TRNG I HC CN TH
KHOA KINH T & QUN TR KINH DOANH
˜ & ™
LUN VN TT NGHIP
PHÂN TÍCH THC TRNG QUN LÝ RI RO
TÍN DNG TI NGÂN HÀNG CÔNG THNG
CHI NHÁNH BC LIÊU
Giáo viên hng dn: Sinh viên thc hin:
Ths. TNG YÊN AN TRN NGC HIN
MSSV: 4043219
Lp: K toán 02 K30
Cn Th - 2008
i
LI CM T
Qua gn bn m ngi trên gingng i hc, nh s ging dy tn tình ca
các thy cô Trng i hc Cn Th, c bit là các thy cô Khoa kinh t - Qun tr
kinh doanh em ã tip thu c nhng kin thc c bn v chuyên ngành làm hành
trang giúp em áp dng vào thc tin sau này.
n nay, em ã hoàn thành tài lun vn ca mình, có th nói ây cha phi
là sn phm rc r nhng nó li là mt thành qu c hoàn thành tt vi s góp sc
ca nhiu ngi. Trc ht là s n lc, chu khó hc hi ca bn thân, s truyn t
nhng kin thc áng giá ca thy cô Trng i hc Cn Th, Khoa kinh t - Qun
tr kinh doanh, s chp thun ca Ban giám c Ngân hàng Công Thng Bc Liêu, s
ch dy ht sc nhit tình ca các cô chú anh ch ti Trung tâm giao dch Ngân hàng
Công Thng Bc Liêu.
Nhân ây em xin gi li cm n chân thành n các thy cô Trng i hc
Cn Th, Khoa kinh t - Qun tr kinh doanhã truyn t cho em nhiu kin thc quý
báo không ch trong hc tp mà c trong i sng. Em xin chân thành cm n cô Tng
Yên an ã tn tình ch dn, gii áp nhng thc mc cho em trong sut quá trình làm
lun vn va qua em có th hoàn thành tt lun vn ca mình.
Ngày …tháng …m 2008
Trng phòng GDTT
iv
NHN XÉT CA GIÁO VIÊN HNG DN
Ngày …tháng …m 2008
Giáo viên hng dn
Tng Yên an
v
NHN XÉT CA GIÁO VIÊN PHN BIN
2.1.9. Tình hình phân loi n ca ngân hàng 17
2.2. Phng pháp nghiên cu 18
2.2.1. Phng pháp thu thp s liu 18
2.2.2. Phng pháp phân tích s liu 18
Chng 3: KHÁI QUÁT V NGÂN HÀNG CÔNG THNG CHI NHÁNH
BC LIÊU 19
3.1. Gii thiu s lc v ngân hàng công thng chi nhánh Bc Liêu 19
3.1.1. Quá trình hình thành và phát trin 19
vii
3.1.2. C cu t chc và nhim v ca tng phòng ban 20
3.1.3. Các nghip v ch yu ca Ngân hàng Công Thng Bc Liêu 22
3.1.4. Thun li và khó khn trong hot ng kinh doanh ca ngân hàng 22
3.2. ánh giá s b v kt qu hot ng kinh doanh ca ngân hàng 24
3.3. Phng hng hot ng ca NHCTBL nm 2008 25
Chng 4: PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH QUN LÝ RI RO TÍN DNG TI
NGÂN HÀNG 27
4.1. im mnh và hn ch trong hot ng tín dng ca ngân hàng 27
4.1.1. im mnh 27
4.1.2. Hn ch 27
4.2. Tình hình hot ng tín dng ti ngân hàng 27
4.2.1. Tình hình huy ng vn 27
4.2.2. Tình hình s dng vn 31
4.2.3. ánh giá tình hình hot ng tín dng ti ngân hàng thông qua các ch tiêu.44
4.2.4. Mt s yu t c bn nh hng n kt qu hot ng tín dng ca ngân
hàng 46
4.3. Phân tích tình hình qun lý ri ro tín dng ti ngân hàng 48
4.3.1. Tình hình n quá hn 48
4.3.2. ánh giá n quá hn thông qua ch s 51
Chng 5: MT S BIN PHÁP NHM HN CH RI RO TÍN DNG GIÚP
NÂNG CAO HOT NG TÍN DNG CA NGÂN HÀNG 54
Bng 11: D n theo thành phn kinh t 43
Bng 12: Các ch tiêu ánh giá hot ng tín dng 44
Bng 13: N quá hn theo thi hn tín dng 48
Bng 14: N quá hn theo ngành ngh kinh doanh 49
