Hình ảnh của người phụ nữ xưa qua bai thơ tự tình hai và thương
vợ?
Hình ảnh người phụ nữ VN từ rất lâu đã trở thành đề tài hấp dẫn
muôn thuở cho các nhà thơ, nhà văn. Đặc biệt qua các bài “Tự
Tình” của Hồ Xuân Hương và “Thương Vợ” của Trần Tế Xương
chúng ta sẽ hiễu rõ thêm phần nào về thân phận của người phụ nữ
thời xưa dưới chế độ phong kiến. Nhất là về phẩm chất cao quý và
nỗi đau đến chua xót của những người phụ nữ thời bấy giờ.
Với bút pháp tả thực, từ ngữ giản dị đã gợi cho ta thấy được sự cô
đơn lạnh lẽo trong cái không gian mênh mông thanh vắng đến
trống trải của đêm khuya, âm thanh của tiếng trống như làm khuấy
động bầu không khí yên tĩnh xung quanh và trong tâm hồn của Hồ
Xuân Hương. Từ ngữ "hồng nhan" như ám chỉ một người phụ nữ
xinh đẹp, quyến rủ thế nhưng nó lại cứ "trơ" ra như là một sự mỉa
mai. Hồ Xuân Hương đã mạnh dạng công khai một hiện thực hết
sức bẽ bàng, chua xót mà bà đang nếm phải. Và cũng từ đó bà
nhận ra được số phận của những người phụ nữ trong chế độ phong
kiến thối nát, với những quan niệm "trai thì năm thê bảy thiếp" đã
làm cho người phụ nữ không có được một chỗ đứng trong xã hội,
họ lo lắng cho thân phận trôi nổi cuả mình bởi họ không thể quyết
định được duyên phận, số phận của bản thân họ.
Bà đã mượn rượu để quên tình đi, quên đi cái số phận hẩm hiu của
mình, nhưng say rồi lại tỉnh lại càng buồn tủi hơn, đau khổ hơn và
càng nhận ra cái vòng quẩn quanh trong cuộc đời thân phận thật sự
của chính bản thân mình. Hình ảnh vầng trăng sắp tàn mà lại
khuyết chưa tròn như ngụ ý một nhân duyên không trọn vẹn mà
tuổi xuân thì cứ lạnh lùng trôi qua hết năm này qua năm khác mà
không trở lại.
Khoảng không gian như được mở rộng hơn, xa hơn qua tầm nhìn
của tác giả, những động từ "đâm", "xiên" của đá, rêu gợi lên một
sức sống mạnh mẽ, dù đó là vật vô tri vô giác nhưng nó cũng có

bán nhỏ. Buổi “đò đông” không chỉ có những lời phàn nàn, cáu
gắt, những sự chen lấn xô đẩy mà còn chứa đầy sự bắc trắc nguy
hiểm.
Nói lên cái đức tính cao đẹp, giàu đức hy sinh, dù gian nan, vất vả
thế nào thì cũng là duyên phận, bà Tú chấp nhận tất cả, giấu kín
lòng mình với bao nỗi xót xa, tủi cực chịu thương chịu khó vì
chồng vì con, biết chịu thương chịu khó. Nghệ thuật đối trong hai
câu thơ trên đã làm nổi bật phẩm chất tốt đẹp, tần tảo nuôi con của
bà Tú nói riêng và người phụ nữ VN nói chung.
Bài làm:
Hình ảnh người phụ nữ VN từ lâu đã trở thành đề tài muôn thuở
cho các nhà thơ, nhà văn. Đặc biệt qua các bài Tự Tình của Hồ
Xuân Hương và Thương Vợ của Trần Tế Xương chúng ta sẽ hiễu
rõ thêm phần nào về thân phận của người phụ nữ thời xưa dưới chế
độ phong kiến.
"Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn
Trơ cái hồng nhan với nước non"
Với bút pháp tả thực, từ ngữ giản dị đã gợi cho ta thấy được sự cô
đơn lanh lẽo trong cái không gian thanh vắng trống trải của đêm
khuya. Từ ngữ "hồng nhan" như ám chỉ một người phụ nữ xinh
đẹp, quyến rủ thế nhưng nó lại cứ "trơ" ra. Hồ Xuân Hương đã
mạnh dạn công khai một hiện thực hết sức bẽ bàng, chua xót mà bà
đang nếm phải.Và cũng từ đó bà nhận ra được số phận của những
người phụ nữ trong chế độ phong kiến thối nát, với những quan
niệm"trai thì nam thê bảy thiếp" đã làm cho người phụ nữ không
có được một chỗ đứng trong xã hội, họ lo lắng cho thân phận trôi
nổi cuả mình bởi họ không thể quyết định được duyên phận của
bản thân họ.
"Chén rượu hương đưa say lại tỉnh
Vầng trăng bóng xế khuyết chưa tàn"

trụ cột của gia đình thế nhưng bà Tú lại phải gánh lấy không một
lời than phiền oán trách.
"Một duyên hai nợ âu đành phận
năm nắng mười mưa dám quản công"
Dù có gian nan, vất vả thế nào thù cũng là duyên phận, bà Tú chấp
nhận tất cả, giấu kín lòng mình với bao nỗi xot xa, tủi cực vì chồng
vì con. Nghệ thuật đối trong hai câu thơ trên đã làm nổi bật phẩm
chất tốt đẹp, tần tảo nuôi con của bà Tú nói riêng và người phụ nữ
Vn nói chung.
"Cha mẹ thói đời ăn ở bạc
Có chồng hờ hững cũng như không"
Tác giả như nói thay lới của vợ mình_bà Tú, để than trách chính
bản thân mình, là người chồng không làm được việc gì để chăm lo
đến gia đình rồi còn trở thành một gánh nặng đè trên vai người vợ,
"hờ hững" không hề quan tâm đến gia đình, vợ con, không biết
chia sẽ những nỗi vất vả của vợ, coi người vợ mình như một cổ
máy làm việc không biết mệt mỏi. Phải chăng đây cũng chính là
một gia đình điển hình trong chế độ phong kiến thời xưa với những
thủ tục lạc hậu "Tại gia tòng phụ, xuất giá tòng phu, phu tử tòng
tử" đã trở thành một sự ràng buột đối với người phụ nữ.
Qua hai tác phẩm trên đã làm cho chúng ta hiểu rõ thêm về thân
phận người phụ nữ thời xưa, với những khát vọng, những ước mơ
nhỏ bé là có được một gia đình ấm êm, cuộc sống no đủ, có thể
làm chủ được số phận của mình.Và ta càng hiễu rõ thêm những
phẩm chất tốt đẹp, sẵn sàng hi sinh vì chồng vì con của người phụ
nữ VN
BÀI LÀM
Nữ sĩ Hồ Xuân Hương có chùm thơ “Tự tình” 3 bài. Đây là bài thơ
thứ nhất trong chùm thơ trữ tình ấy. Vẫn là thể thơ thất ngôn bát cú
Đường luật đã Việt hoá một cách tài ba, có điều chùm thơ mang

những đêm dài. “Om” là tiếng tượng thanh, tiếng chuông sầu, cũng
là lời gợi tả nỗi thảm sầu tê tái, đau đớn đến cực độ. Câu hỏi tu từ
đã làm cho giọng thơ thảm thiết, xoáy sâu vào lòng người như một
lời than, như một tiếng thở dài thương mình trong nỗi buồn ngao
ngán:
“Mõ thảm không khua mà cũng cốc,
Chuông sầu chẳng đánh cớ sao om?”
Có biết thời con gái, Hồ Xuân Hương đã có những vần thơ tươi
xinh, phơi phới như “Thân em vừa trắng lại vừa tròn” (Bánh trôi
nước). “Hai hàng chân ngọc duỗi song song” (Đánh du)… ta mới
thấy hết nõi thảm sầu về bi kịch cô đơn của nữ sĩ được diễn tả tê tái
trong hai câu trong phần thực này.
