PHỤ LỤC
PHỤ LỤC............................................................................................................................................................1
A. MỞ ĐẦU.......................................................................................................................................................1
B. NỘI DUNG.....................................................................................................................................................3
I. Hệ thống tài chính......................................................................................................................................3
II. Vai trò của nhà nước đối với hệ thống tài chính......................................................................................4
1.Vai trò của Nhà nước đối với thị trường tài chính................................................................................4
a. Khái niệm và bản chất của thị trường tài chính.................................................................................4
b. Phân loại thị trường tài chính:........................................................................................................5
c. Vai trò của nhà nước trên thị trường tài chính.....................................................................................6
2. Vai trò của nhà nước đối với các trung gian tài chính.......................................................................13
a, Khái niệm trung gian tài chính...................................................................................................13
b, Vai trò của nhà nước đối với các trung gian tài chính.............................................................13
3. C ơ sở hạ tầng pháp lý, kỹ thuật.........................................................................................................18
4. Vai trò của các tổ chức có nhiệm vụ giám sát và điều hành hệ thống tài chính ở Việt Nam:............24
a, Vai trò của hệ thống giám sát tài chính ở Việt Nam...........................................................................24
b, Những thách thức, khó khăn, bất cập đối với việc giám sát tài chính quốc gia của Việt Nam hiện
nay...........................................................................................................................................................26
c, Những bất cập của hệ thống giám sát tài chính hiện tại ...................................................................28
d, Một số giải pháp cơ bản:......................................................................................................31
A. MỞ ĐẦU
Đối với lĩnh vực kinh tế, dựa vào cách thức giải quyết các vấn đề cơ bản của
kinh tế học, các quốc gia trên thế giới đang áp dụng ba mô hình kinh tế chủ yếu, đó
1
là mô hình kinh tế thị trường tự do, mô hình kinh tế mệnh lệnh (hay kế hoạch hóa
tập trung) và mô hình kinh tế hỗn hợp.
• Kinh tế thị trường (market economy) là nền kinh tế mà trong đó các quyết
định của các cá nhân về tiêu dùng các mặt hàng nào, các quyết định của các
doanh nghiệp về sản xuất cái gì, sản xuất như thế nào và các quyết định của
người công nhân về việc làm cho ai đều được thực hiện dưới sự tác động của
giá cả thị trường. Thị trường mà nhà nước không can thiệp vào gọi là thị

sinh ra các công cụ tài chính mới gọi là công cụ tài chính phái sinh.Một cách khách
quan các công cụ này tạo ra tính năng động cho thị trường, giúp cho nguồn tài
chính được luân chuyển một cách hiệu quả, vừa mang lại lợi ích cho người tiết
kiệm, vừa mang lại lợi nhuận cho nhà đầu tư. Nhưng việc sử dụng các công cụ tài
chính này một cách thái quá đặc biệt là việc lơ là công tác giám sát hoạt động này
đã tích lũy những rủi ro cho hệ thống tài chính.
Như vậy,một câu hỏi lớn đặt ra cho kinh tế học hiện đại là “Vai trò của nhà
nước đối với hệ thống tài chính là gì?"
B. NỘI DUNG
I. Hệ thống tài chính
Là một tổng thể bao gồm: Các thị trường tài chính,các định chế tài chính
trung gian,cơ sở hạ tầng pháp lý- kỹ thuật và các tổ chức quản lý giám sát và điều
hành HTTC để tổ chức phân bổ nguồn lực tài chính nhằm đạt được mục tiêu của
các chủ thể trong nền kinh tế.
3
Như vậy, hệ thống tài chính bao gồm:
- Thị trường tài chính
- Các định chế tài chính trung gian
- Cơ sở hạ tầng pháp lý kĩ thuật
- Các tổ chức giám sát và điều hành hệ thống tài chính
Như vậy để tìm hiểu vai trò của Nhà nước đối với hệ thống tài chính, ta cần
đi tìm hiểu về vai trò của Nhà nước đối với từng bộ phận của hệ thống tài chính.
II. Vai trò của nhà n ước đối với hệ thống tài chính
1.Vai trò của Nhà nước đối với thị trường tài chính
a. Khái niệm và bản chất của thị trường tài chính
Sự phát triển cao của nền kinh tế hàng hóa, với sự phân công lao động xã hội
sâu sắc đòi hỏi các chủ thể kinh tế phải năng động trong quá trình tìm kiếm và huy
động các nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội. Trong khi đó, một bộ phận nhàn rỗi lại
có nhu cầu tái đầu tư với lợi nhuận cao và an toàn. Cùng với sự phát triển của nền
sản xuất hàng hóa là quá trình đa dạng hóa hình thức luân chuyển vốn từ người có

