Trong nền kinh tế thị trờng định hớng XHCN ở
nớc ta sở dĩ thành phần KTNN giữ vai trò chủ đạo bởi vì
những lý do chính sau:
Thứ nhất, chúng ta đều biết chính trị là biểu hiện tập
trung của kinh tế . Nền chính trị của Việt Nam do Đảng
Cộng sản Việt Nam lãnh đạo với mục tiêu da nớc ta tiến
lên CNXH, thực hiện dân giàu nớc mạnh, xã hội công
bằng dân chủ văn minh. Thành phần KTNN của nớc ta
mà trớc hết là các doanh nghiệp Nhà nớc cũng phải phục
vụ cho nhiệm vụ này.
Trong suốt thời kỳ quá độ lên CNXH ở nớc ta do hạn
chế của trình độ lực lợng sản xuất phát triển còn thấp, các
quan hệ sở hữu còn tồn tại dới nhiều hình thức, do đó nền
kinh tế nớc ta ở giai đoạn này là một nền kinh tế hỗn hợp
nhiều thành phần vận hành theo cơ chế thị trờng. Tuy vây,
cơ chế thị trờng không phải là hiện thân của sự hoàn hảo.
Bên cạnh những u điểm to lớn của nó mà không ai có thể
phủ nhận thì nó cũng tồn tại những khuyết tật nh: gây ra
sự phân hoá giàu nghèo trong xã hội, khủng hoảng kinh tế,
các tệ nạn xã hội vv điều đó đòi hỏi cơ chế thị trờng phải

có bàn tay quản lý, điều tiết của Nhà nớc. Và công cụ hữu
hiệu nhất mà thông qua nó nhà nớc thể hiện vai trò điều
tiết của mình đó là thành phân KTNN. Chỉ có KTNN mới
có thể bảo đảm vững chắc định hớng XHCN, đảm bảo cho
lợi ích của ngời lao động, khắc phục những tiêu cực,
khuyết tật và hạn chế của cơ chế thị trờng, phân phối lại
thu nhập quốc dân một cách công bằng là động lực thúc đẩy
phát triển và tăng trởng kinh tế, gắn liền với cải thiện đời
sống nhân dân, với tiến bộ và công băng xã hội. Vai trò đó

quan trọng thực hiện các chính sách xã hội, khắc phục hậu
quả thiên tai và đảm bảo sản xuất dịch vụ thiết yếu cho an
ninh quốc phòng. Có thể khẳng định KTNN nói chung và
các DNNN nói riêng đã góp phần quan trọng vào thành tựu
to lớn của sự nghiệp đổi mới đa đất nớc thoát ra khỏi

khủng hoảng kinh tế xã hội. Đứng vững trớc những tác
động của khủng hoảng kinh tế quốc tế, khu vực. Tạo tiền đề
cho thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá theo
định hớng XHCN.
Thứ hai là KTNN luôn nắm giữ những vị trí then chốt,
trọng yếu trong nền kinh tế quốc dân do đó chỉ có KTNN
mới có khả năng chi phối, dẫn dắt các thành phần kinh tế
khác, đảm bảo đợc các mục tiêu phát triển KT-XH, thực
hiện CNH-HĐH trong điều kiện thị trờng vẫn cha hoàn
thiện, ngời dân có thu nhập thấp, tích luỹ không đủ tạo
nguồn đầu t cơ bản, kinh tế t nhân còn nhỏ bé thì DNNN
có vai trò huy động vốn đầu t xây dựng những công trình
lớn, hiện đại. Mặt khác với sự phát triển ngày càng cao của
nền kinh tế đòi hỏi phải có một cơ sở hạ tầng tốt để bảo
đảm cho nền kinh tế phát triển nhanh, mạnh và bền vững.
Nhng thờng thì những ngành này đòi hỏi phải có vốn đầu
t lớn, thời gian thu hồi vốn chậm hoặc có lãi suất thấp nh
các ngành: giao thông vận tải, giáo dục, y tế, năng lợng
vvĐể thực hiện đợc điều đó đòi hỏi Nhà nớc phải đầu
t trực tiếp vào các lĩnh vực này nhằm củng cố thêm nội lực
cho thành phần KTNN để đạt đợc các mục đích: dẫn dắt