Lời than tự tình trong cô đơn được khơi sâu trong phần luận, để mà
“rầu rĩ” thêm, giận hờn thêm cho duyên phận hẩm hiu:
“Trước nghe” đối với “sau giận”; “tiếng” hô ứng với “duyên”; “rầu
rĩ” làm tâm trạng đối với “mõm mòm” là trạng thái. “Trước nghe
những tiếng…”, là những tiếng gì? - Tiếng của miệng thế? Hay là
tiếng gà văng vẳng gáy, tiếng “chuông sầu”, tiếng “mõ thảm” đang
“cốc”, đang “om” trong lòng mình? Giữa canh khuya thao thức,
càng nghe càng thêm “rầu rĩ”, buồn tủi. Giữa lúc tàn canh thao
thức, càng nghe càng “giận”, càng hờn về tình duyên bẽ bàng. Tình
duyên của mình được ví với trái cây, không còn “má hây hây
gió”(Xuân Diệu) nữa mà đã chín “mõm mòm” , nghĩa là quá chín,
đã nẫu đi! “Duyên mõm mòm” là duyên phận hẩm hiu, qúa lứa lỡ
thì! Trong câu thơ như có nhiều lệ, nhiều tiếng thở dài, vừa than
thân trách phận, vừa buồn hẩm hiu, quá lứa lỡ thì! Trong câu thơ
như có nhiều lệ, nhiều tiếng thở dài, vừa than thân trách phận, vừa
buồn tủi về con đường tình duyên. Tiếng thơ tự tình của Hồ Xuân
Hương là lời than tự thương mình, đồng thời thương cho những
người đàn bà cùng cảnh ngộ đã luống tuổi mà vẫn cô đơn lẻ bóng:

cái “ngang bướng” của một tâm trạng, một cá tính rất Xuân
Hương. Duyên số và hạnh phúc tình yêu của người phụ nữ là nội
dung đầy ám ảnh đối với mỗi chúng ta khi đọc bài thơ “Tự tình”
này của Xuân Hương. “Tự tình” là tiếng than thân trách phận cho
nỗi buồn cô đơn, vẻ bi kịch tình yêu, là niềm khao khát hạnh phúc
của người phụ nữ. Vì lẽ đó, “Tự tình” mang giá trị nhân bản sâu
sắc
Bài thơ sau đây là bài “Thương vợ” của Tú Xương:
“Quanh năm buôn bán ở mom sông,
Nuôi đủ năm con với một chồng.
Lặn lội thân cò khi quãng vẵng,
Eo sèo mặt nước buổi đò đông.
Một duyên hai nợ âu đành phận,
Năm nắng mười mưa dám quản công.
Cha mẹ thói đời ăn ở bạc,
Có chồng hờ hững cũng như không!”
Trần Tế Xương lận đận trong thi cử, đi thi đến lần thứ tám mới đậu
được cái tú tài. Ông học giỏi nhưng phải cái ngông quá, thật ra thái
độ ngông của ông là một cách ông phản kháng lại chế độ thi cử lạc
lậu, quan trường “ậm ọc” lúc bấy giờ. Mà đậu được cái tú tài thì
rồi cũng làm “quan tại gia” thôi. Hồi đó phải đậu cử nhân mới
được bổ tri huyện. Thế là bà Tú gần như phải nuôi chồng suốt đời.
Ông Tú chỉ còn biết đem tài hoa của mình mà ghi công cho bà Tú:
“Quanh năm buôn bán ở mom sống,
Nuôi đủ năm con với một chồng”.
Từ “mom” thật là hay, vừa thấy được nỗi gian truân của bà Tú
buôn bán quanh năm bên bờ sông Vị, vừa thấy được tấm lòng của
nhà thơ đối với việc buôn bán khó nhọc của vợ. Từ “mom” là tổng
hợp nghĩa của các từ ven, bờ, vực, thềm, thành một từ sáng tạo của
nhà thơ làm giầu thêm cho tiếng Việt. Bà Tú buôn thúng bán bưng

Nhân dân ta thường nói “vợ chồng là duyên nợ”. Nhà thơ Tú
Xương đã chỉ từ ghép “duyên nợ” thành hai từ đơn: “duyên – nợ”.
“Duyên” thì thiêng liêng rồi vì đã có sự tham gia của đấng vô hình
(ông Tơ bà Nguyệt), còn “nợ” thì đã thành trách nhiệm nặng nề.