thị trường tài chính sau
Theo thời hạn luân chuyển vốn
Thị trường tiền tệ: là nơi trao đổi, mua bán quyền sử dụng nguồn tài chính
( các công cụ taì chính) ngắn hạn. TT tiền tệ gồm TT vay nợ, TT liên ngân hàng,
5
TT hối đoái. Nền kinh tế tị trường thương mại hóa các hoá các hoạt động kinh tế
trong đó tiền tệ với tư cách là một loại hàng hóa đặc biệt. Nền kinh tế thị trường
các phát triển thì các hoạt động của thị trường tiền tệ càng hoàn chỉnh hơn, thị
trương tiền tệ phát triển càng rộng thì vai trò của của nó càng trở nên qua trọng
hơn đối với hầu hết mọi lĩnh vực kinh tế -xã hội của một đất nước, là động lực
thúc đẩy sản xuất và tăng trưởng kinh tế. Các công cụ thị trường tiền tệ vì có kỳ
hạn ngắn nên giá của các công cụ tiền tệ thường ít biến động hơn so với các công
cụ dài hạn khi lãi suất thị trường thay đổi, vì vậy chúng có độ an toàn cao hơn và
khả năng thanh khoản cũng như mua bán chuyển đổi dễ dàng hơn
Lãi suất trên thị trường tiền tệ bị ảnh hưởng bởi sự tương tác giữa cung và cầu với
chính sách can thiệp của Ngân hàng Trung ương
Thị trường vốn: là nơi mua bán , trao đổi các công cụ tài chính có thời gian
đáo hạn trên 1 năm. Bao gồm : thị trương vay nợ và thị trường chứng khoán
Theo mục đích của Thị trường: thị trường sơ cấp và thị trường thứ cấp
Theo tính chất chuyên môn hóa thị trường: thị trường công cụ nợ và thị
trường công cụ vốn
c. Vai trò của nhà nước trên thị trường tài chính
Chính phủ và thị trường là 2 thực thể gắn bó trong kinh tế thị trường.
Nhà nước có chức năng quản lí và điều tiết mọi mặt hoạt động của nền kinh
tế trong đó thị trường tài chính là một bộ phận rất quan trọng. Đồng thời trong quá
trình vận động, bản thân TTTC cũng đặt ra yêu cầu đòi hỏi phải có sự quản lý và
giám của nhà nước
6
TTTC có vai trò quan trọng trong thúc đẩy kinh tế- xã hội phát triển. Nhận
thức được điều đó, nhà nước sử dụng khả năng của mình để tạo điều kiện hình

vi hoạt động động của các tổ chức tài chính( ngân hàng nhà nước, ngân hàng
thương mại, các tổ chức tín dụng, công ty tài chính, công ty bảo hiểm…).( VD:
Nghi định của chính phủ số 96/2008/NĐ-CP ngày 26 tháng 08 năm 2008 Quy định
chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của ngân hàng nhà nước việt
nam: ND của nghị định như sau
Điều 1. Vị trí và chức năng
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (sau đây gọi tắt là Ngân hàng Nhà nước) là
cơ quan ngang Bộ của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về tiền tệ,
hoạt động ngân hàng và chức năng Ngân hàng Trung ương của nước Cộng hòa xã
hội chủ nghĩa Việt Nam; quản lý nhà nước các dịch vụ công thuộc phạm vi quản lý
của Ngân hàng Nhà nước.
Điều 2. Nhiệm vụ và quyền hạn
Ngân hàng Nhà nước thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn quy định tại Nghị
định số 178/2007/NĐ-CP ngày 03 tháng 12 năm 2007 của Chính phủ quy định
chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ, cơ quan ngang Bộ và
những nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể sau đây:
Trình Chính phủ dự án luật, dự thảo nghị quyết của Quốc hội, dự án pháp
lệnh, dự thảo nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội ; dự thảo nghị định của
Chính phủ theo chương trình, kế hoạch xây dựng pháp luật hàng năm của Ngân
8
hàng Nhà nước đã được phê duyệt và các dự án, đề án theo sự phân công của
Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ………….
Quy định mô hình tổ chức và quy chế hoạt động của từng loại TTTC
• Nhà n ước tạo ra môi trường kinh tế cho sự h ình thành và phát triển
TTTC
TTTC chỉ ra đời và phát triển trong điều kiện môi trường kinh tế ổn định và
phát triển ở một mức độ nhất định. NN tạo ra môi trường kinh tế cho sự hình thành
và phát triển của TTTC thể hiện trên các mặt chủ yếu sau:
NN sử dụng các chính sách kinh tế vĩ mô( chính sách tiền tệ, chính sách
thuế, chính sách tỷ giá, chính sách thu nhập…) nhằm ổn định môi trường kinh tế,

