NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN
Hưng yên, ngày … tháng … năm….
Giáo viên hướng dẫn
NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN

MỤC LỤC
NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN 1
NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN 1
LỜI NÓI ĐẦU 10
PHẦN I MỞ ĐẦU 10
1.1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI 10
1.2. Ý NGHĨA CỦA ĐỀ TÀI 11
1.3. MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI 11
1.4. ĐỐI TƯỢNG VÀ KHÁCH THỂ NGHIÊN CỨU 11
1.5. GIẢ THIẾT KHOA HỌC 11
1.6. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU 12
1.7. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 12
1.7.1. Phương pháp nghiên cứu thực tiễn 12
a. Khái niệm 12
2
b. Các bước thực hiện 12
1.7.2. Phương pháp nghiên cứu tài liệu 12
a. Khái niệm 12
b. Các bước thực hiện 12
1.7.3. Phương pháp thống kê mô tả 13
a. Khái niệm 13
b. Các bước thực hiện 13
PHẦN II NỘI DUNG 13
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HỆ THỐNG PHANH 13
1.1.NHIỆM VỤ – YÊU CẦU – PHÂN LOẠI CỦA HỆ THỐNG PHANH 13
1.1.1. Nhiệm vụ 13
Hình 1.1. Sơ đồ tổng quát hệ thống phanh trên ôtô 14
1.1.2. Yêu cầu 14
1.1.3. Phân loại 15
a. Phân loại theo tính chất điều khiển 15

1.3.5. Van điều phối theo tải trọng (LSPV) 26
1.3.6. Cấu tạo và nguyên lý làm việc của phanh guốc 27
a. Cấu tạo của phanh guốc 27
b. Nguyên lý làm việc của phanh guốc 27
CHƯƠNG 2 : THIẾT KẾ, CHẾ TẠO MÔ HÌNH HỆ THỐNG PHANH
THỦY LỰC 27
2.1. CÁC PHƯƠNG ÁN THIẾT KẾ MÔ HÌNH 27
2.1.1. Phương án 1 27
Hình 2.1 Sơ đồ phanh thiết kế theo phương án 1 28
a. Ưu điểm: 28
b. Nhược điểm: 28
2.1.2. Phương án 2: 28
Hình 2.2. Sơ đồ thiết kế phanh theo phương án 2 29
a. Ưu điểm: 29
b. Nhược điểm: 29
2.1.3. Phương án 3 30
Hình 2.3 Sơ đồ thiết kế phanh theo phương án 3 30
Hình 2.4. Khung cơ bản 30
Hình 2.5. Khung xương bắt chi tiết 31
Hình 2.6. Kích thước bố trí các chi tiết trên mặt môđun 31
Hình 2.7. Sơ đồ bố trí đường ống dầu trên mô hình 32
a. Ưu điểm: 32
b. Nhược điểm: 32
c. Kết luận: 32
2.2. THIẾT KẾ KHUNG 32
Bảng 2.1 Thông số kỹ thuật mô hình phanh 32
Bảng 2.2. Bảng kê vật liệu thực hiện mô hình 33
2.2.1 Mô hình thực tế thiết kế theo phương án 3 35
Hình 2.8 Mô hình thực tế thiết kế theo phương án 3 35
Hình 2.9. Các chi tiết trên mặt mô hình 36

Hình 3.7. Phân loại phanh đỗ theo cơ cấu tác động 44
Hình 3.8. Phân loại phanh đỗ theo thân phanh đỗ 45
c . Cấu tạo 46
Hình 3.9. Sơ sơ đồ cấu tạo hệ thống phanh đỗ trên xe Toyota corolla 46
Hình 3.10. Sơ đồ cấu tạo các chi tiết hệ thống phanh đỗ 46
d. Nguyên lý họa động của phanh đỗ 46
3.3. NHỮNG HƯ HỎNG CHÍNH, BIỂU HIỆN, NGUYÊN NHÂN, HẬU QUẢ 47
3.3.1. Các hư hỏng thường gặp của hệ thống phanh tang trống 47
Bảng 3.2. Bảng các hư hỏng của hệ thống phanh thủy lực dùng cơ cấu phanh 47
tang trống 47
Bảng 3.3. Bảng các triệu chứng hủ hỏng của hệ thống phanh đỗ 50
3.4. NGUYÊN TẮC THÁO VÀ LẮP 50
3.4.1. Yêu cầu tháo và lắp các cụm chi tiết trên xe 50
a. Yêu cầu tháo 50
b. Yêu cầu lắp 51
3.4.2. Công việc tháo và lắp 51
a. Công việc tháo 51
b. Công việc lắp 51
3.5. QUY TRÌNH THÁO CƠ CẤU PHANH BÁNH XE LOẠI TANG TRỐNG
TRÊN XE TOYOTA COROLLA 1991 52
3.5.1. Chuẩn bị dụng cụ tháo, lắp và kiểm tra 52
Bảng 3.4. Chuẩn bị dụng cụ tháo lắp, kiểm tra cơ cấu phanh bánh sau xe corolla 52
5
Cờ lê cân lực. khẩu 21, thước dây, panme, đồng hồ so có đề từ. dụng cụ đo trống
phanh, thước trượt, búa, dầu phanh (SAE J1703 hay FMVSS No. 116 DOT3), ống ty
ô, chai nhựa 53
3.5.2.Quy trình tháo cơ cấu phanh bánh xe loại tang trống trên xe Toyota corolla 1991
53
Bảng 3.5. Quy trình tháo cơ cấu phanh tang trống trên xe Toyota corolla 53
3.6. KIỂM TRA, SỬA CHỮA CƠ CẤU PHANH TANG TRỐNG 56