“Một duyên hai nợ” đã diễn tả được sự vận động trong tâm trí của
bà Tú. “Một duyên hai nợ âu đành phận” là bà Tú đã thuận theo
lòng trời và thuận theo lòng người (tấm lòng của chính bà!). Nói
gọn lại là bà Tú đã chấp nhận! Và chấp nhận cuộc hôn nhân duyên
nợ này, bà chấp nhận một ông đồ nho ngông “tám khoa chưa khỏi
phạm trường quy”, bà chấp nhận vị quan “ăn lương vợ” nên bà đâu
“dám quản công”:
“Năm nắng mười mưa dám quản công”
Thành ngữ “dầm mưa dãi nắng” được tác giả vận dụng sáng tạo
thành “năm nắng mười mưa”. Phải nói những con số trong thơ Tú
Xương rất có thần. Ta đã thấm thía với hai số năm – một trong câu
thừa đề (Nuôi đủ năm con với một chồng). Giờ đây là sự linh diệu
của những con số một – hai và năm – mười trong câu luận. “Một
duyên hai nợ” đối với “Năm nắng mười mưa”, cho thấy gian khổ
cứ tăng lên, bà Tú chịu đựng hết.
Trước người vợ giỏi giang, tần tảo, chịu đựng mọi gian lao vất vả
để “nuôi đủ năm con với một chồng” thì nhà thơ chỉ còn biết tự
trách mình.
“Cha mẹ thói đời ăn ở bạc,
Có chồng hờ hững cũng như không!”
Vì quá thương vợ mà nhà thơ tự trách mình, trách một cách nặng
nề. “Cha mẹ thói đời…” thì đã thành lời xỉ vả mình. Thật ra là một
cách ông Tú nhún mình để cho công trạng của bà Tú nổi lên, chứ
Tú Xương đâu phải là người “ăn ở bạc”. Ăn chơi sa đà thì có, “hờ
hững” nữa, thì nhà thơ đã thành thật nói rồi, chứ bạc tình, bạc
nghĩa thì không. Gang thép với cường quyền mà nhũn với vợ như

Có thể khẳng định rằng, người phụ nữ Việt Nam trong xã hội xưa
đẹp người, đẹp nết. họ mang một vẻ thuần khiết, trắng trong, có
nhan sắc:
“Thân em vừa trắng lại vừa tròn”
(Bánh trôi nước – Hồ Xuân Hương)
Và ta cũng bắt gặp hình ảnh một người vợ đảm đang, yêu thương
gia đình:
“Quanh năm buôn bán ở mom sông
Nuôi đủ năm con với một chồng”
Bà Tú là người rất mực chăm lo cho chồng con, bà nuôi cả gia đình
nhưng cuộc ssống luôn đầy đủ, không để ai phải đói rách. Mọi
người được ăn no mặc ấm, tiêu pha đủ. Qua đó, ta thấy bà đã làm
tròn trách nhiệm với cương vị là người vợ, người mẹ trong gia
đình.
Đọc đến đây, hình ảnh “Vũ Nương” trong “Chuyện người con gái
Nam Xương” của Nguyễn Dữ một lần nữa khắc sâu trong tâm trí
mỗi người với phẩm chất cao đẹp của nàng: một người vợ yêu
thương chồng con và hiếu thuận với mẹ. Dường như đây cũng là
sự đồng điệu giữa hai tâm hồn của hai thế hệ nhà thơ Nguyễn Dữ
và Tú Xương. Qua đó càng làm nổi bật lên vẻ nết na, đảm đang
của người phụ nữ.
Nhưng bên cạnh đó là những khổ cực, vất vả mà đôi vai yếu mềm
phải gánh chịu. Đối với người con gái, tuổi xuân là thứ đáng quý
nhất trong cuộc đời nhưng Hồ Xuân Hương chưa có được một
hạnh phúc trọn vẹn thì nó đã qua đi nhanh chóng, hao mòn theo
thời gian:
“Đêm khuya vẳng vẳng trống canh dồn
Trơ cái hồng nhan với nước non”
Đã đêm khuya mà bà vẫn thao thức. Tâm trạng rối bời trước nhịp
đập của tiếng trống dồn dập hay cũng chính là bước đi của thời

“Một duyên hai nợ âu đành phận
Năm nắng mười mưa dám quản công”
(Thương vợ)
Lấy chồng duyên chỉ “một” mà nợ thì nhiều. Người vợ phải gánh
vác công việc trong gia đình. Với thân phân nhỏ bé, đơn chiếc
nhưng họ luôn bất chấp nguy hiểm, cực khổ để nuôi sống gia đình.