nền kinh tế phát triển theo định hớng XHCN, đảm bảo cho
nền kinh tế phát triển một cách toàn diện, vững chắc, chống

ra khối lợng hàng hoá dịch vụ công cộng lớn chi phối giá
cả thị trờng, dẫn đát giá cả thị trờng bằng chính chất
lợng, giá cả của sản phẩn dịch vụ do mình cung cấp.
Thông qua đó Nhà nớc có thể kiểm soát đợc thị trờng,
xây dựng nền kinh tế nớc ta trở thành một nền kinh tế
vững mạnh toàn diện luôn chủ động hội nhập vào nền kinh
tế thế giới và có sức cạnh tranh cao trên thị trờng quốc tế.
1.Vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nớc

Nh chúng ta đã biết vai trò chủ đạo của KTNN trong
nền kinh tế thị trờng định hớng XHCN là một tất yếu
khách quan và trong thời kỳ quá độ hiên nay vai trò ấy lại
đợc thể hiên sâu sắc và cấp thiết hơn bao giờ hết. Đại hội
Đảng VIII đã khẳng định KTNN có 4 vai trò:
- Làm đòn bẩy đẩy nhanh tăng trởng kinh tế và giải
quyết các vấn đề xã hội.
- Mở đờng, hớng dẫn, hỗ trợ các thành phần kinh tế
khác cùng phát triển.
- Là lực lợng vật chất để thực hiện chức năng quản lý
điều tiết vĩ mô.
- Tạo nền tảng cho chế độ xã hội mới.
Với hình thức tổ chức đa dạng và phạm vi rộng khắp ở các
lĩnh vực kinh tế trong nền kinh tế đất nớc. Tính chất chủ
đạo của KTNN thể hiện qua các nội dung chính sau đây:

Nội dung thứ nhất cũng là nội dung quan trọng nhất
của KTNN đó là KTNN thực hiện chức năng điều tiết hệ
thống kinh tế xã hội thông qua các công cụ xã hội khác
nhau trong đó DNNN là công cụ thiết yếu.
ở nớc ta các DNNN đợc hình thành ở các lĩnh vực sản

cộng khả dĩ chi phối đợc giá cả thị trờng, dẫn dắt giá cả
thị trờng bằng chính chất lợng và giá cả của sản phẩm và
dịch vụ do mình cung cấp đồng thời tạo ra các sản phẩm và
dịch vụ có tác dụng thúcđẩy các ngành và các thành phần
kinh tế khác phát triển.

Nội dung thứ ba. KTNN kiểm soát các hoạt động của
thị trờng vốn và thị trờng tiền tệ để đảm bảo khả năng ổn
định kinh tế vĩ mô của nhà nớc. Các công cụ tài chính, tiền
tệ, tín dụng là các công cụ chính yếu của nhà nớc trong
quản lý kinh tế vĩ mô.
Nh vậy, thành phần KTNN thể hiện vai trò chủ đạo ở
chỗ: chi phối các thành phần kinh tế khác, làm biến đổi các
thành phần kinh tế khác theo đặc tính của mình (dẫn dắt các
thành phần kinh tế khác phát triển theo định hớng XHCN)
tạo cơ sở hạ tầng cho nền kinh tế hàng hoá, chiếm giữ các
ngành kinh tế then chốt và trọng yếu của xã hội, làm đòn
bẩy đẩy nhanh tăng trởng kinh tế gắn liền với công bằng
xã hội. Đóng góp phần lớn vào tổng sản phẩm quốc nội
(GDP) của toàn xã hội. Do đó xác định nội dung chủ đạo
của khu vực KTNN theo các tính chất nêu trên sẽ giúp
chúng ta trong việc định hớng đúng việc sắp xếp lại các tổ
chức kinh tế hiện có, định hớng cho hoạt động đầu t của
Ngân Hàng Nhà Nớc và thiết lập các định chế yểm trợ
phát triển chung