Bài tập nhóm môn ECO101 – Nhóm 14 lớp C19
VIỆN ĐẠI HỌC MỞ HÀ NỘI
TRUNG TÂM ĐÀO TẠO E-LEARNING
KINH TẾ HỌC VI MÔ (ECO101)
BÀI TẬP NHÓM
ĐỀ TÀI:
PHÂN TÍCH MỐI QUAN HỆ CUNG CẦU VÀ VIỆC HÌNH THÀNH GIÁ CẢ BIA
TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRONG DỊP TẾT NGUYÊN ĐÁN
NĂM 2011
NHÓM 14 LỚP C19:
1. Trần Thanh Tâm A (Nhóm trưởng)
2. Trịnh Đinh Minh Hùng
3. Nguyễn Thanh Sơn
4. Nguyễn Tri Nhã Trân
5. Nguyễn Trọng Thành
6. Hồ Ngọc Thịnh
7. Trần Đình Huệ
8. Trần Thái Long
9. Lê Thành Nam
10. Trần Thanh TâmB
11. Trương Như Việt
MỤC LỤC
1
Bài tập nhóm môn ECO101 – Nhóm 14 lớp C19
DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ
Hình 1: Đồ thị đường cầu …………………………………………………………………… 6
Hình 2: Đồ thị đường cung………………………………………………………………………7
Hình 3: Đường cung dịch chuyển sang phải 9
Hình 4: Trạng thái cân bằng cung - cầu trên thị trường 10
Hình 5: Thị phần các nhà sản xuất bia tại Việt Nam 11
Hình 6: Nguồn cung tăng làm đường cung dịch chuyển từ SS’ 12

1/3 tổng lượng bia cả nước nhằm giải thích được nguyên nhân từ đó đưa ra các biện pháp khắc
phục tình trạng tăng giá bia vào mỗi dịp lễ, tết nhằm ổn định thị trường và giúp cho các doanh
nghiệp trong nghành có chiến lược kinh doanh đúng đắn và hiệu quả cũng như giúp cho các nhà
quản lý đưa ra các chính sách nhằn bình ổn giá cả thị trường trong các dịp lễ, tết.
4. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
Trong phạm vi đề tài này chúng tôi chỉ nghiên cứu về mối quan hệ giữa cung, cầu và giá
của mặt hàng bia trên thị trường Thành phố HCM nhân dịp Tết Nhâm Thìn năm 2011.
5. NGUỒN SỐ LIỆU NGHIÊN CỨU
Nguồn số liệu nghiên cứu được thu thập từ các kết quả khảo sát của các tổ chức và công
ty nghiên cứu thị trường, từ nguồn của Tổng cục Thống kê và số liệu từ các trang web của một số
công ty có liên quan.
6. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Về phương pháp nghiên cứu dựa trên các số liệu thu thập được về cung, cầu và giá để
giải thích sự tác động của hoàn cảnh vào các đối tượng này như thế nào từ đó đưa ra những giải
pháp đề xuất.
3
Bài tập nhóm môn ECO101 – Nhóm 14 lớp C19
II. CƠ SỞ LÝ LUẬN
1. MỘT SỐ KHÁI NIỆM
1.1. Khái niệm có liên quan đến cầu hàng hóa
Khái niệm về nhu cầu: Nhu cầu là những mong muốn và nguyện vọng vô hạn của con
người. Sự khan hiếm làm cho hầu hết các nhu cầu không được thỏa mãn.
Khái niệm cầu thị trường: Cầu thị trường phản ánh lượng hàng hóa hay dịch vụ mà người
mua mong muốn và có khả năng mua tại các mức giá khác nhau trong một giai đoạn nhất định và
giả định rằng tất cả các yếu tố khác không thay đổi (thu nhập, thị hiếu, kỳ vọng về hàng hóa
trong tương lai )
Vì vậy cầu thị trường chỉ xuất hiện khi có đầy đủ hai yếu tố: mong muốn và có khả năng
mua.
Khái niệm lượng cầu hàng hóa (Q
D

Khái niệm cung thị trường: Cung thị trường phản ánh lượng hàng hóa hay dịch vụ mà
người bán mong muốn và có khả năng bán tại các mức giá khác nhau trong một giai đoạn nhất
định và với giả định rằng tất cả các yếu tố khác là không thay đổi ( công nghệ, số lượng người
bán, giá các yếu tố đầu vào )
Khái niệm lượng cung (Q
S
): Là lượng cụ thể của hàng hóa hay dịch vụ mà người bán
mong muốn và có khả năng bán tại một mức giá xác định trong một giai đoạn nhất định, giả định
rằng tất cả các yếu tố khác là không thay đổi.
Luật cung thị trường: Giả định rằng tất cả các yếu tố khác không thay đổi. Nếu giá của
hàng hóa hay dịch vụ tăng lên sẽ làm cho lượng cung của hàng hóa hay dịch vụ đó cũng tăng lên
và ngược lại.
Khi đó phương trình đường cung có dạng: Q
S
= a + b*P (b ≥ 0)
Trong đó :
a là hệ số phản ánh lượng cung không phụ thuộc vào giá
b là hệ số phản ánh sự nhạy cảm của lượng cung phụ thuộc vào giá
P là giá của sản phẩm
Q
S
: là lượng cung
0
Q
P
Q
1
Q
2
P