Hình 1.5. Sơ đồ hệ thống phanh hai dòng hỗn hợp. . . Error: Reference source not found
Hình 1.6. Cấu tạo của xy lanh phanh chính Error: Reference source not found
Hình 1.7. Nguyên lý hoạt động của xy lanh chính khi chưa tác động vào bàn đạp
phanh Error: Reference source not found
Hình 1.8. Nguyên lý hoạt động của xy lanh chính khi đạp bàn đạp phanh Error:
Reference source not found
Hình 1.9. Nguyên lý hoạt động của xy lanh chính nhả bàn đạp phanh . . Error: Reference
source not found
Hình 1.10. Nguyên lý hoạt động của xy lanh chính khi rò rỏ dầu ở phía sau Error:
Reference source not found
Hình 1.11. Nguyên lý hoạt động của xy lanh chính khi dầu phanh rò rỉ phía trước
Error: Reference source not found
Hình 1.12. Cấu tạo của bộ trợ lực phanh 22
Hình 1.13. Cấu tạo xy lanh bánh xe 23
Hình 1.14. Cấu tạo của van điều hòa lực phanh 24
Hình 1.15. Cấu tạo cơ cấu phanh tang 26
Hình 2.1 Sơ đồ phanh thiết kế theo phương án 1 27
Hình 2.2. Sơ đồ thiết kế phanh theo phương án 2 28
Hình 2.3 Sơ đồ thiết kế phanh theo phương án 3 29
Hình 2.4. Khung cơ bản 29
Hình 2.5. Khung xương bắt chi tiết 30
7
Hình 2.6. Kích thước bố trí các chi tiết trên mặt môđun 30
Hình 2.7. Sơ đồ bố trí đường ống dầu trên mô hình 31
Hình 2.8 Mô hình thực tế thiết kế theo phương án 3 34
Hình 2.9. Các chi tiết trên mặt mô hình 35
Hình 3.1 Sơ đồ cấu tạo hệ thống phanh thủy lực 38
Hình 3.2. Phanh tang trống 39
Hình 3.3. Thành phần cấu tạo của trống phanh 40
Hình 3.4. Cấu tạo của guốc phanh 41

