Tuyển tập Báo cáo Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học lần thứ 7 Đại học Đà Nẵng năm 2010
254
CHIẾN THUẬT “TRỰC THĂNG VẬN”, “THIẾT XA VẬN”
TRONG CHIẾN LƯỢC“CHIẾN TRANH ĐẶC BIỆT” CỦA MĨ
VÀ SỰ PHÁ SẢN CỦA NÓ (1961 - 1965)
THE TACTICS OF “THE TRANSPORTING HELICOPTER”,
“THE TRANSPORTING ARMOURED CAR” IN THE STRATEGY
OF “THE SPECIAL WAR” OF AMERICAN AND IT’S ABORTIM (1961 - 1965)

SVTH: Vũ Thị Duyên
Lớp 07SLS, Khoa Lịch sử, Trường Đại học Sư phạm
GVHD: ThS. Nguyễn Mạnh Hồng
Khoa Lịch sử, Trường Đại học Sư phạm

TÓM TẮT
Chiến thuật “Trực thăng vận”, “thiết xa vận” là một chiến thuật cơ bản trong “Chiến tranh
đặc biệt” của Mĩ. Đề tài góp phần làm rõ âm mưu, thủ đoạn của Mĩ trong việc thực hiện chiến lược
“Chiến tranh đặc biệt” ở miền Nam (1961 - 1965), đồng thời làm rõ mục đích, việc triển khai và sự
thâm độc của kẻ thù trong việc thực hiện chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận” và cuộc đấu
tranh anh dũng của nhân dân miền Nam trong cuộc đấu tranh chống lại chiến thuật này.
ABSTRACT
The tactics of “the transporting helicopter”, “the transporting armoured car” are the basic
tactics in the strategy of “The special war” of American. This topic represents Amarican’s plots in
the expanding strategy of “The special war” in the south of Viet Nam (1961 - 1965), besides it
represents the purpose, the expansion and intension of the enemy in the strategy of “the
transporting helicopter”, “the transporting armoured car”. In addition, it expresses the fight with
fortitude of the southern people against this strategy.

1. Đặt vấn đề
Trong 21 năm tiến hành chiến tranh xâm lược Việt Nam, đế quốc Mĩ đã tiến hành 4
chiến lược chiến tranh. Chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” là một trong bốn chiến lược

máy bay trực thăng và các loại tăng, thiết giáp nhằm nhanh chóng cơ động lực lượng, bất
ngờ thực hiện bao vây để tiêu diệt các lực lượng du kích tập trung của ta, từ đó có thể đàn
áp, gom dân lập “ấp chiến lược” và tiêu diệt lực lượng cách mạng.
Mĩ coi chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận” là một biện pháp then chốt,
quyết định thắng lợi trong “Chiến tranh đặc biệt”.
b. Sự ra đời của chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận”
Cuối 1961, khi cuộc “Chiến tranh đặc biệt” mà Mĩ tiến hành ở miền Nam nước ta
được Quốc hội Mĩ thông qua thì chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận” ra đời. Đây là
một phần trong kế hoạch Xtaley - Taylor nhằm bình định miền Nam trong 18 tháng.
Mĩ và tay sai đã đặt rất nhiều hi
vọng vào chiến thuật này, chúng đánh giá đó là một trong những biện pháp quan trọng

Hình. Chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận” trong “Chiến tranh đặc biệt”
Tuyển tập Báo cáo Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học lần thứ 7 Đại học Đà Nẵng năm 2010
256
nhất, là “những bửu bối rất hữu hiệu” có thể nhanh chóng đập tan lực lượng vũ trang cách
mạng của nhân dân miền Nam Việt Nam.
c. Các loại máy bay và xe tăng Mĩ sử dụng trong giai đoạn (1961 - 1965)
Để thực hiện chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận”, đế quốc Mĩ và tay sai đã
đưa vào chiến trường miền Nam Việt Nam rất nhiều máy bay lên thẳng và các loại tăng
thiết giáp.
Nếu đầu tháng 12 - 1961, đế quốc Mĩ đã đưa vào miền Nam nước ta 50 máy bay
lên thẳng, thì đến cuối năm 1964 đã lên tới trên 300 chiếc gồm đủ các loại vận tải hạng lớn,
hạng nhỏ như: H.13, H.19, H.21, H34 (còn gọi là “quả chuối bay”); hoặc các loại HU.1A,
HU.1B (còn gọi là chiếc Huây); hay loại máy bay vận tải hạng lớn được mệnh danh là
“chim thép khổng lồ” như loại H.37. Mỗi loại đều có một nhiệm vụ riêng.
Cùng với máy bay lên thẳng thì hàng loạt các loại tăng thiết giáp cũng xuất hiện
trên chiến trường miền Nam.
Xe tăng có tăng hạng nhẹ nặng dưới 20 tấn, làm nhiệm vụ trinh sát; tăng hạng trung
nặng dưới 40 tấn làm nhiệm vụ chiến đấu với xe tăng và pháo tư hành, diệt xe vận chuyển,