Bng 15: N quá hn theo thành phn kinh t 50
Bng 16: Ch s n quá hn trên tng d n 51
x
DANH MC HÌNH
Trang
Hình 1: C cu t chc ca Ngân hàng Công Thng Bc Liêu 20
Hình 2: Biu kt qu hot ng kinh doanh ca NHCTBL qua 3 nm 25
Hình 3: Biu c cu ngun vn ca NHCTBL 31
xi
DANH SÁCH CÁC T VIT TT
NHTMNN: Ngân hàng thng mi Nhà nc
NHCTVN: Ngân hàng Công Thng Vit Nam
NHCTBL: Ngân hàng Công Thng Bc Liêu
VT: n v tính
VN: Vit Nam ng
TPKT: Thành phn kinh t
DSCV: Doanh s cho vay
DSTN: Doanh s thu n
KNTN: Kh nng thu n
NH: Ngn hn
TDH: Trung – dài hn
CN: Công nghip
TMDV: Thng mi dch v
NLN: Nông lâm nghip
TS: Thu sn
DNNN: Doanh nghip Nhà nc
kinh nghim, sn phm…ngay trên sân nhà Vit Nam. Vì vy, hi nhp thành
công và không b ln sân ngay trên sân nhà, các Ngân hàng thng mi, c bit là
các Ngân hàng thng mi Nhà nc - nhng u tàu mi nhn ca ngành thng
mi Vit Nam phi lành mnh hoá tài chính theo chun mc quc t, nâng cao nng
lc cnh tranh. Do ó, qun lý ri ro là mt trong nhng yu t cc k quan trng
nâng cao nng lc cnh tranh.
Mt khác, ri ro là mt u gn nh mang tính tt yu i vi tng nghip v
trong hot ng ca ngân hàng, chp nhn và i u vi ri ro là mt u bình
thng không tránh khi. Vn t ra là phi ra nhng chin lc qun lý ri
Lun vn tt nghip
*************************************************************************************************
*************************************************************************************************
GVHD: Tng Yên an SVTH: Trn Ngc Hin
Trang
2
ro thích hp hn ch mt cách ti a nhng hn ch có th có. Hin nay, ngun
thu ca các Ngân hàng thng mi, c bit là các Ngân hàng thng mi Nhà
nc, ch yu t các nghip v tín dng truyn thng. S tng trng tín dng ca
các Ngân hàng thng mi phù hp vi s tng trng ca nn kinh t. Tuy nhiên,
s tng trng tín dng cng kéo theo s gia tng ri ro tín dng. iu này làm nh
hng rt nhiu n hiu qu s dng vn và làm hn ch vic m rng tín dng
ca các Ngân hàng thng mi. Do ó, vic phát trin tín dng phi i ôi vi cht
lng tín dng. Vì vy, qun lý ri ro tín dng có vai trò c bit quan trng trong
hot ng kinh doanh ca Ngân hàng thng mi nhm to ra s tng trng tín
dng mt cách n nh, bn vng. Nhn thy tm quan trng ca yu t qun lý ri
ro tín dng trong hot ng ngân hàng nên em chn tài Phân tích thc trng
qun lý ri ro tín dng ti Ngân hàng Công Thng tnh Bc Liêu. Mc dù
tài ã tng c các anh ch chn la nhng em nhn thy ây vn còn là vn
bt cp ang gây ra mi quan tâm khá ln n các Ngân hàng thng mi. Và mi
ngi có cách nhìn nhn nhng khía cnh khác nhau ca vn . Nên mt ln na
nhng ci cách mnh m nâng cao nng lc qun tr ri ro tín dng trong tng
hot ng nghip v.
1.2. MC TIÊU NGHIÊN CU
1.2.1. Mc tiêu chung
Phân tích thc trng ri ro tín dng ti Ngân hàng Công Thng chi nhánh
Bc Liêu. T thc trng ó tìm ra nguyên nhân dn n ri ro tín dng và ra gii
pháp nhm hn ch ri ro tín dng nng cao hiu qu hot ng ca ngân hàng.
1.2.2. Mc tiêu c th
T mc tiêu chung ã ra ta i n mc tiêu c th nh sau:
- Phân tích tình hình ngun vn, s dng vn ti ngân hàng.