Người vợ lại đóng vai trò là trụ cột. Họ vì mưu sinh cuộc sống mà
phải lam lũ, vất vả, dãi nắng dầm mưa, lặn lội kiếm ăn:
“Lặn lội thân cò khi quãng vắng
Eo sèo mặt nước buổi đò đông”
Bà Tú một mình thân gái nhỏ bé, yếu ớt phải lặn lội khắp nơi,
bươn bả trên sông nước không có ai trợ giúp, đỡ đần cho bà nơi
hiểm nguy sông nước, chứa đầy bất chắc. Bởi thế kiếp sống long
đong lận đận của người phụ nữ ấy, tác giả đã đồng nhất với hình
ảnh thân cò lặn lội.
Nhưng có thể nói, người phụ nữ Việt Nam mang trong mình một
sức sống mãnh liệt, nghị lực vươn lên trong mọi hoàn cảnh.
Sau bao đau xót, tủi nhục dường như vẫn trỗi dậy:
“Xiên ngang mặt đất rêu từng đám
Đâm toạc chân mây đá mấy hòn”
Ở đây, thiên nhiên cũng bừng lên với tâm trạng con người. “Rêu”
vốn là sinh vật nhỏ bé, yếu mềm và “đá” là sự vật vô tri nhưng
dưới con mắt của mình, “Bà chúa thơ nôm” cũng thấy chúng muốn
chứng tỏ sức sống của mình bằng cách “Xiên ngang”, “đâm toạc”
mặt đất, chân mây. Sự vật mà còn có thể huống chi là người? tại
sao con người lại bi quan như thế?
Và ta cũng nhận thấy được sự táo bạo trong thơ Hồ Xuân Hương:
“Ví đây đổi phận làm trai được
Thì sự anh hùng há bấy nhiêu”
Bà luôn khẳng định mình, bất chấp số phận giàng buộc của xã hội

Nhưng ở họ đều có chung đức tính truyền thống đẹp đẽ mà dân tộc
Việt Nam đã tích luỹ được qua hàng ngàn năm lao động và đấu
tranh. Hình ảnh đó cũng được thể hiện rất tài tình qua hai bài thơ
Tự Tình II cua Hồ Xuân Hương Và Thương Vợ của Trần Tễ
Xương.
Hình ảnh đầu tiên của người phụ nữ Việt Nam được thể hiện qua
hai bài thơ đó là hình tương người phụ nữ Việt Nam chịu nhiều
đau khổ, vất vả trong cuộc sống. Đó là hình ảnh bà Tú vất vả, gian
truân kiếm sống, tất bật ngược xuôi Quanh năm buôn bán ở mom
sông”. Câu thơ đã nói lên một hoàn cảnh làm ăn vất vả, lam lũ của
bà. Ở đây, bà Tú làm việc vất vả suốt cả năm, không kể mưa nắng
trên mom sông- cái doi đất nhô ra đầy nguy hiểm. Thấm thía nỗi
vất vả, gian truân của vợ, Tú Xương đã mượn hình ảnh con cò
trong ca dao để nói về bà Tú. Có điều hình ảnh con cà trong ca dao
đầy tội nghiệp mà hình ảnh con cò trong thơ Tú Xương con tội
nghiệp hơn. Con cò trong thơ không chỉ xuất hiện trong cái rợn
ngợp của không gian mà còn là rợn ngợp của thời gian. Hình ảnh
thân cò như một sự sáng tạo:
Lặn lội thân cò khi quãng vắng”
đưa từ lặn lội lên đầu câu, thay con cò bằng thân cò cũng làm tăng
thêm nỗi vất vả, gian truân của bà Tú, càng khơi dậy cả nỗi đau
thân phận sâu sắc, thấm thía hơn:
Eo sèo mặt nước buổi đò đông”
Câu thơ gợi nên một sự chen chúc, bươn chải trên sông nước của
những người buôn bán nhỏ, sự cạnh tranh đến mức sát phạt nhau
nhưng cũng không thiếu lời qua tiếng lại. Buổi đò đông đâu phải là
ít lo âu, nguy hiểm hơn khi quãng vắng mà đó còn là sự chen lấn,
xô đẩy chứa đầy bất trắc, nguy hiểm. Những câu thơ đã làm nổi rõ
lên những vất vả, cực nhọc mà bà Tú và người phụ nữ Việt Nam
xưa phải chịu đựng, trải qua.

