bản bóc lột về giá trị thặng dư.Do đó đã dẫn đến sự bất công, bất bình đẳng và chênh
lệch về thu nhập giữa giai cấp tư sản với giai cấp CN và quần chúng lao đông ngày càng lớn.Dù có cố
gắng tìm cách “thích nghi “ và mọi biện pháp xoa dịu nhưng mâu thuẫn nội tại trong lòng XH TB ko thể
điều hoà được.Thực tế cuộc đấu tranh của giai cấp CN vẫn diễn ra ở các nước TBCN dưới nhiều hình thức
phong phú,với những nội dung khác nhau.
-G/c TS dựa trên luận điệu quan hệ sở hữu,cho rằng giai cấp CN đã có TLSX,ko bị giai cấp TS
bóc lột nữa nên ko còn mâu thuẫn giữa g/c tư sản và g/c CN nữa.G/c CN đã được mua cổ phần, được
hưởng lợi.
Thực tế,về cơ bản giai cấp CN vẫn bị bóc lột giá trị thặng dư, mâu thuẫn cơ bản trong lòng XH TB
vẫn không hề thay đổi.Vì vậy tất yếu phải dẫn đến đấu tranh,sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân vì thế
mà vẫn được giữ vững...
Dù cho xã hội có nhiều biến đổi nhưng giai cấp CN-LLSX tiến bộ vẫn đang chuân bị những tiền đề
khách quan cho thực hiện sứ mệnh lịch sử của mình ,dù có trải qua những bước thăng trầm,quanh co
nhưng nó vẫn tiếp tục diễn ra theo quy luật khách quan của lịch sử và loài người nhất định tiến lên CNXH.
Chương VII.Nền dân chủ xã hoi chủ nghĩa và nhà nước xã hội chủ nghĩa
Câu 2:So sánh sự giống và khác nhau giữa dân chủ tư sản và dân chủ xã hội chủ nghĩa.
Dân chủ xã hội chủ nghĩa và dân chủ tư sản là hai trong ba số nền dân chủ tồn tại trong lịch sử loài
người.Dân chủ xã hội chủ nghĩa ra đời có sự kế thừa một cách chọn lọc những thành tựu của các nền dân
chủ trước đó,nhất là dân chủ tư sản.Vì vậy hai nền dân chủ này vừa có những nét tương đồng vừa có sự
khác nhau về chất.
*Giống:
-Dân chủ tư sản và dân chủ xã hội chủ nghĩa đều là một phạm trù chính trị,ra đoì và phát triển gắn
liền với sự xuất hiện của giai cấp,nhà nước,gắn liền với bản chất của giai cấp thống trị xã hội,bảo vệ lợi
ích cho lợi ích cho giai cấp thống trị. (dân chủ chủ nô,dân chủ tư sản,dân chủ vô sản hay dân chủ xã hội
chủ nghĩa)

xuất,không ngừng nâng cao đời sống vật
chất),từng bước xác lập quan hệ XHCN từ
thấp đến cao dựa trên cơ sở phát triển
mạnh mẽ của KHKT,của LLSX
-Nhà nước giữ vị trí then chốt,giữ vai trò
chủ đạo nhằm thoả mãn lợi ích của đại đa
số quần chúng nhân dân lao động.
(Hiện nay ở nước ta vẫn còn tồn tại loại
hình sở hữu tư bản tư nhâncòn hiện
tượng người bóc lột người ở các doanh
nghiệp tư nhân, ở các doanh nghiệp có vốn
liên doanh nuớc ngoài,các doanh nghiệp
100% vốn nước ngoài)
-Dựa trên chế độ tư hữu hoá tư liệu sản
xuất chủ yếu,xác lập quan hệ TB tư nhân
về TLSX
-lợi ích về kinh tế chủ yếu phục vụ cho
giai cấp thống trị.
(VD: một bộ phận nhỏ các nhà tư sản
nắm trong tay phần lớn tài sản, đất đai
của cả đất nước)
Tư tưởng VH -Dựa trên nề tảng của CN Mac-Lenin làm
cơ sở lí luận,kim chỉ nam cho mọi hoạt
động
-Xây dựng nền văn hoá tiên tiến, đậm đà
bản sắc dân tộc
-quan hệ xã hội lành mạnh giữa người với
người.
-Dựa trên nền tảng tư tưởng, ý thức hệ tư
sản với những quan điểm phi giai cấp,phi