Cầu đối với hàng hóa không chỉ phụ thuộc vào giá của bản thân hàng hóa mà còn phụ
thuộc vào giá của hàng hóa có liên quan. Các hàng hóa liên quan này chia ra làm hai loại (hàng
hóa thay thế và hàng hóa bổ sung):
Đối với hàng hóa thay thế (là hàng hóa có thể sử dụng thay cho hàng hóa khác) Khi giá
của một loại hàng này thay đổi thì cầu đối với mặt hàng kia cũng thay đổi.
Ví dụ khi giá của cà phê tăng thì người tiêu dùng chuyển từ dùng cà phê sang chè, do đó
cầu mặt hàng chè tăng lên.
Đối với hàng hóa bổ sung (là hàng hóa được sử dụng đồng thời với hàng hóa khác) Khi
giá của hàng hóa tăng lên thì cầu hàng hóa bổ sung với mặt hàng đó cũng giảm đi.
Ví dụ: để uống cà phê thì người ta thường dùng đường và sữa. Khi giá cà phê mà tăng lên thì
người ta dùng cà phê ít đi nên nhu cầu dùng đường và sữa cũng giảm đi.
• Dân số
Đối với hàng hóa thông thường trong điều kiện các yếu tố khác không đổi, khi dân số
tăng lên thì nhu cầu về hàng hóa đó cũng tăng lên và ngược lại. Ví dụ: Thành phố HCM có mức
dân số đông gấp mấy chục lần các tỉnh lân cận, vì vậy nhu cầu về mặt hàng thực phẩm ở Thành
phố HCM cũng cao hơn so với các tỉnh khác.
• Thị hiếu của người tiêu dùng
6
Bài tập nhóm môn ECO101 – Nhóm 14 lớp C19
Thị hiếu có ảnh hưởng lớn đến cầu của người tiêu dùng. Thị hiếu là sở thích hay sự ưu
tiên của người tiêu dùng đối với hàng hóa hoặc dịch vụ. Thị hiếu phụ thuộc vào văn hóa và
phong cách sống của từng người, từng khu vực và từng quốc gia Thị hiếu khác nhau thì nhu cầu
về sản phẩm cũng khác nhau.
• Các kỳ vọng trong tương lai
Cầu đối với hàng hóa và dịch vụ sẽ thay đổi phụ thuộc vào các kỳ vọng (sự mong đợi)
của người tiêu dùng.Nếu người tiêu dùng hy vọng giá của hàng hóa nào đó sẽ giảm trong tương
lai thì cầu hiện tại đối với hàng hóa của họ sẽ giảm xuống và ngược lại.
2.1.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến cung hàng hóa (dịch vụ )
Đối với hàng hóa thông thường thì khi giá hàng hóa giảm thì tức là lợi nhuận của nhà sản
xuất có xu hướng giảm xuống nên nhà sản xuất thường hạn chế lượng cung, giảm sản xuất và

cao lên do đó nhà sản xuất có xu hướng sản xuất nhiều hơn.
• Chính sách thuế
Mức thuế cao sẽ làm cho thu nhập của doanh nghiệp sản xuất ít đi và họ không có ý
muốn cung ứng hàng hóa nữa và ngược lại thuế thấp sẽ khuyến khích các hãng mở rộng quy mô
sản xuất kinh doanh của mình do đó cung hàng hóa sẽ tăng lên.
• Số lượng người sản xuất
Số lượng người sản xuất càng nhiều thì lượng cung càng lớn và ngược lại.
• Các kỳ vọng
Mọi mong đợi về sự thay đổi giá cả của hàng hóa, giá của các yếu tố sản xuất và các
chính sách thuế đều có ảnh hưởng đến cung hàng hóa và dịch vụ. Nếu sự mong đợi dự đoán có
thuận lợi cho sản xuất thì cung sẽ được mở rộng và ngược lại.
2.2. Cân bằng cung cầu trên thị trường
2.2.1. Trạng thái cân bằng cung - cầu trên thị trường
Khi cầu đối với hàng hóa nào đó xuất hiện trên thị trường, người sản xuất sẽ tìm cách đáp
ứng mức cầu đó.
Trạng thái cân bằng cung cầu đối với một hàng hóa nào đó là trạng thái khi việc cung
hàng hóa đó đủ thỏa mãn nhu cầu đối với nó trong một thời kỳ nhất định. Tại trạng thái cân bằng
này chúng ta có giá cân bằng (P
0
) và sản lượng cân bằng (Q
0
)
0
Q
P
Q
0
P
0
S