xuống. Hồng nhan” để làm gì khi nữa đêm phải tĩnh giấc trong cái
trống trãi, lặng lẽo đến đắng cay? Hồng nhan” để làm gì khi nó đâu
phải là vĩnh cữu mà sẽ nhanh chóng vỡ tan theo từng nhịp trống
dồn. Câu thơ như lời đay nghiến, mỉa mai chính bản thân mình,
đáng thương cho những người phụ nữ đương thời bị đè nén, áp bức
với những thủ tục phong kiến đến mức xơ xác, héo mòn cả một
phận hồng nhan. Đó còn là nỗi đau vì cô quạnh, thiếu vắng hạnh
phúc lứa đôi, không người yêu thương, thông cảm.
Chén rượi hương đưa say lại tỉnh
Vầng trăng bóng xế khuyết chưa tròn”
Hai câu thơ vẽ nên một khung cảnh rất thật và cũng chứa chan bao
nỗi niềm tác giả. Một người phụ nữ mà phải ngồi uống rượu một
mình, cô đơn với đêm khuya, với vầng trăng lạnh. Câu thơ là ngoại
cảnh mà cũng là tâm cảnh, tạo nên sự đồng nhất giữa trăng với
người. Khi muốn quên sầu là lúc người ta ở trong tâm trạng cay
đắng nhất, khi xung quanh không có ai để có thể chia sẽ nỗi niềm
và ta chỉ còn biết quên đi nỗi niềm trong men rượu, một mình.
Nhưng liệu chén rươu có thể làm quen đi bảo nỗi cô đơn, tủi nhục
trong lòng hay Hồ Xuân Hương uống rượu mà như uống đi bao
giọt sầu mà người uống chẳng đổ đi được khi mà có thể lặng lẽ, âm
thầm nuốt vào cổ họng, để đau khổ cũng chẳng mất đi đâu mà trở
lại chính trong tâm trí mình. Ở đây cảnh tình Xuân Hương được
thể hiện chứa đựng bi kịch. Tuổi xuân đã trôi qua mà nhân duyên
không được trọn vẹn.Trăng vốn là biểu tượng của hạnh phúc, là
hình ảnh đại diện cho ước mơ và hi vọng. Nhưng hạnh phúc của
Hồ Xuân Hương lại xót xa đến mức khuyết chưa tròn”- một hạnh
phúc không hề trọn vẹn, một cuộc đời còn dang dở, éo le với
những trắc trở trong tình duyên. Hạnh phúc của bà chỉ như vầng
trăng khuyết mà bà không thể biết trước ngày mai trăng sẽ khuyết
tiếp hay tròn. Ánh trăng sáng mà lạnh lẽo vô cùng khi ẩn hiện

Một hình tượng thiên nhiên dữ dội, đầy cựa động như tính cách
buớng bỉnh, không chịu khuất phục điều gì của chính tác giả vậy.