cuộc tập kích vào các “trạm” tập trung máy bay lên thẳng của địch, giáng đòn bất ngờ khi
chúng chưa kịp cất cánh mang quân đi càn quét. Máy móc của các loại máy bay lên thẳng
nói chung đều không bền chắc, dễ sinh tai nạn hỏng hóc nên thường xuyên phải sửa chữa.
Ngoài ra, các loại máy bay lên thẳng xác to cồng kềnh, không bay được cao, tốc độ bay
chậm, khả năng tự vệ yếu. Tiếng động cơ quá lớn, dễ phân biệt và dễ bị phát hiện sớm.
Chính vì thế, những con “phượng hoàng” không thể “làm mưa làm gió” trên đầu các lực
lượng du kích miền Nam.
- Đối với M113:
Vì vỏ bọc thép bằng hợp kim nhôm, nhẹ nhưng không cứng bằng thép, các loại vũ
khí lớn của bộ binh như trung liên, đại liên có thể xuyên thủng được. M113 chạy bằng xích
cho nên khó xoay trở ứng phó được các mặt; tốc độ chạy trên đồng nước chậm, mục tiêu
lại quá lớn nên dễ bị bắn trúng. Một điểm yếu về chiến thuật rất đáng chú ý là bọn lính Mĩ
tuy hung ác nhưng tinh thần chiến đấu bạc nhược, tên nào cũng lo mất mạng. Chính những
nhược điểm trên đã làm hạn chế đi rất nhiều tính nguy hiểm của cái gọi là “bửu bối vạn
năng” của Mĩ.
2.2. Chương 2: Nhân dân miền Nam chiến đấu chống chiến thuật “trực thăng vận”,
“thiết xa vận” của Mĩ (1961 - 1965)
2.2.1. Chủ trương và quyết tâm của quân dân ta nhằm đánh bại chiến thuật quân sự mới
của Mĩ
Sau thắng lợi của phong trào Đồng khởi, để đáp ứng yêu cầu phát triển của cách
mạng, tháng 1 - 1961, Hội nghị Bộ Chính trị Trung ương Đảng họp. Hội nghị đã đề ra
phương hướng và nhiệm vụ trước mắt của cách mạng miền Nam.
Phát triển và mở rộng cách mạng miền Nam thành cuộc chiến tranh cách mạng.
Phương châm của ta là dùng lực lượng vũ trang và lực lượng chính trị, tấn công
địch bằng ba mũi giáp công: quân sự, chính trị và binh vận.
Đưa đấu tranh quân sự ngang tầm với đấu tranh chính trị nhưng phải kết hợp nhuần
nhuyễn, phải đánh địch trên cả ba vùng chiến lược: rừng núi, đồng bằng, đô thị.
2.2.2. Nhân dân miền Nam chiến đấu chống chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận”
của Mĩ
Hưởng ứng các chủ trương của Đảng, được sự chỉ đạo trực tiếp của Trung ương

3. Kết luận
Để đánh bại cuộc chiến tranh cách mạng của nhân dân ta và ngăn chặn chủ nghĩa
cộng sản, từ năm 1961 - 1965, đế quốc Mĩ đã không từ một thủ đoạn chiến tranh nào.
Chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận” được Mĩ sử dụng trên chiến trường miền Nam
là một minh chứng.
Nhân dân miền Nam với tinh thần chiến đấu dũng cảm và cách đánh thông minh
mưu trí đã vô hiệu hóa tất cả những trang thiết bị hiện đại nhất của Mĩ. Trực thăng trở
thành đống sắt vụn, tăng thiết giáp trở thành mục tiêu tấn công của cộng sản.
Mặc dù phải trải qua nhiều hi sinh gian khổ nhưng nhân dân miền Nam nước ta đã
chiến thắng trong một cuộc đọ sức với tên đế quốc giàu mạnh và hung hãn nhất thế kỉ XX.

TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Nguyễn Văn Hiếu (1964), “Chiến tranh đặc biệt” là sự phát triển của chủ nghĩa thực
dân mới và là giai đoạn cuối cùng của chủ nghĩa thực dân mới của đế quốc Mĩ ở miền
Nam Việt Nam, NXB Sự thật, Hà Nội.
[2] Lê Trung Thạch (1970), “Vận động của xe tăng Mĩ ở miền Nam Việt Nam”, Tin quân
sự địch, Số 6, Trang 70 - 72.
[3] Viện kĩ thuật quân sự (1982), Tính chất hoạt động của không quân Mĩ ở Việt Nam,
NXB Quân đội nhân dân, Hà Nội.