thức vào thời điểm 0 giờ ngày 1 tháng 4 năm 2009 thì dân số thành phố là 7.162.864 người
(chiếm 8,34% dân số Việt Nam). Khi thu nhập của người dân đi vào ổn với lượng dân cư đông
đúc, thì nhu cầu mua sắm của người dân TP.HCM tăng một cách đột biến đối với các mặt hàng
thiết yếu nhân dịp Tết Nguyên Đán đặc biệt là Bia phục cho nhu cầu sinh hoạt vui Xuân theo
phong tục của người Việt Nam.
Điều này tất yếu dẫn đến giá cả của Bia bị biến động, sự biến động giá cả là tùy thuộc
vào mối quan hệ cung - cầu của thị trường. Sau đây chúng ta sẽ tìm hiểu rõ hơn về vấn đề này.
2. Thực trạng cung và cầu Bia trên địa bàn TP. HCM trong dịp tết
2.1 Thực trạng cung
Hiện tại, Việt Nam có ba doanh nghiệp đang chiếm thị phần lớn về bia là SABECO (Tổng công
ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn) 51,4%, VBL (Công ty TNHH Nhà máy bia Việt
Nam) 29,7%, HABECO (Tổng công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Hà Nội) 13,9%.
9
Bài tập nhóm môn ECO101 – Nhóm 14 lớp C19
Hình 5: Thị phần các nhà sản xuất bia tại Việt Nam
Một đại diện của Tổng công ty cổ phần Bia rượu nước giải khát Sài Gòn (Sabeco) cho
biết chỉ tính riêng tháng 12-2011 và tháng 1-2012, Sabeco đưa ra thị trường khoảng 130 triệu
lít/tháng, tăng 30% so với các tháng bình thường. Theo vị này, sẽ khó có khả năng thị trường xảy
ra tình trạng khan hàng hay thiếu hàng trong dịp tết năm nay vì nguồn cung của Sabeco đưa ra
thị trường tăng khá mạnh. Nếu cần thiết, Sabeco vẫn có kế hoạch sản xuất dự trữ với sản lượng
tăng thêm ít nhất 20% so với công suất hiện tại.
Đầu năm 2012 khi thuế nhập khẩu bia giảm xuống 30% đây cũng là nhân dịp Tết Nguyên
Đán do đó ngoài lượng cung Bia trong nước còn có một lượng lớn Bia nhập khẩu cung cấp cho
thị trường.
Cung dồi dào sẽ làm cho giá Bia giảm xuống, mang lợi ích đến người tiêu dùng (Hình 6)
S’
0
P1
P2
Q1

D’
D
Q
1
Q
2
Q
P
1
0
P
2
Hình 7: Cầu tăng làm cho đường cầu dịch chuyển từ DD’
2.3 Mối quan hệ cung - cầu và việc hình thành giá
Dịp tết năm 2011 vừa qua tại TP. HCM giá Bia có mức tăng từ 5-10%. Cụ thể: giá bia
Heineken từ 330.000 đồng/thùng lên khoảng 335.000 đồng/thùng. Bia Tiger từ 220.000
đồng/thùng cũng tăng lên 230.000 thùng. Tại các đại lý, loại bia tăng giá mạnh nhất trên thị
trường dịp cuối năm 2011 là bia 333, giá từ 197.000 đồng/thùng đã nhảy lên 235.000
đồng/thùng.
Qua các số liệu trên về mặt lý thuyết, cung mặt hàng Bia tăng lên nhưng không tăng
mạnh bằng cầu do đó dẫn đến giá sản phẩm Bia cũng tăng theo (hình 8)
P
A
S
11
Bài tập nhóm môn ECO101 – Nhóm 14 lớp C19
D’
D
Q
1

hàng, xuất hàng nhỏ giọt để tạo khan hiếm hang trên thị trường, làm giảm lượng cung.
2. Giải pháp nhằm ổn định giá cả mặt hàng Bia trong dịp tết Nguyên Đán.
Về phía nhà nước: Cần có các biện pháp quyết liệt trong việc bình ổn giá, nhất là mặt
hàng tiêu dùng thiết trong các dịp tết, trong đó có bia. Đồng thời cần có các biện pháp chế tài
thích hợp để các doanh nghiệp cũng như hệ thống phân phối và bán lẻ cam kết tham gia chương
trình bình ổn giá của Chính phủ.
12
Bài tập nhóm môn ECO101 – Nhóm 14 lớp C19
Về phía doanh nghiệp sản xuất: Cần phải đặt lợi ích xã hội lên trên mục tiêu lợi nhuận
nhằm xây dựng thương hiệu cho chính mình, điều này không những tạo cho mình ngày càng
nhiều các khách hàng trung thành góp phần cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.
V. KẾT LUẬN
Thị trường TP. HCM là một thị trường sôi động và đầy tiềm năng cho các doanh nghiệp
sản xuất kinh doanh. Bia là mặt hàng thiết yếu phục vụ cho nhu cầu tiêu dùng hàng ngày của
người dân vì vậy viêc xâm nhập vào thị trường này là khá đơn giản. Nhưng người dân TP.HCM
là những người khá nhạy cảm với thay đổi giá của các hàng hóa mà họ đã quen dùng Để ổn
định cung cầu mặt hàng Bia trên thị trường thì bản thân nhà nước và các chủ doanh nghiệp,
Doanh nghiệp cũng cần phải có các giải pháp cụ thể và lâu dài để có thể tăng cường chất lượng,
sản lượng cung ứng đó là hướng phát triển bền vững
13