- ánh giá hiu qu hot ng tín dng ti ngân hàng.
- Phân tích tình hình qun lý ri ro tín dng.
- T ó tìm ra nguyên nhân dn n ri ro tín dng ti ngân hàng.
- ra bin pháp nhm hn ch ri ro tín dng.
1.3. PHM VI NGHIÊN CU
1.3.1. Không gian
Ngân hàng Công Thng tnh Bc Liêu có rt nhiu phòng ban, nhng vic
thc hin nghiên cu cng nh thu thp s liu, thông tin cho tài ch yu c
thc hin ti Phòng giao dch trung tâm Ngân hàng Công Thng chi nhánh
Bc Liêu.
1.3.2. Thi gian
tài c thc hin t 11/2/2008 n 9/5/2008.
tài ch tp trung nghiên cu và thu thp s liu trong 3 nm gn nht
(2005 - 2006 - 2007).
1.3.3. i tng nghiên cu
Hot ng ca Ngân hàng thng mi rt phong phú và a dng, c bit
trong nn kinh t th trng cnh tranh khc lit nh hin nay, ngân hàng không
Lun vn tt nghip
*************************************************************************************************
*************************************************************************************************
kt qu t c trong nghip v huy ng vn, tng d n cho vay. Nhng khó
khn tn ti ca ngân hàng nh vic thu hi n gp nhiu khó khn do khách hàng
làm n kém hiu qu, pháp lut x lý thiu kiên quyt.
Lun vn tt nghip
*************************************************************************************************
*************************************************************************************************
GVHD: Tng Yên an SVTH: Trn Ngc Hin
Trang
5
4. Các tài liu c lu ti phòng tín dng nh:
1) Các vn bn hin hành liên quan n công tác tín dng ca ni b Ngân
hàng Công Thng Bc Liêu. Vn áng quan tâm trong vn bn là các quynh
x lý n quá hn, chuyn n quá hn.
2) S tay tín dng v cách thc chm im khách hàng vay vn, quy trình vay
vn, cách thc thm nh khách hàng trc, trong và sau khi cho vay.
5. Các sách, báo, tp chí ngân hàng nm 2007 bàn lun v nhng vn còn
vng mc, bt cp trong hot ng tín dng ca các ngân hàng thng mi. c
bit, ri ro tín dng là u không th tránh khi và nó li chim t trng ln trong
tt c các ri ro. Các nguyên ch yu dn n ri ro tín dng và mt s bin pháp
phòng nga.
Lun vn tt nghip
*************************************************************************************************
*************************************************************************************************
GVHD: Tng Yên an SVTH: Trn Ngc Hin
Trang
6
CHNG 2
PHNG PHÁP LUN VÀ PHNG PHÁP NGHIÊN CU
2.1. PHNG PHÁP LUN
2.1.1. Khái nim tín dng ngân hàng
2.1.2.3. Da vào phng thc cho vay – theo tiêu thc này tín dng ngân
hàng có th phân chia thành các loi
- Cho vay theo món vay: mi ln vay vn khách hàng và Ngân hàng thng
mi thc hin th tc vay vn cn thit và ký hp ng tín dng.
- Cho vay theo hn mc tín dng: Ngân hàng thng mi và khách hàng xác
nh, tho thun mt hn mc tín dng duy trì trong mt khong thi gian xác nh.
2.1.2.4. Da vào mc tín nhim ca khách hàng – theo tiêu thc này
tín dng ngân hàng có th phân chia thành các loai
- Cho vay không có m bo: là loi cho vay không có tài sn th chp, cm
c hoc bo lnh ca ngi khác mà ch da vào uy tín ca bn thân khách hàng
vay vn quyt nh cho vay.
- Cho vay có m bo: là loi cho vay da trên c s có m bo cho tin vay
nh th chp, cm c hoc bo lãnh ca mt bên th 3 nào khác.
2.1.2.5. D vào phng thc hoàn tr n vay – theo tiêu thc này tín
dng ngân hàng có th phân chia thành các loi
- Cho vay ch có mt k hn tr n hay còn gi là cho vay tr n mt ln khi
áo hn.
- Cho vay có nhiu k hn tr n hay còn gi là cho vay tr góp.
- Cho vay tr nhiu ln nhng không có k hn n c th mà tu kh nng tài
chính ca mình, ngi i vay có th tr n bt c lúc nào.
