Những điểm khác biệt cơ bản giữa Hiến Pháp 1980 và Hiến Pháp 1992.
Nội dung
so sánh
Hiến Pháp 1980 Hiến Pháp 1992
Lời nói
đầu
- Lời nói đầu của Hiến Pháp năm
1980 khẳng định truyền thống tốt
đẹp của dân tộc ta, xác định những
nhiệm vụ của Cách mạng Việt
Nam trong thời kỳ mới.
- Cũng tương tự Hiến Pháp 1980
nhưng ngắn gọn, xúc tích hơn. Xác
định rõ những nhiệm vụ trong giai
đoạn Cách mạng mới và xác định
những vấn đề cơ bản mà Hiến Pháp
quy định.
Chế độ
chính trị
- Dùng thuật ngữ “Nhà nước
chuyên chính vô sản” (Điều 2 Hiến
Pháp 1980)
- Dùng thuật ngữ “Nhà nước của dân,
do dân và vì dân” (Điều 2 Hiến Pháp
1992)
Chế độ
kinh tế
- Chỉ tồn tại hai hình thức sở
hữu: • Sở hữu toàn dân (Sở hữu
Nhà nước). • Sở hữu Hợp tác xã -
Nền kinh tế chủ yếu có hai thành
- Đã ghi nhận quyền công dân. Đây là
một điều hoàn toàn mới. - Đã không
còn bao cấp mà thực hiện một số chế
độ miễn giảm. - Xoá bỏ sự bao cấp về
việc làm và nhà ở. Thay vào đó bằng
kinh tế thị trường sẽ tạo ra nhiều việc
làm cho nhân dân. - Đã chấp thuận
khôi phục lại “Trưng cầu dân ý”. - Đã
bổ xung thêm quyền được tự ứng cử. -
Đã xuất hiện quyền tự do kinh doanh.
- Quy định thêm quyền sở hữu những
tư liệu sản xuất vốn và tài sản khác
của doanh nghiệp. Nhằm đáp ứng
kinh tế thị trường. - Được quyền suy
đoán vô tội.
Quốc hội - Là một mô hình Quốc Hội toàn
quyền, Quốc Hội lập ra Hội Đồng
Bộ Trưởng. - Thành lập cơ quan
mới là Hội Đồng nhà nước (Đây là
cơ quan hoạt động thường xuyên
củ Quốc Hội).
- Quốc Hội là cơ quan cao nhất, do
dân bầu và mang quyền lực nhân dân.
- Bỏ thiết chế Hội Đồng nhà nước,
khôi phục lại chế định Uỷ Ban
Thường Vụ Quốc Hội và chế định
Chủ Tịch nước.
Chủ Tịch
nước
- Không có Chủ Tịch nước mà là
Nhân Dân ở cấp tỉnh (Thành phố
thuộc Trung ương) và cấp huyện
(Quận, thành phố thuộc tỉnh), thành
lập ban của Hội Đồng Nhân Dân.
Đồng thời quyền hạn của Chủ Tịch
Uỷ Ban Nhân Dân cũng được tăng
cường.
Toà Án
nhân dân
và Viện
Kiểm Sát
nhân dân
- Trong hệ thống Toà án nhân dân
chỉ có Toà hình sự và Toà dân sự
- Đã có thêm Toà án nhân dân tối cao,
và ở cấp tỉnh còn có thêm Toà kinh tế,
Toà lao động và Toà hành chính.