tạo, nó phụ thuộc nhiều vào đặc điểm kỹ thuật của ôtô, sự tiến bộ của khoa học kỹ
thuật và ứng dụng của chúng vào hệ thống phanh trên ôtô.
Là một sinh viên được đào tạo tại trường ĐHSPKT Hưng Yên em đã được các
Thầy, Cô trang bị cho những kiến thức cơ bản về chuyên môn, đến nay đã gần kết thúc
khoá học, để tổng kết và đánh giá quá trình học tập và rèn luyện tại trường, em đã
được khoa Cơ khí động lực giao cho trách nhiệm hoàn thành đồ án tốt nghiệp với nội
dung: “Thiết kế chế tạo mô hình hệ thống phanh thủy lực và bảo dưỡng, sửa chữa
cơ cấu phanh bánh xe loại tang trống trên xe Toyota corolla”.
Em rất mong rằng khi đề tài của em được hoàn thành sẽ đóng góp phần nhỏ trong
công tác giảng dạy và học tập, đồng thời có thể là tài liệu tham khảo cho các bạn học
sinh, sinh viên chuyên nghành ôtô và các bạn sinh viên học tại các chuyên ngành khác
thích tìm hiểu về kỹ thuật ôtô.
Do kiến thức và kinh nghiệm còn hạn chế nên không tránh khỏi sai sót trong quá
trình thực hiện đồ án tốt nghiệp. Em rất mong nhận được sự giúp đỡ của các Thầy, Cô
và bạn bè đồ án của em được hoàn thiện hơn.
Em xin chân thành cảm ơn!
Hưng Yên, ngày… tháng… năm 2013.
Sinh viên
Nguyễn Văn Tú
PHẦN I MỞ ĐẦU
1.1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
Những năm gằn đây cùng với sự phát triền chung của xã hội nghành sản xuất ô tô
trên thế giới ngày nay tăng vượt bậc, ô tô trở thành phương tiện vận chuyển quan trọng
trong nền kinh tế quốc dân .
10
Ngày nay ở nước ta ô tô tư nhân phát triển mạnh mẽ cùng với sự tăng trưởng của
nền kinh tế mật độ xe trên đường ngày càng cao. Do mật độ ô tô trên đường ngày càng
cao, tốc độ lưu thông cao, cho nên tai nạn giao thông trở thành vấn đề cấp thiết hàng
đầu phải quan tâm.
Ở nước ta Tính từ 16.11.2011 đến 15.11.2012, toàn quốc xảy ra 36.376 vụ tai nạn

thuật phát triển mạnh mẽ đã tìm ra được các loại vật liệu mới với nhiều tính năng mới,
11
máy móc ngày càng hiện đại chế tạo các chi tiết có độ chính xác cao, cùng với các
phần mềm đồ họa đã giúp mô phỏng thiết kế chính xác…
Hệ thống các tài liệu phục vụ mục đích nghiên cứu ngày càng đa dạng không chỉ
nguồn tài liệu lớn về sách, mạng internet cũng là một công cụ tìm kiếm hữu dụng.
1.6. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
Phân tích kết cấu, điều kiện làm việc của hệ thống phanh thủy lực .
Phân tích các dạng hư hỏng, nguyên nhân hậu quả .
Quy trình kiểm tra chẩn đoán, điều chỉnh sửa chữa khắc phục hư hỏng .
Kiểm nghiệm sau khi sửa chữa.
1.7. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1.7.1. Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
a. Khái niệm
Là phương pháp trực tiếp tác động vào đối tượng trong thực tiễn để làm bộc lộ bản
chất và các quy luật vận động của đối tượng.
b. Các bước thực hiện
Bước 1: Quan sát đo đạc các thông số kết cấu (thông số bên ngoài) của hệ thống
phanh trên xe.
Bước 2: Xây dựng phương án thiết kế mô hình hệ thống phanh.
Bước 3: Lập phương án kết nối, kiểm tra, chẩn đoán hư hỏng của hệ thống phanh.
Bước 4: Từ kết quả kiểm tra, chẩn đoán lập phương án bảo dưỡng, sửa chữa, khắc
phục hư hỏng.
1.7.2. Phương pháp nghiên cứu tài liệu
a. Khái niệm
Là phương pháp nghiên cứu thu thập thông tin khoa học trên cơ sở nghiên cứu các văn
bản, tài liệu đã có sẵn và bằng các thao tác tư duy logic để rút ra kết luận khoa học cần
thiết.
b. Các bước thực hiện
Bước 1: Thu thập, tìm tòi các tài liệu viết về hệ thống phanh thủy lực nói riêng hệ

Hình 1.1. Sơ đồ tổng quát hệ thống phanh trên ôtô
1.1.2. Yêu cầu
Hệ thống phanh là một hệ thống đảm bảo an toàn chuyển động cho ô tô. Do vậy
phải chấp hành những yêu cầu khắt khe, nhất là đối với ô tô thường xuyên hoạt động ở
tốc độ cao.
Quãng đường phanh ngắn nhất, thời gian phanh nhỏ nhất, gia tốc chậm dần khi
phanh lớn
Làm việc bền vững, tin cậy.
Có hiệu quả phanh cao khi phanh đột ngột với cường độ lớn trong trường hợp
nguy hiểm.
Phanh êm dịu trong những trường hợp khác, để đảm bảo tiện nghi và an toàn cho
hành khách và hàng hóa.
Giữ cho ô tô đứng yên khi cần thiết, trong thời gian không hạn chế.
Đảm bảo tính ổn định và điều khiển khi phanh.
Không có hiện tượng tự phanh khi các bánh xe dịch chuyển thẳng đứng và khi
quay vòng.
Phân bố mô men phanh đều trên bánh xe phù hợp với trọng lượng bám, không có
hiện tượng tự bó phanh.
Hệ số ma sát giữa má phanh với trống phanh cao và ổn định trong mọi điều kiện
sử dụng.
Có khả năng thoát nhiệt tốt.
14
Điều khiển nhẹ nhàng, thuận tiện, lực tác dụng lên bàn đạp hay đòn điều khiển
nhỏ.
Kết cấu đơn giản dễ chăm sóc bảo dưỡng.
Đảm bảo tránh được hiện tượng trượt lết.
Hiệu quả phanh cao kèm theo sự phanh êm dịu để đảm bảo phanh chuyển động
với gia tốc chậm dần đều giữ ổn định chuyển động của xe.
Hệ thống phanh cần có độ nhạy cao, hiệu quả phanh không thay đổi giữa các lần
phanh.