chính. Cụ thể là lãi suất cho vay qua đêm liên ngân hàng đã được giảm từ 5,25%
qua 6 đợt xuống còn 2% chỉ trong vòng chưa đầy 8 tháng (18/9/2007-
30/4/2008). Lãi suất này sau đó còn tiếp tục giảm và đến ngày 16/12/2008 chỉ còn
0,25%, mức lãi suất gần 0 hiếm thấy. FED còn thực hiện nghiệp vụ thị trường mở
(mua lại các trái phiếu chính phủ Hoa Kỳ mà các tổ chức tài chính nước này có) và
hạ lãi suất tái chiết khấu. Giữa tháng 12 năm 2008, FED tuyên bố có kế hoạch thực
hiện chính sách nới lỏng tiền tệ mặt lượng.
Tháng 12 năm 2007, Chính phủ Hoa Kỳ đã lập ra và giao cho Fed chủ trì
chương trình Term Auction Facility để cấp các khoản vay ngắn hạn có kỳ hạn từ
28 đến 84 ngày theo lãi suất cao nhất mà các tổ chức tài chính trả qua đấu giá. Tính
đến tháng 11 năm 2008, đã có 300 tỷ dollar được FED đem cho vay theo chương
10
trình này. FED còn tiến hành cho vay thế chấp đối với các tổ chức tài chính với số
tiền tổng cộng tới 1,6 nghìn tỷ tính đến tháng 11 năm 2008.
Mua repo MBS của Fed tăng vọt vào cuối năm 2007.
NN ban hành chính sách khuyến khích phát hành các công cụ cho TTTC ,
đồng thời bản thân NN cũng tham gia vào phát hành trái phiếu chính phủ,, tín
phiếu kho bạc, đẩy mạnh quá trình cổ phần hóa doanh nghiệpNN, đẩy mạnh hoạt
động xuất nhập khẩu và tài chính đối ngoại
• NN giám sát các hoạt động của TTTC
Việc giám sát của nhà nước đối với TTTC là cần thiết để đảm bảo cho chúng
hoạt động và phát triển ổn định, lành mạnh. Thông qua việc giám sát hoạt động
của thị trường, NN có các biện pháp điều chỉnh kịp thời nhằm đảm bảo trật tự trên
TTTC, từ đó bảo vệ quyền lợi cho các chủ thể tham gia các hoạt động trên TTTC.
Mặt khác, thông qua giám sát NN có các biện pháp điều chỉnh hoạt động của
TTTC đảm bảo sự lành mạnh và ổn định của thị trường.
11
Việc kiểm tra giám sát của nhà nước được thực hiện thông qua các cơ quan
chức năng ngân hàng nhà nước, bộ tài chính, UB chứng khoán quốc gia
Hệ thống giám sát tài chính của Việt Nam hiện nay về thực chất được tổ chức theo

Trung gian tài chính là các tổ chức tài chính chuyên nghiệp cung ứng các
dịch vụ tài chính bằng cách huy động các nguồn vốn tạm thời nhàn rỗi dưới nhiều
hình thức khác nhau rồi dùng các nguồn vốn này để đầu tư (chủ yếu là cho vay)
nhằm mang lại lợi ích cho các bên giao dịch.
Các trung gian tài chính gồm các ngân hàng thương mại, các tổ chức tín
dụng, công ty bảo hiểm, công ty tài chính, quỹ hưu trí, các quỹ đầu tư…Mỗi loại
hình trung gian tài chính đều có phân khúc thị trường riêng. Các ngân hàng thương
mại huy động vốn thông qua việc huy động tiền gửi mà chủ yếu là tiền tiết kiệm để
cho vay. Công ty tài chính huy động vốn chủ yếu qua hình thức phát hành trái
phiếu để cho vay dưới hình thức thuê mua, cho vay tiêu dùng. Các công ty bảo
hiểm huy động vốn chủ yếu qua việc thu bảo hiểm phí từ bán các sản phẩm bảo
hiểm và chịu trách nhiêm khi có rủi ro xảy ra theo hợp đồng bảo hiểm. Quỹ hưu trí
huy động vốn từ việc đóng góp một phần thu nhập hàng tháng của người lao động
để chi trả khi người lao động mất hoặc hết khả năng lao động. Nguồn tài chính
nhàn rỗi của quỹ này cũng sử dụng để đầu tư nhưng chỉ trong những lĩnh vực đầu
tư an toàn.
b, Vai trò của nhà nước đối với các trung gian tài chính.
• Can thiệp vào các lĩnh vực hoạt động của ngân hàng để kiểm soát rủi
ro qua các quy định giới hạn lĩnh vực công việc.
13