đông đảo nhất trong xã hội (CN-ND) sẽ cùng nhau thực hiện mục tiêu chung là xây dựng CNXH,vì lợi ích
của toàn thể dân tộc. Đó chính là tính tất yếu về mặt CT-XH,là yếu tố tiên quyết.
-Liên minh công-nông-trí thức là nhu cầu giữa vững vai trò lãnh đạo của g/c CN,nhu cầu tự giải
phóng của nông dân và nhu cầu phát triển của trí thức.
*Theo quan điểm của Đảng:
-Đảng ra đời thực hiện lãnh đạo Việt Nam vượt qua nhiều khó khăn ,gian khổ. Đến đại hội 2/2/51 khi
Đảng đổi tên thành Đảng Lao động Việt Nam, để trả lời cho câu hỏi “Đảng ta là Đảng của ai?” Đảng đã
đặt ra vấn đề liên minh CN-ND-TT và đã thực hiện chủ trương đó…Sau 5 năm đổi mới,năm 91, đại hội
VII diễn ra.Lúc này CNXH ở Đông Âu đang sụp đổ, Đảng ta đặt ra vấn đề cần giữ vững,nêu cao mục tiêu
độc lập dân tộc,tiếp tục liên minh CN-ND-TT.Trong đại hội VIII, IX,X Đảng vẫn luôn đề cao vấn đề liên
minh CN-ND-TT để xây dựng XHCN VN.Liên minh CN_ND_TTgóp phần khắc phục khó khăn trong
thời kì quá độ,cải tạo cái cũ,xây dựng cái mới,tiếp tục đi lên con đường CNXH.
*Thực tiễn,quá trình xây dựng khối liên minh CN-ND-TT ở nước ta hiện nay bên cạnh
những điều kiện thuận lợi vẫn còn gặp phải rất nhiều khó khăn,thử thách
Thuận lợi
-Các giai cấp trong khối liên minh của chúng ta có chung mục tiêu là độc lập dân tộc và
CNXH.Chính vì vậy, khi chúng ta xây dựng liên minh công-nông –trí thức thì có thuận lợi đó là liên minh
sẽ tồn tại được lâu dài, mang tính thiết thực và bảo vệ cho quyền lợi của các giai cấp tham gia.
-Giai cấp công nhân VN có vai trò, điều kiện để có thể trở thành giai cấp lãnh đạo con thuyền CM-
VN
+ Giai cấp CN-VN có đủ bản chất chung của giai cấp CN quốc tế, lại ra đời và trưởng thành trước giai
cấp tư sản VN và bước lên võ đài chính trị sau khi CM T10 Nga đã giành được thắng lợi và giai cấp tư sản
CN
4
ở nhiều nước đã vứt bỏ ngọn cờ dân tộc, từ chối bối cảnh chính trị thế giới ấy đã làm cho giai cấp CN_VN
có thêm uy tín chính trị để giương cao ngọn cờ lãnh đạo.
+ Giai cấp CNVM sớm tiếp thu CN Mác-Lênin, có lãnh tụ HCM và Đảng tiên phong lãnh đạo, Đảng lại
có đường lối lãnh đạo đúng, đáp ứng yêu cầu đòi hỏi của dân tộc và giai cấp.Sau khi ra đời, Đảng đã lập
ra tổ chức cộng hoà để giáo dục và vận động công nhân, lập ra nông hội, hội văn hoá cứu quốc và các
đoàn thể thanh niên, phụ nữ.. để giáo dục và tổ chức nông dân, trí thức và các tầng lớp động khác.Vì vậy,

dục trung học phổ thông …nhưng về bản chất trình độ dân trí vẫn còn thấp, đặc biệt là ở vùng sâu vùng
xa.

Kl:Sự lien minh công-nông-trí thức trong cách mạng xã hội chủ nghĩa ,trong qúa trình xây dựn xhcn là
một tất yếu khách quan.Đó là yêu cầu xây dựng một xã hội mói vì lợi ích cơ bản,lâu dài và thiết than củă
chính họ
Chương IX.Vấn đề dân tộc trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội
Câu 4:hai xu hướng của phong trào dân tộc hiện nay được biểu hiện như thế nào?Chúng ta phải
làm gì để đam bảo sự thống nhất giữa hai xu hướng đó?
CN
5