Dẫn động phanh gồm: bàn đạp phanh, xy lanh chính, tay đẩy, ống dẫn dầu,xy
lanh làm việc ở bánh xe .
Cơ cấu phanh : má phanh, lò xo hồi vị, tang trống phanh .
 Sơ đồ nguyên lý:
Hình 1.3. Sơ đồ nguyên lý của hệ thống phanh dầu.
1: Bàn đạp phanh 3: Xy lanh chính.
2: Trợ lực phanh. 4: Bình dầu phanh.
16
Hình 1.2. Sơ đồ cấu tạo của hệ thống phanh thủy lực
6: Bộ điều hòa lực phanh. 5,7: Cơ cấu phanh.
1.2.2. Nguyên lý làm việc của hệ thống phanh dầu
Khi nhả bàn đạp phanh piston trong xy lanh chính không còn lực tác dụng, áp suất
dầu trong dường ống giảm, lò xo hồi vị trong cơ cấu phanh kéo má phanh tách khỏi Ở
hệ thống phanh dầu lực tác dụng từ bàn đạp phanh được truyền tới cơ cấu phanh thông
qua chất lỏng (dầu phanh ) ở các đường ống .
Khi người lái tác dụng vào bàn đạp phanh piston trong xy lanh chính dịch chuyển
dầu bị ép sinh ra áp suất cao thông qua đường ống dẫn đến piston ở xy lanh con, các
piston dịch chuyển xa nhau đẩy má phanh áp sát vào tang trống, quá trình phanh bắt
đầu.
tang trống kết thúc quá trình phanh.
Hai đầu trên của guốc phanh, lò xo hồi vị của piston trong xy lanh chính đẩy dầu
trong đường ống về bình chứa dầu.
1.2.3. Phân loại hệ thống phanh dầu
 Ngày này, xe con chỉ sử dụng hệ thống phanh thuỷ lực, trong đó bao gồm các
dạng:
Phanh thuỷ lực đơn giản.
Phanh thuỷ lực có trợ lực.
 Phân loại kết cấu truyền lực điều khiển:
Dẫn động điều khiển một dòng.
Dẫn động điều khiển hai dòng.

5. Các cúppen
2. L
ó xo hồi số 1
6. Bình chứa dầu
3. P
ít tông số 2
7. Cảm biến mức dầu
4. L
ó xo hồi số 2
a. Cấu tạo của xy lanh chính loại kép.
Xy lanh phanh chính kép có hai piston hoạt động ở cùng một nòng xy lanh. Piston
sơ cấp hoạt động do tác động trực tiếp từ thanh đẩy, piston thứ cấp hoạt động bằng áp
suất thủy lực, do áp suất thủy lực có ở vùng sơ cấp. Thông thường áp suất ở sau và
phía trước piston thứ cấp là như nhau. Piston sơ cấp có hai cuppen, một cuppen sơ cấp
và cuppen thứ cấp. Piston thứ cấp thường có ba cuppen, một cuppen sơ cấp, hai
cuppen thứ cấp. Cuppen sơ cấp dùng để bơm dầu phanh. Cuppen thứ cấp một cái dùng
để ngăn cản sự rò rỉ dung dịch, một cái dùng để ngăn cản sự rò rỉ dung dịch từ hệ
thống thứ cấp sang hệ thống sơ cấp. Lò xo của piston thứ cấp có độ cứng nhỏ hơn của
piston sơ cấp nhằm làm chậm hiệu quả tăng áp suất của buồng thứ nhất khi phanh.
Nòng xy lanh chính kép có cổng bù và cổng nạp riêng cho mỗi piston. Bình chứa được
chia thành hai phần, để khi hư hỏng ở một phần của hệ thống sẽ không làm thất thoát
dung dịch phanh của phần kia.
b. Nguyên lý làm việc của xy lanh chính loại kép
 Hoạt động
Khi đạp bàn đạp phanh, lực đạp được truyền qua cần đẩy vào xy lanh chình để đảy
pít tông trong xy lanh này.
Lực của áp suất thủy lực bên trong xy lanh chính được truyền qua các đường ống
dầu phanh đến từng xy lanh phanh
 Vận hành bình thường
(1) Khi không tác động vào bàn đạp phanh