Ở đây, Hồ Xuân Hương, sự buồn tủi bao giờ cũng gợi nên những
phản ứng tích cực, bà không buông xuôi, đầu hàng mà luôn cố
gắng tìm cách thay đổi vận mệnh, cho dù những cố gắng đó mới
chỉ dừng lại trong suy nghĩ. Hai câu thơ tưởng như chỉ miêu tả
cảnh vật xung quanh, nhưng chính những đặc điểm cuả cảnh vật đó
đã được dùng để bộc lộ tâm trạng của con người. Hàng loạt những
động từ mạnh đầy sắc thái biểu cảm như xiên, đâm được đảo lên
đầu câu. Những sinh vật bé nhỏ, hèn mọn, còn hèn mọn hơn cả nội
cỏ hoa hèn” như đám rêu kia mà cũng không chịu mềm yếu. Nó
phải mọc xiên, mà là xiên ngang mặt đất”. Đá đã rắn chắc lại phải
rắn chắc hơn, nó phải đâm toạc chân mây”. Biện pháp nghệ thuật
đảo ngữ trong hai câu dã làm nổi bật sự phẫn uất của thân phận đất
đá, cỏ cây mà cũng là sự phẫn uất của tâm trạng. Chỉ những cảnh
vật bình thường không có gì đặc biệt như rêu và đá, nhưng qua
cách nhìn đấy bất mãn, ấm ức của tác giả, chúng trở nên vô cùng
sống động. Cự động, nổi loạn, phá phách, muốn đập tan những gì
gò bó đẻ dược tự do vùng vẫy giữa đất trời, thiên nhiên hoà hợp
với con người, đặc điểm thiên nhiên cũng chính là nỗi niềm nhân
vật. Và ta cũng thấy được tâm trạng của Hồ Xuân Hương phẫn uất
trước những tục lệ phong kiến, cũng như những số phận hẩm hiu
đang tàn nhẫn ra tay bóp chết hạnh phúc của bà; những uất hận ấy
bị đè nén, gò ép trong lòng bà đến mức không chịu nổi chỉ chực vỡ
oà ra, bà khao khát muốn đập tung tất cả, muốn đập đổ mọi thứ,
muốn tự do biết nhường nào. Nhưng dù sao, bà cũng chỉ là một
người phụ nữ phong kiến, một thân phận nữ nhi cô độc, dù phá
phách, dù nổi loạn đến đâu thì cũng chỉ trong giới hạn ngôn từ. Bà
không thể làm gì hơn được nữa Mặc dù vậy, ta phải công
nhận đay là một cách suy nghĩ vô cùng mới mẻ, một tư tưởng đi

nỗi sàu bơ vơ đành khóc vậy thôi Liệu Hồ Xuân
Hương có thể vượt qua tất cả để trở lại là một người phụ nữ yêu
đời mạnh mẽ, không sợ gì cả như ngày nào? Đó vẫn là câu hỏi còn
dở dang của người phụ nữ đem thân đi làm lẽ, phận người mà hạnh
phúc không bao giờ trọn vẹn mà chỉ nhỏ nhoi như mảnh gương
vỡ Câu thơ diễn đat sâu sắc đỉnh điểm, bi kịch của Hồ Xuân
Hương và cũng là của người phụ nữ thời bấy giờ.
Đó là những hiện thân cho những khổ đau của con người trong xã
hội xưa, đồng thời là kết tinh của những đức tính tốt đẹp của ngưòi
phụ nữ Việt Nam qua hàng thế kỉ. Trong cả hai bài thơ là hình
tượng người phụ nữ Việt Nam chịu nhiều đau đớn, tủi cực dưới
chế độ phong kiến nhưng ở họ toát lên sự đấu tranh mạnh mẽ, vượt
lên số phận để làn tốt bổn phận của một người phụ nữ trong gia
đình, một người phụ nữ dám vượt lên trên đớn đau để tìm hạnh
phúc mà mình hằng khao khát.
^^^^Học sinh cần có bài viết với bố cục rõ ràng, phân tích luận
điểm gắn với việc trích dẫn thơ chính xác, lời văn mạch lạc, giàu
cảm xúc
Những hình thức như vậy được lựa chọn nhằm giải quyết các vấn
đề theo yêu cầu của đề bài. Học sinh có thể phân tích theo những
suy nghĩ riêng, điều cốt yếu phải trình bày được một số nội dung
sau:
- Số phận bất hạnh dưới chế độ phong kiến bất công,
ngang trái (4 điểm)
+ bài “Tự tình II”, người phụ nữ phải sống kiếp vợ lẽ cô
đơn, tủi nhục,bẽ bàng
+ bài “Thương vợ”, người phụ nữ phải gánh vác mọi việc
nặng nhọc trong gia đình thay cho chồng, vất vả, lam lũ để nuôi
chồng, nuôi con
- Phẩm chất cao quí của người phụ nữ (6 điểm)