BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TPHCM
KHOA ĐIỆN – ĐIỆN TỬ NGOÂ CAO CÖÔØNG

0
e(t) e
A
e
B
e
C
ωt
LỜI MỞ ĐẦU

Giáo trình môn học mạch điện 1 (Lý thuyết mạch 1) bao gồm các nội dung chính sau:
Chương 1 : Các khái niệm cơ bản về mạch điện
Chương 2 : Mạch xác lập điều hoà
Chương 3 : Các phương pháp phân tích mạch
Chương 4 : Mạch ba pha
Chương 5 : Mạng hai cửa
Giáo trình được biên soạn trên cơ sở kế thừa và chọn lọc từ các sách như “Mạch điện
1” của nhóm tác giả Phạm Thi Cư, Lê Minh Cường, Trương Trọng Tuấn Mỹ; “Điện kỹ
thuật” của tác giả Phan Ngọc Bích và một số sách khác.
Giáo trình “Mạch điện 1” được viết với mục đích giúp cho sinh viên ngành Điện - Điện
tử học tập nghiên cứu môn học mạch điện 1. Giáo trình được trình bày khá chi tiết cơ sở
lý thuyết và các ví dụ nhằm hướng sinh viên tự nghiên cứu các bài tập tại cuối mỗi
chương.
Tác giả chân thành cảm ơn Quý thầy cô trong Khoa Điện – Điện tử, đặc biệt
TS Phan
Ngọc Bích, TS Hồ Ngọc Ba
ù đã đọc phản biện và đóng góp nhiều ý kiến quý báu.

1.2.3 Phân loại theo quá trình năng lượng trong mạch 9
1.2.4 Phép biến đổi tương đương 10
1.2.4.1 Biến đổi điện trở (hình 1-11a,b) 10
1.2.4.2 Biến đổi nguồn (hình 1-2a,b) 10
1.2.4.3 Biến đổi sao – tam giác (hình 1-13) 10
1.2.4.4 Biến đổi mạng một cửa (2 cực) không nguồn (hình 1-15): 12
1.2.4.5 Phép biến đổi Thévenin-Norton: 12
1.3. CÁC ĐỊNH LUẬT CƠ BẢN CỦA MẠCH ĐIỆN 13
1.3.1 Đònh luật Kirchhoff 1 (K1) 13
1.3.2 Đònh luật Kirchhoff 2 (K2): 14
1.3.3 Đònh luật cân bằng công suất: 16
BÀI TẬP CHƯƠNG I: NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ MẠCH ĐIỆN 17
ĐÁP SỐ – HƯỚNG DẪN CHƯƠNG I 20
CHƯƠNG II: MẠCH XÁC LẬP ĐIỀU HOÀ 21
2.1. QUÁ TRÌNH ĐIỀU HOÀ: 21
2.2. PHƯƠNG PHÁP SỐ PHỨC: 23
2.2.1 Số phức: 23
2.2.2 Biểu diễn dòng áp sin bằng số phức: 25
2.3 QUAN HỆ GIỮA ĐIỆN ÁP VÀ DÒNG ĐIỆN TRÊN CÁC PHẦN TỬ R,L,C –
TRỞ KHÁNG VÀ DẪN NẠP 26
2.3.1 Quan hệ áp – dòng trên R, L, C ở chế độ xác lập điều hoá: 26
2.3.1.1 Trên phần tử R: 26
2.3.1.2 Trên phần tử điện cảm L : 26
2.3.1.3 Trên phần tử điện cảm C: 27
2.3.2 Các đònh luật cơ bản của mạch điện phức 28

2.3.2.1 Đònh luật ohm phức: 28
2.3.2.2 Đònh luật Kirchoff phức: 29
2.3.3 các phép biến đổi tương đương trong mạch điều hòa: 31
2.3.3.1 biến đổi trở kháng: 31