2.1.3. Nhng vn liên quan hot ng tín dng
2.1.3.1. i tng cho vay ca ngân hàng
a) Ngân hàng cho vay các i tng
- Giá tr vt t, hàng hoá, máy móc thit b và các khon chi phí khách hàng
thc hin các d án sn xut, kinh doanh, i sng và u t phát trin.
- S tin vay tr cho các t chc tín dng trong thi gian thi công cha bàn
giao và a tài sn c nh vào s dng i vi cho vay trung hn và dài hn u
t tài sn c nh mà khon lãi c tính trong giá tr tài sn c nh ó.
b) Ngân hàng không cho vay các i tng
- S tin thu phi np (tr s tin xut khu, nhp khu).
vn vay phi c hoàn tr c gc và lãi.
2.1.3.3. iu kin vay
Mc dù khi cho vay, ngân hàng yêu cu khách hàng vay vn phi m bo các
nguyên tc nh va nêu trên nhng thc t không phi khách hàng nào cng có th
tuân th úng các nguyên tc này. Do vy, giúp cho vic m bo các nguyên tc
vay vn, ngân hàng ch xem xét cho vay khi khách hàng tho mãn mt s iu kin
nht nh.
Các iu kin vay vn khách hàng cn có bao gm:
- Có nng lc pháp lut dân s, nng lc hành vi dân s và chu trách nhim
dân s theo quy nh ca pháp lut.
Lun vn tt nghip
*************************************************************************************************
*************************************************************************************************
GVHD: Tng Yên an SVTH: Trn Ngc Hin
Trang
9
- Có mc ích vay vn hp pháp.
- Có kh nng tài chính m bo tr n trong thi hn cam kt.
- Có phng án sn xut kinh doanh, dich v kh thi và có hiu qu.
- Thc hin các quy nh v m bo tin vay theo quynh ca chính ph và
hng dn ca Ngân hàng nhà nc Vit Nam.
2.1.3.4. Gii hn cho vay
Trong hot ng tín dng, Ngân hàng thng mi b gii hn cho vay theo quy
nh ca Lut các t chc tín dng nhm m bo an toàn. Các gii hn tín dng
khi cho vay bao gm:
- Tng d n cho vay i vi mt khách hàng không c vt quá 15% vn
t có ca ngân hàng, tr trng hp i vi nhng khon vay t các ngun vn u
thác ca Chính ph, ca các t chc và cá nhân. Trng hp nhu cu vn ca khách
hàng vt quá 15% vn t có ca ngân hàng hoc khách hàng có nhu cu huy ng
vn t nhiu ngun thì các ngân hàng có th cho vay hp vn theo quy nh ca
c các ngha v tài chính i vi ngân hàng. Hay nói cách khác, ri ro tín dng là
ri ro xy ra khi xut hin nhng bin c không lng trc c do nguyên nhân
ch quan hay khách quan mà khách hàng không tr c n cho ngân hàng mt
cách y c gc và lãi khi n hn. T ó, tác ng xu n hot ng ca ngân
hàng, và có th làm cho ngân hàng b phá sn.
2.1.5. Thit hi do ri ro tín dng gây ra
2.1.5.1. i vi bn thân ngân hàng
S tn tht ca ngân hàng khi có ri ro xy ra có th là các thit hi v vt cht
hoc uy tín ca ngân hàng.
Khi gp ri ro tín dng, ngân hàng không thu c vn tín dng ã cp và lãi
cho vay, nhng ngân hàng phi tr vn và lãi cho khon tin huy ng khi n hn,
iu này làm cho ngân hàng mt cân i trong vic thu chi. Khi không thu c n
thì vòng vay vn tín dng gim làm ngân hàng kinh doanh không có hiu qu. Vì
vy, khi gp phi ri ro tín dng ngân hàng thng ri vào tình trng mt kh nng
thanh khon, làm mt lòng tin ngi gi tin, nh hng n uy tín ca ngân hàng,
b cp trên khin trách. i vi cp di, do gp phi ri ro tín dng nên không có
tin tr lng cho nhân viên vì th nhng ngi có nng lc s thuyên chuyn công
tác, gây khó khn cho ngân hàng.