Khi nhả bàn đạp phanh , pít tông số 1 dịch chuyển sang bên trái nhưng không tạo
ra áp suất thủy lực ở phía sau. Do đó pít tông số 1, nén lò xo phản hồi, tiếp xúc với
pít tông số 2 và đẩy pít tông và dẩy pít tông số 2 làm tăng áp suất thủy lực ở đàu
trước cảu xy lanh chính, tác động vào hai tròn các phanh bằng lực từ phía trước của
xy lanh chính
21
Hình 1.10. Nguyên lý hoạt động của xy lanh chính khi rò rỏ dầu ở phía sau
(2) Dầu phanh rò rỉ phía trước
Vì áp suất thuỷ lực không được tạo ra ở phía trước pít tông số 2 dịch chuyển ra phía
trước cho đến khi nó tiếp xúc với vách ở đầu cuối của xy lanh chính.
Khi pít tông số 1 bị đẩy tiếp về bên trái, áp suất thủy lực ở phía sau xy lanh chính
tăng lên làm cho hai trong các phanh bị tác động bằng lực từ phía sau của xy lanh
chính
Hình 1.11. Nguyên lý hoạt động của xy lanh chính khi dầu phanh rò rỉ phía trước
1.3.2. Bộ trợ lực phanh
 Khái quát
Bộ trợ lực phanh là một cơ cấu sử dụng dộ chênh lệch giữa chân không của động
cơ và áp suất khí quyển để tạo ra một lực mạnh (tăng lực) tỷ lệ thuận với lực ấn của
bàn đạp để diều khiển các phanh.
Bộ trợ lực phanh sử dụng chân không được tạo ra trong đường ống nạp ( bơm
chân không rong trường hợp động cơ diesel).
22
 Cấu tạo
Hình 1.12. Cấu tạo bộ trợ lực phanh
Bộ trợ lực phanh gồm có các bộ phận sau
1. Cần đẩy điều khiển van 8. Đĩa phản lực
2. Cần đẩy 9. Bộ lọc khí
3. Pít tông bộ trợ lực 10. Phớt thân bộ trợ lực
4. Thân bộ trợ lực 11. Buồng áp suất biến đổi
5. Màng ngăn 12. Buồng áp suất không đổi

1.3.4. Cấu tạo và nguyên lý làm việc của van điều hòa lực phanh
a. Cấu tạo.
Hình 1.14. Cấu tạo của van điều hòa lực phanh

Van P gồm có các bộ phận sau
1. Thân van 4. Lò xo nén
2. Pít tông 5. Cupspen xy lanh
3. Phớt làm kín của van
b. Nguyên lý làm việc.
Áp suất thuỷ lực do xy lanh chính tạo ra tác động lên các phanh trớc và sau. Các
phanh sau được điều khiển sao cho áp suất thuỷ lực được giữ bằng áp suất của xy lanh
cho đến điểm chia và sau đó thấp hơn áp suất của xy lanh chính sau điểm chia điều
kiện hoạt động của van P được thể hiện dưới đây.
(1) Vận hành trước điểm chia lực lò xo đẩy pittông về bên phải. áp suất thuỷ lực từ
xy lanh chính đi qua khe hở giữa pittông và cúppen xy lanh để tác động một lực bằng
nhau lên các xy lanh phanh của bánh trớc và sau. Tại thời điểm này, một lực tác động
để làm pittông dịch chuyển sang bên trái bằng cách tận dụng độ chênh diện tích bề mặt
nhận áp suất, nhng không thể thắng đợc lực của lò xo, vì vậy pittông không dịch
chuyển.
(2) Vận hành tại của điểm chia
25

Trích đoạn Điều chỉnh hệ thống phanh XÂY DỰNG BÀI TẬP LÝ THUYẾT TRÊN MÔ HÌNH HỆ THỐNG PHANH Chuẩn bị trước khi vận hànhmô hình

---