3.4 PHƯƠNG PHÁP DÒNG MẮT LƯỚI: 70
3.5 NGUYÊN LÝ XẾP CHỒNG 72
3.6 KHỬ HỔ CẢM 73
BÀI TẬP CHƯƠNG III: CÁC PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH MẠCH 74
ĐÁP SỐ VÀ HƯỚNG DẪN CHƯƠNG III: 81
CHƯƠNG IV: MẠCH ĐIỆN BA PHA 86

4.1 KHÁI NIỆM CHUNG 86
4.2 CÁCH NỐI HÌNH SAO 87
4.2.1 Cách nối 87
4.2.2 Các quan hệ giữa đại lượng dây và pha trong cách nối hình sao đối xứng 88
4.3. CÁCH NỐI HÌNH TAM GIÁC 90
4.3.1 Cách nối 90
4.3.2 Các quan hệ giữa đại lượng dây pha trong cách nối hình tam giác đối xứng.90
4.4. CÔNG SUẤT MẠCH ĐIỆN BA PHA 91
4.4.1 Công suất tác dụng 91
4.4.2 Công suất phản kháng: 91
4.5. ĐO CÔNG SUẤT MẠCH BA PHA 93
4.5.1 Đo công suất mạch ba pha đối xứng 93
4.5.2 Đo công suất mạch ba pha không đối xứng 93
4.5.3 Đo công xuất phản kháng mạch ba pha đối xứng: 94
4.6. CÁCH GIẢI MẠCH ĐIỆN BA PHA ĐỐI XỨNG 94
4.6.1 Nguồn nối sao đối xứng 95
4.6.2 Giải mạch điện ba pha tải nối hình sao đối xứng 95
4.6.3 Giải mạch điện ba pha tải nối tam giác đối xứng 96
4.7. CÁCH GIẢI MẠCH BA PHA KHÔNG ĐỐI XỨNG 98
4.7.1 Tải nối hình sao, có dây trung tính tổng trở Z
O
98
4.7.2 Nếu xét đến tổng trở Z

5.3.4. Ghép cửa 1 nối tiếp, cửa 2 song song: 129
5.4 PHÂN LOẠI MẠNG HAI CỬA: 130
5.4.1 Mạng hai cửa tích cực và mạng hai cửa thụ động: 130
5.4.2 Mạng hai cửa tương hỗ: Điều kiện và đủ cho mạng tương hỗ là mạng thỏa một
trong 6 điều kiện sau: 130
5.4.3 Mạng hai cửa đối xứng – tổng trở đặc tính: 131
5.5. CÁC THÔNG SỐ LÀM VIỆC CỦA MẠNG HAI CỬA: 131
5.5.1 Trở kháng vào cửa 1: 131
5.5.2 Hàm truyền đạt áp: 132
5.5.3 Hàm truyền đạt dòng: 132
5.5.4 Hàm truyền đạt công suất: 132
5.5.5 Trở kháng vào cửa 2: 132
BÀI TẬP CHƯƠNG V: MẠNG HAI CỬA 136
ĐÁP SỐ – HƯỚNG DẪN CHƯƠNG V 139
TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Phạm Thò Cư – Trương Trần Tuấn Mỹ – Lê Minh Cường “Mạch điện 1”, Nhà
xuất bản giáo dục 1996.
2. Phạm Thò Cư – Trương Trần Tuấn Mỹ – Lê Minh Cường “Bài tập Mạch điện
1”, Trường Đại Học Bách Khoa TP.HCM.
3. Nguyễn Quân “Lý Thuyết Mạch 1” Trường Đại Học Bách Khoa TP.HCM.
4. Phan Ngọc Bích “Điện Kỹ Thuật” Nhà xuất bản Khoa học Kỹ thuật.
5. G.Zeveke, P.Ionkin, A.Netushil, S.Strakhov “Analysis and Synthesis of
Electric Circuits” MIR PUBLISHERS MOSCOW