2.1.5.2. i vi nn kinh t - xã hi
Hot ng ca ngân hàng có liên quan n toàn b hot ng nn kinh t, n
tt c các doanh nghip nh, va, ln và n toàn b các tng lp dân c. Vì vy,
ri ro tín dng xy ra có th làm phá sn mt vài ngân hàng, khi ó nó có kh nng
phát sinh lây lan các ngân hàng khác và to cho dân chúng mt tâm lý s hãi. Lúc
ó, dân chúng s a nhau n ngân hàng rút tin trc thi hn. iu ó cng
có th a n phá sn ng lot các ngân hàng. Ngân hàng phá sn s nh hng
n tình hình sn xut kinh doanh ca doanh nghip. Hn na, s khng hong ca
Lun vn tt nghip
*************************************************************************************************
*************************************************************************************************
GVHD: Tng Yên an SVTH: Trn Ngc Hin
tài liu khách hàng cung cp cho ngân hàng khi làm h s vay vn.
2.1.6.2. Thm nh kh nng vay vn
Khi làm th tc vay, ngân hàng yêu cu khách hàng cung cp các báo cáo tài
chính ca các k gn nht i vi doanh nghip hoc thông tin v tình hình sn
Lun vn tt nghip
*************************************************************************************************
*************************************************************************************************
GVHD: Tng Yên an SVTH: Trn Ngc Hin
Trang
12
xut, làm n i vi h kinh doanh cá th. Da vào các thông tin tài chính và nhng
thông tin ó, nhân viên tín dng s tin hành phân tích nhm thm nh li kh nng
tài chính ca khách hàng.
2.1.6.3. Thm nh kh nng tr n
Nhân viên tín dng thc hin thm nh tính kh thi ca phng án sn xut
kinh doanh khi xem xét quyt nh cho khách hàng vay ngn hn b sung vn
lu ng trong quá trình sn xut kinh doanh nhm ánh giá mt cách chính xác
tính kh thi ca phng án. Qua ó kt lun kh nng thu hi vn khi cho vay.
2.1.6.4. Thm nh tài sn m bo n vay
Nhân viên tín dng cn xem xét:
- Giá tr m bo phi ln hn giá tr c m bo.
- Tài sn dùng làm m bo phi có giá tr và th trng tiêu th.
- Có y c s pháp lý ngi cho vay có quyn x lý tài sn dùng làm
m bo tin vay.
2.1.7. Nhng nguyên nhân phát sinh ri ro tín dng
V mt lý thuyt, loi ri ro này có th phát sinh do nhng nguyên nhân khách
quan hoc ch quan và c t hai phía khách hàng và ngân hàng.
2.1.7.1. V phía khách hàng
Ri ro tín dng phát sinh có th do nhng nguyên nhân ch quan ln khách
quan. V mt ch quan, có th do trình qun lý ca khách hàng yu kém dn n
a s các doanh nghip khi vay vn ngân hàng u có các phng án kinh doanh
c th, kh thi. S lng doanh nghip s dng vn sai mc ích, c ý la o ngân
hàng chim t tài sn không nhiu. Tuy nhiên, nhng v vic phát sinh ã gây ra
cho ngân hàng nhng tn tht vô cùng nng n, liên quan n uy tín ca các cán b,
làm nh hng xu n các doanh nghip khác.
- Kh nng qun lý kinh doanh kém.
Khi các doanh nghip vay tin ngân hàng m rng quy mô kinh doanh, a
phn là tp trung vn u t vào tài sn vt cht ch ít doanh nghip nào mnh dn i
mi cung cách qun lý, u t cho b máy giám sát kinh doanh. Vì vy, dù phng án
kinh doanh kh thi nhng quy mô kinh doanh quá ln so vi t duy là nguyên nhân
dn n phá sn.
- Tình hình tài chính doanh nghip yu kém, thiu minh bch.
Quy mô tài sn, ngun vn nh bé, t l n so vi vn t có cao là c m
chung ca hu ht các doanh nghip Vit Nam. Ngoài ra, thói quen ghi chép y ,
chính xác, rõ ràng các s sách k toán vn cha c các doanh nghip tuân th
nghiêm chnh và trung thc. Do vy, s sách mà các doanh nghip cung cp cho ngân
hàng nhiu khi ch mang tính cht hình thc hn là thc cht. Khi cán b ngân hàng lp
bng phân tích tài chính ca doanh nghip da trên s liu do các doanh nghip cung
cp thng thiu tính thc t và xác thc. ây cng là nguyên nhân vì sao ngân hàng
thng xem nng tài sn th chp làm ch da phòng chng ri ro tín dng.